৯. নাগসুত্তং
৪০. ‘‘যস্মিং, ভিক্খৱে, সমযে আৰঞ্ঞিকস্স নাগস্স গোচৰপসুতস্স হত্থীপি হত্থিনিযোপি হত্থিকলভাপি হত্থিচ্ছাপাপি পুৰতো পুৰতো গন্ত্ৱা তিণগ্গানি ছিন্দন্তি, তেন, ভিক্খৱে, আৰঞ্ঞিকো নাগো অট্টীযতি হৰাযতি জিগুচ্ছতি. যস্মিং, ভিক্খৱে, সমযে আৰঞ্ঞিকস্স নাগস্স গোচৰপসুতস্স হত্থীপি হত্থিনিযোপি হত্থিকলভাপি হত্থিচ্ছাপাপি ওভগ্গোভগ্গং সাখাভঙ্গং খাদন্তি, তেন, ভিক্খৱে, আৰঞ্ঞিকো নাগো অট্টীযতি হৰাযতি জিগুচ্ছতি. যস্মিং, ভিক্খৱে, সমযে আৰঞ্ঞিকস্স নাগস্স ওগাহং ওতিণ্ণস্স হত্থীপি হত্থিনিযোপি হত্থিকলভাপি হত্থিচ্ছাপাপি পুৰতো পুৰতো গন্ত্ৱা সোণ্ডায উদকং আলোড়েন্তি, তেন, ভিক্খৱে, আৰঞ্ঞিকো নাগো অট্টীযতি হৰাযতি জিগুচ্ছতি. যস্মিং, ভিক্খৱে, সমযে আৰঞ্ঞিকস্স নাগস্স ওগাহা উত্তিণ্ণস্স হত্থিনিযো কাযং উপনিঘংসন্তিযো গচ্ছন্তি, তেন, ভিক্খৱে, আৰঞ্ঞিকো নাগো অট্টীযতি হৰাযতি জিগুচ্ছতি.
‘‘তস্মিং, ভিক্খৱে, সমযে আৰঞ্ঞিকস্স নাগস্স এৱং হোতি – ‘অহং খো এতৰহি আকিণ্ণো ৱিহৰামি হত্থীহি হত্থিনীহি হত্থিকলভেহি হত্থিচ্ছাপেহি. ছিন্নগ্গানি চেৱ তিণানি খাদামি, ওভগ্গোভগ্গঞ্চ মে সাখাভঙ্গং খাদন্তি [খাদিতং (স্যা. ক.) মহাৱ. ৪৬৭ পস্সিতব্বং], আৱিলানি চ পানীযানি পিৱামি, ওগাহা চ [ওগাহাপি চ (স্যা. ক.) মহাৱ. ৪৬৭ পস্সিতব্বং] মে উত্তিণ্ণস্স হত্থিনিযো কাযং উপনিঘংসন্তিযো গচ্ছন্তি. যংনূনাহং একো গণস্মা ৱূপকট্ঠো ৱিহৰেয্য’ন্তি. সো অপৰেন সমযেন একো গণস্মা ৱূপকট্ঠো ৱিহৰতি, অচ্ছিন্নগ্গানি চেৱ তিণানি খাদতি, ওভগ্গোভগ্গঞ্চস্স সাখাভঙ্গং ন খাদন্তি [ন ওভগ্গোভগ্গঞ্চ সাখাভঙ্গ খাদতি (স্যা. ক.)], অনাৱিলানি চ পানীযানি পিৱতি, ওগাহা চস্স উত্তিণ্ণস্স ন হত্থিনিযো কাযং উপনিঘংসন্তিযো গচ্ছন্তি.
‘‘তস্মিং, ভিক্খৱে, সমযে আৰঞ্ঞিকস্স নাগস্স এৱং হোতি – ‘অহং খো পুব্বে আকিণ্ণো ৱিহাসিং হত্থীহি হত্থিনীহি হত্থিকলভেহি হত্থিচ্ছাপেহি, ছিন্নগ্গানি চেৱ তিণানি খাদিং, ওভগ্গোভগ্গঞ্চ মে সাখাভঙ্গং খাদিংসু, আৱিলানি চ পানীযানি অপাযিং, ওগাহা [এত্থ পিসদ্দো সব্বত্থপি নত্থি] চ মে উত্তিণ্ণস্স হত্থিনিযো কাযং উপনিঘংসন্তিযো অগমংসু. সোহং এতৰহি একো গণস্মা ৱূপকট্ঠো ৱিহৰামি, অচ্ছিন্নগ্গানি চেৱ তিণানি খাদামি, ওভগ্গোভগ্গঞ্চ মে সাখাভঙ্গং ন খাদন্তি, অনাৱিলানি চ পানীযানি পিৱামি, ওগাহা চ মে উত্তিণ্ণস্স ন হত্থিনিযো কাযং উপনিঘংসন্তিযো গচ্ছন্তী’তি. সো সোণ্ডায সাখাভঙ্গং ভঞ্জিত্ৱা সাখাভঙ্গেন কাযং পৰিমজ্জিত্ৱা অত্তমনো সোণ্ডং সংহৰতি [কণ্ডুং সংহন্তি (সী. পী.) কণ্ডুং সংহনতি (স্যা.), এত্থ কণ্ডুৱনদুক্খং ৱিনেতীতি অত্থো],.
