༡༢. ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡ་ཀ་ཐཱ
༣༧. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནུ་པུ་བྦེ་ན ཙཱ་རི་ཀཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན ཨུ་རུ་ཝེ་ལཱ ཏ་ད་ཝ་ས་རི. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨུ་རུ་ཝེ་ལཱ་ཡཾ ཏ་ཡོ ཛ་ཊི་ལཱ པ་ཊི་ཝ་ས་ནྟི – ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ, ན་དཱི་ཀ་སྶ་པོ, ག་ཡཱ་ཀ་སྶ་པོ་ཏི. ཏེ་སུ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཛ་ཊི་ལ་ས་ཏཱ་ནཾ ནཱ་ཡ་ཀོ ཧོ་ཏི, ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ ཨ་གྒོ པ་མུ་ཁོ པཱ་མོ་ཀྑོ. ན་དཱི་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏི་ཎྞཾ ཛ་ཊི་ལ་ས་ཏཱ་ནཾ ནཱ་ཡ་ཀོ ཧོ་ཏི, ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ ཨ་གྒོ པ་མུ་ཁོ པཱ་མོ་ཀྑོ. ག་ཡཱ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ དྭི་ནྣཾ ཛ་ཊི་ལ་ས་ཏཱ་ནཾ ནཱ་ཡ་ཀོ ཧོ་ཏི, ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ ཨ་གྒོ པ་མུ་ཁོ པཱ་མོ་ཀྑོ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཡེ་ན ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨ་སྶ་མོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ས་ཙེ ཏེ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་ག་རུ, ཝ་སེ་ཡྻཱ་མ ཨེ་ཀ་ར་ཏྟཾ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ’’ཏི? ‘‘ན ཁོ མེ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ག་རུ, ཙ་ཎྜེ་ཏྠ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ ཨི་དྡྷི་མཱ ཨཱ་སི་ཝི་སོ གྷོ་ར་ཝི་སོ, སོ ཏཾ མཱ ཝི་ཧེ་ཋེ་སཱི’’ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ས་ཙེ ཏེ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་ག་རུ, ཝ་སེ་ཡྻཱ་མ ཨེ་ཀ་ར་ཏྟཾ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ’’ཏི? ‘‘ན ཁོ མེ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ག་རུ, ཙ་ཎྜེ་ཏྠ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ ཨི་དྡྷི་མཱ ཨཱ་སི་ཝི་སོ གྷོ་ར་ཝི་སོ, སོ ཏཾ མཱ ཝི་ཧེ་ཋེ་སཱི’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ས་ཙེ ཏེ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་ག་རུ, ཝ་སེ་ཡྻཱ་མ ཨེ་ཀ་ར་ཏྟཾ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ’’ཏི? ‘‘ན ཁོ མེ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ག་རུ, ཙ་ཎྜེ་ཏྠ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ ཨི་དྡྷི་མཱ ཨཱ་སི་ཝི་སོ གྷོ་ར་ཝི་སོ, སོ ཏཾ མཱ ཝི་ཧེ་ཋེ་སཱི’’ཏི. ‘‘ཨ་པྤེ་ཝ མཾ ན ཝི་ཧེ་ཋེ་ཡྻ, ཨི་ངྒྷ ཏྭཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་ཧི ཨ་གྱཱ་གཱ་ར’’ནྟི. ‘‘ཝི་ཧ་ར, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཡ་ཐཱ་སུ་ཁ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཏི་ཎ་ས་ནྠཱ་ར་ཀཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏྭཱ ནི་སཱི་དི པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཛུཾ ཀཱ་ཡཾ པ་ཎི་དྷཱ་ཡ པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ.
༣༨. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ སོ ནཱ་གོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པ་ཝི་ཊྛཾ, དི་སྭཱ་ན དུ་མྨ་ནོ [དུ་ཀྑཱི དུ་མྨ་ནོ (སཱི. སྱཱ.)] པ་དྷཱུ་པཱ་ཡི [པ་ཁཱུ་པཱ་སི (ཀ.)]. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨི་མ་སྶ ནཱ་ག་སྶ ཨ་ནུ་པ་ཧ་ཙྩ ཚ་ཝི་ཉྩ ཙ་མྨ་ཉྩ མཾ་ས་ཉྩ ནྷཱ་རུ་ཉྩ ཨ་ཊྛི་ཉྩ ཨ་ཊྛི་མི་ཉྫ་ཉྩ ཏེ་ཛ་སཱ ཏེ་ཛཾ པ་རི་ཡཱ་དི་ཡེ་ཡྻ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཾ ཨི་དྡྷཱ་བྷི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རི་ཏྭཱ པ་དྷཱུ་པཱ་ཡི. ཨ་ཐ ཁོ སོ ནཱ་གོ མ་ཀྑཾ ཨ་ས་ཧ་མཱ་ནོ པ་ཛྫ་ལི. བྷ་ག་ཝཱ་པི ཏེ་ཛོ་དྷཱ་ཏུཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་ཛྫ་ལི. ཨུ་བྷི་ནྣཾ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ ཨ་གྱཱ་གཱ་རཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ ཝི་ཡ ཧོ་ཏི ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏཾ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རཾ པ་རི་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཨ་བྷི་རཱུ་པོ ཝ་ཏ བྷོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ ནཱ་གེ་ན ཝི་ཧེ་ཋི་ཡ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཏ་སྶ ནཱ་ག་སྶ ཨ་ནུ་པ་ཧ་ཙྩ ཚ་ཝི་ཉྩ ཙ་མྨ་ཉྩ མཾ་ས་ཉྩ ནྷཱ་རུ་ཉྩ ཨ་ཊྛི་ཉྩ ཨ་ཊྛི་མི་ཉྫ་ཉྩ ཏེ་ཛ་སཱ ཏེ་ཛཾ པ་རི་ཡཱ་དི་ཡི་ཏྭཱ པ་ཏྟེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ད་སྶེ་སི – ‘‘ཨ་ཡཾ ཏེ, ཀ་སྶ་པ, ནཱ་གོ པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣོ [པ་རི་ཡཱ་དི་ཎྞོ (ཀ.)] ཨ་སྶ ཏེ་ཛ་སཱ ཏེ་ཛོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཙ་ཎྜ་སྶ ནཱ་ག་རཱ་ཛ་སྶ ཨི་དྡྷི་མ་ཏོ ཨཱ་སི་ཝི་ས་སྶ གྷོ་ར་ཝི་ས་སྶ ཏེ་ཛ་སཱ ཏེ་ཛཾ པ་རི་ཡཱ་དི་ཡི་སྶ་ཏི, ན་ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི.
