ཨེ་ཀུ་ཏྟ་ར་ན་ཡ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༢༤. ཨི་ཏོ པ་རནྟི ཨི་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀ་ཐཱ་ཡ པ་རཾ. པ་རནྟི ཨུ་ཏྟ་མཾ. ཨེ་ཀུ་ཏྟ་རཾ ན་ཡནྟི ཨེ་ཀེ་ཀ་ཨ་ངྒཱ་ཏི་རེ་ཀ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཀུ་ཏྟ་ར་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨེ་ཀ་ཀ་དུ་ཀཱ་དི་ན་ཡཾ.
༤༢༥-༧. ཀེ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀ་རཱ དྷ་མྨཱ…པེ… ཀཱ ཙཱ་དེ་ས་ན་གཱ་མི་ནཱིཏི ཨེ་ཀེ་ཀ་པ་ཉྷ་ཝ་སེ་ན ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠོ་ཡེ་ཝ.
༤༢༨. ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནཱིཏི ཨཱ་དི་ཀོ ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་ས་ངྑཱ་ཏོ ཨུ་ཏྟ་ར་ཝཱ་དོ. ཏ་ཏྠ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི…པེ… དཱི་པི་ཏཱཏི ཡ་སྨཱ ཨེ་ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཀ་རོ་ཏི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀ་རཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ.
༤༢༩. ཏ་ཏྠཱཏི ཏཱ་སུ ཨཱ་པ་ཏྟཱི་སུ. ལ་ཧུ་ཀཱཏི ལ་ཧུ་ཀེ་ན ཝི་ན་ཡ་ཀ་མྨེ་ན ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏོ ལ་ཧུ་ཀཱ. ག་རུ་ཀེ་ན ཝི་ན་ཡ་ཀ་མྨེ་ན ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏོ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ་པ་ཏྟི, ཀེ་ན་ཙི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་པ་ནེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཏྟི ཙ ག་རུ་ཀཱ་པ་ཏྟི ནཱ་མ, ཏཱ པ་ན ལ་ཧུ་ཀཱ་སུ ཝུ་ཏྟཱ་སུ ཏ་བྦི་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ ཉཱ་ཏུཾ ས་ཀྐཱ་ཏི ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ ཝི་སུཾ ན ཝུ་ཏྟཱ.
༤༣༡. དུ་ཊྛུཾ ཀུ་ཙྪི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ པ་ར་མ་ཛེ་གུ་ཙྪཾ ནི་ནྡ་ནཱི་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཨུ་ལ་ཏི ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི དུ་ཊྛུ་ལླཾ, པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘དུ་ཝི་དྷཱ་པ་ཏྟི ཨཱ་དི་ཏོ’’ཏི.
༤༣༢. པ་ཉྩཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་སཾ་ཡུ་ཏྟཱཏི མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀ་པི་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀ་ཨ་ར་ཧ་ནྟ་གྷཱ་ཏ་ཀེ་ཧི ཨཱ་པ་ནྣཱ མ་ནུ་སྶ་ཝི་གྒ་ཧ་པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཏྟི ཙ ལོ་ཧི་ཏུ་པྤཱ་ད་ཀ་ས་ངྒྷ་བྷེ་ད་ཀཱ་ནཾ ཨ་བྷ་བྦ་ཏཱ་ཧེ་ཏུ་ཀཱ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་དྭཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཙེ་ཏ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ ཙ ཨ་ན་ནྟ་ར་མེ་ཝ ཨ་པཱ་ཡུ་པྤ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ་ཏཱ་ཡ ཨི་མེ པ་ཉྩ ཨ་ན་ནྟ་ར་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ ནཱ་མ. ཏཱ པ་ན མི་ཙྪ་ཏྟ་ནི་ཡ་ཏེ་སུ ཨ་ནྟོ་ག་དྷ་ཏྟཱ ‘‘ནི་ཡ་ཏཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ.
པ་རི་ཝཱ་རེ (པ་རི. ༣༢༡) པ་ན ཨ་ཉྙེ་པི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ་དཱི བ་ཧཱུ ཨེ་ཀ་ཀཱ ད་སྶི་ཏཱ, ཏེ པ་ན ག་ནྠ་བྷཱི་རུ་ཀ་ཛ་ནཱ་ནུ་གྒ་ཧེ་ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཨི་དྷ ན ད་སྶི་ཏཱ. ཨ་ཏྠི་ཀེ་ཧི པ་རི་ཝཱ་རེཡེ་ཝ (པ་རི. ༣༢༡) ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཏྠ ཙ ས་ཏྟ་པི ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ས་ཉྩི་ཙྩ ཝཱི་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ ས་གྒ་ནྟ་རཱ་ཡ་ཉྩེ་ཝ མོ་ཀྑ་ནྟ་རཱ་ཡ་ཉྩ ཀ་རོ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ. ཨ་ཛཱ་ན་ནྟེ་ན ཝཱི་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ པ་ན པ་ཎྞ་ཏྟི་ཝ་ཛྫཱ་པ་ཏྟི ནེ་ཝ ས་གྒ་ནྟ་རཱ་ཡཾ, ན མོ་ཀྑ་ནྟ་རཱ་ཡཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ན་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཱ. ཨ་ནྟ་རཱ་ཡི་ཀཾ ཨཱ་པ་ནྣ་སྶ་པི དེ་ས་ནཱ་གཱ་མི་ནིཾ དེ་སེ་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛཱ་ན་གཱ་མི་ནི་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ སུ་དྡྷི་པ་ཏྟ་སྶ, སཱ་མ་ཎེ་ར་བྷཱུ་མི་ཡཾ ཋི་ཏ་སྶ ཙ ཨ་ཝཱ་རི་ཏོ ས་གྒ་མ་གྒ་མོ་ཀྑ་མ་གྒོ་ཏི.
ཨེ་ཀ་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༤༣༥. ཨ་དྡྷ་ཝི་ཧཱི་ནོ ནཱ་མ ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶོ. ཨ་ངྒ་ཝི་ཧཱི་ནོ ནཱ་མ ཧ་ཏྠ་ཙྪི་ནྣཱ་དི་བྷེ་དོ. ཝ་ཏྠུ་ཝི་པ་ནྣོ ནཱ་མ པ་ཎྜ་ཀོ, ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏོ, ཨུ་བྷ་ཏོ་བྱ་ཉྫ་ན་ཀོ ཙ. ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཐེ་ཡྻ་སཾ་ཝཱ་ས་ཀཱ་ད་ཡོ ཨ་ཊྛ ཨ་བྷ་བྦ་ཊྛཱ་ན་པྤ་ཏྟཱ དུ་ཀྐ་ཊ་ཀཱ་རི་ནོ ནཱ་མ, ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ དུ་ཀྐ་ཊེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཀ་མྨེ་ན ཨ་བྷ་བྦ་ཊྛཱ་ན་པྤ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་པ་རི་པུ་ཎྞོཏི ཨ་པ་རི་པུ་ཎྞ་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་རོ. ནོ ཡཱ་ཙ་ཏཱིཏི ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ན ཡཱ་ཙ་ཏི. པ་ཊི་སི་དྡྷཱཏི ‘‘དྭེ པུ་གྒ་ལཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (པ་རི. ༣༢༢) ཝཱ་རི་ཏཱ.
༤༣༦. ཧ་ཝེཏི ཨེ་ཀཾ་ས་ཏྠེ ནི་པཱ་ཏོ. ལ་དྡྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ དཱི་པི་ཏཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ཨ་ཏྠི ཧ་ཝེ ཨ་ཏྠེ་ཝ. ནོ ལ་དྡྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་སྶཱཏི ཨ་ལ་དྡྷ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་སྶ དཱི་པི་ཏཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ཨ་ཏྠེ་ཝཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༣༧. བྷཱུ་ཏ་སྶཱཏི ཨ་ཏྟ་ནི ས་ནྟ་སྶ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨ་སྶ. ཨ་བྷཱུ་ཏཱ་རོ་ཙ་ནཱ་པ་ཏྟཱིཏི ཙ་ཏུ་ཏྠ་པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཏྟི. ཨ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ལཱ་བྷི་ནོ ནི་དྡི་སེ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༣༨. ‘‘ཨ་ཏྠི ས་དྡྷ་མྨ་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨ་ཏྠི-ས་དྡོ པ་ཙྩ་ཏྟེ་ཀ་ཝ་ཙ་ན་ནྟེ་ཧི པ་ཙྩེ་ཀཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ.
༤༣༩. པ་ད་སོ་དྷ་མྨ་མཱུ་ལཱ་དཱིཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ‘‘ཨུ་ཏྟ་རི་ཚ་པྤ་ཉྩ་ཝཱ་ཙཱ་དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ’’ཏི ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ.
༤༤༠. བྷོ་གེཏི པ་རི་བྷོ་གེ. ‘‘ས་པ་རི་ཀྑཱ་ར་སཾ་ཡུ་ཏཱ’’ཏི ཨི་ད་ཉྩ ནི་ད་སྶ་ན་མ་ཏྟཾ. ‘‘པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་རཱ་ནཾ ནི་སྶ་ཛྫ་ནེ, ཀི་ལི་ཊྛ་ཙཱི་ཝ་རཱ་ནཾ ཨ་དྷོ་ཝ་ནེ, མ་ལ་གྒ་ཧི་ཏ་པ་ཏྟ་སྶ ཨ་པ་ཙ་ནེ’’ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དི་ཀཱ ཨ་ཡུ་ཏྟ་པ་རི་བྷོ་གཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོ་པི ས་ཀ་པ་རི་ཀྑཱ་ར་སཾ་ཡུ་ཏྟཱ་ཡེ་ཝ.
