ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་བྷེ་དཾ
ཨུ་ཀྐོ་ཊ་ན་བྷེ་དཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༠. ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་བྷེ་དེ ཨེ་ཝ་མ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ད་སྶེ་ཏུཾ ཨཱ་ཧཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. དྭེ ས་མ་ཐེཏི ཨེ་ཏྠ དྭི་ནྣཾ ས་མ་ཐཱ་ནཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡ་ཉྩ ཡེ་བྷུ་ཡྻ་སི་ཀ་ཉྩཱ’’ཏི. ‘‘པ་ཊི་སེ་དྷེ་ཏཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཀུ་ཊ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཚེ་ད་ན་ཏྠཾ ཨ་ཏྠ་ཏོ ད་སྶེ་ཏི. ཚེ་ད་ནཾ ནཱ་མ ཨ་ཏྠ་ཏོ ས་མ་ཐ་པ་ཊི་སེ་དྷ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
༣༤༡. དྭཱ་ད་ས་སུ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་སཱུ་ཏི ནི་དྡྷཱ་ར་ཎེ བྷུ་མྨཾ. ཨ་ཀ་ཏཾ ཀ་མྨ་ནྟི་ཨཱ་ད་ཡོཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ‘‘དུ་ཀྐ་ཊཾ ཀ་མྨཾ, པུ་ན ཀཱ་ཏ་བྦཾ ཀ་མྨ’’ནྟི དྭེ ཨུ་ཀྐོ་ཊཱ ས་ངྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ཨ་ནི་ཧ་ཏཾ ཀ་མྨ་ནྟི་ཨཱ་ད་ཡོཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ‘‘དུ་ནྣི་ཧ་ཏཾ, པུ་ན ནི་ཧ་ནི་ཏ་བྦ’’ནྟི དྭེ ཨུ་ཀྐོ་ཊཱ ས་ངྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏ་ནྟི་ཨཱ་ད་ཡོཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ‘‘དུ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏཾ, པུ་ན ཝི་ནི་ཙྪི་ཏ་བྦ’’ནྟི དྭེ ཨུ་ཀྐོ་ཊཱ ས་ངྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟ་ནྟི་ཨཱ་ད་ཡོཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ‘‘དུ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟཾ, པུ་ན ཝཱུ་པ་ས་མེ་ཏ་བྦ’’ནྟི དྭེ ཨུ་ཀྐོ་ཊཱ ས་ངྒ་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ཨ་པི་ཙཱཏི སཱ་མ་ཉྙ་ཏོ པ་ན.
ཏ་ཏྠ ཛཱ་ཏ་ཀནྟི ཨེ་ཏྠ ཏ་ས་དྡ་སྶ ཝི་ས་ཡཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཡ་སྨིཾ་ཝི་ཧཱ་རེ’’ཏི. ཡ་སྨིཾ་ཝི་ཧཱ་རེ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་སྶ ཨ་ཏྟེ་སུ, ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཝཱ པ་ཊི་པ་ཀྑཾ ཨ་ཏྠ་ཡ་ནྟི ཨི་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀཱ. པཱ་ལི༹་མུ་ཏྟ་ཀ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡེ་ནེ་ཝཱཏི པཱ་ལི༹་ཡཾ ཨཱ་ག་ཏེ་ཧི ས་མ་ཐེ་ཧི མུ་ཏྟ་ཀེ་ན དྷ་མྨ་དེ་ས་ནཱ་མ་ཏྟ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡེ་ནེ་ཝ. ཨི་དནྟི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ. ཡེ་ནཱ་པི ཝི་ནི་ཙྪ་ཡེ་ནཱཏི པཱ་ལི༹་མུ་ཏྟ་ཀེ་ན ཡེ་ནཱ་པི ཝི་ནི་ཙྪ་ཡེ་ན.
ཨ་ཉྙོཏི ནེ་ཝཱ་སི་ཀེ་ཧི ཨ་ཉྙོ ཝི་ན་ཡ་དྷ་རོ པུ་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏེ་ཧི ཙཱཏི ནེ་ཝཱ་སི་ཀེ་ཧི ཙ.
