༩. ར་ཏ་ན་ཝ་གྒོ
༡. ཨ་ནྟེ་པུ་ར་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༩༤-༧. ཡ་ཐཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ཏི, ཨེ་ཝ་མཱ་ཀཱ་རེ་ན ནཱ་ར་ཧ་ཏཱ་ཡཾ པུ་རི་སོ པཱ་པོ ཧོ་ཏུཾ, ན ཧོ་ཏི པཱ་པོ་ཏི ཨ་ཏྠོ, ཀཱ་ར་ཎ་ཏྠཾ ཝཱ. ཏནྟི ནི་པཱ་ཏ་མ་ཏྟཾ, ཡ་ཏོ་ཏི ཝཱ ཨ་ཏྠོ. ཧ་ཏྠི་ས་མྨ་དྡནྟི ས་ངྒྷཱ་ཊ་ས་མྨ་དྡོ, ཨ་ཀྐ་མ་ནཾ ཙུ་ཎྞ་ཏཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༤༩༨. ར་ཏ་ནཾ ནཱ་མ ཨ་གྒ་མ་ཧེ་སཱི, ཏ་ཐཱ་པི ཨི་དྷ ཨ་ཉྙཱ་པི དེ་ཝི་གོ་ཏྟཱ ན ར་ཀྑ་ཏི, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཝཱ་རེ ‘‘ན མ་ཧེ་སཱི ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ཙ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ས་ཙེ ཁ་ཏྟི་ཡོ་ཝ ཧོ་ཏི, ནཱ་བྷི་སི་ཏྟོ. ཨ་བྷི་སི་ཏྟོ་ཡེ་ཝ ཧོ་ཏི, ན ཁ་ཏྟི་ཡོ ར་ཀྑ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡོ. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཝཱ་རེ མཱ་ཏི་ཀཱ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཨ་ངྒ་བྷཱ་ཝེ་ན ཙ ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཨ་བྷི་སི་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ་ཝ་པ་མཱ་ཎཾ. སེ་སཾ ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་པ་རི་ཙྪེ་དོ་ཏི ཨེ་ཀེ.
༥༠༠-༥༠༡. ‘‘ན ས་ཡ་ནི་གྷ་རེ ས་ཡ་ནི་གྷ་ར་ས་ཉྙཱི’’ཏི ཏི་ཀ་ཙྪེ་དོ་པི ཨེ་ཏྠ ལ་བྦྷ་ཏི. ན ས་ཡ་ནི་གྷ་རཾ ནཱ་མ ཨ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་རུ་ཀྑ་མཱུ་ལཱ་དི.
ཨ་ནྟེ་པུ་ར་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༢. ར་ཏ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༠༤. ‘‘ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ནྟུ ག་ཧ་པ་ཏི་ནོ བྷ་ཏྟ’’ནྟི ཙ ‘‘མེ ག་ཧ་པ་ཏི་ནོ’’ཏི ཙ ཨ་ཏྠི.
༥༠༦. ཀུ་རུ་ནྡིཝ་ཙ་ནེ་ན གྷ་རེ་པི ཡ་དི བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ས་ངྐ་ནྟི, ཏ་ཏྠ ཋ་ཏྭཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏ་བྦ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. པ་ཏི་རཱུ་པཱཏི ‘‘ར་ཏ་ན་ས་མྨ་ཏེ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཝཱ ར་ཏ་ནེ ནི་རུ་སྶུ་ཀྐ་ག་མ་ནཾ ཝཱ’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ. ‘‘ཏཱ་ཝ་ཀཱ་ལི་ཀ་ཝ་སེ་ན་པི ཨ་ནཱ་མཱ་སཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷི་ཏུཾ ན ལ་བྷ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱཏི ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ ‘‘ཨུ་དྡི་སྶ ཨ་རི་ཡཱ ཏི་ཊྛ་ནྟི, ཨེ་སཱ ཨ་རི་ཡཱ་ན ཡཱ་ཙ་ནཱ’’ཏི (ཛཱ. ༡.༧.༥༩) ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན.
ར་ཏ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༣. ཝི་ཀཱ་ལ་གཱ་མ་པྤ་ཝི་ས་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༡༡-༢. ཨ་ཧི་ནཱ ཌ་ཊྛ་ཝ་ཏྠུ་མྷི སོ བྷི་ཀྑུ ས་ནྟཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪཱ ག་ཏོ, ཏ་སྶ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ ཨུ་ད་པཱ་དི. ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནཱཏི གཱ་མོ གཱ་མཱུ་པ་ཙཱ་རོ་ཏི ཨི་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ.
ཝི་ཀཱ་ལ་གཱ་མ་པྤ་ཝི་ས་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༤. སཱུ་ཙི་གྷ་ར་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༡༧. ཏནྟི བྷེ་ད་ན་ཀཾ. ཨ་སྶཱཏི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ པ་ཋ་མཾ བྷེ་ད་ན་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ དེ་སེ་ཏ་བྦ་ཏྟཱ. ཨེ་ས ན་ཡོ ཨི་ཏ་རེ་སུ་པི.
