১৪. তম

নাকড্ঢনত্থোতি ণস্সাকড্ঢনত্থো ন হোতি. যদ্যাকড্ঢনত্থো অস্স, তদা চানুকড্ঢিতং নোত্তৰত্ৰানুকড্ঢেয্যাতি মঞ্ঞতে, কোচিযেৱ হোতীতি হোন্তীতি ইতো ভিন্দিত্ৱা আনেতব্বং. তদা দেসস্সাতি ইমিনা ‘‘তদাদেসা তগ্গহণেন গয্হন্তী’’তি পৰিভাসমুপলক্খেতি. কতযাদেসস্সাপীতি কতো যাদেসো যস্স তস্স কতযাদেসস্সাপীতি. ইকাৰস্সাতি যাদেসতো পুব্বে ইকাৰস্স, ইমিনা চাদেসাদেসীনমভেদো দস্সিতো. তসদ্দে নেকেনাপি পচ্চেকাভিসম্বন্ধে সিদ্ধেতি এৱমঞ্ঞতে- ‘‘যথা’তেন কতংকীত’ (৪-২৯) ন্ত্যাদিসুত্তে একোৱ তসদ্দো বহূহি পচ্চযত্তেহি সম্বজ্ঝতে, তথিহাপি একমেৱ তসদ্দগ্গহণং ‘তমধীতে তংজানাতী’তি পচ্চেকমভিসম্বজ্ঝতে, তস্মা কিমেতদত্থেন দ্ৱিতগ্গহণেনে’’তি. দ্ৱিতগ্গহণে পযোজনত্তযং ৱুত্তং, তত্থ পঠমং দস্সেন্তো জাননিচ্চাদিনাধিপ্পাযমাৱীকত্ৱা দ্ৱিতগ্গহণমিচ্চাদিনা পদত্থমাহ.

তত্থ-‘যো যমধীতে জানাতি চা’তি ইমিনা দ্ৱিতগ্গহণাভাৱে পচ্চযত্থাৱযৱস্স সমুচ্চযপ্পসঙ্গমাহ. সমুচ্চযে সতি(যো) যমধীতে জানাতি চ, তত্থেৱ সিযা, যো পনাধীতে কেৱলং, ন (জানাতি) তত্থ ন সিযাতি বোধযিতুং ব্যভিচাৰমাহ‘ন পচ্চেকাতি সম্বন্ধেনে’তি. যথা ‘‘তেন কথং কীত’’মিচ্চাদো ‘‘তেন জিতং জযতি’’চ্চাদি পচ্চেকসম্বন্ধেন ভৱতি এৱম্মাৱিঞ্ঞাযীতি যথেচ্চাদি কস্সাত্থো. ‘তেন কতং কীত’’মিচ্চাদীহি অৱত্ৱা ‘‘তেন জিতং জযতি’’চ্চাদিসুত্তেকদেসৱচনমত্থব্যত্তি তথা ৱুত্তে হোতীতি ৱুত্তং, তেন জিতমিচ্চাদো জযনাদিকা কিৰিযানে কদব্বসমৱাযিত্তেন পসিদ্ধাতি যুত্তো তত্থ পচ্চেকাভিসম্বন্ধো, নেৱমজ্ঝেন ৱেদনা প্যেকদব্বসমৱাযিত্তাভিয্যোত্যধিপ্পাযো.

ইদানি দুতিযং দস্সেতি ‘জানন’মিচ্চাদি, নিমিত্ত মিট্ঠানিট্ঠবোধকাৰণং মুহুত্তো কত্তিকাদি, উপ্পাতো ইট্ঠানিট্ঠসূচকং পথৱিসমুদ্দাদীনং সভাৱপৰিচ্চাগেনাঞ্ঞতত্তগমনং. জাননসামঞ্ঞেতি নিমিত্তাদীনং জানন সামঞ্ঞে. ‘যথাৱুত্তজাননস্স অজ্ঝেন ৱিসযত্তে হেতুমাহ- ‘তং জানাতীতি তসদ্দেন অধীযমানপৰামসতো’তি. ততিযং দস্সেতি ‘যতো চে’চ্চাদিনা. যতো চ উপ্পন্নেন ৱিধিনা অজ্ঝেন ঞাতু অভিধানম্পসিদ্ধন্তি সম্বন্ধো, পোত্থকেসু পন অজ্ঝেতুঞাতূসুতি পাঠো দিস্সতি, এত্থাযমধিপ্পাযো ‘‘কত্থচি পসিদ্ধিৱিসযো হোতি তসদ্দো, তথা চ ৱুত্তং সুবোধালঙ্কাৰটীকাযং পক্কন্তৱিসযো তথা পসিদ্ধৱিসযো অনুভূতৱিসযো চ তংসদ্দো যং সদ্দং না পেক্খতে’তি, তস্মা পসিদ্ধিৱিসযেন তসদ্দেন পুথগেৱ পসিদ্ধিযা উপসঙ্গহত্থং দ্ৱিতগ্গহণং কত্তব্ব’’ন্তি. অত্থত্তযে ৱত্তমানস্স তু তসদ্দস্স সৱিসযো ৱিসেসো ততোৱাত্থিকেহি ৱেদিতব্বো.