༡༡. ཡ་ཝ་ཀ་ལཱ་པི་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༤༨. ཡ་ཝ་པུ་ཉྫོ སུ་པ་རི་པ་ཀྐ་ཡ་ཝ་ས་མུ་དཱ་ཡོ. ཀཱ་ཛ་ཧ་ཏྠཱཏི ད་ཎྜ་ཧ་ཏྠཱ. པོ་ཐེ་ཡྻུནྟི ཡ་ཐཱ ཡ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏཾ དྷ་ཉྙཾ ཝ་ཎྚ་ཏོ མུ་ཙྩ་ཏི, ཨེ་ཝཾ པོ་ཐེ་ཡྻུཾ. ཡ་ཝེ སཱ་ཝེ་ཏྭཱཏི ཡ་ཝ་སཱི་ས་ཏོ ཡ་ཝེ པོ་ཐ་ནེ་ན མོ་ཙེ་ཏྭཱ ཝི་ཝེ་ཙེ་ཏྭཱ.
ཙ་ཏུ་མ་ཧཱ་པ་ཐོ ཝི་ཡ ཚ ཨཱ་ཡ་ཏ་ནཱ་ནི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ད་ཎྜ་ཀེ་ཧི ཧ་ན་ན་ཊྛཱ་ན་ཏྟཱ. ཡ་ཝ་ཀ་ལཱ་པཱི ཝི་ཡ ས་ཏྟོ ཏེ་ཧི ཧ་ཉྙ་མཱ་ན་ཏྟཱ. ཚ བྱཱ་བྷ་ངྒི་ཡོ ཝི་ཡ ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཚ་དྷཱ་པི པ་ཙྩེ་ཀཾ ཨི་ཊྛཱ་ནི་ཊྛ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི ཡ་ཝ་ཀ་ལཱ་པ་ཊྛཱ་ནི་ཡ་སྶ ས་ཏྟ་སྶ ཧ་ན་ན་ཏོ. བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ་ཡ ཨ་པ་རཱ་པ་རུ་པྤ་ཏྟིཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ ཀི་ལེ་སཱ’’ཏི བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ན་ནི་དྡེ་སོ. བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ ཙ ཏ་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏཱ ཀི་ལེ་སཱ ཙཱ་ཏི བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ་ཀི་ལེ་སཱཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ ཨེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཡ་སྨཱ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑཾ ནཱ་མ ས་བྦ་མྤི ཏཾ བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ་མཱུ་ལ་ཀཾ, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨེ་ཝཾ ས་ཏྟཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ན་ཀི་ལེ་སཱཏི ཙ བྷ་ཝ་པ་ཏྠ་ནཱ་མཱུ་ལ་ཀཾ ཀི་ལེ་སཾ.
བྷུ་མྨནྟི ས་མཱི་པ་ཏྠེ བྷུ་མྨཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘སུ་དྷ་མྨཱ་ཡ དྭཱ་རེ’’ཏི. ན ཀ་ཏནྟི དུ་ཀྑུ་པྤཱ་ད་ནཾ ན ཀ་ཏཾ. ན་ཝ་གཱུ་ཐ་སཱུ་ཀ་རཾ ཝི་ཡཱཏི ན་ཝ་གཱུ་ཐ་བྷ་ཀྑ་སཱུ་ཀ་རཾ ཝི་ཡ. ཙི་ཏྟེ་ནེ་ཝཱཏི ཡོ བ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཏ་སྶ ཙི་ཏྟེ་ནེ་ཝ. ཏ་སྨཱཏི ཡ་སྨཱ ཝེ་པ་ཙི་ཏྟི་བ་ནྡྷ་ན་སྶ བ་ནྡྷ་ན་མུ་ཙྩ་ནཾ ཝི་ཡ, ཏ་སྨཱ ‘‘ཝེ་པ་ཙི་ཏྟི་བ་ནྡྷ་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཉཱ་ཎ་མོ་ཀྑཾ བ་ནྡྷ་ནནྟི ཉཱ་ཎེ་ན མུ་ཙྩ་ནཾ བ་ནྡྷ་ནཾ.
