༡༧༡. ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ
༢༨༣. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ མ་ནུ་སྶཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཀི་ར ཡཱ་གུ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཱ མ་དྷུ་གོ་ལ༹་ཀ་ཉྩཱ་ཏི. ཏེ ཀཱ་ལ་སྶེ་ཝ, བྷོ་ཛྫ་ཡཱ་གུཾ པ་ཊི་ཡཱ་དེ་ནྟི མ་དྷུ་གོ་ལ༹་ཀ་ཉྩ. བྷི་ཀྑཱུ ཀཱ་ལ་སྶེ་ཝ བྷོ་ཛྫ་ཡཱ་གུ་ཡཱ དྷཱ་ཏཱ མ་དྷུ་གོ་ལ༹་ཀེ་ན ཙ བྷ་ཏྟ་གྒེ ན ཙི་ཏྟ་རཱུ་པཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ནྟི. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣེ་ན མ་ཧཱ་མ་ཏྟེ་ན སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ནི་མ་ནྟི་ཏོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏ་སྶ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣ་སྶ མ་ཧཱ་མ་ཏྟ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ལ་ས་ནྣཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ཏཱ་ནཾ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ལ་སཱ་ནི མཾ་ས་པཱ་ཏི་ས་ཏཱ་ནི པ་ཊི་ཡཱ་དེ་ཡྻཾ, ཨེ་ཀ་མེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨེ་ཀ་མེ་ཀཾ མཾ་ས་པཱ་ཏིཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་ཡྻ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཎཱི་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ པ་ཊི་ཡཱ་དཱ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ལ་སཱ་ནི ཙ མཾ་ས་པཱ་ཏི་ས་ཏཱ་ནི, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལཾ ཨཱ་རོ་ཙཱ་པེ་སི – ‘‘ཀཱ་ལོ, བྷ་ནྟེ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན ཏ་སྶ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣ་སྶ མ་ཧཱ་མ་ཏྟ་སྶ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི, ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ བྷ་ཏྟ་གྒེ བྷི་ཀྑཱུ པ་རི་ཝི་ས་ཏི. བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཐོ་ཀཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, དེ་ཧི; ཐོ་ཀཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, དེ་ཧཱི’’ཏི. ‘‘མཱ ཁོ ཏུ་མྷེ, བྷ་ནྟེ, – ‘ཨ་ཡཾ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ’ཏི – ཐོ་ཀཾ ཐོ་ཀཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ཐ. བ་ཧུཾ མེ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ པ་ཊི་ཡ་ཏྟཾ, ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ལ་སཱ་ནི ཙ མཾ་ས་པཱ་ཏི་ས་ཏཱ་ནི. ཨེ་ཀ་མེ་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨེ་ཀ་མེ་ཀཾ མཾ་ས་པཱ་ཏིཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་སྶཱ་མཱི་ཏི. པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ཐ, བྷ་ནྟེ, ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ’’ནྟི. ‘‘ན ཁོ མ་ཡཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨེ་ཏཾ་ཀཱ་ར་ཎཱ ཐོ་ཀཾ ཐོ་ཀཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་མ, ཨ་པི ཙ མ་ཡཾ ཀཱ་ལ་སྶེ་ཝ བྷོ་ཛྫ་ཡཱ་གུ་ཡཱ དྷཱ་ཏཱ མ་དྷུ་གོ་ལ༹་ཀེ་ན ཙ. ཏེ་ན མ་ཡཾ ཐོ་ཀཾ ཐོ་ཀཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་མཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏི ཁི་ཡྻ་ཏི ཝི་པཱ་ཙེ་ཏི – ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ བྷ་ད་ནྟཱ མ་ཡཱ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་སྶ བྷོ་ཛྫ་ཡཱ་གུཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི, ན ཙཱ་ཧཾ པ་ཊི་བ་ལོ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠཾ དཱ་ཏུ’’ནྟི ཀུ་པི་ཏོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ་པེ་ཀྑོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཏྟེ པཱུ་རེ་ནྟོ ཨ་ག་མཱ་སི – བྷུ་ཉྫ་ཐ ཝཱ ཧ་ར་ཐ ཝཱ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ བྷུ་ཏྟཱ་ཝིཾ ཨོ་ནཱི་ཏ་པ་ཏྟ་པཱ་ཎིཾ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཏཾ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣཾ མ་ཧཱ་མ་ཏྟཾ བྷ་ག་ཝཱ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་ཏྭཱ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐཱ་མི.