ཨེ་ཏ་སྶཱཏི ཝི་ན་ཡ་དྷ་ར་སྶ. ཨ་ཡནྟི ཝི་ན་ཡ་དྷ་རོ. ཏ་ཏྠཱཏི ཏཾ གཱ་མཾ. ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཝཱ ས་ཉྙཱ་པེ་ནྟཱིཏི ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཝཱ ས་ཉྙཱ་པེ་ནྟི. ཏེ བྷི་ཀྑཱུཏི ཏེ ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀཱ བྷི་ཀྑཱུ. ནི་ཛ྄ཛྷཱ་པེ་ནྟཱིཏི ས་ཉྙཱ་པེ་ནྟི. ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི ཡོཏི ཡོ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི. ཨེ་ཏེཏི ཨ་ཏྟ་པ་ཙྩ་ཏྠི་ཀེ བྷི་ཀྑཱུ, དི་སྭཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠཱཏི གཱ་མཾ. ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི ཨ་ནྟ་རཱ་མ་གྒེ ཨེ་ཝ.
ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི གཱ་མ་མེ་ཝ. ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཋཱ་ནེ. ཏ་ཏྠ ག་ཏནྟི ཏཾ གཱ་མཾ ག་ཏཾ.
‘‘ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་མེ་ཝ ཨ་ཏི་དི་ས་ཏི.
ས་ངྒྷེ་ན…པེ… ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎེ ཝ་ད་ནྟོ་པཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཡཾ པ་ནེ་ཏཾ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཝུ་ཊྛཱ་ནཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨེ་ཏནྟི ཨཱ་པ་ཏྟི་ཝུ་ཊྛཱ་ནཾ. ཝ་ད་ནྟོ་པཱིཏི པིས་དྡོ ན ཀེ་ཝ་ལཾ ཏི་ཎ་ཝ་ཏྠཱ་ར་ཀཾ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ནྟོ་ཡེ་ཝ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི ནཱ་མ, ཨ་ཐ ཁོ ཝ་ད་ནྟོ་པཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི.
ཚ་ནྡཱ་ག་ཏིཾ ག་ཙྪ་ནྟོཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨ་ག་ཏི་ག་མ་ནཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཝི་ན་ཡ་དྷ་རོ ཧུ་ཏྭཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ནྟོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་སྶཱཏི ཨ་ན་ཏྠཾ ཙ་ར་ནྟ་སྶ. མ་ནྡོ པ་ན ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ཏི ནཱ་མཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཀོ བ་ལ་ཝ་ནི་སྶི་ཏོ ཙ ཧོ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ག་ཧ་ན་མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛིནྟི ག་ཧ་ན་ས་དི་སཾ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛིཾ པ་ཝ་ན་ས་དི་སཾ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ནྟི ཨ་ཏྠོ. བ་ལ་ཝ་ནྟེ ཙཱཏི ཨེ་ཏྠ ཙས་དྡོ ས་བྦ་ཀ་མྨེ་སུ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ. ནི་སྶི་ཏ་ཏྟཱཏི ཨེ་ཀ་སྶ ནི་སྶི་ཏ་ཏྟཱ. བ་ལ་ཝ་ནི་སྶི་ཏོ ཙཱཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཙ ས་དྡོ ས་བྦ་ཀ་ཏྟཱུ་སུ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ. ཏ་སྶཱཏི ཝི་ས་མཱ་དི་ནི་སྶི་ཏ་སྶ.