༤༤༡. མ་ཉྩ་པཱི་ཋཱ་དིནྟི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན བྷི་སི་ཨཱ་དཱི་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ. ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་ས་ཏྠ་རེ་པི ཙཱཏི ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ ཨ་ཏྠ་རེ ཨ་ཏྠ་རཱ་པ་ནེ ས་ཏི. ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪཱ་ཝ ག་མ་ནེཏི ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝཱ ག་མ་ནེ. ཝཱ-ས་དྡེ་ན ཨ་ནུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཝཱ ཨ་ནུ་དྡྷ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ ག་མ་ནཾ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. པ་ར་ས་ནྟ་ཀ་སཾ་ཡུ་ཏཱཏི པ་ར་པ་རི་ཀྑཱ་ར་པ་ཊི་བ་དྡྷཱ.
༤༤༣. ‘‘སི་ཁ་ར་ཎཱི་སཱི’’ཏི ཡཾ ཝ་ཙ་ནཾ ས་ཙྩཾ, ཏཾ བྷ་ཎ་ཏོ ག་རུ་ཀཾ དུ་ཊྛུ་ལླ་ཝཱ་ཙཱ་ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སོ སི་ཡཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༤༥. ག་རུ་ཀཱ་པ་ཏྟཱིཏི ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨ་པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཏྟི. བྷཱུ་ཏ་སྶཱ་རོ་ཙ་ནེཏི བྷཱུ་ཏ་སྶ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙ་ནེ. ས་ཙྩཾ ཝ་ད་ཏོཏི ས་ཙྩཾ ཝ་ཙ་ནཾ ཝ་ད་ནྟ་སྶ. ལ་ཧུ་ཀཱཏི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཱ་པ་ཏྟི.
༤༤༧. ཝི་ཀོ་པེ་ཏུནྟི ཝ་གྒ་ཀ་ར་ཎེ་ན ཝི་ཀོ་པེ་ཏུཾ. ཧ་ཏྠ་པཱ་སཾ ཛ་ཧནྟི ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཧ་ཏྠ་པཱ་སཾ ཛ་ཧ་ནྟོ, ཧ་ཏྠ་པཱ་སཾ ཛ་ཧི་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་ད་ནྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཕུ་སེཏི བྷཱུ་མི་ག་ཏོ ཕུ་སེ་ཡྻ.
༤༤༨. ཝེ་ཧཱ་ས་ཀུ་ཊི་ཡཱ ཨུ་པ་རི ཨཱ་ཧ་ཙྩ་པཱ་ད་ཀཾ མ་ཉྩཾ ཝཱ པཱི་ཋཾ ཝཱ ཨ་བྷི་ནི་སཱི་ད་ནྟོ ཝེ་ཧཱ་ས་ག་ཏོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ས་ཙེ ཏཾ བྷཱུ་མི་ཡཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏྭཱ ནི་ས་ཛྫེ་ཡྻ, ན ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ན བྷཱུ་མི་ཏོ’’ཏི.
༤༤༩. པ་ཝི་ས་ནྟོཏི ཨཱ་རཱ་མཾ པ་ཝི་ས་ནྟོ. ནི་ཀྑ་མནྟི ཏ་ཏོ ཨེ་ཝ ནི་ཀྑ་མ་ནྟོ. ཏནྟི ཨཱ་རཱ་མཾ.
༤༥༠. ཝ་ཏྟ་མ་པཱུ་རེ་ཏྭཱ་ནཱཏི སཱི་ས་ཏོ ཚ་ཏྟཱ་པ་ན་ཡ་ནཾ, པཱ་ད་ཏོ ཨུ་པཱ་ཧ་ནཱ་མུ་ཉྩ་ན་ཝ་ཏྟཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ. ནི་ཀྑ་མནྟི བ་ཧི ནི་ཀྑ་མ་ནྟོ ཚ་ཏྟུ་པཱ་ཧ་ནཾ དྷཱ་རེ་ནྟོ་པི ན ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
༤༥༡. ‘‘ནི་ཀྑ་མ་ནྟོ’’ཏི ཨི་དཾ ‘‘ནི་ཀྑ་མ’’ནྟི ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་པ་དཾ. པ་ཝི་སཾ ན ཙཱཏི ཡཾ ཨཱ་རཱ་མཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ག་ཏོ, ཏཾ པ་ཝི་ས་ནྟོ ན ཨཱ་པ་ཛྫེ་ཡྻ.
༤༥༣. ཡཱ ཀཱ་ཙི བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཨ་ཏི་ག་མྦྷཱི་རཾ ཨུ་ད་ཀ་སུ་དྡྷི་ཀཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟཱི ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༥༧. ཝ་ཏྟཾ པ་ན་ཏྟ་ནོཏི ཡཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ནེ་ཏྠཱ་ར་ཝ་ཏྟཾ ཝུ་ཏྟཾ, སོ ཏཾ ཨ་ས་མཱ་དི་ཡ་ནྟོ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ནཱ་མཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༦༠. ཨི་ཏ་ར་སྶ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ, ཏ་ཐཱ ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རི་ཀ་སྶ ཙ.
༤༦༢. ད་ད་མཱ་ནོཏི པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ ཝི་ནཱ ད་ད་མཱ་ནོ.
༤༦༣. མུ་དཱུཏི མུ་དུ་པི་ཊྛི་ཀོ. ‘‘ལ་མྦཱི་ཨཱ་དི་ནོ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ. ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ‘‘ཧ་ཏྠེ་ན ཨུ་པ་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་སུ་ཙིཾ མོ་ཙེ་ནྟ་སྶ, ཨཱུ་རུ་ནཱ ཨ་ངྒ་ཛཱ་ཏཾ པེ་ལླ་ནྟ་སྶ, ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཝ་དྷི་ཏྭཱ ཝ་དྷི་ཏྭཱ རོ་ད་ནྟི་ཡཱ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟཱི’’ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ. ཨ་ཏྟཱཏི ཨེ་ཏྠ ནི་སྶི་ཏཱ་ཏི ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ལོ་པོ, ཝི་བྷ་ཏྟི་ལོ་པོ ཙ ནི་རུ་ཏྟི་ལ་ཀྑ་ཎེ་ན ད་ཊྛ་བྦོ. སེ་སཱཏི མེ་ཐུ་ན་དྷ་མྨ་ཀཱ་ཡ་སཾ་ས་གྒ་པ་ཧཱ་ར་དཱ་ནཱ་དཱི་སུ ཝུ་ཏྟཱ་པ་ཏྟི. པ་ར་ནི་སྶི་ཏཱཏི པ་རཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏ་བྦཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༤༦༥. ‘‘ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨོ་ཝཱ་དོ ན ག་ཧེ་ཏ་བྦོ’’ཏི ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨོ་ཝཱ་དཾ ན ག་ཎྷ་ནྟོ ན པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ནྟོ ཝ་ཛྫ་ཏཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ནཱ་མ.
༤༧༠. ཨ་རུ་ཎུ་གྒེཏི ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ནེ. ན་ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མེཏི ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ན་ཏོ ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ.
༤༧༡. ཨེ་ཀ་ར་ཏྟཱ་ཏི་ཀྐ་མེ ཚཱ་ར་ཏྟཱ་ཏི་ཀྐ་མེ ས་ཏྟཱ་ཧཱ་ཏི་ཀྐ་མེ ད་སཱ་ཧཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན མཱ་སཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ. ཝུ་ཏྟ་མཱ་པ་ཏྟིནྟི ས་བྦ་ཏྠ ནི་སྶ་གྒི་ཡེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཱ་པ་ཏྟིཾ. ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མེ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ.
༤༧༣. པ་ར་ས་ནྟ་ཀཾ རུ་ཀྑ་ལ་ཏཱ་དིཾ ཐེ་ཡྻཱ་ཡ ཚི་ནྡ་ནྟ་སྶ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ, ཚི་ནྡ་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་མ་ཏྟཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘བྷཱུ་ཏ་གཱ་མཾ ཚི་ནྡ་ནྟོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ཉྩ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཉྩ ཕུ་སེ’’ཏི.
༤༧༥. ཚཱ་དེ་ནྟོ པ་ནཱཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘ཀཱ ཨཱ་པ་ཏྟཱི’’ཏི སེ་སོ. ཏ་ཏྲ ཨཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཚཱ་དེ་ནྟོ ན་རོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི.
ཨ་ཙྪི་ནྣོཏི ཨ་ཙྪི་ནྣ་ཙཱི་ཝ་རོ. ན་ཙྪཱ་དེ་ནྟོཏི ཏི་ཎེ་ན ཝཱ པ་ཎྞེ་ན ཝཱ སཱ་ཁཱ་བྷ་ངྒཱ་དི་ནཱ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཨ་ཏྟ་ནོ ཧི་རི་ཀོ་པི་ནཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ནྟོ. ཡ་ཐཱ་ཧ – ‘‘ཏི་ཎེ་ན ཝཱ པ་ཎྞེ་ན ཝཱ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ནྟ་བྦཾ, ན ཏྭེ་ཝ ན་གྒེ་ན ཨཱ་ག་ནྟ་བྦཾ. ཡོ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི (པཱ་རཱ. ༥༡༧).
༤༧༦. ཀུ་ས་ཙཱི་རཱ་དིནྟི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཝཱ་ཀ་ཙཱི་ར་ཕ་ལ་ཀ་ཙཱི་རཱ་དཱི་ནཾ ཏི་ཏྠི་ཡ་དྷ་ཛཱ་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ. དྷཱ་རེ་ནྟོ ཀོ་ཙི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི སེ་སོ. ཏ་ཏྲཱ་ཧ – ‘‘ཀུ་ས་ཙཱི་རཱ་དཱི་ནི དྷཱ་རེ་ནྟོ དྷཱ་རེ་ནྟོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི (པ་རི. ཨ་ཊྛ. ༣༢༢).