༣༩. ནེ་ར་ཉྫ་རཱ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ, ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨ་ཝོ་ཙ;
‘‘ས་ཙེ ཏེ ཀ་སྶ་པ ཨ་ག་རུ, ཝི་ཧ་རེ་མུ ཨ་ཛྫ་ཎྷོ ཨ་གྒི་སཱ་ལ་མྷཱི’’ཏི [ཨ་གྒི་ས་ར་ཎ་མྷཱི་ཏི (སཱི. སྱཱ.)].
‘‘ན ཁོ མེ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ ག་རུ;
ཕཱ་སུ་ཀཱ་མོ་ཝ ཏཾ ནི་ཝཱ་རེ་མི;
ཙ་ཎྜེ་ཏྠ ནཱ་ག་རཱ་ཛཱ;
ཨི་དྡྷི་མཱ ཨཱ་སི་ཝི་སོ གྷོ་ར་ཝི་སོ;
སོ ཏཾ མཱ ཝི་ཧེ་ཋེ་སཱི’’ཏི.
‘‘ཨ་པྤེ་ཝ མཾ ན ཝི་ཧེ་ཋེ་ཡྻ;
ཨི་ངྒྷ ཏྭཾ ཀ་སྶ་པ ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་ཧི ཨ་གྱཱ་གཱ་ར’’ནྟི;
དི་ནྣ་ནྟི ནཾ ཝི་དི་ཏྭཱ;
ཨ་བྷཱི་ཏོ [ཨ་ས་མྦྷཱི་ཏོ (སཱི.)] པཱ་ཝི་སི བྷ་ཡ་མ་ཏཱི་ཏོ.
དི་སྭཱ ཨི་སིཾ པ་ཝི་ཊྛཾ, ཨ་ཧི་ནཱ་གོ དུ་མྨ་ནོ པ་དྷཱུ་པཱ་ཡི;
སུ་མ་ན་མ་ན་སོ ཨ་དྷི་མ་ནོ [ཨ་ཝི་མ་ནོ (ཀ་ཏྠ་ཙི), ན་ཝི་མ་ནོ (སྱཱ.)], མ་ནུ་སྶ་ནཱ་གོ་པི ཏ་ཏྠ པ་དྷཱུ་པཱ་ཡི.
མ་ཀྑ་ཉྩ ཨ་ས་ཧ་མཱ་ནོ, ཨ་ཧི་ནཱ་གོ པཱ་ཝ་ཀོ་ཝ པ་ཛྫ་ལི;
ཏེ་ཛོ་དྷཱ་ཏུ་སུ ཀུ་ས་ལོ, མ་ནུ་སྶ་ནཱ་གོ་པི ཏ་ཏྠ པ་ཛྫ་ལི.
ཨུ་བྷི་ནྣཾ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ;
ཨ་གྱཱ་གཱ་རཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི ས་མྤ་ཛྫ་ལི་ཏཾ ས་ཛོ་ཏི་བྷཱུ་ཏཾ;
ཨུ་དི་ཙྪ་རེ ཛ་ཊི་ལཱ;
‘‘ཨ་བྷི་རཱུ་པོ ཝ་ཏ བྷོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ;
ནཱ་གེ་ན ཝི་ཧེ་ཋི་ཡ་ཏཱི’’ཏི བྷ་ཎ་ནྟི.
ཨ་ཐ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ [ཨ་ཐ ར་ཏྟི་ཡཱ (སཱི. སྱཱ.)] ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན;
ཧ་ཏཱ ནཱ་ག་སྶ ཨ་ཙྩི་ཡོ ཧོ་ནྟི [ཨ་ཧི་ནཱ་ག་སྶ ཨ་ཙྩི་ཡོ ན ཧོ་ནྟི (སཱི. སྱཱ.)];
ཨི་དྡྷི་མ་ཏོ པ་ན ཋི་ཏཱ [ཨི་དྡྷི་མ་ཏོ པ་ནུ་ཊྛི་ཏཱ (སཱི.)];
ཨ་ནེ་ཀ་ཝ་ཎྞཱ ཨ་ཙྩི་ཡོ ཧོ་ནྟི.
ནཱི་ལཱ ཨ་ཐ ལོ་ཧི་ཏི་ཀཱ;
མ་ཉྫི་ཊྛཱ པཱི་ཏ་ཀཱ ཕ་ལི་ཀ་ཝ་ཎྞཱ་ཡོ;
ཨ་ངྒཱི་ར་ས་སྶ ཀཱ་ཡེ;
ཨ་ནེ་ཀ་ཝ་ཎྞཱ ཨ་ཙྩི་ཡོ ཧོ་ནྟི.
པ་ཏྟ་མྷི ཨོ་ད་ཧི་ཏྭཱ;
ཨ་ཧི་ནཱ་གཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་སྶ ད་སྶེ་སི;
‘‘ཨ་ཡཾ ཏེ ཀ་སྶ་པ ནཱ་གོ;
པ་རི་ཡཱ་དི་ནྣོ ཨ་སྶ ཏེ་ཛ་སཱ ཏེ་ཛོ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨི་མི་ནཱ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡེ་ན ཨ་བྷི་པྤ་ས་ནྣོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དྷེ་ཝ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཝི་ཧ་ར, ཨ་ཧཾ ཏེ [ཏེ ཨུ་པ་ཊྛཱ་མི (ཨི་ཏི་པི)] དྷུ་ཝ་བྷ་ཏྟེ་ནཱ’’ཏི.
པ་ཋ་མཾ པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ.
