৯. আনন্দত্থেৰপঞ্হাৱত্থু

ন পুপ্ফগন্ধো পটিৱাতমেতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা সাৱত্থিযং ৱিহৰন্তো আনন্দত্থেৰস্স পঞ্হং ৱিস্সজ্জেন্তো কথেসি.

থেৰো কিৰ সাযন্হসমযে পটিসল্লীনো চিন্তেসি – ‘‘ভগৱতা মূলগন্ধো, সাৰগন্ধো, পুপ্ফগন্ধোতি তযো উত্তমগন্ধা ৱুত্তা, তেসং অনুৱাতমেৱ গন্ধো গচ্ছতি, নো পটিৱাতং. অত্থি নু খো তং গন্ধজাতং, যস্স পটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি. অথস্স এতদহোসি – ‘‘কিং ময্হং অত্তনা ৱিনিচ্ছিতেন, সত্থাৰংযেৱ পুচ্ছিস্সামী’’তি. সো সত্থাৰং উপসঙ্কমিত্ৱা পুচ্ছি. তেন ৱুত্তং –

‘‘অথ খো আযস্মা আনন্দো সাযন্হসমযে পটিসল্লানা ৱুট্ঠিতো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি, উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদি, একমন্তং নিসিন্নো খো আযস্মা আনন্দো ভগৱন্তং এতদৱোচ –

‘‘তীণিমানি, ভন্তে, গন্ধজাতানি, যেসং অনুৱাতমেৱ গন্ধো গচ্ছতি, নো পটিৱাতং. কতমানি তীণি? মূলগন্ধো, সাৰগন্ধো, পুপ্ফগন্ধো, ইমানি খো, ভন্তে, তীণি গন্ধজাতানি. যেসং অনুৱাতমেৱ গন্ধো গচ্ছতি, নো পটিৱাতং. অত্থি নু খো, ভন্তে, কিঞ্চি গন্ধজাতং যস্স অনুৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৱাতপটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি? (অ. নি. ৩.৮০)

অথস্স ভগৱা পঞ্হং ৱিস্সজ্জেন্তো –

‘‘অত্থানন্দ, কিঞ্চি গন্ধজাতং, যস্স অনুৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৱাতপটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি. ‘‘কতমং পন তং, ভন্তে, গন্ধজাতং’’? ‘‘যস্স অনুৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৱাতপটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি?

‘‘ইধানন্দ, যস্মিং গামে ৱা নিগমে ৱা ইত্থী ৱা পুৰিসো ৱা বুদ্ধং সৰণং গতো হোতি, ধম্মং সৰণং গতো হোতি, সঙ্ঘং সৰণং গতো হোতি, পাণাতিপাতা পটিৱিৰতো হোতি, অদিন্নাদানা পটিৱিৰতো হোতি, কামেসুমিচ্ছাচাৰা পটিৱিৰতো হোতি, মুসাৱাদা পটিৱিৰতো হোতি, সুৰামেৰযমজ্জপমাদট্ঠানা পটিৱিৰতো হোতি, সীলৱা হোতি কল্যাণধম্মো, ৱিগতমলমচ্ছেৰেন চেতসা অগাৰং অজ্ঝাৱসতি মুত্তচাগো পযতপাণি ৱোস্সগ্গৰতো যাচযোগো দানসংৱিভাগৰতো.

‘‘তস্স দিসাসু সমণব্ৰাহ্মণা ৱণ্ণং ভাসন্তি, ‘অমুকস্মিং নাম গামে ৱা নিগমে ৱা ইত্থী ৱা পুৰিসো ৱা বুদ্ধং সৰণং গতো হোতি, ধম্মং সৰণং গতো হোতি, সঙ্ঘং সৰণং গতো হোতি…পে… দানসংৱিভাগৰতো’’’তি.

‘‘দেৱতাপিস্স ৱণ্ণং ভাসন্তি, ‘অমুকস্মিং নাম গামে ৱা নিগমে ৱা ইত্থী ৱা পুৰিসো ৱা বুদ্ধং সৰণং গতো হোতি, ধম্মং সৰণং গতো হোতি, সঙ্ঘং সৰণং গতো হোতি…পে… দানসংৱিভাগৰতো’’’তি. ‘‘ইদং খো তং, আনন্দ, গন্ধজাতং, যস্স অনুৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৱাতপটিৱাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি (অ. নি. ৩.৮০) ৱত্ৱা ইমা গাথা অভাসি –

৫৪. ‘‘ন পুপ্ফগন্ধো পটিৱাতমেতি,

ন চন্দনং তগৰমল্লিকা ৱা;

সতঞ্চ গন্ধো পটিৱাতমেতি,

সব্বা দিসা সপ্পুৰিসো পৱাযতি. (অ. নি. ৩.৮০);

৫৫. ‘‘চন্দনং তগৰং ৱাপি, উপ্পলং অথ ৱস্সিকী;

এতেসং গন্ধজাতানং, সীলগন্ধো অনুত্তৰো’’তি.

তত্থ ন পুপ্ফগন্ধোতি তাৱতিংসভৱনে পৰিচ্ছত্তকৰুক্খো আযামতো চ ৱিত্থাৰতো চ যোজনসতিকো, তস্স পুপ্ফানং আভা পঞ্ঞাস যোজনানি গচ্ছতি, গন্ধো যোজনসতং, সোপি অনুৱাতমেৱ গচ্ছতি, পটিৱাতং পন অট্ঠঙ্গুলমত্তম্পি গন্তুং ন সক্কোতি, এৱৰূপোপি ন পুপ্ফগন্ধো পটিৱাতমেতি. চন্দনন্তি চন্দনগন্ধো. তগৰমল্লিকা ৱাতি ইমেসম্পি গন্ধো এৱ অধিপ্পেতো. সাৰগন্ধানং অগ্গস্স হি লোহিতচন্দনস্সাপি তগৰস্সপি মল্লিকাযপি অনুৱাতমেৱ ৱাযতি, নো পটিৱাতং. সতঞ্চ গন্ধোতি সপ্পুৰিসানং পন বুদ্ধপচ্চেকবুদ্ধসাৱকানং সীলগন্ধো পটিৱাতমেতি. কিং কাৰণা? সব্বা দিসা সপ্পুৰিসো পৱাযতি যস্মা পন সপ্পুৰিসো সীলগন্ধেন সব্বাপি দিসা অজ্ঝোত্থৰিত্ৱাৱ গচ্ছতি, তস্মা ‘‘তস্স গন্ধো ন পটিৱাতমেতী’’তি ন ৱত্তব্বো. তেন ৱুত্তং ‘‘পটিৱাতমেতী’’তি. ৱস্সিকীতি জাতিসুমনা. এতেসন্তি ইমেসং চন্দনাদীনং গন্ধজাতানং গন্ধতো সীলৱন্তানং সপ্পুৰিসানং সীলগন্ধোৱ অনুত্তৰো অসদিসো অপটিভাগোতি.

দেসনাৱসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পত্তা. দেসনা মহাজনস্স সাত্থিকা জাতাতি.

আনন্দত্থেৰপঞ্হাৱত্থু নৱমং.