༤༧༧. ཡཾ ནི་སྶ་ཊྛ་པ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་ཡཾ ཏེ བྷི་ཀྑུ པ་ཏྟོ ཡཱ་ཝ་བྷེ་ད་ནཱ་ཡ དྷཱ་རེ་ཏ་བྦོ’’ཏི དི་ནྣཾ, ཏཾ ས་ཀྐ་ཙྩཾ ཨ་དྷཱ་རེ་ནྟོ ཙ དོ་ས་ཝཱ ཧོ་ཏི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཨཱ་པ་ཏྟིཾ. ས་ཙི་ཏྟ་ཀཱ་ཙི་ཏྟ་ཀ་དུ་ཀ་སྶ ས་ཉྙཱ་ཝི་མོ་ཀྑ་དུ་ཀཾ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ པ་རི་ཡཱ་ཡོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ཙི་ཏྟ་ཀ་དུ་ཀ’’ནྟི་ཨཱ་དི.
དུ་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༤༧༨. ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ནཱ་ཐེ ཏི་ཊྛ་ནྟེ ཧོ་ཏི, ནོ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ, སཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ཨ་ཏྠི. ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ནཱ་ཐེ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ ཧོ་ཏི, ན ཏུ ཏི་ཊྛ་ནྟེ, སཱ་པི ཨ་ཏྠི. ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ནཱ་ཐེ ཏི་ཊྛ་ནྟེ་པི ཧོ་ཏི པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ་པི, སཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༧༩. སཱ ཀ་ཏ་མཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘རུ་ཧི་རུ་པྤཱ་ད་ནཱ་པ་ཏྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཐེ་ར་མཱ་ཝུ་ས་ཝཱ་དེ་ན, ཝ་ད་ཏོ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེཏི ‘‘ཡ་ཐཱ ཁོ པ་ནཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཏ་ར་ཧི བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨཱ་ཝུ་སོ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ནྟི, ན ཁོ མ་མ་ཙྩ་ཡེ་ན ཨེ་ཝཾ ས་མུ་དཱ་ཙ་རི་ཏ་བྦཾ…པེ… ན་ཝ་ཀ་ཏ་རེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཐེ་ར་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ‘བྷ་ནྟེ’ཏི ཝཱ ‘ཨཱ་ཡ་སྨཱ’ཏི ཝཱ ས་མུ་དཱ་ཙ་རི་ཏ་བྦོ’’ཏི (དཱི. ནི. ༢.༢༡༦) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཐེ་རཾ ཨཱ་ཝུ་སོ་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་རི་ནི་བྦུ་ཏེ བྷ་ག་ཝ་ཏི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནོ ཏི་ཊྛ་ནྟེ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༤༨༡. ཀ་ཐཾ ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི སི་ཡཱ, ན ཝི་ཀཱ་ལེ. ཀ་ཐཾ ཝི་ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི སི་ཡཱ, ཀཱ་ལེ ན སི་ཡཱ. ཀ་ཐཾ ཀཱ་ལེ ཙེ་ཝ ཝི་ཀཱ་ལེ ཙཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ སི་ཡཱ་ཏི པ་ཉྷེ.
༤༨༢. ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘བྷུ་ཉྫ་ཏོ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༤༨༣. ཨ་ཝ་སེ་སཾ པ་ན ས་བྦཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཀཱ་ལ་ཝི་ཀཱ་ལེ་སུ ས་བྦ་དཱ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཏ་ཏྠ ཙ སཾ་ས་ཡོ ན་ཏྠཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༨༤. ‘‘ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ར་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནོ དི་ཝཱ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི དི་ཝཱ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནོ ར་ཏྟིཾ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ར་ཏྟི་ཉྩེ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི དི་ཝཱ ཙཱ’’ཏི (པ་རི. ༣༢༣) ཝུ་ཏྟཾ ཏི་ཀཾ ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ཧ ‘‘ར་ཏྟི་མེ་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༤༨༦. ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ད་ས་ཝ་སྶོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནོ ཨཱུ་ན་ད་ས་ཝ་སྶོ, སཱ ཀ་ཐཾ སི་ཡཱ. ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཨཱུ་ན་ད་ས་ཝ་སྶོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནོ ད་ས་ཝ་སྶོ, སཱ ཀ་ཐཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ད་ས་ཝ་སྶོ་པི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཨཱུ་ན་ད་ས་ཝ་སྶོ་པཱི་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ་པི ཨཱ་པ་ཏྟི ཀ་ཐཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༨༧. ཏ་ཏྠ ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་མཱ་ཧ ‘‘ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ‘‘བཱ་ལོ’’ཏི ཨེ་ཏ་སྶ ཧི ཨ་ཏྠ་པ་དཾ ‘‘ཨ་བྱ་ཏྟོ’’ཏི.
༤༨༨. ཨཱུ་ན་ད་ས་ཝ་སྶོ ཨེ་ཝཾ ‘‘ཨ་ཧཾ པ་ཎྜི་ཏོ’’ཏི པ་རི་སཾ ག་ཎྷ་ཏི, ཏ་ཐཱ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘ད་ས་ཝ་སྶོ ཨཱུ་ནོ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ. ད་ས་ཝ་སྶོ, ཨཱུ་ན་ད་ས་ཝ་སྶོ ཙཱ་ཏི ཨུ་བྷོ་པེ་ཏེ པ་རི་སུ་པ་ཊྛཱ་པ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཏོ ཨ་ཉྙཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟེ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦེ གཱ་ཐཱ་བ་ནྡྷ་ཝ་སེ་ན ན-ཀཱ་ར་ལོ་པོ.
༤༨༩. ཀ་ཐཾ ཀཱ་ལེ༹ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཛུ་ཎྷེ, ཀ་ཐཾ ཛུ་ཎྷེ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཀཱ་ལ༹་སྨིཾ, ཀ་ཐཾ ཀཱ་ལེ༹ ཙ ཛུ་ཎྷེ ཙཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ་པི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༩༠. ཝི་སྶ་ཛྫ་ན་མཱ་ཧ ‘‘ཝ་སྶ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏེ ཨ་པྤ་ཝཱ་རེ་ནྟོ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ. ཛུ་ཎྷེཏི པུ་རི་མ་པ་ཀྑེ. ཀཱ་ལ༹་ཀེཏི ཨ་པ་ར་པ་ཀྑེ.
༤༩༡. ཨ་ཝི་པ་ཏྟི་ནཱཏི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་ཝི་པ་ཏྟི་ར་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་ཝི་པ་ཏྟི་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ཉྙ་ཏྟཾ. ཨ་ཝ་སེ་སནྟི ཝ་སྶཾ ཨ་ནུ་པ་ག་མ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙ ཨ་ཝ་སེ་སཾ ས་བྦཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ.
༤༩༢. ཝ་སྶཱུ་པ་ག་མ་ནཾ ཀཱ་ལེ༹ ཀ་པྤ་ཏི, ཛུ་ཎྷེ ནོ ཀ་པྤ་ཏི, པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཛུ་ཎྷེ ཀ་པྤ་ཏི, ཀཱ་ལེ༹ ནོ ཀ་པྤ་ཏི, སེ་སཾ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཾ ས་བྦཾ ས་ངྒྷ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ལེ༹ ཙ ཛུ་ཎྷེ ཙཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ་པི ཀ་པྤ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༩༣. ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཧེ་མ་ནྟེ ཧོ་ཏི, ཨི་ཏ་ར་ཨུ་ཏུ་དྭ་ཡེ གི་མྷཱ་ན་ཝ་སྶཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏེ ན ཧོ་ཏི, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི གི་མྷེ་ཡེ་ཝ ཧོ་ཏི, ན སེ་སེ་སུ ཝ་སྶཱ་ན་ཧེ་མ་ནྟ་ས་ངྑཱ་ཏེ་སུ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཝ་སྶེ ཧོ་ཏི, ནོ ཨི་ཏ་ར་དྭ་ཡེ ཧེ་མ་ནྟ་གི་མྷ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༩༤-༦. སཱ ཏི་ཝི་དྷཱ་པི ཨཱ་པ་ཏྟི ཀ་ཏ་མཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘དི་ནེ པཱ་ཊི་པ་ད་ཀྑཱ་ཏེ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ དི་ནེ…པེ… པུ་ཎྞ་མཱ་སི་ཡཱཏི ཨ་པ་ར་ཀ་ཏྟི་ཀ་པུ་ཎྞ་མཱ་སི་ཡཱ ཀཱ་ལ༹་པ་ཀྑ་པཱ་ཊི་པ་ད་དི་ཝ་སེ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏཾ པ་ན ཏཾ ཝ་སྶ་སཱ་ཊི་ཀ་ཙཱི་ཝ་རཾ ས་ཙེ ཧེ་མ་ནྟེ ནི་ཝཱ་སེ་ཏི, ཧེ་མ་ནྟེ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
པ་ཙྪི་མེཏི ཨེ་ཏྠ སཱ་མི་ཝ་ཙ་ན་པྤ་ས་ངྒེ བྷུ་མྨཾ. པ་ཙྪི་མ་སྶ ཀ་ཏྟི་ཀ་སྶ ཡ་སྨིཾ པུ་ཎྞ་མེ དི་ཝ་སེ ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀ་ཙཱི་ཝ་རཾ པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏ་བྦཾ, ཏ་སྨིཾ དི་ཝ་སེ ཏཾ ཨ་པ་ཙྩུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ་ཝ པཱ་ཊི་པ་དེ ཨ་རུ་ཎཾ ཨུ་ཊྛཱ་པེ་ནྟོ ཨ་པ་ཙྩུ་དྡྷ་ར་ཎ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ཧེ་མ་ནྟེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨི་ཏ་རེ གི་མྷཱ་ན་ཝ་སྶཱ་ན་ཨུ་ཏུ་དྭ་ཡེ ན ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཀུ་རུ་ནྡ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ (པ་རི. ཨ་ཊྛ. ༣༢༣) ནི་དྡི་ཊྛ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་མཱ་སཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏུཾ, ཏ་ཏོ པ་རཾ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུ’’ནྟི (མ་ཧཱ་ཝ. ༣༥༨) ཝུ་ཏྟཔཱ་ལི༹་ཡཱ ཀུ་རུ་ནྡ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཙ་ན་སྶ ཨ་ཝི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏོ ‘‘ཏ་མྤི སུ་ཝུ་ཏྟ’’ནྟི (པ་རི. ཨ་ཊྛ. ༣༢༣) ས་མ་ནྟ་པཱ་སཱ་དི་ཀཱ་ཡ ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ‘‘ཧེ་མ་ནྟེ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ཙ་ན་སྶ ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི ཨ་ཏྠོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ.
༤༩༧. གི་མྷཱ་ན་མཱ་སཱ་ནཾ ས་མྦ་ནྡྷི་ནི གི་མྷི་ཀེ ཨུ་ཏུ་མྷི. མཱ་ས་ཏོ ཨ་ཏི་རེ་ཀོ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་མཱ་སོ་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་མཱ་སོ ཀཱ་ལོ སེ་སོ་ཏི ཝ་ཏྟ་བྦེ ཀཱ་ལེ. པ་རི་ཡེ་ས་ནྟོཏི ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀ་ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏ་ཊྛཱ་ན་ཏོ ས་ཏུ་པྤཱ་ད་ཀ་ར་ཎེ་ན ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀཾ པ་རི་ཡེ་ས་ནྟོ ཙ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་མཱ་སོ སེ་སོ་ཏི ཀ་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་སེ་ནྟོ ཙ གི་མྷེ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ‘‘ན ཏུ ཨེ་ཝ ཨི་ཏ་ར་ཨུ་ཏུ་དྭ་ཡེ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ. གི་མྷེ པ་རི་ཡེ་ས་ནྟོ པུ་རི་མ་མཱ་ས་ཏྟ་ཡེ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་སེ་ནྟོ ཨ་ཌྜྷ་མཱ་སཱ་དྷི་ཀེ གི་མྷ་མཱ་ས་ཏྟ་ཡེ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ནི་སྶ་ནྡེ་ཧེ ‘‘གི་མྷཱ་ནཾ པ་ཙྪི་མ་མཱ་ས་ཏོ པུ་རི་མེ་སུ ས་ཏྟ་སུ མཱ་སེ་སཱུ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ད་ཡུ་ཏྟཾ ‘‘གི་མྷཱ་ནེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི གི་མྷཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ད་སྶི་ཏ་ཏྟཱ, ‘‘ཨི་ཏ་ར་ཨུ་ཏུ་དྭ་ཡེ’’ཏི པ་ཊི་སི་དྡྷ་ཏྟཱ ཙ. ཨེ་ཏྠ ཙ གཱ་ཐཱ་ཡ པ་རི་ཡེ་ས་ནཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ་ཡེ་ཝ ད་སྶ་ནཾ ནི་ད་སྶ་ན་མ་ཏྟ་ནྟི ཀ་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་ས་ནཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཙ གི་མྷེ་ཡེ་ཝ ས་མྦྷ་ཝོ་ཏི སཱ་པི ད་སྶི་ཏཱ.
༤༩༨. ཨི་དྷ པ་ན ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ ཡོ བྷི་ཀྑུ ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀ་ཙཱི་ཝ་རེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ ན་གྒོ ཀཱ་ཡཾ ཨོ་ཝ་སྶཱ་པེ་ཏི, སོ ཧ་ཝེ ཨེ་ཀཾ་སེ་ན ཝ་སྶེ ཝ་སྶཱ་ན་ཨུ་ཏུ་མྷི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༤༩༩. ‘‘ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ས་ངྒྷོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ག་ཎོ ན པུ་གྒ་ལོ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ག་ཎོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ས་ངྒྷོ ན པུ་གྒ་ལོ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ས་ངྒྷོ ན ག་ཎོ’’ཏི (པ་རི. ༣༢༣) ཝུ་ཏྟ་ཏྟི་ཀཾ ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཧི ས་ངྒྷོ་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༥༠༠. ཀ་ཐ་མཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནནྟི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པོ་ས་ཐཾ ཀ་རོ་ནྟོ པཱ་རི་སུ་དྡྷི་ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཝཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨི་དྷ ཨ་ཏྟ་ནོ ཡ་ཐཱ་པ་ཏྟ་མུ་པོ་ས་ཐཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཨ་པ་ཏྟ་ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀ་ར་ཎཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏ་བྦཱ་པ་ཏྟི་ད་སྶ་ན་སྶ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ, ཨ་ཏྟ་ཀ་ར་ཎ་དོ་ས་སྶ ཝི་སུཾ ཝི་སུཾ ཝ་ཀྑ་མཱ་ན་ཏྟཱ ཙ ན ག་ཎོ ན ཙ པུ་གྒ་ལོཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་རོ་ནྟོ པུ་གྒ་ལོ ཙ པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཀ་རོ་ནྟོ ག་ཎོ ཙ ནཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡ་ཐཱ་ལཱ་བྷ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཡོ་ཛ་ནཾ ཀ་རོ་མཱི་ཏི ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཝི་ཀ་པྤོ ན ཀཱ་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝ་མུ་པ་རི་པི ཝི་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཝི་པ་ཀྑཾ ཀ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་ལཱ་བྷ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ཝ ཀཱ་ཏ་བྦཱ.
༥༠༡. ‘‘ཨུ་པོ་ས་ཐ’’ནྟི ཨི་དཾ ‘‘སུ་ཏྟུ་དྡེ་ས་མ་དྷི་ཊྛཱ་ན’’ནྟི པ་དེ་ཧི པ་ཙྩེ་ཀཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
༥༠༢. སུ་ཏྟུ་དྡེ་སཾ ཀ་རོ་ནྟོ ཝཱཏི ཨེ་ཏྠ ཝཱ-ས་དྡེ་ན པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ག་ཎྷཱ་ཏི. སུ་ཏྟུ་དྡེ་སཾ, པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཝཱ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཀ་རོ་ནྟོ པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, སུ་ཏྟུ་དྡེ་སཾ ཀ་རོ་ནྟོ ས་ངྒྷོ ཙ ནཱ་པ་ཛྫ་ཏི, པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཀ་རོ་ནྟོ ག་ཎོ ཙ ན ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༠༣. ཀ་ཐཾ པ་ན གི་ལཱ་ནོ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཨ་གི་ལཱ་ནོ, ཀ་ཐཾ ཨ་གི་ལཱ་ནོ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནོ གི་ལཱ་ནོ, ཀ་ཐཾ གི་ལཱ་ནོ ཙ ཨ་གི་ལཱ་ནོ ཙ ཨུ་བྷོ་པི ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༠༤. ཡོ པ་ན ཨ་ཀ་ལླ་ཀོ གི་ལཱ་ནོ ཨ་ཉྙེ་ན པ་ན བྷེ་ས་ཛྫེ་ན ཨ་ཏྠེ ས་ཏི ཏ་ད་ཉྙཾ ཏ་ཏོ ཨ་ཉྙཾ བྷེ་ས་ཛྫཾ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏི, སོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཱ་པ་ཏྟི་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༠༥. བྷེ་ས་ཛྫེ་ན ཨ་ཏྠེ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་པི ས་ཙེ བྷེ་ས་ཛྫཾ ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏི, ཨ་གི་ལཱ་ནོ་ཝ ཝི་ཉྙ་ཏྟི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སེ་སཾ པ་ན ཨཱ་པ་ཏྟིཾ གི་ལཱ་ན་ཨ་གི་ལཱ་ནཱ ཨུ་བྷོ་པི ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི.
༥༠༦. ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཨ་ནྟོ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན བ་ཧི་དྡྷཱ, ཏ་ཐཱ ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི བ་ཧི ཨེ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཨ་ནྟོ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཨ་ནྟོ, བ་ཧི་དྡྷཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ་པི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༠༧. ཀེ་ཝ་ལཾ ཨ་ནྟོ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༠༨. མ་ཉྩཱ་དིནྟི ས་ངྒྷི་ཀ་མ་ཉྩཱ་དིཾ.
༥༠༩. ‘‘ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི’’ནྟི པ་ད་ཙྪེ་དོ. ཀ་ཐཾ ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནེ་ཝ བ་ཧི་སཱི་མཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཀ་ཐཾ བ་ཧི་སཱི་མཱ་ཡ ཨེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནོ ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཀ་ཐཾ ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ཡ ཙ བ་ཧི་སཱི་མཱ་ཡ ཙཱ་ཏི ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ་པི ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༡༠. ས་ཚ་ཏྟུ་པཱ་ཧ་ནོ བྷི་ཀྑཱུཏི ཚ་ཏྟུ་པཱ་ཧ་ན་ས་ཧི་ཏོ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀོ བྷི་ཀྑུ. པ་ཝི་ས་ནྟོ ཏ་པོ་དྷ་ནོཏི ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ཝ་ཏྟཾ ཨ་ད་སྶེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷཱ་རཱ་མཾ པ་ཝི་ས་ནྟོ.
༥༡༡. ‘‘ཨུ་པ་ཙཱ་ར་སྶ ཨ་ཏི་ཀྐ་མེ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ.
