(৬) ১. পুঞ্ঞাভিসন্দৱগ্গো
১. পঠমপুঞ্ঞাভিসন্দসুত্তৱণ্ণনা
৫১. দুতিযস্স পঠমে পুঞ্ঞাভিসন্দাতি পুঞ্ঞস্স অভিসন্দা, পুঞ্ঞপ্পত্তিযোতি অত্থো. কুসলাভিসন্দাতি তস্সেৱ ৱেৱচনং. তে পনেতে সুখং আহৰন্তীতি সুখস্সাহাৰা. সুট্ঠু অগ্গানং ৰূপাদীনং দাযকাতি সোৱগ্গিকা. সুখো নেসং ৱিপাকোতি সুখৱিপাকা. সগ্গে উপপত্তি সগ্গো, সগ্গায সংৱত্তন্তীতি সগ্গসংৱত্তনিকা. চীৱৰং পৰিভুঞ্জমানোতি চীৱৰত্থায ৱত্থং লভিত্ৱা সূচিসুত্তাদীনং অভাৱেন তং নিক্খিপন্তোপি কৰোন্তোপি পাৰুপন্তোপি জিণ্ণকালে পচ্চত্থৰণং কৰোন্তোপি পচ্চত্থৰিতুম্পি অসক্কুণেয্যং ভূমত্থৰণং কৰোন্তোপি ভূমত্থৰণস্স অননুচ্ছৱিকং ফালেত্ৱা পাদপুঞ্ছনং কৰোন্তোপি ‘‘পৰিভুঞ্জমানো’’ত্ৱেৱ ৱুচ্চতি. যদা পন ‘‘পাদপুঞ্ছনম্পি ন সক্কা ইদ’’ন্তি সম্মজ্জিত্ৱা ছড্ডিতং হোতি, তদা পৰিভুঞ্জমানো নাম ন হোতি. অপ্পমাণং চেতোসমাধিন্তি অৰহত্তফলসমাধিং. অপ্পমাণো তস্স পুঞ্ঞাভিসন্দোতি ইমিনা দাযকস্স পুঞ্ঞচেতনায অপ্পমাণতং কথেতি. তস্স হি ‘‘খীণাসৱো মে চীৱৰং পৰিভুঞ্জতী’’তি পুনপ্পুনং অনুস্সৰণৱসেন পৱত্তা পুঞ্ঞচেতনা অপ্পমাণা হোতি. তং সন্ধাযেতং ৱুত্তং. পিণ্ডপাতাদীসু পন যো পিণ্ডপাতং পৰিভুঞ্জিত্ৱা সত্তাহম্পি তেনেৱ যাপেতি, অঞ্ঞং ন পৰিভুঞ্জতি, সো সত্তাহম্পি তংযেৱ পিণ্ডপাতং পৰিভুঞ্জমানো নাম হোতি. একস্মিং পন সেনাসনে ৰত্তিট্ঠানদিৱাট্ঠানাদীসু চঙ্কমন্তোপি যাৱ তং সেনাসনং পহায অঞ্ঞং ন গণ্হাতি, তাৱ পৰিভুঞ্জমানো নাম হোতি. একেন পন ভেসজ্জেন ব্যাধিম্হি ৱূপসন্তে যাৱ অঞ্ঞং ভেসজ্জং ন পৰিভুঞ্জতি, তাৱদেৱ পৰিভুঞ্জমানো নাম হোতি.
বহুভেৰৱন্তি বহূহি ভেৰৱাৰম্মণেহি সমন্নাগতং. ৰতনৱৰানন্তি সত্তন্নম্পি ৱৰৰতনানং. আলযন্তি নিৱাসট্ঠানং. পুথূ সৱন্তীতি বহুকা হুত্ৱা সন্দমানা. সেসমেত্থ উত্তানমেৱ.
২. দুতিযপুঞ্ঞাভিসন্দসুত্তৱণ্ণনা
৫২. দুতিযে অৰিযকন্তেহীতি মগ্গফলসম্পযুত্তেহি. তানি হি অৰিযানং কন্তানি হোন্তি পিযানি মনাপানি. সেসং সুত্তন্তে তাৱ যং ৱত্তব্বং সিযা, তং ৱিসুদ্ধিমগ্গে (ৱিসুদ্ধি. ১.১২৪ আদযো) ৱুত্তমেৱ.
