(২৫) ৫. আপত্তিভযৱগ্গো
১. সঙ্ঘভেদকসুত্তৱণ্ণনা
২৪৩. পঞ্চমস্স পঠমে অপি নু তং, আনন্দ, অধিকৰণন্তি ৱিৱাদাধিকৰণাদীসু অঞ্ঞতৰং অধিকৰণং ভিক্খুসঙ্ঘস্স উপ্পজ্জি, সত্থা তস্স ৱূপসন্তভাৱং পুচ্ছন্তো এৱমাহ. কুতো তং, ভন্তেতি, ভন্তে, কুতো কিন্তি কেন কাৰণেন তং অধিকৰণং ৱূপসমিস্সতীতি ৱদতি. কেৱলকপ্পন্তি সকলং সমন্ততো. সঙ্ঘভেদায ঠিতোতি সঙ্ঘেন সদ্ধিং ৱাদত্থায কথিতং পটিকথেন্তোৱ ঠিতো. তত্ৰাযস্মাতি তস্মিং এৱং ঠিতে আযস্মা অনুৰুদ্ধো. ন একৱাচিকম্পি ভণিতব্বং মঞ্ঞতীতি ‘‘মা, আৱুসো, সঙ্ঘেন সদ্ধিং এৱং অৱচা’’তি একৱচনম্পি ৱত্তব্বং ন মঞ্ঞতি. ৱোযুঞ্জতীতি অনুযুঞ্জতি অনুযোগং আপজ্জতি. অত্থৱসেতি কাৰণৱসে. নাসেস্সন্তীতি উপোসথপ্পৱাৰণং উপগন্তুং অদত্ৱা নিক্কড্ঢিস্সন্তি. সেসং পাড়িৱসেনেৱ ৱেদিতব্বং.
২. আপত্তিভযসুত্তৱণ্ণনা
২৪৪. দুতিযে খুৰমুণ্ডং কৰিত্ৱাতি পঞ্চ সিখণ্ডকে ঠপেত্ৱা খুৰেন মুণ্ডং কৰিত্ৱা. খৰস্সৰেনাতি কক্খড়সদ্দেন. পণৱেনাতি ৱজ্ঝভেৰিযা. থলট্ঠস্সাতি একমন্তে ঠিতস্স. সীসচ্ছেজ্জন্তি সীসচ্ছেদাৰহং. যত্ৰ হি নামাতি যং নাম. সো ৱতস্সাহন্তি সো ৱত অহং অস্সং, যং এৱৰূপং পাপং ন কৰেয্যন্তি অত্থো. যথাধম্মং পটিকৰিস্সতীতি ধম্মানুৰূপং পটিকৰিস্সতি, সামণেৰভূমিযং ঠস্সতীতি অত্থো. কাড়ৱত্থং পৰিধাযাতি কাড়পিলোতিকং নিৱাসেত্ৱা. মোসল্লন্তি মুসলাভিপাতাৰহং. যথাধম্মন্তি ইধ আপত্তিতো ৱুট্ঠায সুদ্ধন্তে পতিট্ঠহন্তো যথাধম্মং কৰোতি নাম. ভস্মপুটন্তি ছাৰিকাভণ্ডিকং. গাৰয্হং ভস্মপুটন্তি গৰহিতব্বছাৰিকাপুটেন মত্থকে অভিঘাতাৰহং. যথাধম্মন্তি ইধ আপত্তিং দেসেন্তো যথাধম্মং পটিকৰোতি নাম. উপৱজ্জন্তি উপৱাদাৰহং. পাটিদেসনীযেসূতি পটিদেসেতব্বেসু. ইমিনা সব্বাপি সেসাপত্তিযো সঙ্গহিতা. ইমানি খো, ভিক্খৱে, চত্তাৰি আপত্তিভযানীতি, ভিক্খৱে, ইমানি চত্তাৰি আপত্তিং নিস্সায উপ্পজ্জনকভযানি নামাতি.
৩. সিক্খানিসংসসুত্তৱণ্ণনা
২৪৫. ততিযে সিক্খা আনিসংসা এত্থাতি সিক্খানিসংসং. পঞ্ঞা উত্তৰা এত্থাতি পঞ্ঞুত্তৰং. ৱিমুত্তি সাৰো এত্থাতি ৱিমুত্তিসাৰং. সতি আধিপতেয্যা এত্থাতি সতাধিপতেয্যং. এতেসং হি সিক্খাদিসঙ্খাতানং আনিসংসাদীনং অত্থায ৱুস্সতীতি ৱুত্তং হোতি. আভিসমাচাৰিকাতি উত্তমসমাচাৰিকা. ৱত্তৱসেন পঞ্ঞত্তসীলস্সেতং অধিৱচনং. তথা তথা সো তস্সা সিক্খাযাতি তথা তথা সো সিক্খাকামো ভিক্খু তস্মিং সিক্খাপদে.