༤༠. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨ་སྶ་མ་སྶ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ ཝ་ན་ས་ཎྜེ ཝི་ཧཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཙ་ཏྟཱ་རོ མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ་ནོ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཝ་ཎྞཱ ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨོ་བྷཱ་སེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ཊྛཾ་སུ སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི མ་ཧ་ནྟཱ ཨ་གྒི་ཀྑ་ནྡྷཱ. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟཾ. ཀེ ནུ ཁོ ཏེ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཝ་ཎྞཱ ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨོ་བྷཱ་སེ་ཏྭཱ ཡེ་ན ཏྭཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་དྡི་སཱ ཨ་ཊྛཾ་སུ ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི མ་ཧ་ནྟཱ ཨ་གྒི་ཀྑ་ནྡྷཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཏེ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ཙ་ཏྟཱ་རོ མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ་ནོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ་ནོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶ་ནྟི དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་ཡ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝ་ན་ས་ཎྜེ ཝི་ཧཱ་སི.
དུ་ཏི་ཡཾ པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ.
༤༡. ཨ་ཐ ཁོ ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཝ་ཎྞོ ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨོ་བྷཱ་སེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི མ་ཧཱ་ཨ་གྒི་ཀྑ་ནྡྷོ, པུ་རི་མཱ་ཧི ཝ་ཎྞ་ནི་བྷཱ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙ. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟཾ. ཀོ ནུ ཁོ སོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཝ་ཎྞོ ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨོ་བྷཱ་སེ་ཏྭཱ ཡེ་ན ཏྭཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི མ་ཧཱ་ཨ་གྒི་ཀྑ་ནྡྷོ, པུ་རི་མཱ་ཧི ཝ་ཎྞ་ནི་བྷཱ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་སོ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ས་ཀྐོ་པི དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶ་ཏི དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་ཡ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝ་ན་ས་ཎྜེ ཝི་ཧཱ་སི.
ཏ་ཏི་ཡཾ པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ.
༤༢. ཨ་ཐ ཁོ བྲ་ཧྨཱ ས་ཧ་མྤ་ཏི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཝ་ཎྞོ ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨོ་བྷཱ་སེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི མ་ཧཱ་ཨ་གྒི་ཀྑ་ནྡྷོ, པུ་རི་མཱ་ཧི ཝ་ཎྞ་ནི་བྷཱ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙ. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟཾ. ཀོ ནུ ཁོ སོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཱ་ཡ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཝ་ཎྞོ ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨོ་བྷཱ་སེ་ཏྭཱ ཡེ་ན ཏྭཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི མ་ཧཱ་ཨ་གྒི་ཀྑ་ནྡྷོ, པུ་རི་མཱ་ཧི ཝ་ཎྞ་ནི་བྷཱ་ཧི ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟ་ཏ་རོ ཙ པ་ཎཱི་ཏ་ཏ་རོ ཙཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་སོ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, བྲ་ཧྨཱ ས་ཧ་མྤ་ཏི ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ བྲ་ཧྨཱ་པི ས་ཧ་མྤ་ཏི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶ་ཏི དྷ་མྨ་སྶ་ཝ་ནཱ་ཡ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝ་ན་ས་ཎྜེ ཝི་ཧཱ་སི.
ཙ་ཏུ་ཏྠཾ པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ.
༤༣. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ མ་ཧཱ་ཡ་ཉྙོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ ཧོ་ཏི, ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཱ ཙ ཨ་ངྒ་མ་ག་དྷཱ པ་ཧཱུ་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཀྐ་མི་ཏུ་ཀཱ་མཱ ཧོ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཁོ མེ མ་ཧཱ་ཡ་ཉྙོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ, ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཱ ཙ ཨ་ངྒ་མ་ག་དྷཱ པ་ཧཱུ་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཀྐ་མི་སྶ་ནྟི. ས་ཙེ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ཛ་ན་ཀཱ་ཡེ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ་སྶ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རོ ཨ་བྷི་ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཏི, མ་མ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རོ པ་རི་ཧཱ་ཡི་སྶ་ཏི. ཨ་ཧོ ནཱུ་ན མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ ནཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ ཨུ་ཏྟ་ར་ཀུ་རུཾ ག་ནྟྭཱ ཏ་ཏོ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨ་ནོ་ཏ་ཏྟ་ད་ཧེ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ཨ་ཀཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟཾ. ཀིཾ ནུ ཁོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཧི་ཡྻོ ནཱ་ག་མཱ་སི? ཨ་པི ཙ མ་ཡཾ ཏཾ ས་རཱ་མ – ཀིཾ ནུ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ ནཱ་ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི? ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་སྶ ཙ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡ་སྶ ཙ ཏེ པ་ཊི་ཝཱི་སོ [པ་ཊི་ཝིཾ་སོ (སཱི.), པ་ཊི་ཝི་སོ (སྱཱ.)] ཋ་པི་ཏོ’’ཏི. ན་ནུ ཏེ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘‘ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཁོ མེ མ་ཧཱ་ཡ་ཉྙོ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ, ཀེ་ཝ་ལ་ཀ་པྤཱ ཙ ཨ་ངྒ་མ་ག་དྷཱ པ་ཧཱུ་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡཾ བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཀྐ་མི་སྶ་ནྟི, ས་ཙེ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ཛ་ན་ཀཱ་ཡེ ཨི་དྡྷི་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ་སྶ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རོ ཨ་བྷི་ཝ་ཌྜྷི་སྶ་ཏི, མ་མ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་རོ པ་རི་ཧཱ་ཡི་སྶ་ཏི, ཨ་ཧོ ནཱུ་ན མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ ནཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱ’ཏི. སོ ཁོ ཨ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཏ་ཝ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ཨ་ཉྙཱ་ཡ ཨུ་ཏྟ་ར་ཀུ་རུཾ ག་ནྟྭཱ ཏ་ཏོ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨ་ནོ་ཏ་ཏྟ་ད་ཧེ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ཨ་ཀཱ་སི’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཙེ་ཏ་སཱ་པི ཙི་ཏྟཾ པ་ཛཱ་ནི་སྶ་ཏི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝ་ན་ས་ཎྜེ ཝི་ཧཱ་སི.
