৭. দুতিযসিক্খাসুত্তৱণ্ণনা
৮৮. সত্তমে কোলংকোলোতি কুলা কুলং গমনকো. কুলন্তি চেত্থ ভৱো অধিপ্পেতো, তস্মা ‘‘দ্ৱে ৱা তীণি ৱা কুলানী’’তি এত্থপি দ্ৱে ৱা তযো ৱা ভৱেতি অত্থো ৱেদিতব্বো. অযঞ্হি দ্ৱে ৱা ভৱে সন্ধাৱতি তযো ৱা, উত্তমকোটিযা ছ ৱা. তস্মা দ্ৱে ৱা তীণি ৱা চত্তাৰি ৱা পঞ্চ ৱা ছ ৱাতি এৱমেত্থ ৱিকপ্পো দট্ঠব্বো. একবীজীতি একস্সেৱ ভৱস্স বীজং এতস্স অত্থীতি একবীজী. উদ্ধংসোতোতিআদীসু অত্থি উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী, অত্থি উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামী, অত্থি ন উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী, অত্থি ন উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামী. তত্থ যো ইধ অনাগামিফলং পত্ৱা অৱিহাদীসু নিব্বত্তো তত্থ যাৱতাযুকং ঠত্ৱা উপৰূপৰি নিব্বত্তিত্ৱা অকনিট্ঠং পাপুণাতি, অযং উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী নাম. যো পন অৱিহাদীসু নিব্বত্তো তত্থেৱ অপৰিনিব্বাযিত্ৱা অকনিট্ঠম্পি অপ্পত্ৱা উপৰিমব্ৰহ্মলোকে পৰিনিব্বাযতি, অযং উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামী নাম. যো ইতো চৱিত্ৱা অকনিট্ঠেযেৱ নিব্বত্ততি, অযং ন উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী নাম. যো পন অৱিহাদীসু চতূসু অঞ্ঞতৰস্মিং নিব্বত্তিত্ৱা তত্থেৱ পৰিনিব্বাযতি, অযং ন উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামী নাম.
যত্থ কত্থচি উপ্পন্নো পন সসঙ্খাৰেন সপ্পযোগেন অৰহত্তং পত্তো সসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযী নাম. অসঙ্খাৰেন অপ্পযোগেন পত্তো অসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযী নাম. যো পন কপ্পসহস্সাযুকেসু অৱিহেসু নিব্বত্তিত্ৱা পঞ্চমং কপ্পসতং অতিক্কমিত্ৱা অৰহত্তং পত্তো, অযং উপহচ্চপৰিনিব্বাযী নাম. অতপ্পাদীসুপি এসেৱ নযো. অন্তৰাপৰিনিব্বাযীতি যো আযুৱেমজ্ঝং অনতিক্কমিত্ৱা পৰিনিব্বাযতি, সো তিৱিধো হোতি. কপ্পসহস্সাযুকেসু তাৱ অৱিহেসু নিব্বত্তিত্ৱা একো নিব্বত্তদিৱসেযেৱ অৰহত্তং পাপুণাতি. নো চে নিব্বত্তদিৱসে পাপুণাতি, পঠমস্স পন কপ্পসতস্স মত্থকে পাপুণাতি, অযং পঠমো অন্তৰাপৰিনিব্বাযী. অপৰো এৱং অসক্কোন্তো দ্ৱিন্নং কপ্পসতানং মত্থকে পাপুণাতি, অযং দুতিযো. অপৰো এৱম্পি অসক্কোন্তো চতুন্নং কপ্পসতানং মত্থকে পাপুণাতি, অযং ততিযো অন্তৰাপৰিনিব্বাযী. সেসং ৱুত্তনযমেৱ.
ইমস্মিং পন ঠানে ঠত্ৱা চতুৱীসতি সোতাপন্না, দ্ৱাদস সকদাগামিনো, অট্ঠচত্তালীস অনাগামিনো, দ্ৱাদস চ অৰহন্তো কথেতব্বা. ইমস্মিং হি সাসনে সদ্ধাধুৰং পঞ্ঞাধুৰন্তি দ্ৱে ধুৰানি, দুক্খপটিপদাদন্ধাভিঞ্ঞাদযো চতস্সো পটিপদা. তত্থেকো সদ্ধাধুৰেন অভিনিৱিসিত্ৱা সোতাপত্তিফলং পত্ৱা একমেৱ ভৱং নিব্বত্তিত্ৱা দুক্খস্সন্তং কৰোতি, অযমেকো একবীজী. সো পটিপদাৱসেন চতুব্বিধো হোতি. যথা চেস, এৱং পঞ্ঞাধুৰেন অভিনিৱিট্ঠোপীতি অট্ঠ একবীজিনো. তথা কোলংকোলা সত্তক্খত্তুপৰমা চাতি ইমে চতুৱীসতি সোতাপন্না নাম. তীসু পন ৱিমোক্খেসু সুঞ্ঞতৱিমোক্খেন সকদাগামিভূমিং পত্তা চতুন্নং পটিপদানং ৱসেন চত্তাৰো সকদাগামিনো, তথা অনিমিত্তৱিমোক্খেন পত্তা চত্তাৰো, অপ্পণিহিতৱিমোক্খেন পত্তা চত্তাৰোতি ইমে দ্ৱাদস সকদাগামিনো. অৱিহেসু পন তযো অন্তৰাপৰিনিব্বাযিনো, একো উপহচ্চপৰিনিব্বাযী, একো উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামীতি পঞ্চ অনাগামিনো, তে অসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযিনো পঞ্চ, সসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযিনো পঞ্চাতি দস হোন্তি, তথা অতপ্পাদীসু. অকনিট্ঠেসু পন উদ্ধংসোতো নত্থি, তস্মা তত্থ চত্তাৰো সসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযী, চত্তাৰো অসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযীতি অট্ঠ, ইমে অট্ঠচত্তালীস অনাগামিনো. যথা পন সকদাগামিনো, তথেৱ অৰহন্তোপি দ্ৱাদস ৱেদিতব্বা. ইধাপি তিস্সো সিক্খা মিস্সিকাৱ কথিতা.