༥༢༠. ཝཱ་སི་ཛ་ཊེཏི ཝཱ་སི་ད་ཎྜ་ཀེ.
སཱུ་ཙི་གྷ་ར་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༥. མ་ཉྩ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༢༡-༢. ‘‘ཨུ་ཙྩེ མ་ཉྩེ’’ཏི ཙ ‘‘ཨུ་ཙྩཱ མ་ཉྩེ’’ཏི ཙ ཀ་ཏྠ་ཙི. ཨཱ་ཡ་ཏོཏི ཝི་ཏྠ་ཏོ. ཨ་ཊྛ་ངྒུ་ལ་པཱ་ད་ཀནྟི བྷཱ་ཝ་ན་པུཾ་ས་ཀཾ, ཨ་ཊྛ་ངྒུ་ལ་པྤ་མཱ་ཎཾ པཱ་ད་ཀཾ ཝཱ.
མ་ཉྩ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༦. ཏཱུ་ལོ་ན་དྡྷ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༢༨. པོ་ཊ་ཀི་ཏཱུ་ལནྟི ཡཾ ཀི་ཉྩི ཏི་ཎ་ཏཱུ་ལཾ. པ་ཊི་ལཱ་བྷེ་ན ཨུ་དྡཱ་ལེ་ཏྭཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ དེ་སེ་ཏ་བྦནྟི ཨེ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི པ་ཊི་ལཱ་བྷ་མ་ཏྟེ་ནེ་ཝ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནྟི ཝི་ཡ དི་སྶ་ཏི, པ་རི་བྷོ་གེ་ཡེ་ཝ པ་ན ཨཱ་པ་ཏྟི ད་ཊྛ་བྦཱ, ‘‘ཨ་ཉྙེ་ན ཀ་ཏཾ པ་ཊི་ལ་བྷི་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’’ཏི ཝ་ཙ་ནཾ ཨེ་ཏྠ སཱ་དྷ་ཀཾ.
ཏཱུ་ལོ་ན་དྡྷ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༧. ནི་སཱི་ད་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༣༡. ཀི་ཉྩཱ་པི ནི་སཱི་ད་ན་སྶ ཛཱ་ཏི ན དི་སྶ་ཏི ཨེ་ཏྠ, ཏ་ཐཱ་པི ཙཱི་ཝ་ར་ཀྑ་ནྡྷ་ཀེ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏ་ཏྟཱ, ‘‘ན་ཝ ཙཱི་ཝ་རཱ་ནི ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཱ་ནཱི’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཙ པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཏྟཱ ཙཱི་ཝ་ར་ཛཱ་ཏི་ཡེ་ཝ་སྶ ཛཱ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ‘‘ས་ནྠ་ཏ་ས་དི་སཾ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ་ཏི ས་ད་ས’’ནྟི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ནི་སཱི་ད་ན་ས་ནྠ་ཏ་ཏྟཱ ཨུ་པ་མེ་ཏི. ལཱ་བྷེ ས་ད་སཾ, ཨ་ལཱ་བྷེ ཨ་ད་ས་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཀེ, ཏཾ ན ཡུ་ཏྟཾ. ‘‘ནི་སཱི་ད་ནཾ ནཱ་མ ས་ད་སཾ ཝུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི ཏ་སྶ ས་ཎྛཱ་ན་ནི་ཡ་མ་ན་ཏོ.
ནི་སཱི་ད་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༨. ཀ་ཎྜུ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༣༩. ཡ་དི ཀ་ཎྜུ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི ནཱ་མ ཨ་དྷོ་ནཱ་བྷི ཨུ་བྦྷ་ཛཱ་ཎུ་མ་ཎྜ་ལཱ ཨུ་པྤ་ནྣ་ཀ་ཎྜུ་པཱི་ལ༹་ཀཱ་དི་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་ཀཱ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ, ཏ་སྶ སུ་ག་ཏ་སྶ སུ་ག་ཏ་ཝི་ད་ཏྠི་ཡཱ དཱི་གྷ་སོ ཙ་ཏ་སྶོ ཝི་ད་ཏྠི་ཡོ ཏི་རི་ཡཾ དྭེ་ཏི ཨི་ད་མྤི ཨ་ཏི་མ་ཧ་ནྟཾ པ་མཱ་ཎཾ དི་སྶ་ཏི. ས་བྦོ ཧི པུ་རི་སོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་ད་ཏྠི་ཡཱ ས་ཏྟ་ཝི་ད་ཏྠི་ཀོ ཧོ་ཏི, སུ་ག་ཏ་སྶ ཙ ཨེ་ཀཱ་ཝི་ད་ཏྠི མ་ཛ྄ཛྷི་མ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ ཏི་སྶོ ཝི་ད་ཏྠི་ཡོ ཧོ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཀ་ཎྜུ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི པ་ཀ་ཏི་པུ་རི་ས་སྶ པ་མཱ་ཎཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི ཏི་རི་ཡཾ, དཱི་གྷ་སོ པ་ན དི་གུ་ཎཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི. ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏུ, ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་པ་རི་ཙྪེ་དོ ཏ་སྶཱ, ཙེ ཨི་ཙྪ་ཏི, ས་བྦ་མྤི ས་རཱི་རཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་སྶ་ཏི, ས་བྦ་ས་རཱི་ར་ག་ཏ་ས་ངྒྷཱ་ཊི ཝི་ཡ བ་ཧུ་གུ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ ནི་ཝཱ་སེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ནི་ཝཱ་སེ་སྶ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཡཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ སི་ཡཱ.
