༦. ཚ་ཊྛ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༡༠༩༥. ཏེ་ན ས་མ་ཡེ་ན བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛེ་ཏ་ཝ་ནེ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ཨཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཾ གི་ཧི་ག་ཏཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ནྟི. ཏཱ བཱ་ལཱ ཧོ་ནྟི ཨ་བྱ་ཏྟཱ ན ཛཱ་ན་ནྟི ཀ་པྤི་ཡཾ ཝཱ ཨ་ཀ་པྤི་ཡཾ ཝཱ. ཡཱ ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་པྤི་ཙྪཱ…པེ… ཏཱ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟི ཁི་ཡྻ་ནྟི ཝི་པཱ་ཙེ་ནྟི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཾ གི་ཧི་ག་ཏཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི…པེ… ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཾ གི་ཧི་ག་ཏཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ནྟཱི་ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཾ གི་ཧི་ག་ཏཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་སྶ་ནྟི! ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡ གི་ཧི་ག་ཏཱ་ཡ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏིཾ དཱ་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དཱ་ཏ་བྦཱ. ཏཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡ གི་ཧི་ག་ཏཱ་ཡ ས་ངྒྷཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཀཾ་སཾ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཀ་རི་ཏྭཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ པཱ་དེ ཝ་ནྡི་ཏྭཱ ཨུ་ཀྐུ་ཊི་ཀཾ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ ཨ་ཉྫ་ལིཾ པ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མ་སྶ ཝ་ཙ་ནཱི་ཡོ – ཨ་ཧཾ, ཨ་ཡྻེ, ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ་ཡ ཨ་ཡྻཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ གི་ཧི་ག་ཏཱ ས་ངྒྷཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏིཾ ཡཱ་ཙཱ་མཱི’’ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཡཱ་ཙི་ཏ་བྦཱ. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཡཱ་ཙི་ཏ་བྦཱ. བྱ་ཏྟཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ པ་ཊི་བ་ལཱ་ཡ ས་ངྒྷོ ཉཱ་པེ་ཏ་བྦོ –
༡༠༩༦. ‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, ཨ་ཡྻེ, ས་ངྒྷོ. ཨ་ཡཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ་ཡ ཨ་ཡྻཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ གི་ཧི་ག་ཏཱ ས་ངྒྷཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏིཾ ཡཱ་ཙ་ཏི. ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡ གི་ཧི་ག་ཏཱ་ཡ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏིཾ ད་དེ་ཡྻ. ཨེ་སཱ ཉ་ཏྟི.
‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ, ཨ་ཡྻེ, ས་ངྒྷོ. ཨ་ཡཾ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ་ཡ ཨ་ཡྻཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ གི་ཧི་ག་ཏཱ ས་ངྒྷཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏིཾ ཡཱ་ཙ་ཏི. ས་ངྒྷོ ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡ གི་ཧི་ག་ཏཱ་ཡ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏིཾ དེ་ཏི. ཡ་སྶཱ ཨ་ཡྻཱ་ཡ ཁ་མ་ཏི ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡ གི་ཧི་ག་ཏཱ་ཡ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏི་ཡཱ དཱ་ནཾ, སཱ ཏུ་ཎྷ་སྶ; ཡ་སྶཱ ན་ཀྑ་མ་ཏི, སཱ བྷཱ་སེ་ཡྻ.
‘‘དི་ནྣཱ ས་ངྒྷེ་ན ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ་ཡ གི་ཧི་ག་ཏཱ་ཡ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑཱ་ས་མྨུ་ཏི. ཁ་མ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶ, ཏ་སྨཱ ཏུ་ཎྷཱི, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ དྷཱ་ར་ཡཱ་མཱི’’ཏི.
སཱ པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ གི་ཧི་ག་ཏཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཧཱི་ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཱ – ‘‘པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ ཝེ་ར་མ་ཎིཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཨ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མྨ ས་མཱ་དཱ་ནཾ ས་མཱ་དི་ཡཱ་མི…པེ… ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ནཱ ཝེ་ར་མ་ཎིཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཨ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མྨ ས་མཱ་དཱ་ནཾ ས་མཱ་དི་ཡཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ དུ་བྦྷ་ར་ཏཱ་ཡ…པེ… ཨེ་ཝ་ཉྩ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨི་མཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡི་ས་ནྟུ –
༡༠༩༧. ‘‘ཡཱ པ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱི པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཾ གི་ཧི་ག་ཏཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི.
༡༠༩༨. ཡཱ པ་ནཱཏི ཡཱ ཡཱ་དི་སཱ…པེ… བྷི་ཀྑུ་ནཱིཏི…པེ… ཨ་ཡཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཨ་ཏྠེ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ཏི.
པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ ནཱ་མ པ་ཏྟ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཱ. གི་ཧི་ག་ཏཱ ནཱ་མ པུ་རི་ས་ནྟ་ར་ག་ཏཱ ཝུ་ཙྩ་ཏི. དྭེ ཝ་སྶཱ་ནཱིཏི དྭེ སཾ་ཝ་ཙྪ་རཱ་ནི. ཨ་སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑཱ ནཱ་མ སི་ཀྑཱ ཝཱ ན དི་ནྣཱ ཧོ་ཏི, དི་ནྣཱ ཝཱ སི་ཀྑཱ ཀུ་པི་ཏཱ. ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཡྻཱཏི ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཡྻ.
‘‘ཝུ་ཊྛཱ་པེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ག་ཎཾ ཝཱ ཨཱ་ཙ་རི་ནིཾ ཝཱ པ་ཏྟཾ ཝཱ ཙཱི་ཝ་རཾ ཝཱ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི, སཱི་མཾ ཝཱ ས་མྨ་ནྣ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཉ་ཏྟི་ཡཱ དུ་ཀྐ་ཊཾ. དྭཱི་ཧི ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་ཧི དུ་ཀྐ་ཊཱ. ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནེ ཨུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. ག་ཎ་སྶ ཙ ཨཱ་ཙ་རི་ནི་ཡཱ ཙ ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
༡༠༩༩. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཝེ་མ་ཏི་ཀཱ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ. དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ.
ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཝེ་མ་ཏི་ཀཱ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ. ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨེ ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་མྨ་ས་ཉྙཱ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶ.
༡༡༠༠. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི པ་རི་པུ་ཎྞ་དྭཱ་ད་ས་ཝ་སྶཾ གི་ཧི་ག་ཏཾ དྭེ ཝ་སྶཱ་ནི ཚ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑཾ ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི, ཨུ་མྨ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨི་ཀཱ་ཡཱ་ཏི.
ཚ་ཊྛ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ.