২৯. তেন
একীভাৱোতি মুগ্গেহি সংসট্ঠানং মাসানমিৱ মিস্সীভাৱো. এসোতি সংসগ্গো, উক্কংসেনাতি উক্কংসাধানেন [উত্কংসসাধনেন (পোত্থকে)] চ ভৱিতব্বন্তি সম্বন্ধো. সংসগ্গউক্কংসানং সহভাৱস্স অনেকন্তি কত্তে কাৰণমাহ- ‘অসুচিদব্বে’চ্চাদিনা. ব্যতিৰেকমাহ- ‘নুক্কংসো’তি যত্থ সংসগ্গৰহিতং কেৱলমভিসঙ্খত্তমত্থি, তত্থ পচ্চযমুদাহৰণেন দস্সেত্ৱা ৱিজ্জায সহ সংসগ্গস্সাৱিজ্জমানত্তে কাৰণং ৱদতি ‘ৰূপী ধম্মত্তা’তিআদি. ৰূপং ভূতোপাদাযভেদমস্স অত্থীতি ৰূপী, ঘতাদি সংসট্ঠং ভত্তাদি. তস্স ধম্মো সভাৱো সংসগ্গো, তস্স ভাৱো তত্তং, তস্মা, তস্সাতি সংসগ্গস্স, ৱিজ্জাত্ৱৰূপী… যথাৱুত্ত ৰূপসভাৱাভাৱা, তেনাহ- ‘ৱিজ্জায চ অৰূপিত্তা’তি চৰইচ্চন্ধাতুযেৱ চৰতি.
ৱাচসিকং মানসিকন্তি ‘‘মনাদীনং সক, যংকিঞ্চীতি সতাদিকং যংকিঞ্চি. বাহুলকেনেৱেত্থাৱধাৰণং লব্ভতীতি ৱুত্তং- ‘ততো ৱা’তি, দেৱদত্তেন কীতোতি সো অত্থো তদত্থো, তস্স অপ্পতীতি অভিধানসত্তিৱেকল্লেন ৱুত্তিযমনৱগমো, দেৱদত্তিকোতি হি ৱুত্তে দেৱদত্তেন কীতোত্যযমত্থো নপ্পতীযতে… তাদিস সদ্দসত্তিৱেকল্লেন তদত্থস্সানমিধীযমানত্তা, অৱগমো চ নাম সতি সামত্থিযে সিযাতি ইমমত্থং সঙ্খেপতো দস্সেতুমাহ- ‘তদত্থাপ্পতীতিযা’তিআদি.
অভিধানলক্খণত্তন্তি অভিধানং সতি সামত্থিযে ৱাক্যে ৱচনীযস্সাত্থস্স ৱুত্তিযা কথনং লক্খণং সভাৱো যেসন্তে অভিধানলক্খণা, তেসং ভাৱো তত্তং, তব্বাদিসমাপ্যেৱমেৱ দট্ঠব্বা. মৰিচেন অভিসঙ্খতং সংসট্ঠং ৱাতি, সলাকায জিতন্তি ৱিগ্গহো.