ཀ་ཎྜུ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༩. ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༤༢. ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀཱཔི ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་པ་ཊི་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཱ. ཝ་སྶ་ཀཱ་ལེ ཀེ་ཙི ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་རི་བྷོ་གེ་ནེ་ཝ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཡཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ སི་ཡཱ. ཀི་ཉྩཱ་པི ཨི་མི་ནཱ ཏ་ཀྐེ་ན ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཱ, ‘‘ཨ་པྤ་མཱ་ཎི་ཀཱ་ཡོ ཀ་ཎྜུ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་ཡོ དྷཱ་རེ་ནྟི, ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀཱ་ཡོ དྷཱ་རེ་ནྟཱི’’ཏི ཨི་མ་སྨིཾ ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ པ་ཉྙ་ཏྟ་ཏྟཱ པ་ན ཨ་ཉྙ་ཐཱ པུ་ཎྞ་པ་རི་ཙྪེ་ད་ཏོ ཨ་དྷི་ཀ་པྤ་མཱ་ཎཱ་ཡོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ དྷཱ་རེ་སུ་ནྟི ཀ་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་པ་ར་མ་ཏཱ ཏཱ་སཾ ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ ད་ས་མེ་པི.
ཝ་སྶི་ཀ་སཱ་ཊི་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༡༠. ན་ནྡ་ཏྠེ་ར་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༥༡. ཏ་ཏྠ བྷི་སིཾ ཝཱ བི་བྦོ་ཧ་ནཾ ཝཱ ཀ་རོ་ཏཱིཏི དཱི་གྷ་སོ བ་ཧཱུ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྠཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཡུ་ཛྫ་ཏི.
ན་ནྡ་ཏྠེ་ར་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ས་མ་ཏྟོ ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཀྐ་མེ་ན ར་ཏ་ན་ཝ་གྒོ ན་ཝ་མོ.
པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ཀ་ཎྜ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༦. པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡ་ཀ་ཎྜོ
༡. པ་ཋ་མ་པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༥༣-༥. ‘‘པ་ཊི་དེ་སེ་ཏ་བྦཱ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ན’’ནྟི ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ པཱ་ལི༹་ཡཾ ཨཱ་ག་ཏ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟི དེ་སེ་ཏ་བྦཱ, ན ཨ་ཉྙ་ཐཱ. ‘‘ཨ་ནྟ་ར་གྷ་རེ ཨ་ནྟ་ར་གྷ་ར་ས་ཉྙཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཙ ‘‘ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ ཨ་ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་ཨ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡ་ས་ཉྙཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཙ ‘‘བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཀྑུ་ནི་ས་ཉྙཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཙ ན་ཡེ་ན ཨ་པ་རེ་པི ཏ་ཡོ ཏི་ཀ་ཙྪེ་དཱ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏ་བྦཱ.
