২. পৱত্তিৱাৰৱণ্ণনা
২৭-১৬৪. পৱত্তিৱাৰে পনেত্থ পচ্চুপ্পন্নকালে পুগ্গলৱাৰস্স অনুলোমনযে ‘‘যস্স দুক্খসচ্চং উপ্পজ্জতি, তস্স সমুদযসচ্চং উপ্পজ্জতি; যস্স ৱা পন সমুদযসচ্চং উপ্পজ্জতি, তস্স দুক্খসচ্চং উপ্পজ্জতী’’তি দুক্খসচ্চমূলকেহি তীহি, সমুদযসচ্চমূলকেহি দ্ৱীহি, নিৰোধসচ্চমূলকেন একেনাতি লব্ভমানঞ্চ অলব্ভমানঞ্চ গহেত্ৱা পাড়িৱসেন ছহি যমকেহি ভৱিতব্বং. তেসু যস্মা নিৰোধস্স নেৱ উপ্পাদো, ন নিৰোধো যুজ্জতি, তস্মা দুক্খসচ্চমূলকানি সমুদযসচ্চমগ্গসচ্চেহি সদ্ধিং দ্ৱে, সমুদযসচ্চমূলকং মগ্গসচ্চেন সদ্ধিং একন্তি তীণি যমকানি আগতানি. তস্স পটিলোমনযেপি ওকাসৱাৰাদীসুপি এসেৱ নযো. এৱমেত্থ সব্বৱাৰেসু তিণ্ণং তিণ্ণং যমকানং ৱসেন যমকগণনা ৱেদিতব্বা. অত্থৱিনিচ্ছযে পনেত্থ ইদং লক্খণং – ইমস্স হি সচ্চযমকস্স পৱত্তিৱাৰে নিৰোধসচ্চং তাৱ ন লব্ভতেৱ. সেসেসু পন তীসু সমুদযসচ্চমগ্গসচ্চানি একন্তেন পৱত্তিযংযেৱ লব্ভন্তি. দুক্খসচ্চং চুতিপটিসন্ধীসুপি পৱত্তেপি লব্ভতি. পচ্চুপ্পন্নাদযো পন তযো কালা চুতিপটিসন্ধীনম্পি পৱত্তিযাপি ৱসেন লব্ভন্তি. এৱমেত্থ যং যং লব্ভতি, তস্স তস্স ৱসেন অত্থৱিনিচ্ছযো ৱেদিতব্বো.
তত্ৰিদং নযমুখং – সব্বেসং উপপজ্জন্তানন্তি অন্তমসো সুদ্ধাৱাসানম্পি. তেপি হি দুক্খসচ্চেনেৱ উপপজ্জন্তি. তণ্হাৱিপ্পযুত্তচিত্তস্সাতি ইদং দুক্খসচ্চসমুদযসচ্চেসু এককোট্ঠাসস্স উপ্পত্তিদস্সনত্থং ৱুত্তং. তস্মা পঞ্চৱোকাৰৱসেনেৱ গহেতব্বং. চতুৱোকাৰে পন তণ্হাৱিপ্পযুত্তস্স ফলসমাপত্তিচিত্তস্স উপ্পাদক্খণে একম্পি সচ্চং নুপ্পজ্জতি. ইদং ইধ ন গহেতব্বং. তেসং দুক্খসচ্চঞ্চাতি তস্মিঞ্হি খণে তণ্হং ঠপেত্ৱা সেসং দুক্খসচ্চং নাম হোতীতি সন্ধাযেতং ৱুত্তং. মগ্গস্স উপ্পাদক্খণেপি এসেৱ নযো. তত্থ পন ৰূপমেৱ দুক্খসচ্চং নাম. সেসা মগ্গসম্পযুত্তকা ধম্মা সচ্চৱিনিমুত্তা. তেনেৱ কাৰণেন ‘‘অৰূপে মগ্গস্স উপ্পাদক্খণে তেসং মগ্গসচ্চং উপ্পজ্জতি, নো চ তেসং দুক্খসচ্চং উপ্পজ্জতী’’তি ৱুত্তং. সব্বেসং উপপজ্জন্তানং পৱত্তে তণ্হাৱিপ্পযুত্তচিত্তস্স উপ্পাদক্খণে তেসং তত্থাতি তেসং তস্মিং উপপত্তিক্খণে তণ্হাৱিপ্পযুত্তচিত্তুপ্পত্তিক্খণে চাতি এৱমেত্থ খণৱসেন ওকাসো ৱেদিতব্বো. অঞ্ঞেসুপি এৱৰূপেসু এসেৱ নযো. অনভিসমেতাৱীনন্তি চতুসচ্চপটিৱেধসঙ্খাতং অভিসমযং অপ্পত্তসত্তানং. অভিসমেতাৱীনন্তি অভিসমিতসচ্চানন্তি. ইমিনা নযমুখেন সব্বত্থ অত্থৱিনিচ্ছযো ৱেদিতব্বো.
পৱত্তিৱাৰৱণ্ণনা.