আদিব্ৰহ্মচৰিযিকাতি মগ্গব্ৰহ্মচৰিযস্স আদিভূতানং চতুন্নং মহাসীলানমেতং অধিৱচনং. সব্বসোতি সব্বাকাৰেন. ধম্মাতি চতুসচ্চধম্মা. পঞ্ঞায সমৱেক্খিতা হোন্তীতি সহৱিপস্সনায মগ্গপঞ্ঞায সুদিট্ঠা হোন্তি. ৱিমুত্তিযা ফুসিতা হোন্তীতি অৰহত্তফলৱিমুত্তিযা ঞাণফস্সেন ফুট্ঠা হোন্তি. অজ্ঝত্তংযেৱ সতি সূপট্ঠিতা হোতীতি নিযকজ্ঝত্তেযেৱ সতি সুট্ঠু উপট্ঠিতা হোতি. পঞ্ঞায অনুগ্গহেস্সামীতি ৱিপস্সনাপঞ্ঞায অনুগ্গহেস্সামি. পঞ্ঞায সমৱেক্খিস্সামীতি ইধাপি ৱিপস্সনাপঞ্ঞা অধিপ্পেতা. ফুসিতং ৱা ধম্মং তত্থ তত্থ পঞ্ঞায অনুগ্গহেস্সামীতি এত্থ পন মগ্গপঞ্ঞাৱ অধিপ্পেতা.
৪. সেয্যাসুত্তৱণ্ণনা
২৪৬. চতুত্থে পেতাতি কালকতা ৱুচ্চন্তি. উত্তানা সেন্তীতি তে যেভুয্যেন উত্তানকাৱ সযন্তি. অথ ৱা পেত্তিৱিসযে নিব্বত্তা পেতা নাম, তে অপ্পমংসলোহিতত্তা অট্ঠিসঙ্ঘাতজটিতা একেন পস্সেন সযিতুং ন সক্কোন্তি, উত্তানাৱ সেন্তি. অনত্তমনো হোতীতি তেজুস্সদত্তা সীহো মিগৰাজা দ্ৱে পুৰিমপাদে একস্মিং, পচ্ছিমপাদে একস্মিং ঠানে ঠপেত্ৱা নঙ্গুট্ঠং অন্তৰসত্থিম্হি পক্খিপিত্ৱা পুৰিমপাদপচ্ছিমপাদনঙ্গুট্ঠানং ঠিতোকাসং সল্লক্খেত্ৱা দ্ৱিন্নং পুৰিমপাদানং মত্থকে সীসং ঠপেত্ৱা সযতি. দিৱসম্পি সযিত্ৱা পবুজ্ঝমানো ন উত্তসন্তো পবুজ্ঝতি, সীসং পন উক্খিপিত্ৱা পুৰিমপাদাদীনং ঠিতোকাসং সল্লক্খেত্ৱা সচে কিঞ্চি ঠানং ৱিজহিত্ৱা ঠিতং হোতি, ‘‘নযিদং তুয্হং জাতিযা, ন সূৰভাৱস্স অনুৰূপ’’ন্তি অনত্তমনো হুত্ৱা তত্থেৱ সযতি, ন গোচৰায পক্কমতি. ইদং সন্ধায ৱুত্তং – ‘‘অনত্তমনো হোতী’’তি. অৱিজহিত্ৱা ঠিতে পন ‘‘তুয্হং জাতিযা চ সূৰভাৱস্স চ অনুৰূপমিদ’’ন্তি হট্ঠতুট্ঠো উট্ঠায সীহৱিজম্ভনং ৱিজম্ভিত্ৱা কেসৰভাৰং ৱিধুনিত্ৱা তিক্খত্তুং সীহনাদং নদিত্ৱা গোচৰায পক্কমতি. তেন ৱুত্তং – ‘‘অত্তমনো হোতী’’তি.
৫. থূপাৰহসুত্তৱণ্ণনা
২৪৭. পঞ্চমে ৰাজা চক্কৱত্তীতি এত্থ কস্মা ভগৱা অগাৰমজ্ঝে ৱসিত্ৱা কালকতস্স ৰঞ্ঞো থূপকৰণং অনুজানাতি, ন সীলৱতো পুথুজ্জনভিক্খুস্সাতি? অনচ্ছৰিযত্তা. পুথুজ্জনভিক্খূনঞ্হি থূপে অনুঞ্ঞাযমানে তম্বপণ্ণিদীপে তাৱ থূপানং ওকাসো ন ভৱেয্য, তথা অঞ্ঞেসু ঠানেসু. তস্মা ‘‘অনচ্ছৰিযা তে ভৱিস্সন্তী’’তি নানুজানাতি. চক্কৱত্তী ৰাজা একোৱ নিব্বত্ততি, তেনস্স থূপো অচ্ছৰিযো হোতি. পুথুজ্জনসীলৱতো পন পৰিনিব্বুতভিক্খুনো ৱিয মহন্তম্পি সক্কাৰং কাতুং ৱট্টতিযেৱ. ছট্ঠসত্তমানি উত্তানত্থানেৱ.
৮. পঠমৱোহাৰসুত্তৱণ্ণনা
২৫০. অট্ঠমে অনৰিযৱোহাৰাতি অনৰিযানং কথা. সেসেসুপি এসেৱ নযো.
আপত্তিভযৱগ্গো পঞ্চমো.