গাথাসু পন সদ্ধাতি সোতাপন্নস্স সদ্ধা অধিপ্পেতা. সীলম্পি সোতাপন্নস্স সীলমেৱ. উজুভূতঞ্চ দস্সনন্তি কাযৱঙ্কাদীনং অভাৱেন খীণাসৱস্স দস্সনং উজুভূতদস্সনং নাম. আহূতি কথযন্তি. পসাদন্তি বুদ্ধধম্মসঙ্ঘেসু পসাদং. ধম্মদস্সনন্তি চতুসচ্চধম্মদস্সনং.
৩. পঠমসংৱাসসুত্তৱণ্ণনা
৫৩. ততিযে সম্বহুলাপি খো গহপতী চ গহপতানিযো চাতি বহুকা গহপতযো চ গহপতানিযো চ আৱাহৱিৱাহকৰণত্থায গচ্ছন্তা তমেৱ মগ্গং পটিপন্না হোন্তি. সংৱাসাতি সহৱাসা একতোৱাসা. ছৱো ছৱাযাতি গুণমৰণেন মতত্তা ছৱো গুণমৰণেনেৱ মতায ছৱায সদ্ধিং. দেৱিযা সদ্ধিন্তি গুণেহি দেৱিভূতায সদ্ধিং. দুস্সীলোতি নিস্সীলো. পাপধম্মোতি লামকধম্মো. অক্কোসকপৰিভাসকোতি দসহি অক্কোসৱত্থূহি অক্কোসকো, ভযং দস্সেত্ৱা সন্তজ্জনেন পৰিভাসকো. এৱং সব্বত্থ অত্থো ৱেদিতব্বো.
কদৰিযাতি থদ্ধমচ্ছৰিনো. জানিপতযোতি জযম্পতিকা. ৱদঞ্ঞূতি যাচকানং ৱচনস্স অত্থং জানন্তি. সঞ্ঞতাতি সীলসংযমেন সমন্নাগতা. ধম্মজীৱিনোতি ধম্মে ঠত্ৱা জীৱিকং কপ্পেন্তীতি ধম্মজীৱিনো. অত্থাসং পচুৰা হোন্তীতি ৱড্ঢিসঙ্খাতা অত্থা এতেসং বহূ হোন্তি. ফাসুকং উপজাযতীতি অঞ্ঞমঞ্ঞং ফাসুৱিহাৰো জাযতি. কামকামিনোতি কামে কামযমানা.
৪. দুতিযসংৱাসসুত্তৱণ্ণনা
৫৪. চতুত্থে কম্মপথৱসেন দেসনা পৱত্তিতা. সেসং তাদিসমেৱ. ইমেসু পন দ্ৱীসুপি সুত্তেসু অগাৰিকপটিপদা কথিতা. সোতাপন্নসকদাগামীনম্পি ৱট্টতি.
৫-৬. সমজীৱীসুত্তদ্ৱযৱণ্ণনা
৫৫-৫৬. পঞ্চমে তেনুপসঙ্কমীতি কিমত্থং উপসঙ্কমি? অনুগ্গণ্হনত্থং. তথাগতো হি তং ৰট্ঠং পাপুণন্তো ইমেসংযেৱ দ্ৱিন্নং সঙ্গণ্হনত্থায পাপুণাতি. নকুলপিতা কিৰ পঞ্চ জাতিসতানি তথাগতস্স পিতা অহোসি, পঞ্চ জাতিসতানি মহাপিতা, পঞ্চ জাতিসতানি চূড়পিতা. নকুলমাতাপি পঞ্চ জাতিসতানি তথাগতস্স মাতা অহোসি, পঞ্চ জাতিসতানি মহামাতা, পঞ্চ জাতিসতানি চূড়মাতা. তে সত্থু দিট্ঠকালতো পট্ঠায পুত্তসিনেহং পটিলভিত্ৱা ‘‘হন্তাত, হন্তাতা’’তি ৱচ্ছকং দিস্ৱা ৱচ্ছগিদ্ধিনী গাৱী ৱিয ৱিৰৱমানা উপসঙ্কমিত্ৱা পঠমদস্সনেনেৱ সোতাপন্না জাতা. নিৱেসনে পঞ্চসতানং ভিক্খূনং আসনানি সদা পঞ্ঞত্তানেৱ হোন্তি. ইতি ভগৱা তেসং অনুগ্গণ্হনত্থায উপসঙ্কমি. অতিচৰিতাতি অতিক্কমিতা. অভিসম্পৰাযঞ্চাতি পৰলোকে চ. সমসদ্ধাতি সদ্ধায সমা একসদিসা. সীলাদীসুপি এসেৱ নযো. ছট্ঠং কেৱলং ভিক্খূনং দেসিতং. সেসমেত্থ তাদিসমেৱ.
