༣. ཙ་ནྡཱུ་པ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༡༤༦. པི་ཡ་མ་ནཱ་པ་ནི་ཙྩ་ན་ཝ་ཀཱ་དི་གུ་ཎེ་ཧི ཙ་ནྡོ ཨུ་པ་མཱ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཙ་ནྡཱུ་པ་མཱ. ས་ནྠ་ཝཱདཱི་ནི པ་དཱ་ནི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཝེ་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི. པ་རི་ཡུ་ཊྛཱ་ནཾ པུ་ན ཙི་ཏྟེ ཀི་ལེ་སཱ་དྷི་ག་མོ. ས་བྦེ་ཧི་པི པ་དེ་ཧི ཀ་ཏྠ་ཙི ས་ཏྟེ ཨ་ནུ་རོ་དྷ་རོ་དྷཱ་བྷཱ་ཝ་མཱ་ཧ. ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ན སོ་མྨ་བྷཱ་ཝེ་ན མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ པི་ཡོ མ་ནཱ་པོ. ཡ་ད་ཏྠ་མེ་ཏྠ ཙ་ནྡཱུ་པ་མཱ ཨཱ་ཧ་ཊཱ, ཏཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཨེ་ཝ’’ནྟི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ན ཀེ་ཝ་ལཾ ཙ་ནྡཱུ་པ་མ་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཏྟ་ཀོ ཨེ་ཝ གུ་ཎོ, ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙེ་པི ས་ནྟཱི་ཏི ཏེ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་པི་ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་ཧཱིཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཡ་ཐཱ. ཙ་ནྡོ ལོ་ཀཱ་ནུ་གྒ་ཧེ་ན ཨ་ཛ་ཝཱི་ཐི་ཨཱ་དི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ཝཱི་ཐི་ཡོ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ཨེ་ཝཾ བྷི་ཀྑུ ཏཾ ཏཾ དི་སཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ཏི ཀུ་ལཱ་ནུ་དྡ་ཡཱ་ཡ. ཡ་ཐཱ ཙ་ནྡོ ཀ་ཎྷ་པ་ཀྑ་ཏོ སུ་ཀྐ་པ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟོ ཀ་ལཱ་ཧི ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནོ ཧུ་ཏྭཱ ནི་ཙྩ་ན་ཝོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ བྷི་ཀྑུ ཀ་ཎྷ་པ་ཀྑཾ པ་ཧཱ་ཡ སུ་ཀྐ་པ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ གུ་ཎེ་ཧི ཝ་ཌྜྷ་མཱ་ནོ ལོ་ཀ་སྶ ཝཱ པཱ་མོ་ཛྫ་པཱ་སཾ་ས་ཏྠོ ནི་ཙྩ་ན་ཝ་ཏཱ་ཡ ཙ་ནྡ་ས་མ་ཙི་ཏྟོ ཨ་དྷུ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཝི་ཡ ཙ ནི་ཙྩ་ན་ཝོ ཧུ་ཏྭཱ ཙ་ར་ཏི.

ཨ་པ་ཀ་སྶི་ཏྭཱཏི ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་མ་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་ཧི ཝི་ཝེ་ཙེ་ཏྭཱ. ཏཾ ནེ་ཀྑ་མྨཱ་བྷི་མུ་ཁཾ ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷ་ནཾ ཀཱ་ཡ་ཏོ ཨ་པ་ན་ཡ་ན་ཉྩ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཏྭཱ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ’’ཏི. ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཉྩེ་ཏྠ ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ཏཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཡོ ཧི བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.

ནི་ཙྩ་ན་ཝ་ཡཱཏི ‘‘ནི་ཙྩ་ན་ཝ་ཀཱ’’ཨི་ཙྩེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཀ-ས་དྡེ་ན ཧི པ་དཾ ཝ་ཌྜྷི་ཏཾ, ཀ-ཀཱ་ར་སྶ ཙ ཡ-ཀཱ་རཱ་དེ་སོ. ཨེ་ཝཾ ཝི་ཙ་རིཾ་སཱུཏི ཀི་ཉྫ་ཀྑ་ཝ་སེ་ན པ་རི་གྒ་ཧཱ་བྷཱ་ཝེ་ན ཡ་ཐཱ ཨི་མེ, ཨེ་ཝཾ ཝི་ཙ་རིཾ་སུ ཨ་ཉྙེ་ཏི ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་མཱ་ནཱ.

དྭེ་བྷཱ་ཏི་ཀ་ཝ་ཏྠཱུཏི དྭེ་བྷཱ་ཏི་ཀ་ཏྠེ་ར་པ་ཊི་བ་དྡྷཾ ཝ་ཏྠུཾ. ཨ་པྤ་ཏི་རཱུ་པ་ཀ་ར་ཎནྟི བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་སཱ་རུ་པྤ་ཀ་ར་ཎཾ. ཨཱ་དྷཱ་ཡི་ཏྭཱཏི ཨཱ་རོ་པ་ནཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ. ཏ་ཐཱཏི ཡ་ཐཱ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ག་ཎ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཙ, ཏ་ཐཱ ཝུ་ཌྜྷ་ཏ་རེ པུ་གྒ་ལེ ཨ་པྤ་ཏི་རཱུ་པ་ཀ་ར་ཎཾ. ཨེ་ཝ་མཱ་དཱིཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཨ་ནྟ་ར་གྷ་ར་པྤ་ཝེ་ས་ནེ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཙ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་ཏོ ཨ་ཉྙཾ ཨ་སཱ་རུ་པྤ་ཀི་རི་ཡཾ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ག་ཎ་མ་ཛ྄ཛྷེ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཙ ཝུ་ཌྜྷ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ.

ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ་སུ ཨ་ཉྙེ་སུ ཙ ཏེ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ. པཱ་པི་ཙྪ་ཏཱ་པི མ་ནོ་པཱ་ག་བྦྷི་ཡནྟི ཨེ་ཏེ་ནེ་ཝ ཀོ་དྷཱུ་པ་ནཱ་ཧཱ་དཱི་ནཾ ས་མུ་དཱ་ཙཱ་རོ མ་ནོ་པཱ་ག་བྦྷི་ཡ་ནྟི ད་སྶི་ཏཾ ཧོ་ཏི.

ཨེ་ཀ་ཏོ བྷཱ་རི་ཡནྟི པི་ཊྛི་པ་སྶ་ཏོ ཨོ་ན་ཏཾ. ཝཱ་ཡུ་པ་ཏྠ་མྦྷནྟི ཙི་ཏྟ་ས་མུ་ཊྛཱ་ན་ཝཱ་ཡུ་ནཱ ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ནཾ. ཨ་ནུ་བྦེ་ཛེ་ཏྭཱ ཙི་ཏྟ་ནྟི ཨཱ་ནེ་ཏྭཱ ས་མྦ་ནྡྷོ. ཙི་ཏྟ་སྶ ཧི ཏ་ཏོ ཨ་ནུ་བྦེ་ཛ་ནཾ ཏ་ད་ནུ་ན་ཡ་ནཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ས་མྤི་ཡཱ་ཡ་མཱ་ནོ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏཱི’’ཏི. ཝཱ་ཡུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ཀཾ གཱ་ཧཱ་པེ་ཏྭཱཏི ཀཱ་ཡཾ ཏ་ཐཱ ཨུ་པ་ཏྠ་མྦྷ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ.

ཨོ་པ་མྨ་སཾ་ས་ནྡ་ནཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ. ཀཱ་མ་གི་དྡྷ་ཏཱ་ཡ ཧཱི་ནཱ་དྷི་མུ་ཏྟི་ཀོ, ཨ་ཝི་སུ་དྡྷ་སཱི་ལཱ་ཙཱ་ར་ཏཱ་ཡ མི་ཙྪཱ་པ་ཊི་པ་ནྣོ.

ཨ་ངྒུ་ལཱི་ཧི ནི་ཀྑ་ནྟ་པ་བྷཱ ཨཱ་ཀཱ་ས་ས་ཉྩ་ལ་ནེ་ན དི་གུ་ཎཱ ཧུ་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་སེ ཝི་ཙ་རིཾ་སཱུ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡ་མ་ཀ་ཝི་ཛྫུ་ཏཾ ཙཱ་ར་ཡ་མཱ་ནོ ཝི་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཨཱ་ཀཱ་སེ པཱ་ཎིཾ ཙཱ་ལེ་སཱི’’ཏི པ་ད་སྶ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཨ་ནཱ་ག་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ཨ་ས་མྦྷི་ནྣ་པ་ད’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཏྟ་མ་ནོཏི པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶེ་ཧི ག་ཧི་ཏ་མ་ནོ. ཡ་ཉྷི ཙི་ཏྟཾ ཨ་ན་ཝ་ཛྫཾ པཱི་ཏི་སོ་མ་ན་སྶ་ས་ཧི་ཏཾ, ཏཾ ས་ས་ནྟ་ཀཾ ཧི་ཏ་སུ་ཁཱ་ཝ་ཧ་ཏྟཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ས་ཀ་མ་ནོ’’ཏི་ཨཱ་དི. ན དོ་མ་ན་སྶེ་ན…པེ… ག་ཧི་ཏ་མ་ནོ ས་ཀ་ཙི་ཏྟ་སྶ ཏ་བྦི་རུ་དྡྷ་ཏྟཱ. པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝཱཏི ‘‘ཨི་དཱ་ནི ཡོ ཧཱི་ནཱ་དྷི་མུ་ཏྟི་ཀོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ.

པ་ས་ནྣཱ་ཀཱ་རནྟི པ་ས་ནྣེ་ཧི ཀཱ་ཏ་བྦ་ཀི་རི་ཡཾ. ཏཾ ས་རཱུ་པ་ཏོ ད་སྶེ་ཏི ‘‘ཙཱི་ཝ་རཱ་ད་ཡོ པ་ཙྩ་ཡེ ད་དེ་ཡྻུ’’ནྟི. ཏ་ཐ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱཏི ཡ་ད་ཏྠཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨོ དེ་སི་ཏོ, ཡ་ད་ཏྠ་ཉྩ སཱ་ས་ནེ པ་བྦ་ཛྫཱ, ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ. ར་ཀྑ་ཎ་བྷཱ་ཝནྟི ཨ་པཱ་ཡ་བྷ་ཡ་ཏོ ཙ ར་ཀྑ་ཎ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཾ. ཙ་ནྡོ་པ་མཱ་དི་ཝ་སེ་ནཱཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཨཱ་ཀཱ་སེ ཙ་ལི་ཏ་པཱ་ཎི ཝི་ཡ ཀ་ཏྠ་ཙི ཨ་ལ་གྒ་ཏཱ་ཡ པ་རི་སུ་དྡྷ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཏཱ ས་ཏྟེ་སུ ཀཱ་རུ་ཉྙ་ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ.

ཙ་ནྡཱུ་པ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.