༥༡༢. སེ་སཾ ས་བྦཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ཡ ཙ བ་ཧི་སཱི་མཱ་ཡ ཙ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཀི་ཉྩཱ་པི ཝ་སྶ་ཙྪེ་དཱ་པ་ཏྟིཾ བ་ཧི་སཱི་མཱ་ག་ཏོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ཨཱ་རཱ་མ་པ་ཝེ་ས་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ཨ་ནྟོ་སཱི་མཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཏ་དུ་བྷ་ཡཾ པ་ན ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ག་མི་ཀ་ཝ་ཏྟ་བྷེ་དཱ་པ་ཏྟཱི་ཧི ཨེ་ཀ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ནྟི ཨུ་པ་ལ་ཀྑ་ཎ་ཏོ ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཝི་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཝི་སུཾ ན ཝུ་ཏྟ་ནྟི ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠ ཨཱི་དི་སེ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཏི་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༥༡༥. ཝ་ཙཱི་དྭཱ་རི་ཀ་མཱ་པ་ཏྟིནྟི མུ་སཱ་ཝཱ་ད་པེ་སུ་ཉྙ་ཧ་ར་ཎཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝ་ཙཱི་དྭཱ་རེ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏ་བྦཱ་པ་ཏྟིཾ. པ་ར་ཝཱ་ཙཱ་ཡ སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱིཏི ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀཱ་ཡ ཏི་ཎ་ཝ་ཏྠཱ་ར་ཀ་ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་ཡ སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
༥༡༦. ཝ་ཛྫ་མེ་ཝ ཝ་ཛྫ་ཏཱ, ཏཾ, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
༥༡༨-༩. ཏཾ དེ་སེ་ཏྭཱ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟོཏི ཏཾ དེ་སེ་ཏྭཱ ཝི་སུ་དྡྷོ ཧོ་ནྟོ. ཡཱ་ཝ་ཏ་ཏི་ཡ་ཀཾ པ་ནཱཏི ཡཱ་ཝ་ཏ་ཏི་ཡེ་ན ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ན་ཀ་མྨེ་ན ཨཱ་པ་ནྣཾ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ན. པ་རི་ཝཱ་སཱ་དཱིཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན མཱ་ན་ཏྟ་མཱུ་ལཱ་ཡ་པ་ཊི་ཀ་སྶ་ན་ཨ་བྦྷཱ་ནཱ་ནི ག་ཧི་ཏཱ་ནི.
༥༢༢. ཀཱ་ཡ་དྭཱ་རི་ཀ་མཱ་པ་ཏྟིནྟི ཀཱ་ཡ་དྭཱ་རེ་ན ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ པ་ཧཱ་ར་དཱ་ནཱ་དི་ཨཱ་པ་ཏྟིཾ.
༥༢༣. ཀཱ་ཡེ་ནེ་ཝ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱིཏི ཏི་ཎ་ཝ་ཏྠཱ་ར་ཀཾ ག་ནྟྭཱ ཀཱ་ཡ་སཱ་མ་གྒིཾ དེ་ནྟོ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
༥༢༦. ཡོ སུ་ཏྟོ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, སོ ཀ་ཐཾ པ་ཊི་བུ་དྡྷོ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ཡོ པ་ཊི་བུ་དྡྷོ་ཝ ཨཱ་པ་ནྣོ, སོ ཀ་ཐཾ སུ་ཏྟོ སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༢༨. ས་གཱ་ར་སེ་ཡྻ་ཀཱ་དིནྟི མཱ་ཏུ་གཱ་མེ་ན ས་ཧ་སེ་ཡྻཱ་དི་ཨཱ་པ་ཏྟིཾ.
༥༢༩. ཛ་གྒ་ནྟོཏི ཛཱ་ག་ར་ནྟོ ནི་དྡཾ ཝི་ནོ་དེ་ནྟོ.
༥༣༡. པ་ཊི་བུ་དྡྷོཏི ཨ་ནི་དྡཱ་ཡ་ནྟོ.
༥༣༢. ཨ་ཙི་ཏྟོཏི ‘‘སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ཏྟཱ བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ཙི་ཏྟོ.
༥༣༥. ས་ཙི་ཏྟ་ཀཱ་པ་ཏྟིནྟི ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ནཱ་དི་ཨཱ་པ་ཏྟིཾ. ཏི་ཎ་ཝ་ཏྠཱ་རེ ས་ཡ་ནྟོ ནི་དྡཱ་ཡ་ནྟོ ཏི་ཎ་ཝ་ཏྠཱ་ར་ཀ་ཀ་མྨེ ཀ་རི་ཡ་མཱ་ནེ ‘‘ཨི་མི་ནཱ་ཧཾ ཀ་མྨེ་ན ཨཱ་པ་ཏྟི་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་མཱི’’ཏི ཙི་ཏྟ་ར་ཧི་ཏོ ཝུ་ཊྛ་ཧ་ནྟོ ཨ་ཙི་ཏྟ་ཀོ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི.
༥༣༦. པ་ཙྪི་མཾ ཏུ པ་ད་དྭ་ཡནྟི –
‘‘ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨ་ཙི་ཏྟོ་ཝ, ཨ་ཙི་ཏྟོ་ཝ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི;
ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ས་ཙི་ཏྟོ་ཝ, ས་ཙི་ཏྟོ་ཝ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི’’ཏི. –
པ་ད་དྭ་ཡཾ. ཨ་མི་སྶེ་ཏྭཱཏི ཨ་ཙི་ཏྟ་ས་ཙི་ཏྟ་པ་དེ་ཧི ཨེ་ཝ་མེ་ཝ མི་སྶཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ. ཨེ་ཏྠཱཏི པུ་རི་མ་པ་ད་དྭ་ཡེ. ཝུ་ཏྟཱ་ནུ་སཱ་རེ་ནཱཏི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན.
༥༣༩. ཀ་མྨ་ཏོཏི ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ན་ཀ་མྨ་ཏོ.
༥༤༠. ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨ་ཀ་མྨ་ཏོཏི ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ན་ཀ་མྨཾ ཝི་ནཱ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ.
༥༤༡. ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ནེ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏ་བྦཾ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ་པ་ཏྟིཾ ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ནམཱ་ཧ ཀཱ་ར་ཎཱུ་པ་ཙཱ་རེ་ན.
༥༤༢. ཨ་ཝ་སེ་སནྟི མུ་སཱ་ཝཱ་ད་པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཱ་དི་ཀཾ.
༥༤༣. ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཁཱཏི ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ས་མྨུ་ཁཱ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི. ཨི་ད་ཉྩ ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡེ་ན ཙེ་ཝ པ་ཊི་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎེ་ན ཙ ས་མེ་ནྟཾ ཨཱ་པ་ཏྟཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ པུ་གྒ་ལ་ས་མྨུ་ཁ་ཏཱ་ཡ ས་བྦྷཱ་ཝེ་པི ས་ངྒྷ་སྶ ཨ་ས་མྨུ་ཁ་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཝཱ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི ཝཱ་ཏི ‘‘ཨ་ས་མྨུ་ཁཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
༥༥༡. ‘‘ཨ་ཙི་ཏྟ་ཀ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟ་ཙ་ཏུ་ཀྐ’’ནྟི ཀུ་ས་ལ་ཏྟི་ཀ་ཕ་སྶ་པ་ཉྩ་ཀཱ་དི་ཝོ་ཧཱ་རོ ཝི་ཡ ཨཱ་དི་པ་ད་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟོ.
༥༥༢-༣. ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཙེ་ཏ་རོ ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀོ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཙེ་ཏ་རོ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀོ ཙ ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀོ ཙ ཏེ ཨུ་བྷོ་པི ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི, ཨུ་བྷོ སེ་སཾ ན ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༥༥. ཨི་ཏ་རོཏི ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀོ. ཨཱ་ཝཱ་ས་ཝ་ཏྟནྟི ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀེ་ན ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་སྶ ཀཱ་ཏ་བྦ་ཝ་ཏྟཾ. ཨཱ་ཝཱ་སཱིཏི ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀོ.
༥༥༦. ན ཙེ་ཝཱ་ག་ནྟུ་ཀོཏི ཏཾ ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀ་ཝ་ཏྟཾ ཨ་ཀ་རོ་ནྟོ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀོ ན ཙེ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སེ་སཾ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་དྭཱ་རི་ཀཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ. ཨུ་བྷོ་པི ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀཱ. བྷི་ཀྑུ་བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ན ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟི.
༥༥༧. ཝ་ཏྠུ་ནཱ་ན་ཏྟ་ཏཱཏི ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མ་ནཱ་ན་ཏྟ་ཏཱ. ཨཱ་པ་ཏྟི་ནཱ་ན་ཏྟ་ཏཱཏི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་དཱི་ནཾ ས་ཏྟ་ནྣཾ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ནཱ་ན་ཏྟ་ཏཱ.
༥༦༣. ‘‘པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནཾ…པེ… ནཱ་ན་བྷཱ་ཝོ’’ཏི ཨི་དཾ ནི་ད་སྶ་ན་མ་ཏྟཾ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ་ནཾ ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ་དཱི་ཧི ཝ་ཏྠུ་ནཱ་ན་ཏཱ་ཡ ཙེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི་ནཱ་ན་ཏཱ་ཡ ཙ ལ་བྦྷ་མཱ་ན་ཏྟཱ.
༥༦༥. ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོཏི ན ཀེ་ཝ་ལཾ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཏྟཱི་སུ་ཡེ་ཝ སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ཨེ་ཀ་ཏོ ཙ ཝི་སུ་ཉྩ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནྟཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཝ་སེ་ས་སཱ་དྷཱ་ར་ཎཱ་པ་ཏྟི་ཡོ་པི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ.
༥༧༧. ཨཱ་དི་ཡ་ནྟོ ག་ཎྷ་ནྟོ. པ་ཡོ་ཛེ་ནྟོ་ཏི ག་ཎྷཱ་པེ་ནྟོ.
༥༧༩. ཨཱུ་ན་ཀཾ པཱ་དཾ…པེ… ལ་ཧུཾ ཕུ་སེཏི ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡཾ, དུ་ཀྐ་ཊ་ཉྩ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ.