৭. সুপ্পৱাসাসুত্তৱণ্ণনা
৫৭. সত্তমে পজ্জনিকন্তি তস্স নিগমস্স নামং. কোলিযানন্তি কোলৰাজকুলানং. আযুং খো পন দত্ৱাতি আযুদানং দত্ৱা. আযুস্স ভাগিনী হোতীতি আযুভাগপটিলাভিনী হোতি, আযুং ৱা ভজনিকা হোতি, আযুপ্পটিলাভিনীতি অত্থো. সেসপদেসুপি এসেৱ নযো.
ৰসসা উপেতন্তি ৰসেন উপেতং ৰসসম্পন্নং. উজ্জুগতেসূতি কাযৱঙ্কাদিৰহিতত্তা উজুকমেৱ গতেসু খীণাসৱেসু. চৰণূপপন্নেসূতি পঞ্চদসহি চৰণধম্মেহি সমন্নাগতেসু. মহগ্গতেসূতি মহত্তং গতেসু. খীণাসৱানঞ্ঞেৱেতং নামং. পুঞ্ঞেন পুঞ্ঞং সংসন্দমানাতি পুঞ্ঞেন সদ্ধিং পুঞ্ঞং ঘটযমানা. মহপ্ফলা লোকৱিদূন ৱণ্ণিতাতি এৱৰূপা দানসঙ্খাতা দক্খিণা তিৱিধলোকং ৱিদিতং কত্ৱা ঠিতত্তা লোকৱিদূনং বুদ্ধানং ৱণ্ণিতা, বুদ্ধেহি পসত্থাতি অত্থো. যঞ্ঞমনুস্সৰন্তাতি যঞ্ঞং দানং অনুস্সৰন্তা. ৱেদজাতাতি তুট্ঠিজাতা.
৮. সুদত্তসুত্তৱণ্ণনা
৫৮. অট্ঠমে সঞ্ঞতানন্তি কাযৱাচাহি সংযতানং. পৰদত্তভোজিনন্তি পৰেহি দিন্নমেৱ ভুঞ্জিত্ৱা যাপেন্তানং. কালেনাতি যুত্তপ্পত্তকালেন. সক্কচ্চ দদাতীতি সহত্থা সক্কাৰং কত্ৱা দদাতি. চত্তাৰি ঠানানি অনুপ্পৱেচ্ছতীতি চত্তাৰি কাৰণানি অনুপ্পৱেসেতি দদাতি. যসৱা হোতীতি মহাপৰিৱাৰো হোতি. নৱমং কেৱলং ভিক্খূনং কথিতং. সেসমেত্থ তাদিসমেৱ.
১০. গিহিসামীচিসুত্তৱণ্ণনা
৬০. দসমে গিহিসামীচিপটিপদন্তি গিহীনং অনুচ্ছৱিকং পটিপত্তিং. পচ্চুপট্ঠিতো হোতীতি অতিহৰিত্ৱা দাতুকামতায পতিউপট্ঠিতো হোতি উপগতো, ভিক্খুসঙ্ঘস্স চীৱৰং দেতীতি অত্থো.
উপট্ঠিতাতি উপট্ঠাযকো. তেসং দিৱা চ ৰত্তো চাতি যে এৱং চতূহি পচ্চযেহি উপট্ঠহন্তি, তেসং দিৱা চ ৰত্তিঞ্চ পৰিচ্চাগৱসেন চ অনুস্সৰণৱসেন চ সদা পুঞ্ঞং পৱড্ঢতি. সগ্গঞ্চ কমতিট্ঠানন্তি তাদিসো চ ভদ্দকং কম্মং কত্ৱা সগ্গট্ঠানং উপগচ্ছতি. ইমেসু চতূসুপি সুত্তেসু আগাৰিযপটিপদা কথিতা. সোতাপন্নসকদাগামীনম্পি ৱট্টতি.
পুঞ্ঞাভিসন্দৱগ্গো পঠমো.