སོཏི སཱ་མ་ཎེ་རོ. མ་ངྐུ་བྷཱུ་ཏཱ་ཏྠཱཏི མ་ངྐཱུ ཧུ་ཏྭཱ བྷཱུ་ཏཱ, མ་ངྐུཾ ཝཱ པ་ཏྟཱ ཨ་ཏྠ བྷ་ཝ་ཐཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེཏི པ་རཱ་ཛ་ཡ་བྷི་ཀྑཱུ. ཏ་སྶཱཏི སཱ་མ་ཎེ་ར་སྶ. སོཏི སཱ་མ་ཎེ་རོ. ཏེཏི པ་རཱ་ཛ་ཡ་བྷི་ཀྑཱུ. ཏནྟི སཱ་མ་ཎེ་རཾ. སོཏི ད་ཧ་རོ. ཏ་ཏོཏི ས་ནྣི་པཱ་ཏ་ཀཱ་ར་ཎཱ. ཧི་ཡྻོཏི ཨ་ན་ནྟ་རཱ་ཏཱི་ཏཱ་ཧེ. ཨི་ཏཱིཏི ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཏི. སོཏི ད་ཧ་རོ. ཨི་དཾ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ པ་ཉྙ་ཏྟ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ག་ཙྪཱཏི ག་ཙྪཱ་ཧི. ཨི་ཏཱིཏི ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྟ་བྦོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ ཝི་ནི་ཙྪི་ནི་ཏྭཱ པ་རི་ཝེ་ཎ་ག་ཏཾ ཨེ་ཀཾ བྷི་ཀྑུ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཀི་སྶཱཏི ཀེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན. ཨེ་ཝཾ ཨི་མི་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཝི་ནི་ཙྪི་ཏ་བྦཾ ན་ནཱུ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. སོཏི ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཀཱ་ར་ཀོ བྷི་ཀྑུ. ཚ་ནྡ་དཱ་ཡ་ཀོ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻོ་ཡེ་ཝ.
ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་ནི་དཱ་ནཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༤༢. ཀིཾ་ནི་དཱ་ནནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཚ་སུ པ་དེ་སུ ས་མཱ་ས་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀིཾ་ནི་དཱ་ན་མ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་སྶཱཏི ཝི་ཝཱ་དཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ. ‘‘ཀིཾ་ནི་དཱ་ན’’ནྟི པ་དཱ་ནཾ ས་ཏི་པི ས་མཱ་ས་བྷཱ་ཝེ བྱ་ཉྫ་ན་ནྟ་པ་ཀ་ཏི་ཀ་ཏྟཱ ‘‘ཀི’’ནྟི ནི་གྒ་ཧི་ཏ་ནྟ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨུ་ཙྩཱ་ར་ཎཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ས་བྦཱ་ནེ་ཏཱ་ནཱིཏི ས་བྦཱ་ནི ནི་དཱ་ན་ནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི ཨེ་ཏཱ་ནི པ་དཱ་ནི. ཝེ་ཝ་ཙ་ནཱ་ནཱིཏི ཨེ་ཀ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ‘‘ཀཱ་ར་ཎ’’ནྟི ཨ་ཏྠེ ཝི་ཝི་དྷཱ་ནི ཝ་ཙ་ནཱ་ནི ཝི་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི, ཏཱ་ནི་ཡེ་ཝ ཝེ་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི. ཨ་ཐ ཝཱ ཝི་ཝི་དྷཾ ཝ་ཙ་ན་མེ་ཏ་སྶ་ཏྠ་སྶཱ་ཏི ཝི་ཝ་ཙ་ནཾ, ཀཱ་ར་ཎ་ས་ངྑཱ་ཏོ ཨ་ཏྠོ, ཨ་བྷི་དྷེ་ཡྻ་ཨ་བྷི་དྷཱ་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ས་མྦ་ནྡྷ་ཏྟཱ ཝི་ཝ་ཙ་ན་སྶ ཨེ་ཏཱ་ནི ཝེ་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི, པ་དཱ་ནི.
