১. মিচ্ছাদিট্ঠিকসুত্তৱণ্ণনা

৭০. ততিযৱগ্গস্স পঠমে দিট্ঠা মযাতি মযা দিট্ঠা, মম সমন্তচক্খুনা দিব্বচক্খুনা চাতি দ্ৱীহিপি চক্খূহি দিট্ঠা পচ্চক্খতো ৱিদিতা. তেন অনুস্সৱাদিং পটিক্খিপতি, অযঞ্চ অত্থো ইদানেৱ পাড়িযং আগমিস্সতি. কাযদুচ্চৰিতেন সমন্নাগতাতি কাযদুচ্চৰিতেন সমঙ্গীভূতা. অৰিযানং উপৱাদকাতি বুদ্ধাদীনং অৰিযানং অন্তমসো গিহিসোতাপন্নানম্পি গুণপৰিধংসনেন অভূতব্ভক্খানেন উপৱাদকা অক্কোসকা গৰহকা. মিচ্ছাদিট্ঠিকাতি ৱিপৰীতদস্সনা. মিচ্ছাদিট্ঠিকম্মসমাদানাতি মিচ্ছাদস্সনহেতু সমাদিন্ননানাৱিধকম্মা যে চ, মিচ্ছাদিট্ঠিমূলকেসু কাযকম্মাদীসু অঞ্ঞেপি সমাদপেন্তি. এত্থ চ ৱচীমনোদুচ্চৰিতগ্গহণেনেৱ অৰিযূপৱাদমিচ্ছাদিট্ঠীসু গহিতাসু পুনৱচনং মহাসাৱজ্জভাৱদস্সনত্থং নেসং. মহাসাৱজ্জো হি অৰিযূপৱাদো আনন্তৰিযসদিসো. যথাহ –

‘‘সেয্যথাপি, সাৰিপুত্ত, ভিক্খু সীলসম্পন্নো, সমাধিসম্পন্নো, পঞ্ঞাসম্পন্নো, দিট্ঠেৱ ধম্মে অঞ্ঞং আৰাধেয্য; এৱংসম্পদমিদং, সাৰিপুত্ত, ৱদামি তং ৱাচং অপ্পহায, তং চিত্তং অপ্পহায, তং দিট্ঠিং অপ্পটিনিস্সজ্জিত্ৱা যথাভতং নিক্খিত্তো এৱং নিৰযে’’তি (ম. নি. ১.১৪৯).

মিচ্ছাদিট্ঠিতো চ মহাসাৱজ্জতৰং নাম অঞ্ঞং নত্থি. যথাহ –

‘‘নাহং, ভিক্খৱে, অঞ্ঞং একধম্মম্পি সমনুপস্সামি, যং এৱং মহাসাৱজ্জতৰং যথযিদং, ভিক্খৱে, মিচ্ছাদিট্ঠি. মিচ্ছাদিট্ঠিপৰমানি, ভিক্খৱে, ৱজ্জানী’’তি (অ. নি. ১.৩১০).

তং খো পনাতিআদি যথাৱুত্তস্স অত্থস্স অত্তপচ্চক্খভাৱং দড়্হতৰং কত্ৱা দস্সেতুং আৰদ্ধং. তম্পি সুৱিঞ্ঞেয্যমেৱ.

গাথাসু মিচ্ছা মনং পণিধাযাতি অভিজ্ঝাদীনং ৱসেন চিত্তং অযোনিসো ঠপেত্ৱা. মিচ্ছা ৱাচঞ্চ ভাসিযাতি মিচ্ছা মুসাৱাদাদিৱসেন ৱাচং ভাসিত্ৱা. মিচ্ছা কম্মানি কত্ৱানাতি পাণাতিপাতাদিৱসেন কাযকম্মানি কত্ৱা. অথ ৱা মিচ্ছা মনং পণিধাযাতি মিচ্ছাদিট্ঠিৱসেন চিত্তং ৱিপৰীতং ঠপেত্ৱা. সেসপদদ্ৱযেপি এসেৱ নযো. ইদানিস্স তথা দুচ্চৰিতচৰণে কাৰণং দস্সেতি অপ্পস্সুতোতি, অত্তনো পৰেসঞ্চ হিতাৱহেন সুতেন ৱিৰহিতোতি অত্থো. অপুঞ্ঞকৰোতি ততো এৱ অৰিযধম্মস্স অকোৱিদতায কিব্বিসকাৰী পাপধম্মো. অপ্পস্মিং ইধ জীৱিতেতি ইধ মনুস্সলোকে জীৱিতে অতিপৰিত্তে. তথা চাহ ‘‘যো চিৰং জীৱতি, সো ৱস্সসতং অপ্পং ৱা ভিয্যো’’তি (দী. নি. ২.৯৩; সং. নি. ১.১৪৫), ‘‘অপ্পমাযু মনুস্সান’’ন্তি (সং. নি. ১.১৪৫; মহানি. ১০) চ. তস্মা বহুস্সুতো সপ্পঞ্ঞো সীঘং পুঞ্ঞানি কত্ৱা সগ্গূপগো নিব্বানপতিট্ঠো ৱা হোতি. যো পন অপ্পস্সুতো অপুঞ্ঞকৰো, কাযস্স ভেদা দুপ্পঞ্ঞো নিৰযং সো উপপজ্জতীতি.

পঠমসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.