༥༨༠. ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཨུ་པཱ་ཡེ་ན, སེ་ས་ཀ་མྤི པ་ད་ཏྟ་ཡནྟི ཡོ ཨ་ཡཾ པ་ཋ་མ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡོ, ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ན་ཡེ་ན ཨཱུ་ན་པཱ་དཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟོ ལ་ཧུ་ཀཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, པཱ་དཾ ཝཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པཱ་དཾ ཝཱ ག་ཧ་ཎ་ཏྠཾ ཨཱ་ཎཱ་པེ་ནྟོ ག་རུཾ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, པཱ་དཾ ཝཱ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་པཱ་དཾ ཝཱ ག་ཎྷ་ནྟོ ཙ ག་ཧ་ཎ་ཏྠཱ་ཡ ཨཱ་ཎཱ་པེ་ནྟོ ཙ ག་རུ་ཀེ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཏྟི་ཡཾ་ཡེ་ཝ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཨཱུ་ན་པཱ་དཾ ག་ཎྷ་ནྟོ ཙ ག་ཧ་ཎ་ཏྠཱ་ཡ ཨཱ་ཎཱ་པེ་ནྟོ ཙ ལ་ཧུ་ཀེ ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡེ, དུ་ཀྐ་ཊེ ཝཱ ཏི་ཊྛ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ སེ་ས་ཀ་མྤི ཨི་མཾ པ་ད་ཏྟ་ཡཾ. ཨ་ཏྠ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ་ཡེ་ཝཱཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ས་མྦྷ་ཝ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ.
༥༨༡-༢. ཀ་ཐཾ ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི སི་ཡཱ, ནོ ཝི་ཀཱ་ལེ, ཝི་ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི སི་ཡཱ, ན ཙ ཀཱ་ལེ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ཀཱ་ལེ ཙ པ་ཀཱ་སི་ཏཱ ཝི་ཀཱ་ལེ ཙ, ཨ་ཏྠཱ་པ་ཏྟི ནེ་ཝ ཀཱ་ལེ ཙ པ་ཀཱ་སི་ཏཱ ནེ་ཝ ཝི་ཀཱ་ལེ ཙཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༨༦-༧. ཀཱ་ལེ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ ཀིཾ ཀཱ་ལེ ཀ་པྤ་ཏི ཝི་ཀཱ་ལེ ཏུ ནོ ཀ་པྤ་ཏི, ཝི་ཀཱ་ལེ ག་ཧི་ཏཾ ཀིཾ ཝི་ཀཱ་ལེ ཀ་པྤ་ཏི, ནོ ཀཱ་ལེ ཀ་པྤ་ཏི, ཀཱ་ལེ ཙ ཝི་ཀཱ་ལེ ཙ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ ཀིཾ ནཱ་མ ཀཱ་ལེ ཙ ཝི་ཀཱ་ལེ ཙ ཀ་པྤ་ཏི, ཀཱ་ལེ ཙ ཝི་ཀཱ་ལེ ཙ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ ཀིཾ ནཱ་མ ཀཱ་ལེ ཙ ཝི་ཀཱ་ལེ ཙ ན ཀ་པྤ་ཏི, ཝ་ད བྷ་དྲ་མུ་ཁཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༨༩. ཝི་ཀཱ་ལེ་ཡེ་ཝ ཀ་པྤ་ཏི, ཨ་པ་ར་ཛྫུ ཀཱ་ལེ་པི ན ཀ་པྤ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༩༢. ཀུ་ལ་དཱུ་ས་ན་ཀ་མྨཱ་དིནྟི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཨ་བྷཱུ་ཏཱ་རོ་ཙ་ན་རཱུ་པི་ཡ་སཾ་ཝོ་ཧཱ་ར་ཝི་ཉྙ་ཏྟི་ཀུ་ཧ་ནཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ.
༥༩༣-༤. ཀ་ཏ་མཱ ཨཱ་པ་ཏྟི པ་ཙྩ་ནྟི་མེ་སུ དེ་སེ་སུ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན མ་ཛ྄ཛྷི་མེ, ཀ་ཏ་མཱ ཨཱ་པ་ཏྟི མ་ཛ྄ཛྷི་མེ པ་ན དེ་ས་སྨིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཙ པ་ཙྩ་ནྟི་མེ་སུ, ཀ་ཏ་མཱ ཨཱ་པ་ཏྟི པ་ཙྩ་ནྟི་མེ་སུ ཙེ་ཝ དེ་སེ་སུ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི མ་ཛ྄ཛྷི་མེ ཙ, ཀ་ཏ་མཱ ཨཱ་པ་ཏྟི པ་ཙྩ་ནྟི་མེ་སུ ཙེ་ཝ དེ་སེ་སུ ན ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ན མ་ཛ྄ཛྷི་མེ ཙཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༩༦. ‘‘སོ གུ་ཎ་ངྒུ་ཎུ་པཱ་ཧ་ན’’ནྟི པ་ད་ཙྪེ་དོ. སོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༥༩༩. ཨེ་ཝཾ ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ནཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི པ་ད་ཝ་སེ་ན པ་ཙྩ་ནྟི་མ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ‘‘ནེ་ཝ ཀ་པྤ་ཏི, ན ཀ་པྤ་ཏཱི’’ཏི པ་ད་ཝ་སེ་ན ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ཧ ‘‘པ་ཙྩ་ནྟི་མེ་སཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༦༠༡. ཝུ་ཏྟནྟི ‘‘ག་ཎེ་ན པ་ཉྩ་ཝ་གྒེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་གཱ་ཐཱ་ཡ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟཾ.
༦༠༣. ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྟུནྟི ‘‘ན ཀ་པྤ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ཏྟུཾ. པ་ཉྩ་ལོ་ཎཱ་དི་ཀནྟི ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ལོ་ཎཱ་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི.
༦༠༨. ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏ་ཊྛཱ་ན་སྶ ཨ་ནྟོ ནོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཏཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟོ བ་ཧི་ཡེ་ཝ ཙ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༦༡༢. སེ་ཀྑ་པ་ཉྙ་ཏྟཱིཏི སེ་ཁི་ཡ་པ་ཉྙ་ཏྟི.
༦༡༣. ཨ་ག་ཎཱཏི ཨ་དུ་ཏི་ཡཱ. ཨེ་ཏྠ ཧི ཨེ་ཀཱ་པི ག་ཎོ ནཱ་མ.
༦༡༤. ཨུ་བྷ་ཡ་ཏྠ་པི ཨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་མཱ་པ་ཏྟིནྟི བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ནི་ཡ་ཏཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
༦༡༦. གི་ལཱ་ནོ ཙ ནཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཨ་གི་ལཱ་ནོ ཙ ནཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨུ་བྷོ་པི ནཱ་པ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏི་ཀཱ་དཱི་སུ ད་སྶི་ཏཱ་ནཾ པ་དཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ཀྐཱ་དི་ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན པུ་ན་པྤུ་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ.
༦༡༨. ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཨ་གི་ལཱ་ནོ་ཝཱ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ.
ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༦༢༠. ‘‘ག་རུ་ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡ’’ནྟི ཝ་ཏྟ་བྦེ ‘‘ག་རུ’’ནྟི ནི་གྒ་ཧཱི་ཏཱ་ག་མོ.
༦༢༡. པ་ཉྩ ཀ་ཐི་ནཱ་ནི་སཾ་སཱ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟཱ་ཡེ་ཝ.
༦༢༦. ཨ་གྒི་ས་ཏྠ་ན་ཁ་ཀྐ་ནྟནྟི ཨ་གྒི་ས་ཏྠ་ན་ཁེ་ཧི ཨ་ཀྐ་ནྟཾ ཕུ་ཊྛཾ, པ་ཧ་ཊ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཨ་བཱི་ཛནྟི ནོ་བཱི་ཛཾ. ཨུ་བྦ་ཊྚ་བཱི་ཛ་ཀནྟི ནི་བྦ་ཊྚ་བཱི་ཛ་ཀཾ.
༦༢༨. པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་པཱིཏི པ་ཊི་ཀྑེ་པ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་པི. ཨོ་ད་ནཱ་དཱི་ཧཱིཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ས་ཏྟུ་ཀུ་མྨཱ་ས་མ་ཙྪ་མཾ་སཱ་ནཾ ག་ཧ་ཎཾ. ཀཱ་ཡཱ་དི་ག་ཧ་ཎེ་ནཱཏི ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཀཱ་ཡ་པ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན ཝཱ ག་ཧ་ཎེ་ན. ‘‘དཱ་ཏུ་ཀཱ་མཱ་བྷི་ཧཱ་རོ ཙ, ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ་ར་ཎ་ཀྑ་མ’’ནྟི ཨི་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨ་ངྒེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ཏེ་སཾ དྭི་ནྣ་མེ་ཀཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཉྩེ་ཝ ཧོ་ནྟི.