མ་ཉྙ་མཱ་ནོཏི པ་རི་ཀ་པྤི་ཏ་ཏ་ཎྷཱ་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨེ་ཏཾ མ་མཱ’’ཏི, དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨེ་སོ མེ ཨ་ཏྟཱ’’ཏི, མཱ་ན་ཝ་སེ་ན ‘‘ཨེ་སོ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི མ་ཉྙ་ནྟོ. ཁ་ནྡྷ་ཝི་ནི་མུ་ཏྟ་སྶ མ་ཉྙ་མཱ་ན་ཝ་ཏྠུ་ནོ ཨ་བྷཱ་ཝཱ ‘‘ཁ་ནྡྷེ མ་ཉྙ་ནྟོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཏནྟི ‘‘མཱ་ར་སྶཱ’’ཏི ཨེ་ཏཾ སཱ་མི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཀི་ལེ་ས་མཱ་རེ་ན བ་དྡྷོཏི ཀི་ལེ་ས་མཱ་རེ་ན ཏེ་ནེ་ཝ ཀི་ལེ་ས་བ་ནྡྷ་ནེ་ན བ་དྡྷོ. མུ་ཏྟོཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཏ་ཎྷཱ་མ་ཉྙ་ནཱ་ཡ ས་ཏི དི་ཊྛི་མཱ་ན་མ་ཉྙ་ནཱ་ནཾ པ་ས་ངྒོ ཨེ་ཝ ན་ཏྠཱི་ཏི ཡ་ཐཱ ‘‘ཨ་སྨཱི’’ཏི པ་དེ་ན དི་ཊྛི་མཱ་ན་མ་ཉྙ་ནཱ ཝུ་ཏྟཱ ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཏ་ཎྷཱ་མ་ཉྙི་ཏཱ་པཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་སྨཱི་ཏི པ་དེ་ན ཏ་ཎྷཱ་མ་ཉྙི་ཏཾ ཝུ་ཏྟ’’ནྟི. ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨཱི་ཏི པ་དེ་ན དི་ཊྛི་མ་ཉྙི་ཏནྟི ཨེ་ཏ་ར་ཧི ལ་བྦྷ་མཱ་ན་དི་ཊྛི་ཝ་ཏྠུ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ. བྷ་ཝི་སྶནྟི ཨ་ནཱ་ག་ཏ་དི་ཊྛི་ཝ་ཏྠུ་པ་རི་ཀ་པྤ་ན་ཝ་སེ་ནེ་ཝ དི་ཊྛི་མ་ཉྙི་ཏཾ. ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ཧི ཨ་ནཱ་ག་ཏཱ་ལི་ངྒ་ནཱ ས་སྶ་ཏ་དི་ཊྛི. ཨུ་ཙྪེ་ད་ཝ་སེ་ན དི་ཊྛི་མ་ཉྙི་ཏ་མེ་ཝཱ་ཏི ཨཱ་ནེ་ཏྭཱ ས་མྦ་ནྡྷོ. རཱུ་པཱི་ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི པ་དཱ་ནི. ས་སྶ་ཏ་སྶེ་ཝཱཏི ས་སྶ་ཏ་གཱ་ཧ་སྶེ་ཝ པ་བྷེ་ད་དཱི་པ་ནཱ་ནི. ཡ་སྨཱ མ་ཉྙི་ཏཾ ཨཱ་བཱ་དྷ་ཝ་སེ་ན རོ་གོ, ཨ་ནྟོ་དོ་ས་ཝ་སེ་ན ག་ཎྜོ, ཨ་ངྒ་ནི་ཀ་ནྟ་ཝ་སེ་ན ས་ལླཾ, ཏ་སྨཱ ཨི་མེ་ཧི ཏ་ཎྷཱ་དཱི་ཧི ཀི་ལེ་སེ་ཧི པཱ་ཀ་ཊ་ཙ་ལ་ན་ཝ་སེ་ན ཨི་ཉྫ་ནྟི ཙེ་ཝ, ཨ་པཱ་ཀ་ཊ་ས་ཉྩ་ལ་ན་ཝ་སེ་ན ཕ་ནྡ་ནྟི ཙ. པ་པ་ཉྩི་ཏཾ སཾ་སཱ་རེ ཙི་རཱ་ཡ་ནཾ ད་ཊྛ་བྦཾ, ཁ་ནྡྷ་ས་ནྟཱ་ན་སྶ ཝཱ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཎཾ. པ་མ་ཏྟཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཏྟཱ མུ་ཙྪ་ནཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཏྟཱ. ཏེ་སནྟི ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛི་ཀི་ལེ་སཱ་ནཾ. ཨཱ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ན་ཏྠནྟི པ་ཝ་ཏྟི་ཨཱ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ.