པ་ཉྩ་མཾ པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ.
༤༤. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀ་ཏྠ ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ དྷོ་ཝེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ པཱ་ཎི་ནཱ པོ་ཀྑ་ར་ཎིཾ ཁ་ཎི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ དྷོ་ཝ་ཏཱུ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་མྷི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ པ་རི་མ་དྡེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ མ་ཧ་ཏིཾ སི་ལཾ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་པི – ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ པ་རི་མ་དྡ་ཏཱུ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་མྷི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ [ཨ་ཧཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ (ཀ.)] ཨཱ་ལ་མྦི་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་རེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ ཀ་ཀུ་དྷེ ཨ་དྷི་ཝ་ཏྠཱ དེ་ཝ་ཏཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ སཱ་ཁཾ ཨོ་ནཱ་མེ་སི – ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ལ་མྦི་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་ར་ཏཱུ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་མྷི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ མ་ཧ་ཏིཾ སི་ལཾ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་པི – ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏཱུ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟཾ. ཀིཾ ནུ ཁོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནཱ་ཡཾ པུ་བྦེ ཨི་དྷ པོ་ཀྑ་ར་ཎཱི, སཱ་ཡཾ ཨི་དྷ པོ་ཀྑ་ར་ཎཱི. ན་ཡི་མཱ སི་ལཱ པུ་བྦེ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་ཏྟཱ. ཀེ་ནི་མཱ སི་ལཱ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་ཏྟཱ? ན་ཡི་མ་སྶ ཀ་ཀུ་དྷ་སྶ པུ་བྦེ སཱ་ཁཱ ཨོ་ན་ཏཱ, སཱ་ཡཾ སཱ་ཁཱ ཨོ་ན་ཏཱ’’ཏི. ཨི་དྷ མེ, ཀ་སྶ་པ, པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཨ་ཧོ་སི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀ་ཏྠ ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ དྷོ་ཝེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ མ་མ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ པཱ་ཎི་ནཱ པོ་ཀྑ་ར་ཎིཾ ཁ་ཎི་ཏྭཱ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ དྷོ་ཝ་ཏཱུ’’ཏི. སཱ་ཡཾ ཀ་སྶ་པ ཨ་མ་ནུ་སྶེ་ན པཱ་ཎི་ནཱ ཁ་ཎི་ཏཱ པོ་ཀྑ་ར་ཎཱི. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་མྷི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ པ་རི་མ་དྡེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ མ་མ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ མ་ཧ་ཏིཾ སི་ལཾ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་པི – ‘‘ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ པ་རི་མ་དྡ་ཏཱུ’’ཏི. སཱ་ཡཾ ཀ་སྶ་པ ཨ་མ་ནུ་སྶེ་ན ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་ཏྟཱ སི་ལཱ. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་མྷི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ ཨཱ་ལ་མྦི་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་རེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ཀ་ཀུ་དྷེ ཨ་དྷི་ཝ་ཏྠཱ དེ་ཝ་ཏཱ ཛ མ་མ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ སཱ་ཁཾ ཨོ་ནཱ་མེ་སི – ‘‘ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ལ་མྦི་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་ར་ཏཱུ’’ཏི. སྭཱ་ཡཾ ཨཱ་ཧ་ར་ཧ་ཏྠོ ཀ་ཀུ་དྷོ. ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཀི་མྷི ནུ ཁོ ཨ་ཧཾ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ’’ནྟི? ཨ་ཐ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ས་ཀྐོ དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ མ་མ ཙེ་ཏ་སཱ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཝི་ཏ་ཀྐ་མ་ཉྙཱ་ཡ མ་ཧ་ཏིཾ སི་ལཾ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་པི – ‘‘ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏཱུ’’ཏི. སཱ་ཡཾ ཀ་སྶ་པ ཨ་མ་ནུ་སྶེ་ན ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་ཏྟཱ སི་ལཱ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ས་ཀྐོ་པི དེ་ཝཱ་ན་མི་ནྡོ ཝེ་ཡྻཱ་ཝ་ཙྩཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝ་ན་ས་ཎྜེ ཝི་ཧཱ་སི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི – ‘‘ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟ’’ནྟི. ‘‘ག་ཙྪ ཏྭཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨཱ་ཡཱ་མ་ཧ’’ནྟི ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཡ ཛ་མྦུ་ཡཱ ‘ཛ་མྦུ་དཱི་པོ’ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཏ་ཏོ ཕ་ལཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སཱི་དི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སི་ནྣཾ, དི་སྭཱ་ན བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཏ་མེ་ན ཏྭཾ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, མ་གྒེ་ན ཨཱ་ག་ཏོ? ཨ་ཧཾ ཏ་ཡཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ པ་ཀྐ་ནྟོ, སོ ཏྭཾ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སི་ནྣོ’’ཏི. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཏཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཡ ཛ་མྦུ་ཡཱ ‘ཛ་མྦུ་དཱི་པོ’ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཏ་ཏོ ཕ་ལཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སི་ནྣོ. ཨི་དཾ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ཛ་མྦུ་ཕ་ལཾ ཝ་ཎྞ་ས་མྤ་ནྣཾ ག་ནྡྷ་ས་མྤ་ནྣཾ ར་ས་ས་མྤ་ནྣཾ. ས་ཙེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་སི པ་རི་བྷུ་ཉྫཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ལཾ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཏྭཾ་ཡེ་ཝ ཏཾ ཨ་ར་ཧ་སི, ཏྭཾ་ཡེ་ཝ ཏཾ [ཏྭཾ་ཡེ་ཝེ་ཏཾ ཨཱ་ཧ་ར་སི, ཏྭཾ་ཡེ་ཝེ་ཏཾ (སཱི. སྱཱ.)] པ་རི་བྷུ་ཉྫཱ་ཧཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ མཾ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཡ ཛ་མྦུ་ཡཱ ‘ཛ་མྦུ་དཱི་པོ’ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཏ་ཏོ ཕ་ལཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སཱི་དི་སྶ་ཏི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཉྫི་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝ་ན་ས་ཎྜེ ཝི་ཧཱ་སི.