༦༢༩-༣༠. ཝི་ན་ཡ་ཉྙུ་ཀ་སྨིནྟི ཝི་ན་ཡ་དྷ་རེ པུ་གྒ་ལེ. ས་ཀ་ཉྩ སཱི་ལནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཱི་ལ་ཉྩ. སུ་ར་ཀྑི་ཏཾ ཧོ་ཏཱིཏི ཨཱ་པ་ཏྟཱ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཀ་པྤི་ཡཱ་ཀ་པྤི་ཡཱ་ནཾ ཝི་ཛཱ་ན་ནྟ་ཏཱ་ཡ ཨ་སེ་ཝི་ཏ་བྦཾ པ་ཧཱ་ཡ སེ་ཝི་ཏ་བྦཾ་ཡེ་ཝ སེ་ཝ་ན་ཝ་སེ་ན སུ་ཊྛུ ར་ཀྑི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་མ་ཉྙ་སྶ ནི་རཱ་ཀ་རོ་ཏཱིཏི ཨ་ཉྙ་སྶ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རི་ནོ ཀ་པྤི་ཡཱ་ཀ་པྤི་ཡ་ཝི་ས་ཡེ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ ནི་ཝཱ་རེ་ཏི. ཝི་སཱ་ར་དོ བྷཱ་ས་ཏི ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེཏི ཀ་པྤི་ཡཱ་ཀ་པྤི་ཡཱ་ནཾ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀ་ཐཱ་ཡ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡ ནི་རཱ་ས་ངྐོ ནི་བྦྷ་ཡོ ཝོ་ཧ་ར་ཏི. ཝེ་རི་བྷི་ཀྑཱུཏི ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀེ པུ་གྒ་ལེ. དྷ་མྨ་སྶ ཙེ་ཝ ཋི་ཏི་ཡཱ པ་ཝ་ཏྟོཏི ‘‘ཝི་ན་ཡོ ནཱ་མ སཱ་ས་ན་སྶ ཨཱ་ཡུ, ཝི་ན་ཡེ ཋི་ཏེ སཱ་ས་ནཾ ཋི་ཏཾ ཧོ་ཏཱི’’ཏི (པཱ་རཱ. ཨ་ཊྛ. ༡.པ་ཋ་མ་མ་ཧཱ་ས་ངྒཱི་ཏི་ཀ་ཐཱ; དཱི. ནི. ཨ་ཊྛ. ༡.པ་ཋ་མ་མ་ཧཱ་ས་ངྒཱི་ཏི་ཀ་ཐཱ; ཁུ. པཱ. ཨ་ཊྛ. ༥.མ་ངྒ་ལ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ; ཐེ་ར་གཱ. ཨ་ཊྛ. ༡.༢༥༡) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ས་དྡྷ་མྨ་ཊྛི་ཏི་ཡཱ པ་ཊི་པ་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཀཱ་ར་ཎཱ. ཏ་ཏྠ ཝི་ན་ཡ་ཉྙུ་བྷཱ་ཝེ. དྷཱི་རོ པ་ཉྙ་ཝཱ བྷི་ཀྑུ.
པ་ཉྩ་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༦༣༡-༢. ཚ་ལ༹་བྷི་ཉྙེ་ནཱཏི ཚ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཚ་ལ༹་བྷི་ཉྙོ, ཏེ་ན. ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་པ་མཱ་ཎཾ མ་ཉྩ་པཱི་ཋཾ, ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་པ་མཱ་ཎཾ ནི་སཱི་ད་ན་ཉྩ ཏ་ཐཱ ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་པ་མཱ་ཎཾ ཀ་ཎྜུ་པྤ་ཊི་ཙྪཱ་དི་ཝ་སྶ་སཱ་ཊི་ཀ་ཙཱི་ཝ་ར་ཉྩ སུ་ག་ཏ་སྶ ཙཱི་ཝ་རེ པ་མཱ་ཎི་ཀ་ཙཱི་ཝ་ར་ནྟི ཚ.
༦༣༣-༤. ཨ་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་ཉྩ ཨ་ཉྙཱ་ཎ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ, ཏེ་ཧི, ཨ་ཉྙཱ་ཎ་ཏཱ་ཡ ཙེ་ཝ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་པ་ཀ་ཏ་ཏཱ་ཡ ཙཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཝི་པ་རཱི་ཏཱ་ཡ ས་ཉྙཱ་ཡ ཀ་པྤི་ཡེ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙཱ་ཡ, ཨ་ཀ་པྤི་ཡེ ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙཱ་ཡ.
ཏ་ཏྠ ཀ་ཐཾ ཨ་ལ་ཛྫི་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི? ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ཛཱ་ན་ནྟོ་ཡེ་ཝ མ་དྡི་ཏྭཱ ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མཾ ཀ་རོ་ཏི (ཀ་ངྑཱ. ཨ་ཊྛ. ནི་དཱ་ན་ཝ་ཎྞ་ནཱ). ཝུ་ཏྟ་མྤི ཙེ་ཏཾ –
‘‘ས་ཉྩི་ཙྩ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི;
ཨཱ་པ་ཏྟིཾ པ་རི་གཱུ་ཧ་ཏི;
ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ན་ཉྩ ག་ཙྪ་ཏི;
ཨེ་དི་སོ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨ་ལ་ཛྫཱི པུ་གྒ་ལོ’’ཏི. (པ་རི. ༣༥༩);
ཀ་ཐཾ ཨ་ཉྙཱ་ཎ་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི? ཨ་ཉྙཱ་ཎ་པུ་གྒ་ལོ མ་ནྡོ མོ་མཱུ་ཧོ ཀ་ཏྟ་བྦཱ་ཀ་ཏྟ་བྦཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨ་ཀ་ཏྟ་བྦཾ ཀ་རོ་ཏི, ཀ་ཏྟ་བྦཾ ཝི་རཱ་དྷེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨ་ཉྙཱ་ཎ་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
ཀ་ཐཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་པ་ཀ་ཏ་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི? ཀ་པྤི་ཡཱ་ཀ་པྤི་ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩེ ཨུ་པྤ་ནྣེ ཝི་ན་ཡ་དྷ་རཾ པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཀ་པྤི་ཡཾ ཙེ, ཀ་ཏྟ་བྦཾ སི་ཡཱ, ཨ་ཀ་པྤི་ཡཾ ཙེ, ན ཀ་ཏྟ་བྦཾ, ཨ་ཡཾ པ་ན ‘‘ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི མ་དྡི་ཏྭཱ ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཨེ་ཝཾ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་པ་ཀ་ཏ་ཏཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
ཀ་ཐཾ ཀ་པྤི་ཡེ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི? སཱུ་ཀ་ར་མཾ་སཾ ‘‘ཨ་ཙྪ་མཾ་ས’’ནྟི ཁཱ་ད་ཏི, ཀཱ་ལེ ཝི་ཀཱ་ལ་ས་ཉྙཱ་ཡ བྷུ་ཉྫ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཀ་པྤི་ཡེ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
ཀ་ཐཾ ཨ་ཀ་པྤི་ཡེ ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི? ཨ་ཙྪ་མཾ་སཾ ‘‘སཱུ་ཀ་ར་མཾ་ས’’ནྟི ཁཱ་ད་ཏི, ཝི་ཀཱ་ལེ ཀཱ་ལ་ས་ཉྙཱ་ཡ བྷུ་ཉྫ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཨ་ཀ་པྤི་ཡེ ཀ་པྤི་ཡ་ས་ཉྙཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
ཀ་ཐཾ ས་ཏི་ས་མྨོ་སཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི? ས་ཧ་སེ་ཡྻ་ཙཱི་ཝ་ར་ཝི་པྤ་ཝཱ་སཱ་དཱི་ནི ས་ཏི་ས་མྨོ་སཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
༦༣༥-༨. ‘‘བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏ་བྦོ’’ཏི པ་ད་ཙྪེ་དོ. དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུ་ནཱཏི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཱི་ལ་ས་ངྑཱ་ཏོ པ་ཊི་པ་ཏྟི་དྷ་མྨོ་ཝ ཙ་ཀྑུ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུ, ཏེ་ན ཚ་ཧི ཨ་ངྒེ་ཧི ཡུ་ཏྟེ་ན དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུ་ནཱ པ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་ད་ནཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ, ནི་སྶ་ཡོ ཙེ་ཝ དཱ་ཏ་བྦོ, སཱ་མ་ཎེ་རོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ག་རུཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ལ་ཧུཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨུ་བྷ་ཡཱ་ནི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཱ་ནི ཝི་ཏྠཱ་རཱ སྭཱ་ག་ཏཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཏྠ་ཏོ སུ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི, སུ་ཏྟ་སོ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ སུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི, ད་ས་ཝ་སྶོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ད་ས་ཝ་སྶོ ཝཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ཚ་ཀྐ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༦༣༩. ས་ཏྟ སཱ་མཱི་ཙི་ཡོ ཝུ་ཏྟཱཏི ‘‘སོ ཙ བྷི་ཀྑུ ཨ་ན་བྦྷི་ཏོ, ཏེ ཙ བྷི་ཀྑཱུ གཱ་ར་ཡ྄ཧཱ, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙི, ཡུ་ཉྫ་ནྟཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ ས་ཀཾ, མཱ ཝོ ས་ཀཾ ཝི་ན་སྶཱ་ཏི ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙི, ཨ་ཡཾ ཏེ བྷི་ཀྑུ པ་ཏྟོ ཡཱ་ཝ བྷེ་ད་ནཱ་ཡ དྷཱ་རེ་ཏ་བྦོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙི, ཏ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ སཾ་ཝི་བྷ་ཛི་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙི, ཨ་ཉྙཱ་ཏ་བྦཾ པ་རི་པུ་ཙྪི་ཏ་བྦཾ པ་རི་པ་ཉྷི་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙི, ཡ་སྶ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, སོ ཧ་རི་སྶ་ཏཱི་ཏི, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙཱི’’ཏི ཚ སཱ་མཱི་ཙི་ཡོ བྷི་ཀྑུ་པཱ་ཏི་མོ་ཀྑེ་ཝུ་ཏྟཱ, ‘‘སཱ ཙ བྷི་ཀྑུ་ནཱི ཨ་ན་བྦྷི་ཏཱ, ཏཱ ཙ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ གཱ་ར་ཡ྄ཧཱ, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏྠ སཱ་མཱི་ཙཱི’’ཏི བྷི་ཀྑུ་ནི་པཱ་ཏི་མོ་ཀྑེ ཝུ་ཏྟཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ ས་ཏྟ སཱ་མཱི་ཙི་ཡོ ཝུ་ཏྟཱ. ས་ཏྟེ་ཝ ས་མ་ཐཱ་པི ཙཱཏི ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡཱ་དི་ས་མ་ཐཱ་པི ས་ཏྟེ་ཝ ཝུ་ཏྟཱ. པ་ཉྙ་ཏྟཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ས་ཏྟཱཏི པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ད་ཡོ པ་ཉྙ་ཏྟཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ས་ཏྟ ཝུ་ཏྟཱ. ས་ཏྟ་བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ད་སྶི་ནཱཏི ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ་ད་ཡོ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ ཡཱ་ཐཱ་ཝ་ཏོ པ་སྶ་ནྟེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ.
