৩. মুদিতা
৬৬৩. কথঞ্চ ভিক্খু মুদিতাসহগতেন চেতসা একং দিসং ফৰিত্ৱা ৱিহৰতি? সেয্যথাপি নাম একং পুগ্গলং পিযং মনাপং দিস্ৱা মুদিতো অস্স, এৱমেৱ সব্বে সত্তে মুদিতায ফৰতি.
তত্থ কতমা মুদিতা? যা সত্তেসু মুদিতা মুদিতাযনা মুদিতাযিতত্তং মুদিতাচেতোৱিমুত্তি – অযং ৱুচ্চতি ‘‘মুদিতা’’.
তত্থ কতমং চিত্তং? যং চিত্তং মনো মানসং…পে… তজ্জামনোৱিঞ্ঞাণধাতু – ইদং ৱুচ্চতি ‘‘চিত্তং’’. ইদং চিত্তং ইমায মুদিতায সহগতং হোতি সহজাতং সংসট্ঠং সম্পযুত্তং. তেন ৱুচ্চতি ‘‘মুদিতাসহগতেন চেতসা’’তি.
৬৬৪. ‘‘একং দিস’’ন্তি পুৰত্থিমং ৱা দিসং পচ্ছিমং ৱা দিসং উত্তৰং ৱা দিসং দক্খিণং ৱা দিসং উদ্ধং ৱা অধো ৱা তিৰিযং ৱা ৱিদিসং ৱা.
৬৬৫. ‘‘ফৰিত্ৱা’’তি ফৰিত্ৱা অধিমুচ্চিত্ৱা.
৬৬৬. ‘‘ৱিহৰতী’’তি…পে… তেন ৱুচ্চতি ‘‘ৱিহৰতী’’তি.
৬৬৭. ‘‘তথা দুতিয’’ন্তি যথেৱ একং দিসং তথা দুতিযং দিসং তথা ততিযং দিসং তথা চতুত্থং দিসং তথা উদ্ধং তথা অধো তথা তিৰিযং তথা ৱিদিসং.
৬৬৮. ‘‘সব্বধি সব্বত্ততায সব্বাৱন্তং লোক’’ন্তি সব্বেন সব্বং সব্বথা সব্বং অসেসং নিস্সেসং. পৰিযাদাযৱচনমেতং – ‘‘সব্বধি সব্বত্ততায সব্বাৱন্তং লোক’’ন্তি.
৬৬৯. ‘‘মুদিতাসহগতেন চেতসা’’তি তত্থ কতমা মুদিতা? যা সত্তেসু মুদিতা মুদিতাযনা মুদিতাযিতত্তং মুদিতাচেতোৱিমুত্তি – অযং ৱুচ্চতি ‘‘মুদিতা’’.
তত্থ কতমং চিত্তং? যং চিত্তং মনো মানসং…পে… তজ্জামনোৱিঞ্ঞাণধাতু – ইদং ৱুচ্চতি ‘‘চিত্তং’’. ইদং চিত্তং ইমায মুদিতায সহগতং হোতি সহজাতং সংসট্ঠং সম্পযুত্তং. তেন ৱুচ্চতি ‘‘মুদিতাসহগতেন চেতসা’’তি.
৬৭০. ‘‘ৱিপুলেনা’’তি যং ৱিপুলং তং মহগ্গতং, যং মহগ্গতং তং অপ্পমাণং, যং অপ্পমাণং সো অৱেৰো, যো অৱেৰো সো অব্যাপজ্জো.
৬৭১. ‘‘ফৰিত্ৱা’’তি ফৰিত্ৱা অধিমুচ্চিত্ৱা.
৬৭২. ‘‘ৱিহৰতী’’তি …পে… তেন ৱুচ্চতি ‘‘ৱিহৰতী’’তি.