‘‘ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་བྷེ་ད་ཀ་ར་ཝ་ཏྠུ་ས་ངྑཱ་ཏོ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཝི་ཝཱ་ད་ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. ཝི་ཝཱ་དནྟི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་བྷེ་ད་ཀ་ར་ཝ་ཏྠུ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཝི་ཝཱ་དཾ. ཨེ་ཏནྟི ‘‘ཝི་ཝཱ་ད་ནི་དཱ་ན’’ནྟི ཨེ་ཏཾ ཝ་ཙ་ནཾ. ཨ་སྶཱཏི ཨ་ནུ་ཝཱ་དཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ. ཨི་ད་མྤཱིཏི ‘‘ཨ་ནུ་ཝཱ་ད་ནི་དཱ་ན’’ནྟི ཝ་ཙ་ན་མྤི. ཨ་སྶཱཏི ཨཱ་པ་ཏྟཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ. ཨེ་ཏནྟི ‘‘ཨཱ་པ་ཏྟི་ནི་དཱ་ན’’ནྟི ཝ་ཙ་ནཾ. ཀི་ཙྩ་མེ་ཝ བྱ་ཉྫ་ན་ཝ་ཌྜྷ་ན་ཝ་སེ་ན ཀི་ཙྩ་ཡནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་སྶཱཏི ཀི་ཙྩཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ. ས་མ་ནུ་བྷཱ་ས་ནཱ་དཱི་ནཾ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཀ་ཀི་ཙྩཱ་ན་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཏནྟི ‘‘ཀི་ཙྩ་ཡ་ནི་དཱ་ན’’ནྟི ཝ་ཙ་ནཾ. ཨེ་ཀ་པ་ད་ཡོ་ཛ་ནཱཏི ཨེ་ཀེ་ན ‘‘ནི་དཱ་ན’’ནྟི པ་དེ་ན ཡོ་ཛ་ནཱ. ས་བྦ་པ་དཱ་ནཱིཏི ས་བྦཱ་ནི ས་མུ་ད་ཡཱ་དཱི་ནི པ་དཱ་ནི.
ན་ཝ་ནྣནྟི ཛཱ་ཏི་ཝ་སེ་ན ཚ་ནྣཾ ཧེ་ཏཱུ་ནཾ ན་ཝ་སུ ཨ་ནྟོ་ག་དྷ་ཏྟཱ ཏི་ཀ་ཝ་སེ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ. བྱ་ཉྫ་ན་མ་ཏྟནྟི ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ཝ་སེ་ན བྱ་ཉྫ་ན་མེ་ཝ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ, ཡ་སྨཱ ཝཱ. ཨེ་ཏྠཱཏི ཏ་ཏི་ཡ་པུ་ཙྪཱ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ.
༣༤༣. དྭཱ་ད་ས མཱུ་ལཱ་ནཱིཏི ཨེ་ཏྠ དྭཱ་ད་ས་ནྣཾ མཱུ་ལཱ་ནཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀོ་དྷ་ཨུ་པ་ནཱ་ཧ་ཡུ་ག་ལ༹་ཀཱ་དཱི་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨེ་ཏྠ (ཝི་བྷ. ༨༣༣, ༩༤༤) ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན མ་ཀྑ་པ་ལཱ༹་ས་ཡུ་ག་ལ༹ ཨི་སྶཱ་མ་ཙྪ་རི་ཡ་ཡུ་ག་ལ༹ མཱ་ཡཱ་སཱ་ཋེ་ཡྻ་ཡུ་ག་ལ༹ པཱ་པི་ཙྪ་མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཡུ་ག་ལ༹ ས་ནྡི་ཊྛི་པ་རཱ་མཱ་སི་ཨཱ་དྷཱ་ན་གྒཱ་ཧི་དུ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་གྒི་ཡུ་ག་ལ༹་ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ ཡུ་ག་ལཱ༹་ནི ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ན་པྤ་ཝ་ཏྟཱ་ནཱིཏི ནི་ཡ་ཀ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ནེ པ་ཝ་ཏྟཱ་ནི.
ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་བྷེ་ད་ཀ་ར་ཝ་ཏྠཱུ་ནཾ ས་མུ་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝཾ ནི་བྦ་ཙ་ནེ་ན པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཏཾ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏནྟི ཨ་ནུ་ཝཱ་དཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎཾ, ས་མུ་ཊྛཱ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘ཨེ་ཏེ་སཱུ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘ཨེ་ཏེ་ཧཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཀ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏེ་ནཱཏི ཀཱ་ར་ཎེ་ན. ཨ་སྶཱཏི ཝི་ཝཱ་དཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་སྶ. ཨེ་ཏཱ་ནཱིཏི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་བྷེ་ད་ཀ་ར་ཝ་ཏྠཱུ་ནི. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སཾ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཱ་ནཾ ས་བྦེ་སུ ས་མུ་ཊྛཱ་ནེ་སུ.