མཱ་ནོ ནཱ་མ ‘‘སེ་ཡྻོ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ མ་ཛྫ་ནཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟི. ཏ་ཎྷཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་མཱ་ན་ཝ་སེ་ནཱཏི ཀ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ? ན་ནུ ས་བྦོ མཱ་ནོ ཏ་ཎྷཱ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ? ས་ཏི ཧི བྱ་བྷི་ཙཱ་རེ ཝི་སེ་ས་ནཾ ཨི་ཙྪི་ཏ་བྦ་ནྟི. ས་ཙྩ་མེ་ཏཾ, ཏ་ཎྷཱ པ་ན ཨ་ཏྠི མཱ་ན་སྶ པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏཱ, ཨ་ཏྠི མཱ་ན་སྶ ཨ་པྤ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏཱ, ཡ་ཏོ མཱ་ནོ ཨ་ནི་ཡ་ཏོ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཧི པ་ཊྛཱ་ནེ ‘‘སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཙྩ སཾ་ཡོ་ཛ་ནོ དྷ་མྨོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི སཾ་ཡོ་ཛ་ནེ་ཧི ཡ་ཐཱ་ལཱ་བྷཾ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ད་སྶི་ཏ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ཡ ‘‘ཀཱ་མ་རཱ་ག་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ པ་ཊི་ཙྩ མཱ་ན་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ན’’ནྟི ཝ་ཏྭཱ ‘‘ཀཱ་མ་རཱ་ག་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ན’’ནྟི, ‘‘མཱ་ན་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ པ་ཊི་ཙྩ བྷ་ཝ་རཱ་ག་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ན’’ནྟི ཙ ཝ་ཏྭཱ ‘‘བྷ་ཝ་རཱ་ག་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ པ་ཊི་ཙྩ ཨ་ཝི་ཛྫཱ་སཾ་ཡོ་ཛ་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཀཱ་མ་རཱ་ག་བྷ་ཝ་རཱ་ག་སཾ་ཡོ་ཛ་ནེ་ཧི མཱ་ན་སྶ ཨ་ནི་ཡ་ཏ་བྷཱ་ཝོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཏ་ཏྠ ཡཱ ཏ་ཎྷཱ བ་ལ་ཝ་ཏཱི, ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཎྷཱ་ཡ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་མཱ་ན་ཝ་སེ་ནཱ’’ཏི. བ་ལ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟོ ཧི མཱ་ནོ ས་ཡ་མྤི བ་ལ་ཝཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨ་སྨཱི་ཏི ས་ཝི་སེ་སཾ མ་ཛྫ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི.
དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ནཱཏི མཱ་ན་མཱུ་ལ་ཀ་དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན. ‘‘སེ་ཡྻོ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཧི བ་ཧུ་ལ་མཱ་ནུ་པེ་ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ རཱུ་པཱ་དཱི་སུ ཨེ་ཀཾ ཨུ་དྡི་སྶ ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨཱི་ཏི དི་ཊྛི་ཡཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡ མཱ་ན་སྶ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཏྟཱ མཱ་ནོ་པི ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཨི་ཏི མཱ་ན་མཱུ་ལ་ཀཾ དི་ཊྛིཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨཱི་ཏི དི་ཊྛི་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟ’’ནྟི. ཙོ་ད་ཀོ པ་ན ཨི་མ་མ་ཏྠཾ ཨ་ཛཱ་ན་ནྟོ ཨ་ནུ་པ་ལ་བྦྷ་མཱ་ན་མེ་ཝ ས་མྤ་ཡོ་ག་ཏྠཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘ན་ནུ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཙོ་དེ་ཏི. ཨི་ཏ་རོ ‘‘ཨཱ་མ ན་ཏྠཱི’’ཏི ཏ་མ་ཏྠཾ ས་མྤ་ཊི་ཙྪི་ཏྭཱ ‘‘མཱ་ན་སྶ པ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་རི་ཧཱ་ར་མཱ་ཧ. ཏ་སྶ་ཏྠོ ཝུ་ཏྟོ ཨེ་ཝ.
ཡ་ཝ་ཀ་ལཱ་པི་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཨཱ་སཱི་ཝི་ས་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཙ་ཏུ་ཏྠོ པ་ཎྞཱ་ས་ཀོ.
ས་ལཱ༹་ཡ་ཏ་ན་སཾ་ཡུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.