ས་ཏྟ་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༦༤༠-༡. ཨི་དྷ ཀུ་ལ་དཱུ་ས་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཨཱ་ཛཱི་ཝ་སྶེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎཱ པུ་པྥེ་ན, ཕ་ལེ་ན, ཙུ་ཎྞེ་ན, མ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ, ད་ནྟ་ཀ་ཊྛེ་ཧི, ཝེ་ལུ༹་ཡཱ, ཝེ་ཛྫི་ཀཱ་ཡ, ཛ་ངྒྷ་པེ་ས་ནི་ཀེ་ནཱ་ཏི ཨི་མེ་ཧི ཨ་ཊྛ་ཧི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཀུ་ལཱ་ནི དཱུ་སེ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘པུ་པྥེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པུ་པྥཱ་དི་ནཱ དཱ་ན་མེ་ཝ ཨུ་པ་ལ་ཀྑ་ཎ་ཏོ ད་སྶེ་ཏི. པུ་པྥེ་ནཱཏི པུ་པྥ་དཱ་ནེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ ག་ཧེ་ཏ་བྦོ. པུ་པྥ་དཱ་ནཱ་ད་ཡོ ཀུ་ལ་དཱུ་ས་ནེ ཝུ་ཏྟཱ.
༦༤༢-༥. ‘‘ཨ་ཊྛ་དྷཱ་ན་ཏི་རི་ཏྟཱ་པི, ཨ་ཏི་རི་ཏྟཱ་པི ཨ་ཊྛ་དྷཱ’’ཏི་དྭཱི་སུ ཨ་ཊྛ་ཀེ་སུ ཨ་ཊྛ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ ཏཱ་ཝ ད་སྶེ་ཏུ་མཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏ་ཉྩེ་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. གི་ལཱ་ནཱ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་ཀ་ནྟི ནི་དྡི་ཊྛཱ ཨི་མེ ཨ་ཊྛེ་ཝ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་ཀཱ ཉེ་ཡྻཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏཱ་ད་ཡོ པ་ཝཱ་ར་ཎ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཱ.
༦༤༦. ཉཱ་ཏ་ཉ་ཏྟི་སཱུཏི ཉཱ་ཏ་དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཉ་ཏྟི་དུ་ཀྐ་ཊ་ཉྩ. པ་ཊི་སཱ་ཝ་ནེཏི པ་ཊི་སྶ་ཝེ. ཨ་ཊྛ་དུ་ཀྐ་ཊཱ་ནཾ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ དུ་ཏི་ཡ་པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ཝུ་ཏྟོ.
༦༤༨-༩. ཨེ་ཧི་བྷི་ཀྑཱུ་པ་ས་མྤ་དཱཏི ཡ་ས་ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ‘‘ཨེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི ཝ་ཙ་ནེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དི་ནྣ་ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ. ས་ར་ཎ་ག་མ་ནེ་ན ཙཱཏི པ་ཋ་མ་བོ་དྷི་ཡཾ ཏཱི་ཧི ས་ར་ཎ་ག་མ་ནེ་ཧི ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏ་ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ. པ་ཉྷཱ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎོ་ཝཱ་དཱཏི སོ་པཱ་ཀ་སྶ པ་ཉྷཱ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎོ་པ་ས་མྤ་དཱ, མ་ཧཱ་ཀ་སྶ་པ་ཏྠེ་ར་སྶ དི་ནྣ་ཨོ་ཝཱ་ད་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎོ་པ་ས་མྤ་དཱ ཙ. ག་རུ་དྷ་མྨ་པ་ཊི་གྒ་ཧོཏི མ་ཧཱ་པ་ཛཱ་པ་ཏི་ཡཱ གོ་ཏ་མི་ཡཱ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏ་ག་རུ་དྷ་མྨ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎོ་པ་ས་མྤ་དཱ.
ཉ་ཏྟི་ཙ་ཏུ་ཏྠེ་ན ཀ་མྨེ་ནཱཏི ཨི་དཱ་ནི བྷི་ཀྑུ་ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ. ཨ་ཊྛ་ཝཱ་ཙི་ཀཱཏི བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ས་ནྟི་ཀེ ཉ་ཏྟི་ཙ་ཏུ་ཏྠེ་ན ཀ་མྨེ་ན, བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ས་ནྟི་ཀེ ཉ་ཏྟི་ཙ་ཏུ་ཏྠེ་ན ཀ་མྨེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཧི ཀ་མྨ་ཝཱ་ཙཱ་ཧི བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ ཨ་ཊྛ་ཝཱ་ཙི་ཀཱ ནཱ་མ. དཱུ་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནནྟི ཨ་ཌྜྷ་ཀཱ་སི་ཡཱ ག་ཎི་ཀཱ་ཡ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ དཱུ་ཏེ་ན ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ.
༦༥༠. སུ་དྡྷ་དི་ཊྛི་ནཱཏི སུ་ཊྛུ ས་ཝཱ་ས་ན་ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནེ་ན པ་རི་སུ་དྡྷཱ ས་མ་ནྟ་ཙ་ཀྑུ་ས་ངྑཱ་ཏཱ དི་ཊྛི ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི སུ་དྡྷ་དི་ཊྛི, ཏེ་ན ས་མ་ནྟ་ཙ་ཀྑུ་ནཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ན.
༦༥༡. པཱ་པི་ཙྪཱ ནཱ་མ ཨ་ས་ནྟ་གུ་ཎ་ས་མྦྷཱ་ཝ་ནི་ཙྪཱ.
༦༥༢-༣. ན ཙ མ་ཛྫ་པོ སི་ཡཱཏི མ་ཛྫ་པོ ན སི་ཡཱ མ་ཛྫཾ པི་ཝ་ནྟོ ན བྷ་ཝེ་ཡྻ, མ་ཛྫཾ ན པི་ཝེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཱཏི (ཨ. ནི. ཨ་ཊྛ. ༢.༣.༧༡) ཨ་སེ་ཊྛ་ཙ་རི་ཡ་ཏོ མེ་ཐུ་ནཱ ཝི་ར་མེ་ཡྻ. ར་ཏྟིཾ ན བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ནནྟི ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཨུ་པ་ཝུ་ཏྠོ ར་ཏྟི་བྷོ་ཛ་ན་ཉྩ དི་ཝཱ་ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ན་ཉྩ ན བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ. ན ཙ ག་ནྡྷ་མཱ་ཙ་རེཏི ག་ནྡྷ་ཉྩ ན ཝི་ལི་མྤེ་ཡྻ. མ་ཉྩེ ཚ་མཱ་ཡཾ ཝ ས་ཡེ་ཐ ས་ནྠ་ཏེཏི ཀ་པྤི་ཡ་མ་ཉྩེ ཝཱ སུ་དྷཱ་དི་པ་རི་ཀ་མྨ་ཀ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ཝཱ ཏི་ཎ་པ་ཎྞ་པ་ལཱ་ལཱ་དཱི་ནི ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ ཀ་ཏེ ས་ནྠ་ཏེ ཝཱ ས་ཡེ་ཐཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏ་ཉྷི ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀ་མཱ་ཧུ་པོ་ས་ཐནྟི ཨེ་ཏཾ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དཱི་ནི ཨ་ས་མཱ་ཙ་ར་ནྟེ་ན ཨུ་པ་ཝུ་ཏྠཾ ཨུ་པོ་ས་ཐཾ ཨ་ཊྛ་ཧ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀ’’ནྟི ཝ་ད་ནྟི. དུ་ཀྑ་ནྟ་གུ་ནཱཏི ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑ་སྶ ཨ་ནྟཾ ཨ་མ་ཏ་མ་ཧཱ་ནི་བྦཱ་ནཾ ག་ཏེ་ན པ་ཏྟེ་ན བུ་དྡྷེ་ན པ་ཀཱ་སི་ཏ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༦༥༤. བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝཱ་ད་ཀ་བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་ཊྛ་ངྒཱ་ནི བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝཱ་ད་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ད་སྶི་ཏཱ་ནེ་ཝ.
ཨ་ཊྛ་ཀ་ཀ་ཐཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
༦༥༥. བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི པ་ཎཱི་ཏཱ་ནི ན་ཝ ཝུ་ཏྟཱ་ནཱིཏི པ་ཎཱི་ཏཱ་ནི ཧི བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དེ ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ད་ས་སུ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་མཾ་སེ་སུ མ་ནུ་སྶ་མཾ་ས་ཝ་ཛྫི་ཏཱ་ནི ན་ཝ མཾ་སཱ་ནི ཁཱ་ད་ནྟ་སྶ དུ་ཀྐ་ཊཾ ནི་དྡི་ཊྛ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༦༥༦. པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ…པེ… པ་རི་དཱི་པི་ཏཱཏི བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཉྩུ་དྡེ་སཱ, བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ ཨ་ནི་ཡ་ཏུ་དྡེ་སེ་ཧི ཝི་ནཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ་ཏི ཨུ་དྡེ་སཱ ན་ཝ དཱི་པི་ཏཱ. ཨུ་པོ་ས་ཐཱ ན་ཝེ་ཝཱཏི དི་ཝ་ས་ཝ་སེ་ན ཏ་ཡོ, ཀཱ་ར་ཀ་ཝ་སེ་ན ཏ་ཡོ, ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཏ་ཡོ་ཏི ན་ཝ ཨུ་པོ་ས་ཐཱ. ཨེ་ཏྠཱཏི ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ. ས་ངྒྷོ ན་ཝ་ཧི བྷི་ཛྫ་ཏཱིཏི ན་ཝ་ཧི པུ་གྒ་ལེ་ཧི ས་ངྒྷོ བྷི་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཡ་ཐཱ་ཧ –