པ་ཋ་མ་པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༢. དུ་ཏི་ཡ་པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༥༩. ‘‘ནི་མ་ནྟི་ཏཱ བྷུ་ཉྫ་ནྟཱི་ཏི པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན བྷོ་ཛ་ནེ་ན ནི་མ་ནྟི་ཏཱ བྷུ་ཉྫ་ནྟཱི’’ཏི ཀི་ཉྩཱ་པི ཝུ་ཏྟཾ, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ནི་མ་ནྟ་ནེ་ན ནི་མ་ནྟི་ཏ་ཏཱ ཨེ་ཏྠ ན ཨ་ངྒཾ, མཱ་ཏི་ཀཱ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ཝཱ ཨི་དྷ ཝཱ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཝཱ་རེ ལེ་སཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཏ་སྨཱ ‘‘ནི་མ་ནྟི་ཏཱ’’ཏི པ་ད་སྶ ཨ་ཏྠོ པུ་བྦེ ཨཱ་ཙི་ཎྞ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝུ་ཏྟོ. ཨ་པ་རེ་པི ཏ་ཡོ ཏི་ཀ་ཙྪེ་དཱ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏ་བྦཱ པ་ད་བྷཱ་ཛ་ནེ ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཡ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཧི བྷུ་ཉྫ་ནྟཱ་ནཾ ཏཱ་དི་སཾ བྷི་ཀྑུ་ནིཾ ཨ་ཝཱ་རེ་ནྟཱ་ནཾ པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡ་མེ་ཝ. ‘‘ཨེ་སཱ ཝོ་སཱ་ས་ཏི ནཱ་མ, ཝོ་སཱ་ས་ནྟཱི’’ཏི ཙ དུ་ཝི་དྷོ པཱ་ཋོ. ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ’’ཏི ཝ་ཙ་ནེ་ན པུ་ན ‘‘གཱ་ར་ཡ྄ཧཾ ཨཱ་ཝུ་སོ དྷ་མྨ’’ནྟི ཨེ་ཀ་ཝ་ཙ་ནཾ ཝི་རུ་དྡྷ་ནྟི. པ་ཋ་མཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧཱ་རེ་ཡེ་ཝ ཨཱ་པ་ནྣཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ཐཱ ཨ་ཉྙ་ཏྲཱ་པི ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫི་མྷཱ’’ཏི ཝ་ཙ་ན་ཏོ. ཨེ་ཀེ་ན བ་ཧཱུ་ན་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཀེ་ཙི, ཏཾ ན སུ་ནྡ་རཾ. ‘‘ཏེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པཱ་ཋེ ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ་ཏི མ་མ ཏ་ཀྐོ. ཨེ་ཀེ་ན ས་ཧེ་ཝ ‘‘ཨ་ཧཾ ཨཱ་པ་ཛྫི’’ནྟི་པི ཝ་ཏྟ་བྦ་ནྟི ཨེ་ཀེ་ན དྭཱི་ཧི ཏཱི་ཧི དེ་སེ་ཏ་བྦ་ཏོ, ས་བྦེ་ཧི ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘ཨཱ་པ་ཛྫི་མྷཱ་ཏི ས་ཧེ་ཝཱ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཨེ་ཀེ་ན ཙེ ཨ་ཝཱ་རི་ཏོ, ‘‘ཨ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, གཱ་ར་ཡ྄ཧཾ དྷ་མྨཾ ཨཱ་པ་ཛྫི’’ནྟི་པི ཝ་ཏྟ་བྦཾ.
དུ་ཏི་ཡ་པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༥༦༢-༥༧༠. ཏ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠ་སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠཱ་ནི་ཡེ་ཝ.
པཱ་ཊི་དེ་ས་ནཱི་ཡ་ཀ་ཎྜ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༧. སེ་ཁི་ཡ་ཀ་ཎྜོ
༡. པ་རི་མ་ཎྜ་ལ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༧༦. ‘‘སི་ཀྑི་ཏ་སི་ཀྑེ་ནཱཏི ཙ་ཏཱུ་ཧི མ་གྒེ་ཧཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་སྨཱ ཨ་ཊྛ་ངྒུ་ལ་མ་ཏྟཾ ཨོ་ཏཱ་རེ་ཏྭཱ ནི་ཝ་ཏྠ་མེ་ཝ ནི་སི་ནྣ་སྶ ཙ་ཏུ་ར་ངྒུ་ལ་མ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨུ་བྷོ་པེ་ཏེ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཝཱ་དཱ ཨེ་ཀ་པ་རི་ཙྪེ་དཱ, ‘‘ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཧ་ཏྠ’’ནྟི སུ་ཁུ་མཾ, ཨེ་ཀ་པ་ཏྟཾ ཝཱ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཉྷི ཡ་ཐཱ་ཋཱ་ནེ་ན ཏི་ཊྛ་ཏི. དུ་པ་ཊྚཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘དྭི་ཧ་ཏྠ་པྤ་མཱ་ཎ་མྤཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨུ་པ་ཏི་སྶ་ཏྠེ་རོ. ཨེ་ཀ་པ་ཊྚཾ, དྭི་པ་ཊྚཾ ཝཱ ཧེ་ཊྛི་མ་པ་རི་ཙྪེ་དེ་ན ‘‘དྭི་ཧ་ཏྠ་པྤ་མཱ་ཎ’’ནྟི ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷི ནི་སྶ་གྒི་ཡ་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘ཏི་རི་ཡཾ དྭི་ཧ་ཏྠོ་པི ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི, ཏ་ཉྩ ཁོ ཨ་ལཱ་བྷེ ཨེ་ཝ ‘‘ཨ་ལཱ་བྷེ ཏི་རི་ཡཾ དྭི་ཧ་ཏྠ་པྤ་མཱ་ཎ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ. ཨི་དཾ ས་བྦཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནུ་པ་གཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ. ཝི་རུ་དྡྷཾ དི་སྭཱ ས་ཛྫེ་ཏ་བྦཾ. ནོ ཙེ ས་ཛྫེ་ཏི, དུ་ཀྐ་ཊཾ. ས་ཙི་ཏྟ་ཀཾ པ་ཎྞ་ཏྟི་ཝི་ཛཱ་ན་ན་ཙི་ཏྟེ་ནེ་ཝ ‘‘ཨ་ནཱ་ད་རི་ཡཾ པ་ཊི་ཙྩཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ, ན ཝ་ཏྠུ་ཝི་ཛཱ་ན་ན་ཙི་ཏྟེ་ན ‘‘ཨི་ད་མེ་ཝཾ ཀ་ཏ’’ནྟི ཛཱ་ན་ཏོ་པི ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཕུ་སྶ་དེ་ཝ་ཏྠེ་ར་ཝཱ་དོ་པི ཨེ་ཀེ་ན པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཡུ་ཛྫ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཨུ་པ་ཏི་སྶ་ཏྠེ་ར་ཝཱ་དོ་པི. པ་ཉྙ་ཏྟེ་པི སི་ཀྑཱ་པ་དེ ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟེ་པི ཡཾ པ་ཀ་ཏི་ཡཱ ཝ་ཛྫཾ, ཏཾ ལོ་ཀ་ཝ་ཛྫཾ. ཨི་དཾ པ་ན པ་ཉྙ་ཏྟེ་ཡེ་ཝ ཝ་ཛྫཾ, ནཱ་པ་ཉྙ་ཏྟེ, ཏ་སྨཱ ཨི་ཏ་ར་ལོ་ཀ་ཝ་ཛྫེ་ན ཨ་ས་དི་ས་ཏྟཱ ན ལོ་ཀ་ཝ་ཛྫཾ. པ་ཎྞ་ཏྟི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཝ་ཛྫ་ཏོ པ་ཎྞ་ཏྟི་ཝ་ཛྫཾ. ཨ་ནཱ་ད་རི་ཡ་ཙི་ཏྟེ་ནེ་ཝ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏ་བྦ་ཏྟཱ ས་ཙི་ཏྟ་ཀཾ, ཏ་སྶ ཙི་ཏྟ་སྶ ཏི་ཝེ་ད་ན་ཏྟཱ ཏི་ཝེ་ད་ནཾ. ཡ་སྨཱ ཨ་ནཱ་ད་རི་ཡ་ཙི་ཏྟ་ཏཱ ནཱ་མ ཀེ་ཝ་ལཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་མེ་ཝ, ཏ་ཉྩ པ་ཀ་ཏི་ཡཱ ཝ་ཛྫཾ, ཏ་སྨཱ ཨི་དཾ ལོ་ཀ་ཝ་ཛྫཾ. ས་ཉྩི་ཙྩ ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མ་ནཾ ནཱ་མ དོ་མ་ན་སྶི་ཀ་སྶེ་ཝ ཧོ་ཏཱི་ཏི དུ་ཀྑ་ཝེ་ད་ནཾ. ག་ཎྛི་པ་དེ པ་ན ‘‘པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དི ཝི་ཡ ནི་ཝཱ་ས་ནཱ་དི་དོ་སོ ལོ་ཀ་ག་ར་ཧི་ཏོ ན ཧོ་ཏཱི་ཏི པ་ཎྞ་ཏྟི་ཝ་ཛྫ་ནྟི ཕུ་སྶ་དེ་ཝ་ཏྠེ་རོ’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ.
༥༧༧. ཝི་ཧཱ་རེ་པཱིཏི བུ་དྡྷུ་པ་ཊྛཱ་ནཱ་དི་ཀཱ་ལེ, ཏ་སྨཱ ‘‘པཱ་རུ་པི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒ་ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཋ་མ་དུ་ཏི་ཡ་སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཀ་པྤ་ཏི, ན ཨ་ནྟ་ར་གྷ་ར་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟེ་སུ.
༥༨༢. ‘‘ཨེ་ཀ་སྨིཾ པ་ན ཋཱ་ནེ ཋ་ཏྭཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘ག་ཙྪ་ནྟོ་པི པ་རི་སྶ་ཡཱ་བྷཱ་ཝཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏུཾ ལ་བྷ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཏ་ཐཱ གཱ་མེ པཱུ་ཛ’’ནྟི ལི་ཁི་ཏཾ, ཏཾ པ་ན ‘‘ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ ཋ་ཏྭཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཏྟཱ ཏཱ་དི་སཾ ཨ་ནྟ་རཱ་ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
པ་རི་མ་ཎྜ་ལ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༢. ཨུ་ཛྫ་གྒྷི་ཀ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥༨༦. ཧ་ས་ནཱི་ཡ་སྨིནྟི ཧེ་ཏྭ་ཏྠེ བྷུ་མྨཾ, ཧ་སི་ཏ་བྦ་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་ར་ཎཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ནྟ་ར་གྷ་རེ ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡེ་ན ཨ་ནུ་མོ་ད་ནཱ་དིཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཀི་ར. ཏ་ཐཱ ཧི མ་ཧི་ནྡ་ཏྠེ་རོཔི ཧ་ཏྠི་སཱ་ལཱ་དཱི་སུ མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ ཀ་ཐེ་སི.