༤༥. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀཱ་ལཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་སི – ‘‘ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ནི་ཊྛི་ཏཾ བྷ་ཏྟ’’ནྟི. ག་ཙྪ ཏྭཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨཱ་ཡཱ་མ་ཧ་ནྟི ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཡ ཛ་མྦུ་ཡཱ ‘ཛ་མྦུ་དཱི་པོ’ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཏ་སྶཱ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་མྦོ…པེ… ཏ་སྶཱ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨཱ་མ་ལ་ཀཱི…པེ… ཏ་སྶཱ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཧ་རཱི་ཏ་ཀཱི…པེ… ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཾ ག་ནྟྭཱ པཱ་རི་ཙྪ་ཏྟ་ཀ་པུ་པྥཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སཱི་དི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སི་ནྣཾ, དི་སྭཱ་ན བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཏ་མེ་ན ཏྭཾ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, མ་གྒེ་ན ཨཱ་ག་ཏོ? ཨ་ཧཾ ཏ་ཡཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ པ་ཀྐ་ནྟོ, སོ ཏྭཾ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སི་ནྣོ’’ཏི. ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, ཏཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཾ ག་ནྟྭཱ པཱ་རི་ཙྪ་ཏྟ་ཀ་པུ་པྥཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སི་ནྣོ. ཨི་དཾ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, པཱ་རི་ཙྪ་ཏྟ་ཀ་པུ་པྥཾ ཝ་ཎྞ་ས་མྤ་ནྣཾ ག་ནྡྷ་ས་མྤ་ནྣཾ [སུ་ག་ནྡྷི་ཀཾ (ཀ.)]. (ས་ཙེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་སི ག་ཎྷཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ལཾ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ, ཏྭཾ་ཡེ་ཝ ཏཾ ཨ་ར་ཧ་སི, ཏྭཾ་ཡེ་ཝ ཏཾ ག་ཎྷཱ’’ཏི) [( ) སཱི. སྱཱ. པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ ན་ཏྠི]. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ མཾ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨུ་ཡྻོ་ཛེ་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཾ ག་ནྟྭཱ པཱ་རི་ཙྪ་ཏྟ་ཀ་པུ་པྥཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་གྱཱ་གཱ་རེ ནི་སཱི་དི་སྶ་ཏི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི.
༤༦. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཨ་གྒིཾ པ་རི་ཙ་རི་ཏུ་ཀཱ་མཱ ན ས་ཀྐོ་ནྟི ཀ་ཊྛཱ་ནི ཕཱ་ལེ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ ཛ་ཊི་ལཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ནི་སྶཾ་ས་ཡཾ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ་སྶ ཨི་དྡྷཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཐཱ མ་ཡཾ ན ས་ཀྐོ་མ ཀ་ཊྛཱ་ནི ཕཱ་ལེ་ཏུ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཕཱ་ལི་ཡ་ནྟུ, ཀ་སྶ་པ, ཀ་ཊྛཱ་ནཱི’’ཏི. ‘‘ཕཱ་ལི་ཡ་ནྟུ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎཱ’’ཏི. ས་ཀི་དེ་ཝ པ་ཉྩ ཀ་ཊྛ་ས་ཏཱ་ནི ཕཱ་ལི་ཡིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཀ་ཊྛཱ་ནི་པི ཕཱ་ལི་ཡི་སྶ་ནྟི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི.
༤༧. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཨ་གྒིཾ པ་རི་ཙ་རི་ཏུ་ཀཱ་མཱ ན ས་ཀྐོ་ནྟི ཨ་གྒིཾ ཨུ་ཛྫ་ལེ་ཏུཾ [ཛཱ་ལེ་ཏུཾ (སཱི.), ཨུ་ཛྫ་ལི་ཏུཾ (ཀ.)]. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ ཛ་ཊི་ལཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ནི་སྶཾ་ས་ཡཾ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ་སྶ ཨི་དྡྷཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཐཱ མ་ཡཾ ན ས་ཀྐོ་མ ཨ་གྒིཾ ཨུ་ཛྫ་ལེ་ཏུ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨུ་ཛྫ་ལི་ཡ་ནྟུ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་གྒཱི’’ཏི. ‘‘ཨུ་ཛྫ་ལི་ཡ་ནྟུ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎཱ’’ཏི. ས་ཀི་དེ་ཝ པ་ཉྩ ཨ་གྒི་ས་ཏཱ་ནི ཨུ་ཛྫ་ལི་ཡིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཨ་གྒཱི་པི ཨུ་ཛྫ་ལི་ཡི་སྶ་ནྟི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི.
༤༨. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཨ་གྒིཾ པ་རི་ཙ་རི་ཏྭཱ ན ས་ཀྐོ་ནྟི ཨ་གྒིཾ ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་པེ་ཏུཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ ཛ་ཊི་ལཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ནི་སྶཾ་ས་ཡཾ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ་སྶ ཨི་དྡྷཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཐཱ མ་ཡཾ ན ས་ཀྐོ་མ ཨ་གྒིཾ ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་པེ་ཏུ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟུ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་གྒཱི’’ཏི. ‘‘ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ནྟུ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎཱ’’ཏི. ས་ཀི་དེ་ཝ པ་ཉྩ ཨ་གྒི་ས་ཏཱ་ནི ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡིཾ་སུ. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཨ་གྒཱི་པི ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡི་སྶ་ནྟི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི.
༤༩. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ སཱི་ཏཱ་སུ ཧེ་མ་ནྟི་ཀཱ་སུ ར་ཏྟཱི་སུ ཨ་ནྟ་ར་ཊྛ་ཀཱ་སུ ཧི་མ་པཱ་ཏ་ས་མ་ཡེ ན་ཛྫཱ ནེ་ར་ཉྫ་རཱ་ཡ ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ནྟི་པི, ནི་མུ་ཛྫ་ནྟི་པི, ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ན་ནི་མུ་ཛྫ་ན་མྤི ཀ་རོ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པ་ཉྩ་མ་ཏྟཱ་ནི མ་ནྡཱ་མུ་ཁི་ས་ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནི, ཡ་ཏྠ ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཨུ་ཏྟ་རི་ཏྭཱ ཝི་སི་བྦེ་སུཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ་སཾ ཛ་ཊི་ལཱ་ནཾ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ནི་སྶཾ་ས་ཡཾ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎ་སྶ ཨི་དྡྷཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཐ་ཡི་མཱ མ་ནྡཱ་མུ་ཁི་ཡོ ནི་མྨི་ཏཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཏཱ་ཝ བ་ཧཱུ མ་ནྡཱ་མུ་ཁི་ཡོ་པི ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནི་སྶ་ཏི, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི.
