৭. সত্তমৱগ্গো

(৬৫) ৩. চেতসিককথা

৪৭৫. নত্থি চেতসিকো ধম্মোতি? আমন্তা. ননু অত্থি কেচি ধম্মা চিত্তেন সহগতা সহজাতা সংসট্ঠা সম্পযুত্তা একুপ্পাদা একনিৰোধা একৱত্থুকা একাৰম্মণাতি? আমন্তা. হঞ্চি অত্থি কেচি ধম্মা চিত্তেন সহগতা সহজাতা সংসট্ঠা সম্পযুত্তা একুপ্পাদা একনিৰোধা একৱত্থুকা একাৰম্মণা, নো চ ৱত ৰে ৱত্তব্বে – ‘‘নত্থি চেতসিকো ধম্মো’’তি.

ফস্সো চিত্তেন সহজাতোতি? আমন্তা. হঞ্চি ফস্সো চিত্তেন সহজাতো, তেন ৱত ৰে ৱত্তব্বে – ‘‘ফস্সো চেতসিকো’’তি. ৱেদনা…পে… সঞ্ঞা… চেতনা… সদ্ধা… ৱীৰিযং… সতি… সমাধি… পঞ্ঞা… ৰাগো… দোসো… মোহো…পে… অনোত্তপ্পং চিত্তেন সহজাতন্তি? আমন্তা. হঞ্চি অনোত্তপ্পং চিত্তেন সহজাতং, তেন ৱত ৰে ৱত্তব্বে – ‘‘অনোত্তপ্পং চেতসিক’’ন্তি.

৪৭৬. চিত্তেন সহজাতাতি কত্ৱা চেতসিকাতি? আমন্তা. ফস্সেন সহজাতাতি কত্ৱা ফস্সসিকাতি [ফস্সিকাতি (পী. অট্ঠ.)]? আমন্তা. চিত্তেন সহজাতাতি কত্ৱা চেতসিকাতি? আমন্তা. ৱেদনায… সঞ্ঞায… চেতনায… সদ্ধায… ৱীৰিযেন… সতিযা… সমাধিনা… পঞ্ঞায… ৰাগেন… দোসেন… মোহেন…পে… অনোত্তপ্পেন সহজাতাতি কত্ৱা অনোত্তপ্পাসিকাতি [অনোত্তপ্পিকাতি (?)]? আমন্তা.

৪৭৭. নত্থি চেতসিকো ধম্মোতি? আমন্তা. ননু ৱুত্তং ভগৱতা –

‘‘চিত্তঞ্হিদং চেতসিকা চ ধম্মা,

অনত্ততো সংৱিদিতস্স হোন্তি;

হীনপ্পণীতং তদুভযে ৱিদিত্ৱা,

সম্মদ্দসো ৱেদি পলোকধম্ম’’ন্তি.

অত্থেৱ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তেন হি অত্থি চেতসিকো ধম্মোতি.

নত্থি চেতসিকো ধম্মোতি? আমন্তা. ননু ৱুত্তং ভগৱতা – ‘‘ইধ, কেৱট্ট, ভিক্খু পৰসত্তানং পৰপুগ্গলানং চিত্তম্পি আদিসতি চেতসিকম্পি আদিসতি ৱিতক্কিতম্পি আদিসতি ৱিচাৰিতম্পি আদিসতি – ‘এৱম্পি তে মনো, ইত্থম্পি তে মনো, ইতিপি তে চিত্ত’’’ন্তি [দী. নি. ১.৪৮৫]. অত্থেৱ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তেন হি অত্থি চেতসিকো ধম্মোতি.

চেতসিককথা নিট্ঠিতা.