༥༩༡. ཀེ་ཙི བྷི་ཀྑཱུ ‘‘པ་རི་ཀྑཱ་ར་ཊྛ་པ་ན་མ་ཏྟེ་ན ཝཱ་སཱུ་པ་ག་ཏོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི, ཏཾ ཏེ་སཾ མ་ཏི་མ་ཏྟ་མེ་ཝ. བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཙེ ཝཱ་སཱུ་པ་གཱ ཧོ་ནྟི, བྷི་ཀྑུ་ནུ་པ་སྶ་ཡོ་ཝ ཀ་པྤི་ཡ་བྷཱུ་མི. ‘‘ཡ་ཏྠ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡོ ཨེ་ཀ་ར་ཏྟ་མྤི ཝ་ས་ནྟི, ཨ་ཡཾ བྷི་ཀྑུ་ནུ་པ་སྶ་ཡོ’’ཏི (པཱ་ཙི. ༡༦༡) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཏཱ་སཾ ས་མཱི་པཾ ཝཱ ཏཱ་ཧི ག་ཧི་ཏ་ཝཱ་སཱ་གཱ་རཾ ཝཱ ‘‘ག་ཙྪཱ་མཱི’’ཏི ག་ཙྪ་ཏོ ཡ་ཐཱ་སུ་ཁཾ ག་ནྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ན ཧི ཏཱ་ཝ་ཏཱ ཏཾ གྷ་རཾ ཨ་ནྟ་ར་གྷ་ར་ས་ངྑྱཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ནོ ཏ་ཀྐོ་ཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡོ.
ཨུ་ཛྫ་གྒྷི་ཀ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༣. ཁ་མྦྷ་ཀ་ཏ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༦༠༤. སཱུ་པོ པ་ཏྟ་པྤ་མཱ་ཎ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟཱ་ཀཱ་རོ. ཨོ་ལོ་ཎཱི ཝུ་ཙྩ་ཏི ཀུ་དྷི་ཏཾ, གོ་ར་ས་ཏོ པཱུ་རཱ ཐཱུ་པི་ཏོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༦༠༥. ཧེ་ཊྛཱ ཨོ་རོ་ཧ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘ཨོ་རོ་ཧ་ན་པྤ་མཱ་ཎེ ས་ཏི ཨེ་ཀ་དེ་སེ ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏེ་པི ཨ་ནཱ་པ་ཏྟཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ‘‘པ་ཏྟ་སྶ པ་ན ཧེ་ཊྛཱ ཙ ཨུ་པ་རི ཙ པ་དུ་མི་ནི་པ་ཎྞཱ་དཱི་ཧི པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨོ་ད་ཧ་ནྟི་ཡཱ ལ་དྡྷཾ ནཱ་མ ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཙ ཝ་ད་ནྟི. ཨེ་ཏྠ ‘‘ཡ་སྨཱ ‘ས་མ་ཏི་ཏྟི་ཀོ པི་ཎྜ་པཱ་ཏོ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦོ’ཏི ཝ་ཙ་ནཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏོ ས་མ་པུ་ཎྞོ པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦོ་ཏི དཱི་པེ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཧ་ཏྠ་ག་ཏེ པ་ཏྟེ པི་ཎྜ་པཱ་ཏོ དི་ཡྻ་མཱ་ནོ ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏོ་པི ཙེ ཧོ་ཏི, ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི དཱི་པེ་ཏི. ‘ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི དུ་ཀྐ་ཊ་སྶཱ’ཏི ཧི ཝ་ཙ་ནཾ པ་ཋ་མཾ ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ པ་ཙྪཱ པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ཏོ, ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ཏི དཱི་པེ་ཏི. པ་ཏྟེ་ན པ་ཊི་གྒ་ཎྷ་ཏོ ཙེ་པི ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཝ་ཊྚ་ཏི ཨ་ཐཱུ་པཱི་ཀ་ཏ་སྶ པ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཏྟཱ. པ་ཡོ་གོ པ་ན ན་ཏྠི ཨ་ཉྙ་ཏྲ པུ་བྦ་དེ་སཱ’’ཏི ཙ ‘‘ས་མ་ཏི་ཏྟི་ཀ་ནྟི ཝཱ བྷཱ་ཝ་ན་པུཾ་ས་ཀ’’ནྟི ཙ ཝ་ད་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཝི་ཙཱ་རེ་ཏྭཱ ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ.