༣༤༤. ཨེ་ཀེ་ན ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎེ་ན ཀི་ཙྩཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎེ་ནཱ་ཏི ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཏཱ་ནཱིཏི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཱ་ནི. ཨེ་ཀཾ་ས་ཏོཏི ཨེ་ཀཾ་སེ་ན, ཨེ་ཀ་ཀོ་ཊྛཱ་སེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ, ཡ་སྨཱ ཝཱ.
སཱ་ཝ་སེ་སཱ་པ་ཏྟི ས་མྨ་ཏི ཝི་ཡ ཨ་ན་ཝ་སེ་སཱ་པ་ཏྟི ན ས་མྨ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཀ་སྨཱ ན ས་མྨ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ན ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཧཱིཏི ཡ་སྨཱ. སཱཏི ཨ་ན་ཝ་སེ་སཱ ཨཱ་པ་ཏྟི. ཏ་ཏོཏི ཨ་ན་ཝ་སེ་སཱ་པ་ཏྟི་ཏོ. ཨེ་ཏྠ ཙ ‘‘ན ས་ཀྐཱ དེ་སེ་ཏུ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ དེ་ས་ནཱ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ ཨ་བྷཱ་ཝཾ དཱི་པེ་ཏི. ‘‘ན ས་ཀྐཱ…པེ… པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏུ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ཝུ་ཊྛཱ་ན་གཱ་མི་ནི་ཡཱ ཨ་བྷཱ་ཝཾ དཱི་པེ་ཏི.
༣༤༩. ཏ་ཏོཏི ན་ཡ་ཏོ. ཡ་ཏྠ ས་ཏི་ཝི་ན་ཡོཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཚ ཡ་མ་ཀ་པུ་ཙྪཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏཱ་སནྟི པུ་ཙྪཱ་ནཾ. པ་ཀཱ་སི་ཏོཏི པཱ་ཀ་ཊོ.
༣༥༡. དྭི་ནྣ་མྤི ས་མ་ཐཱ་ནནྟི ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡ་ས་ཏི་ཝི་ན་ཡ་ཝ་སེ་ན དྭི་ནྣ་མྤི ས་མ་ཐཱ་ནཾ. ཡ་སྨཱཏི ཡེ་ན ཀཱ་ར་ཎེ་ན ན ས་ཀྐཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. པ་ཏྟ་ཝ་ཊྚཱི་ནཾ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏེ་སནྟི ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡ་ས་ཏི་ཝི་ན་ཡཱ་ནཾ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཡོ་ཛ་ནཱ – ཡ་སྨཱ ཀ་ད་ལི་ཀྑ་ནྡྷེ པ་ཏྟ་ཝ་ཊྚཱི་ནཾ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཝི་ནི་བྦྷུ་ཛྫི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐཱ ཝི་ཡ ཏེ་སཾ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཝི་ནི་བྦྷུ་ཛྫི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ན ས་ཀྐཱ་ཏི. ཏེ་ནཱཏི ཀཱ་ར་ཎེ་ན. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སུ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ་སུ.
ས་ཏྟ་ས་མ་ཐ་ནི་དཱ་ན་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༢. ཨ་སྶཱཏི ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡ་སྶ. ཏ་ཏྠཱཏི ‘‘ནི་དཱ་ན་ནི་དཱ་ནོ’’ཏི པཱ་ཋེ. ཨི་དནྟི ས་མྨུ་ཁཱ་ཙ་ཏུ་ཀྐཾ. ལ་དྡྷུ་པ་ཝཱ་དོཏི ལ་དྡྷོ པ་རེ་སཾ ཨུ་པ་ཝཱ་དོ ཡེ་ནཱ་ཏི ལ་དྡྷུ་པ་ཝཱ་དོ, ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ. ཡ་སྶ ཙཱཏི ཡ་སྶ ཙ ས་ནྟི་ཀེ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨུ་བྷི་ནྣནྟི དེ་ས་ཀ་པ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀཱ་ནཾ དྭི་ནྣཾ.