ཨ་ཐ ཁོ ཏ་སྶ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣ་སྶ མ་ཧཱ་མ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ, ཨ་ཧུ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རོ – ‘‘ཨ་ལཱ་བྷཱ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ ལཱ་བྷཱ; དུ་ལླ་དྡྷཾ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ སུ་ལ་དྡྷཾ; ཡོ་ཧཾ ཀུ་པི་ཏོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ་པེ་ཀྑོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཏྟེ པཱུ་རེ་ནྟོ ཨ་ག་མཱ་སིཾ – ‘བྷུ་ཉྫ་ཐ ཝཱ ཧ་ར་ཐ ཝཱ’ཏི. ཀིཾ ནུ ཁོ མ་ཡཱ བ་ཧུཾ པ་སུ་ཏཾ པུ་ཉྙཾ ཝཱ ཨ་པུ་ཉྙཾ ཝཱ’’ཏི? ཨ་ཐ ཁོ སོ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དྷ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཧུ་དེ་ཝ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ, ཨ་ཧུ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རོ ‘ཨ་ལཱ་བྷཱ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ ལཱ་བྷཱ; དུ་ལླ་དྡྷཾ ཝ་ཏ མེ, ན ཝ་ཏ མེ སུ་ལ་དྡྷཾ; ཡོ་ཧཾ ཀུ་པི་ཏོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ་པེ་ཀྑོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཏྟེ པཱུ་རེ་ནྟོ ཨ་ག་མཱ་སིཾ – བྷུ་ཉྫ་ཐ ཝཱ ཧ་ར་ཐ ཝཱ་ཏི. ཀིཾ ནུ ཁོ མ་ཡཱ བ་ཧུཾ པ་སུ་ཏཾ, པུ་ཉྙཾ ཝཱ ཨ་པུ་ཉྙཾ ཝཱ’ཏི. ཀིཾ ནུ ཁོ མ་ཡཱ, བྷ་ནྟེ, བ་ཧུཾ པ་སུ་ཏཾ, པུ་ཉྙཾ ཝཱ ཨ་པུ་ཉྙཾ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཡ་ད་གྒེ་ན ཏ་ཡཱ, ཨཱ་ཝུ་སོ, སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁོ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ ནི་མ་ནྟི་ཏོ ཏ་ད་གྒེ་ན ཏེ བ་ཧུཾ པུ་ཉྙཾ པ་སུ་ཏཾ. ཡ་ད་གྒེ་ན ཏེ ཨེ་ཀ་མེ་ཀེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨེ་ཀ་མེ་ཀཾ སི་ཏྠཾ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ ཏ་ད་གྒེ་ན ཏེ བ་ཧུཾ པུ་ཉྙཾ པ་སུ་ཏཾ, ས་གྒཱ ཏེ ཨཱ་ར་དྡྷཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣོ མ་ཧཱ་མ་ཏྟོ – ‘‘ལཱ་བྷཱ ཀི་ར མེ, སུ་ལ་དྡྷཾ ཀི་ར མེ, བ་ཧུཾ ཀི་ར མ་ཡཱ པུ་ཉྙཾ པ་སུ་ཏཾ, ས་གྒཱ ཀི་ར མེ ཨཱ་ར་དྡྷཱ’’ཏི – ཧ་ཊྛོ ཨུ་ད་གྒོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་སྨིཾ ནི་དཱ་ནེ ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་ཀ་ར་ཎེ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏཱ་པེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ པ་ཊི་པུ་ཙྪི – ‘‘ས་ཙྩཾ ཀི་ར, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་སྶ བྷོ་ཛྫ་ཡཱ་གུཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘ས་ཙྩཾ, བྷ་ག་ཝཱ’’ཏི. ཝི་ག་ར་ཧི བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མོ་གྷ་པུ་རི་སཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ནི་མ་ནྟི་ཏཱ ཨ་ཉྙ་སྶ བྷོ་ཛྫ་ཡཱ་གུཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི. ནེ་ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་པྤ་ས་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ པ་སཱ་དཱ་ཡ…པེ… ཝི་ག་ར་ཧི་ཏྭཱ དྷ་མྨིཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ནི་མ་ནྟི་ཏེ་ན ཨ་ཉྙ་སྶ བྷོ་ཛྫ་ཡཱ་གུ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཱ. ཡོ པ་རི་བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨོ ཀཱ་རེ་ཏ་བྦོ’’ཏི.
ཏ་རུ་ཎ་པ་ས་ནྣ་མ་ཧཱ་མ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ ནི་ཊྛི་ཏཾ.