ཁ་མྦྷ་ཀ་ཏ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༤. ས་ཀྐ་ཙྩ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༦༠༩. སཱུ་པོ་ད་ན་ཝི་ཉྙ་ཏྟི་སི་ཀྑཱ་པ་དེ ‘‘སཱུ་པོ ནཱ་མ དྭེ སཱུ་པཱ’’ཏི ན ཝུ་ཏྟཾ སཱུ་པ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན པ་ཎཱི་ཏ་བྷོ་ཛ་ནེ་ཧི ཨ་ཝ་སེ་སཱ་ནཾ ས་བྦ་བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ས་ངྒ་ཎྷ་ན་ཏྠཾ. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཝཱ་རེ ཙ་སྶ ‘‘ཉཱ་ཏ་ཀཱ་ནཾ པ་ཝཱ་རི་ཏཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཨ་ཏྟ་ནོ དྷ་ནེ་ནཱ’’ཏི ཨི་དཾ ཨ་དྷི་ཀཾ. ཀ་ཏྠ་ཙི པོ་ཏྠ་ཀེ ‘‘ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨ་ས་ཉྩི་ཙྩ ཨ་ས་ཏི་ཡཱ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟ་སྶ གི་ལཱ་ན་སྶ ཨཱ་པ་དཱ་སཱུ’’ཏི ཨེ་ཏྟ་ཀ་མེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ, ཏཾ ན, ‘‘ས་མ་སཱུ་པ་ཀཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ བྷུ་ཉྫི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨི་མ་སྶ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཝཱ་རེ ‘‘ཨ་ཉྙ་སྶ་ཏྠཱ་ཡཱ’’ཏི ཀ་ཏྠ་ཙི ལི་ཁི་ཏཾ, ཏ་ཉྩ པ་མཱ་ད་ཝ་སེ་ན ལི་ཁི་ཏཾ. ‘‘མུ་ཁེ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ པུ་ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཧུ་ཏྭཱ ཨོ་གི་ལི་ཏུ་ཀཱ་མ་སྶ་པི ས་ཧ་སཱ ཙེ པ་ཝི་ས་ཏི, ཨེ་ཏྠ ‘ཨ་ས་ཉྩི་ཙྩཱ’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཝི་ཉྙ་ཏྟ་མྤི ཨ་ཝི་ཉྙ་ཏྟ་མྤི ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ ཋི་ཏཾ ས་ཧ་སཱ ཨ་ནུ་པ་དྷཱ་རེ་ཏྭཱ ག་ཧེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་ནྟོ ‘ཨ་ས་ཏི་ཡཱ’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི ལི་ཁི་ཏཾ, ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཝཱ་རེ ཨེ་ཀ་ཙྩེ་སུ པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ ‘‘ར་ས་ར་སེ་ཏི ལི་ཁི་ཏཾ, ཏཾ ག་ཧེ་ཏ་བྦ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ.
ས་ཀྐ་ཙྩ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༥. ཀ་བ་ལ༹་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༦༡༨. ‘‘ས་བྦཾ ཧ་ཏྠ’’ནྟི ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨེ་ཀ་དེ་སཾ མུ་ཁེ པ་ཀྑི་པ་ནྟ་སྶ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟཱི་ཏི ཨེ་ཀ་ཙྩེ. ‘‘ས་བྦ་ནྟི ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨེ་ཀ་དེ་ས་མྤི ན ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི, ཏཾ ཡུ་ཏྟཾ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཝཱ་རེ ཨ་ཝི་སེ་སི་ཏ་ཏྟཱ.
༦༢༤. སི་ཏྠཱ་ཝ་ཀཱ་ར་ཀེ ‘‘ཀ་ཙ་ཝ་རཾ ཚ་ཌྜེ་ནྟཾ སི་ཏྠཾ ཚ་ཌྜི་ཡྻ་ཏཱི’’ཏི ཙ ‘‘ཀ་ཙ་ཝ་རཾ ཚ་ཌྜེ་ནྟོ’’ཏི ཙ པཱ་ཋོ.
ཀ་བ་ལ༹་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༦. སུ་རུ་སུ་རུ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༦༢༧. ‘‘སུ་རུ་སུ་རུ’’ནྟི ཙ ‘‘སུ་རོ་སུ་རོ’’ཏི ཙ པཱ་ཋོ. སཱི་ཏཱི་ཀ་ཏོཏི སཱི་ཏ་ངྐོ. ‘‘སི་ལ་ཀ་བུ་དྡྷོཏི ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ པ་རི་ཧཱ་ས་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཝེ་ཏ’’ནྟི ལི་ཁི་ཏཾ.
༦༣༡. པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལ་ཝ་སེ་ནཱཏི ཨེ་ཏྠ ཡ་དི པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལ་ཝ་སེ་ན པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཾ, ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཀཱ་མ་བྷོ་གི་ནོ’’ཏི ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ. ན ཧི ཏེ པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལཾ ཀ་རོ་ནྟཱི་ཏི ཙེ? ན, ཨི་སྶ་རི་ཡ་ལི་ངྒ་ཝ་སེ་ན ག་ཧ་ཎ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ཏེ ཧི ཨ་ནཱ་ད་རཱ ཧོ་ནྟི. པ་ཏྟ་དྷོ་ཝ་ནནྟི པ་ཏྟ་དྷོ་ཝ་ནོ་ད་ཀཾ བྷོ་ཛ་ན་པ་ཊི་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ.