‘‘এৱমেৱং খো, ভিক্খৱে, যস্মিং সমযে ভিক্খু আকিণ্ণো ৱিহৰতি ভিক্খূহি ভিক্খুনীহি উপাসকেহি উপাসিকাহি ৰঞ্ঞা ৰাজমহামত্তেহি তিত্থিযেহি তিত্থিযসাৱকেহি, তস্মিং, ভিক্খৱে, সমযে ভিক্খুস্স এৱং হোতি – ‘অহং খো এতৰহি আকিণ্ণো ৱিহৰামি ভিক্খূহি ভিক্খুনীহি উপাসকেহি উপাসিকাহি ৰঞ্ঞা ৰাজমহামত্তেহি তিত্থিযেহি তিত্থিযসাৱকেহি. যংনূনাহং একো গণস্মা ৱূপকট্ঠো ৱিহৰেয্য’ন্তি. সো ৱিৱিত্তং সেনাসনং ভজতি অৰঞ্ঞং ৰুক্খমূলং পব্বতং কন্দৰং গিৰিগুহং সুসানং ৱনপত্থং অব্ভোকাসং পলালপুঞ্জং. সো অৰঞ্ঞগতো ৱা ৰুক্খমূলগতো ৱা সুঞ্ঞাগাৰগতো ৱা নিসীদতি পল্লঙ্কং আভুজিত্ৱা উজুং কাযং পণিধায পৰিমুখং সতিং উপট্ঠপেত্ৱা.
‘‘সো অভিজ্ঝং লোকে পহায ৱিগতাভিজ্ঝেন চেতসা ৱিহৰতি, অভিজ্ঝায চিত্তং পৰিসোধেতি; ব্যাপাদপদোসং পহায অব্যাপন্নচিত্তো ৱিহৰতি সব্বপাণভূতহিতানুকম্পী, ব্যাপাদপদোসা চিত্তং পৰিসোধেতি; থিনমিদ্ধং পহায ৱিগতথিনমিদ্ধো ৱিহৰতি আলোকসঞ্ঞী সতো সম্পজানো, থিনমিদ্ধা চিত্তং পৰিসোধেতি; উদ্ধচ্চকুক্কুচ্চং পহায অনুদ্ধতো ৱিহৰতি অজ্ঝত্তং ৱূপসন্তচিত্তো, উদ্ধচ্চকুক্কুচ্চা চিত্তং পৰিসোধেতি; ৱিচিকিচ্ছং পহায তিণ্ণৱিচিকিচ্ছো ৱিহৰতি অকথংকথী কুসলেসু ধম্মেসু, ৱিচিকিচ্ছায চিত্তং পৰিসোধেতি. সো ইমে পঞ্চ নীৱৰণে পহায চেতসো উপক্কিলেসে পঞ্ঞায দুব্বলীকৰণে ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি ৱিৱিচ্চ অকুসলেহি ধম্মেহি সৱিতক্কং সৱিচাৰং ৱিৱেকজং পীতিসুখং পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি. সো অত্তমনো সোণ্ডং সংহৰতি [কণ্ডুং সংহন্তি (সী. পী.), কণ্ডুং সংহনতি (স্যা.), এত্থ কণ্ডুৱনসদিসং ঝানপটিপক্খং কিলেসদুক্খং ৱিনেতীতি অত্থো]. ৱিতক্কৱিচাৰানং ৱূপসমা…পে… দুতিযং ঝানং… ততিযং ঝানং… চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি. সো অত্তমনো সোণ্ডং সংহৰতি.
‘‘সব্বসো ৰূপসঞ্ঞানং সমতিক্কমা পটিঘসঞ্ঞানং অত্থঙ্গমা নানত্তসঞ্ঞানং অমনসিকাৰা ‘অনন্তো আকাসো’তি আকাসানঞ্চাযতনং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি. সো অত্তমনো সোণ্ডং সংহৰতি. সব্বসো আকাসানঞ্চাযতনং সমতিক্কম্ম ‘অনন্তং ৱিঞ্ঞাণ’ন্তি ৱিঞ্ঞাণঞ্চাযতনং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি… সব্বসো ৱিঞ্ঞাণঞ্চাযতনং সমতিক্কম্ম ‘নত্থি কিঞ্চী’তি আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি… সব্বসো আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি… সব্বসো নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং সমতিক্কম্ম সঞ্ঞাৱেদযিতনিৰোধং উপসম্পজ্জ ৱিহৰতি, পঞ্ঞায চস্স দিস্ৱা আসৱা পৰিক্খীণা হোন্তি. সো অত্তমনো সোণ্ডং সংহৰতী’’তি. নৱমং.