༥༠. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན མ་ཧཱ ཨ་ཀཱ་ལ་མེ་གྷོ པཱ་ཝ་སྶི, མ་ཧཱ ཨུ་ད་ཀ་ཝཱ་ཧ་ཀོ ས་ཉྫཱ་ཡི. ཡ་སྨིཾ པ་དེ་སེ བྷ་ག་ཝཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, སོ པ་དེ་སོ ཨུ་ད་ཀེ་ན ན ཨོ་ཏྠ་ཊོ [ཨུ་ད་ཀེ་ན ཨོ་ཏྠ་ཊོ (སཱི. སྱཱ.)] ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ས་མ་ནྟཱ ཨུ་ད་ཀཾ ཨུ་སྶཱ་རེ་ཏྭཱ མ་ཛ྄ཛྷེ རེ་ཎུ་ཧ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ཙ་ངྐ་མེ་ཡྻ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ས་མ་ནྟཱ ཨུ་ད་ཀཾ ཨུ་སྶཱ་རེ་ཏྭཱ མ་ཛ྄ཛྷེ རེ་ཎུ་ཧ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ཙ་ངྐ་མི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ – མཱ་ཧེ་ཝ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ ཨུ་ད་ཀེ་ན ཝཱུ་ལ༹ྷོ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི ནཱ་ཝཱ་ཡ ས་མྦ་ཧུ་ལེ་ཧི ཛ་ཊི་ལེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཡ་སྨིཾ པ་དེ་སེ བྷ་ག་ཝཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཏཾ པ་དེ་སཾ ཨ་ག་མཱ་སི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་མ་ནྟཱ ཨུ་ད་ཀཾ ཨུ་སྶཱ་རེ་ཏྭཱ མ་ཛ྄ཛྷེ རེ་ཎུ་ཧ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ཙ་ངྐ་མ་ནྟཾ, དི་སྭཱ་ན བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དཾ ནུ ཏྭཾ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨི [ཨཱ་མ ཨ་ཧ་མ་སྨི (སྱཱ.)], ཀ་སྶ་པཱ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཝེ་ཧཱ་སཾ ཨ་བྦྷུ་གྒ་ནྟྭཱ ནཱ་ཝཱ་ཡ པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་སི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སྶ ཛ་ཊི་ལ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ཡ་ཏྲ ཧི ནཱ་མ ཨུ་ད་ཀ་མྤི ན པ་ཝཱ་ཧི་སྶ་ཏི [ན་པྤ་ས་ཧི་སྶ་ཏི (སཱི.)], ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’’ནྟི.
༥༡. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཙི་ར་མྤི ཁོ ཨི་མ་སྶ མོ་གྷ་པུ་རི་ས་སྶ ཨེ་ཝཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི – ‘མ་ཧི་དྡྷི་ཀོ ཁོ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎོ མ་ཧཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ, ན ཏྭེ་ཝ ཙ ཁོ ཨ་ར་ཧཱ ཡ་ཐཱ ཨ་ཧ’ནྟི; ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨི་མཾ ཛ་ཊི་ལཾ སཾ་ཝེ་ཛེ་ཡྻ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཛ་ཊི་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ནེ་ཝ ཙ ཁོ ཏྭཾ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་ར་ཧཱ, ནཱ་པི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒ་ས་མཱ་པ་ནྣོ. སཱ་པི ཏེ པ་ཊི་པ་དཱ ན་ཏྠི, ཡཱ་ཡ ཏྭཾ ཨ་ར་ཧཱ ཝཱ ཨ་སྶ་སི, ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒཾ ཝཱ ས་མཱ་པ་ནྣོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ་སུ སི་ར་སཱ ནི་པ་ཏི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ལ་བྷེ་ཡྻཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ཏྭཾ ཁོ་སི, ཀ་སྶ་པ, པ་ཉྩ་ནྣཾ ཛ་ཊི་ལ་ས་ཏཱ་ནཾ ནཱ་ཡ་ཀོ ཝི་ནཱ་ཡ་ཀོ ཨ་གྒོ པ་མུ་ཁོ པཱ་མོ་ཀྑོ. ཏེ་པི ཏཱ་ཝ ཨ་པ་ལོ་ཀེ་ཧི, ཡ་ཐཱ ཏེ མ་ཉྙི་སྶ་ནྟི ཏ་ཐཱ ཏེ ཀ་རི་སྶ་ནྟཱི་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཡེ་ན ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏེ ཛ་ཊི་ལེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་ཙྪཱ་མ་ཧཾ, བྷོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རི་ཏུཾ, ཡ་ཐཱ བྷ་ཝ་ནྟོ མ་ཉྙ་ནྟི ཏ་ཐཱ ཀ་རོ་ནྟཱུ’’ཏི. ‘‘ཙི་ར་པ་ཊི་ཀཱ མ་ཡཾ, བྷོ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎེ ཨ་བྷི་པྤ་ས་ནྣཱ, ས་ཙེ བྷ་ཝཾ, མ་ཧཱ་ས་མ་ཎེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རི་སྶ་ཏི, ས་བྦེ་ཝ མ་ཡཾ མ་ཧཱ་ས་མ་ཎེ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རི་སྶཱ་མཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཀེ་ས་མི་སྶཾ ཛ་ཊཱ་མི་སྶཾ ཁཱ་རི་ཀཱ་ཛ་མི་སྶཾ ཨ་གྒི་ཧུ་ཏ་མི་སྶཾ ཨུ་ད་ཀེ པ་ཝཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ་སུ སི་ར་སཱ ནི་པ་ཏི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཐ བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ – ‘‘སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ, ཙ་ར་ཐ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. སཱ་ཝ ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ཧོ་སི.