༦༣༤. ‘‘ཚ་ཏྟ་པཱ་དུ་ཀཱ་ཡ’’ནྟི ཙ ‘‘ཚ་ཏྟ་པཱ་དེ’’ཏི ཙ པཱ་ཋོ.
༦༣༧. ཙཱ་པོཏི ས་ཏྟ་ཁཱ་ད་ན་ཝ་དྷོ. ‘‘སེ་སཱ ས་བྦཱ དྷ་ནུ་ཝི་ཀ་ཏི ཀོ་ད་ཎྜེ པ་ཝི་ཊྛཱ’’ཏི ཙ ལི་ཁི་ཏཾ, པ་ཊི་མུ་ཀྐནྟི པ་ཝེ་སི་ཏཾ, ལ་གྒི་ཏཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
སུ་རུ་སུ་རུ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༧. པཱ་དུ་ཀ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༦༤༠. ས་ཡཾ ཡཱ་ན་ག་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ, ཡ་ཐཱ ཡཱ་ན་ག་ཏ་སྶ ཝེ.
ཨ་ལཾ ཝ་ཏྟུཾ ཏ་ཐཱ ནཱ་ལཾ, ས་ཚ་ཏྟོ ཚ་ཏྟ་པཱ་ཎི་ནོ.
ཡ་ཐཱ ཨེ་ཏྠ, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཉྙ་ཏྲཱ་པི.
༦༤༧. ཚ་པ་ཀ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ‘‘ས་ཙཱ་ཧཾ ན ལ་བྷི་སྶཱ་མཱི’’ཏི པཱ་ཋོ, ‘‘ད་ས ཙེ ན ལ་བྷི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙ ཨ་ཏྠི, ‘‘ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ཨ་གི་ལཱ་ན་སྶཱ’’ཏི ཙ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི, ཏཾ ན སུ་ནྡ་རཾ, སི་ཀྑཱ་པ་དེ་ཡེ་ཝ སུ་ནྡ་རཾ. ཐོ་མི་ཏོཏི ཨ་ཧ་མྤི ཛཱ་ནཱ་མཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཡཱ དྷ་ན་ཡ་ས་ལཱ་བྷ་ས་ངྑཱ་ཏཱ ཝུ་ཏྟི ཝི་ནི་པཱ་ཏེ་ན ཧོ་ཏི ས་མྤ་རཱ་ཡེ ཨ་པཱ་ཡེ་སུ ཝི་ནི་པཱ་ཏ་ཧེ་ཏུ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཨ་ཐ ཝཱ ཝི་ནི་པཱ་ཏེ་ནཱཏི ཧེ་ཏྭ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཝི་ནི་པཱ་ཏ་ནཱ་ཡ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨ་དྷ་མྨ་ཙ་ར་ཎེ་ན ཨ་དྷ་མྨ་ཙ་ར་ཎཱ་ཡ. ‘‘ཨ་སྨཱ ཀུ་མྦྷི་མི་ཝཱ’’ཏི ཙ པ་ཋ་ནྟི.
པཱ་དུ་ཀ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཱ་ཙི་ཏྟ་ཏོ ས་མུ་ཊྛ་ཧ་ནྟཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ ‘‘ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ན་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ་ནི. ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ནཾ ཀི་རི་ཡཾ. ཨི་མཱ་ནི ཀི་རི་ཡཱ་ནི. དྷ་མྨ་དེ་ས་ན་ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི ཝཱ་ཙཱ་ཙི་ཏྟ་ཏོཏི ཨེ་ཏྠ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་ཝི་ཉྙ་ཏྟི་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨུ་ཛྫ་གྒྷི་ཀ་ཨུ་ཙྩཱ་ས་དྡཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ ‘‘ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཱ་ཙི་ཏྟ་ཏོ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཱ་ནཱི་ཏི ཙེ? ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ་ནི. ནི་སཱི་ད་ན་ག་མ་ནཱ་ཧཱ་ར་པ་ཀྑི་པ་ནཱ་དི་ཀཱ་ཡ་ཝི་ཉྙ་ཏྟི་ཡཱ ས་བྦྷཱ་ཝཱ ཏ་ཏྠ ཡུ་ཏྟཾ, ན དྷ་མྨ་དེ་ས་ནེ ཏཱ་དི་ས་སྶཱ་བྷཱ་ཝཱ.
པ་ཀི་ཎྞ་ཀ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
སེ་ཁི་ཡ་ཀ་ཎྜ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༨. ས་ཏྟཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མ་ཐ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
‘‘ཡེ་བྷུ་ཡྻ་སི་ཀཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ…པེ… ཏི་ཎ་ཝ་ཏྠཱ་ར་ཀོ ཀཱ་ཏ་བྦོ, སོ པུ་གྒ་ལོ’’ཏི ཙ ལི་ཁི་ཏཾ.
ས་ཏྟཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ས་མ་ཐ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
བྷི་ཀྑུ་ཝི་བྷ་ངྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ.
ན་མོ ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ར་ཧ་ཏོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