༥༢. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ ན་དཱི་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཀེ་ས་མི་སྶཾ ཛ་ཊཱ་མི་སྶཾ ཁཱ་རི་ཀཱ་ཛ་མི་སྶཾ ཨ་གྒི་ཧུ་ཏ་མི་སྶཾ ཨུ་ད་ཀེ ཝུ་ཡ྄ཧ་མཱ་ནེ, དི་སྭཱ་ན་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མཱ་ཧེ་ཝ མེ བྷཱ་ཏུ་ནོ ཨུ་པ་ས་གྒོ ཨ་ཧོ་སཱི’’ཏི. ཛ་ཊི་ལེ པཱ་ཧེ་སི – ག་ཙྪ་ཐ མེ བྷཱ་ཏ་རཾ ཛཱ་ནཱ་ཐཱ་ཏི. སཱ་མ་ཉྩ ཏཱི་ཧི ཛ་ཊི་ལ་ས་ཏེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དཾ ནུ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, སེ་ཡྻོ’’ཏི? ‘‘ཨཱ་མཱ་ཝུ་སོ, ཨི་དཾ སེ་ཡྻོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཀེ་ས་མི་སྶཾ ཛ་ཊཱ་མི་སྶཾ ཁཱ་རི་ཀཱ་ཛ་མི་སྶཾ ཨ་གྒི་ཧུ་ཏ་མི་སྶཾ ཨུ་ད་ཀེ པ་ཝཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ་སུ སི་ར་སཱ ནི་པ་ཏི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཐ བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ – ‘‘སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ, ཙ་ར་ཐ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. སཱ་ཝ ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ཧོ་སི.
༥༣. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ ག་ཡཱ་ཀ་སྶ་པོ ཛ་ཊི་ལོ ཀེ་ས་མི་སྶཾ ཛ་ཊཱ་མི་སྶཾ ཁཱ་རི་ཀཱ་ཛ་མི་སྶཾ ཨ་གྒི་ཧུ་ཏ་མི་སྶཾ ཨུ་ད་ཀེ ཝུ་ཡ྄ཧ་མཱ་ནེ, དི་སྭཱ་ན་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘མཱ་ཧེ་ཝ མེ བྷཱ་ཏཱུ་ནཾ ཨུ་པ་ས་གྒོ ཨ་ཧོ་སཱི’’ཏི. ཛ་ཊི་ལེ པཱ་ཧེ་སི – ག་ཙྪ་ཐ མེ བྷཱ་ཏ་རོ ཛཱ་ནཱ་ཐཱ་ཏི. སཱ་མ་ཉྩ དྭཱི་ཧི ཛ་ཊི་ལ་ས་ཏེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་ཀ་སྶ་པཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དཾ ནུ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, སེ་ཡྻོ’’ཏི? ‘‘ཨཱ་མཱ་ཝུ་སོ, ཨི་དཾ སེ་ཡྻོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཏེ ཛ་ཊི་ལཱ ཀེ་ས་མི་སྶཾ ཛ་ཊཱ་མི་སྶཾ ཁཱ་རི་ཀཱ་ཛ་མི་སྶཾ ཨ་གྒི་ཧུ་ཏ་མི་སྶཾ ཨུ་ད་ཀེ པ་ཝཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ, ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ་སུ སི་ར་སཱ ནི་པ་ཏི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཱ་མ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཐ བྷི་ཀྑ་ཝོ’’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ – ‘‘སྭཱ་ཀྑཱ་ཏོ དྷ་མྨོ, ཙ་ར་ཐ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡཱ’’ཏི. སཱ་ཝ ཏེ་སཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ཧོ་སི.
བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནེ་ན པ་ཉྩ ཀ་ཊྛ་ས་ཏཱ་ནི ན ཕཱ་ལི་ཡིཾ་སུ, ཕཱ་ལི་ཡིཾ་སུ; ཨ་གྒཱི ན ཨུ་ཛྫ་ལི་ཡིཾ་སུ, ཨུ་ཛྫ་ལི་ཡིཾ་སུ; ན ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡིཾ་སུ, ཝི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡིཾ་སུ; པ་ཉྩ་མ་ནྡཱ་མུ་ཁི་ས་ཏཱ་ནི ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནི. ཨེ་ཏེ་ན ན་ཡེ་ན ཨ་ཌྜྷུ་ཌྜྷ་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ཧོ་ནྟི.
༥༤. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཝེ་ལཱ་ཡཾ ཡ་ཐཱ་བྷི་ར་ནྟཾ ཝི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཡེ་ན ག་ཡཱ་སཱི་སཾ ཏེ་ན པ་ཀྐཱ་མི མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ཧ་སྶེ་ན ས་བྦེ་ཧེ་ཝ པུ་རཱ་ཎ་ཛ་ཊི་ལེ་ཧི. ཏ་ཏྲ སུ་དཾ བྷ་ག་ཝཱ ག་ཡཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ག་ཡཱ་སཱི་སེ ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ཧ་སྶེ་ན. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི –
[སཾ. ནི. ༤.༢༩] ‘‘ས་བྦཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་དི་ཏྟཾ. ཀི་ཉྩ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་བྦཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ? ཙ་ཀྑུ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, རཱུ་པཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ, ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, ཡ་མི་དཾ ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ ཏ་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ. ཀེ་ན ཨཱ་དི་ཏྟཾ? རཱ་ག་གྒི་ནཱ དོ་ས་གྒི་ནཱ མོ་ཧ་གྒི་ནཱ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛ་རཱ་ཡ མ་ར་ཎེ་ན སོ་ཀེ་ཧི པ་རི་དེ་ཝེ་ཧི དུ་ཀྑེ་ཧི དོ་མ་ན་སྶེ་ཧི ཨུ་པཱ་ཡཱ་སེ་ཧི ཨཱ་དི་ཏྟ་ནྟི ཝ་དཱ་མི. སོ་ཏཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ས་དྡཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ, སོ་ཏ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, སོ་ཏ་ས་མྥ་སྶོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, ཡ་མི་དཾ སོ་ཏ་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ ཏ་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ. ཀེ་ན ཨཱ་དི་ཏྟཾ? རཱ་ག་གྒི་ནཱ དོ་ས་གྒི་ནཱ མོ་ཧ་གྒི་ནཱ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛ་རཱ་ཡ མ་ར་ཎེ་ན སོ་ཀེ་ཧི པ་རི་དེ་ཝེ་ཧི དུ་ཀྑེ་ཧི དོ་མ་ན་སྶེ་ཧི ཨུ་པཱ་ཡཱ་སེ་ཧི ཨཱ་དི་ཏྟ་ནྟི ཝ་དཱ་མི. གྷཱ་ནཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ག་ནྡྷཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ, གྷཱ་ན་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, གྷཱ་ན་ས་མྥ་སྶོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, ཡ་མི་དཾ གྷཱ་ན་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ ཏ་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ. ཀེ་ན ཨཱ་དི་ཏྟཾ? རཱ་ག་གྒི་ནཱ དོ་ས་གྒི་ནཱ མོ་ཧ་གྒི་ནཱ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛ་རཱ་ཡ མ་ར་ཎེ་ན སོ་ཀེ་ཧི པ་རི་དེ་ཝེ་ཧི དུ་ཀྑེ་ཧི དོ་མ་ན་སྶེ་ཧི ཨུ་པཱ་ཡཱ་སེ་ཧི ཨཱ་དི་ཏྟ་ནྟི ཝ་དཱ་མི. ཛི་ཝ྄ཧཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ, ར་སཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ, ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ ཛི་ཝ྄ཧཱ་ས་མྥ་སྶོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, ཡ་མི་དཾ ཛི་ཝ྄ཧཱ་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ ཏ་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ. ཀེ་ན ཨཱ་དི་ཏྟཾ? རཱ་ག་གྒི་ནཱ དོ་ས་གྒི་ནཱ མོ་ཧ་གྒི་ནཱ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛ་རཱ་ཡ མ་ར་ཎེ་ན སོ་ཀེ་ཧི པ་རི་དེ་ཝེ་ཧི དུ་ཀྑེ་ཧི དོ་མ་ན་སྶེ་ཧི ཨུ་པཱ་ཡཱ་སེ་ཧི ཨཱ་དི་ཏྟ་ནྟི ཝ་དཱ་མི. ཀཱ་ཡོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, ཕོ་ཊྛ་བྦཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ, ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ ཀཱ་ཡ་ས་མྥ་སྶོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, ཡ་མི་དཾ ཀཱ་ཡ་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ ཏ་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ. ཀེ་ན ཨཱ་དི་ཏྟཾ? རཱ་ག་གྒི་ནཱ དོ་ས་གྒི་ནཱ མོ་ཧ་གྒི་ནཱ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛ་རཱ་ཡ མ་ར་ཎེ་ན སོ་ཀེ་ཧི པ་རི་དེ་ཝེ་ཧི དུ་ཀྑེ་ཧི དོ་མ་ན་སྶེ་ཧི ཨུ་པཱ་ཡཱ་སེ་ཧི ཨཱ་དི་ཏྟ་ནྟི ཝ་དཱ་མི. མ་ནོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, དྷ་མྨཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ, མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ མ་ནོ་ས་མྥ་སྶོ ཨཱ་དི་ཏྟོ, ཡ་མི་དཾ མ་ནོ་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ ཏ་མྤི ཨཱ་དི་ཏྟཾ. ཀེ་ན ཨཱ་དི་ཏྟཾ? རཱ་ག་གྒི་ནཱ དོ་ས་གྒི་ནཱ མོ་ཧ་གྒི་ནཱ ཨཱ་དི་ཏྟཾ, ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛ་རཱ་ཡ མ་ར་ཎེ་ན སོ་ཀེ་ཧི པ་རི་དེ་ཝེ་ཧི དུ་ཀྑེ་ཧི དོ་མ་ན་སྶེ་ཧི ཨུ་པཱ་ཡཱ་སེ་ཧི ཨཱ་དི་ཏྟ་ནྟི ཝ་དཱ་མི.
‘‘ཨེ་ཝཾ པ་སྶཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སུ་ཏ་ཝཱ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཙ་ཀྑུ་སྨི་མྤི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, རཱུ་པེ་སུ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶེ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ཡ་མི་དཾ ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ, ཏ་སྨི་མྤི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི. སོ་ཏ་སྨི་མྤི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ས་དྡེ་སུ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི…པེ… གྷཱ་ན་སྨི་མྤི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ག་ནྡྷེ་སུ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི…པེ… ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ར་སེ་སུ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི…པེ… ཀཱ་ཡ་སྨི་མྤི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ཕོ་ཊྛ་བྦེ་སུ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི…པེ… མ་ན་སྨི་མྤི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, དྷ་མྨེ་སུ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎེ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, མ་ནོ་ས་མྥ་སྶེ་པི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ཡ་མི་དཾ མ་ནོ་ས་མྥ་སྶ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཝེ་ད་ཡི་ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝཱ ཏ་སྨི་མྤི ནི་བྦི་ནྡ་ཏི, ནི་བྦི་ནྡཾ ཝི་ར་ཛྫ་ཏི, ཝི་རཱ་གཱ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཝི་མུ་ཏྟ་སྨིཾ ཝི་མུ་ཏྟ་མི་ཏི ཉཱ་ཎཾ ཧོ་ཏི. ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི, ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ་ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི’’ཏི.
ཨི་མ་སྨི་ཉྩ པ་ན ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎ་སྨིཾ བྷ་ཉྙ་མཱ་ནེ ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ས་ཧ་སྶ་སྶ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཱ་ནི ཝི་མུ་ཙྩིཾ་སུ.
ཨཱ་དི་ཏྟ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ.
ཨུ་རུ་ཝེ་ལ་པཱ་ཊི་ཧཱ་རི་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡ་བྷཱ་ཎ་ཝཱ་རོ ནི་ཊྛི་ཏོ.