༣༥༣. ན་ནུ པུ་ཙྪཱ་ཡཾ ‘‘ས་ཏྟ་ནྣཾ ས་མ་ཐཱ་ན’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ, ཀ་སྨཱ པ་ན ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཱ་ཡཾ ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡ་སྶ ས་མུ་ཊྛཱ་ནཾ ན ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཀི་ཉྩཱ་པཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨེ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པིས་དྡོ ས་མྦྷཱ་ཝ་ན་ཏྠོ, པ་ནས་དྡོ ག་ར་ཧ་ཏྠོ. ཏ་ཐཱ ཝུ་ཏྟ་མྤཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཀ་མྨ་ས་ངྒ་ཧཱ་བྷཱ་ཝེ་ནཱཏི ཀ་མྨེ ས་ངྒ་ཧ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝེ་ན. ཏ་ཏྠཱཏི ཏ་སྨིཾ ‘‘ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་པཱ་ཋེ. ཀ་མྨཾ ཀ་རཱི་ཡ་ཏི ཨི་མཱ་ཡཱ་ཏི ཀི་རི་ཡཱ, ཉ་ཏྟི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཏི ཉ་ཏྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ’’ཏི. ཀ་རི་ཡ་ཏེ ཋ་པི་ཡ་ཏེ ཀ་ར་ཎཾ. ས་ཡཾ ཨུ་པ་ག་མི་ཡ་ཏེ ཨུ་པ་ག་མ་ནཾ. ཨ་ཛ྄ཛྷེ་ས་ནེ་ན པ་རཾ ཨུ་པ་ག་མཱ་པི་ཡ་ཏེ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པ་ག་མ་ནཾ. ཨ་དྷི་ཝཱ་སི་ཡ་ཏེ ཨ་དྷི་ཝཱ་ས་ནཱ. ཨ་པྤ་ཊི་ཀྐོ་སི་ཡ་ཏེ ཨ་པ་ཊི་ཀྐོ་ས་ནཱ. ཨི་ཏི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀ་ར་ཎ་ནྟི ཏ་སྶཱ་ཡེ་ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨེ་ཏནྟི ཀ་མྨཾ. མེཏི མ་ཡ྄ཧཾ. ཁ་མུ་དྷཱ་ཏུ་པ་ཡོ་གེ ས་མྤ་དཱ་ན་ཏྠེ ས་མྤ་དཱ་ན་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨ་ཐ ཝཱ མེ་ཏི མ་ཡཱ. ཀ་ཏྭ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ, སཱ་མི་ཝ་ཙ་ནཾ ཝཱ. ཁ་མ་ཏཱིཏི ཀ་ཏྟུ་རཱུ་པ་ས་དི་སཾ ཀ་མྨ་རཱུ་པཾ. རཱུ་པ་ཉྷི ཀ་ཏྟུ་རཱུ་པ་ས་དི་སཾ ཀ་མྨ་རཱུ་པཾ ‘‘ཁ་མ་ཏི ས་ངྒྷ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (མ་ཧཱ་ཝ. ༡༢༧) ཝི་ཡ. ཀ་མྨ་རཱུ་པ་ས་དི་སཾ ཀ་ཏྟུ་རཱུ་པཾ ‘‘ཨུ་པཱ་ས་ཀོ སཱི་ལཾ ས་མཱ་དི་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (པ་ཊྛཱ. ༡.༡.༤༢༣) ཝི་ཡ. ཨེ་ཏྠ ཀ་མྨ་ཏྠེ པ་ཝ་ཏྟོ ཡ་པ་ཙྩ་ཡོ ལོ་པོ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ.
ས་ཏྟ་ས་མ་ཐ་ནཱ་ནཱ་ཏྠཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༥༤. མཱ་ཏཱ་པུ་ཏྟཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ཡཾ ཝི་ཝཱ་དོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘ཝི་རུ་དྡྷ་ཝཱ་ད་ཏྟཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཝ་ད་ནཾ ཝཱ་དོ, ཝི་རུ་དྡྷོ ཝཱ་དོ ཝི་ཝཱ་དོཏི ནི་བྦ་ཙ་ནཾ ད་སྶེ་ཏི. ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཱི་ཡ་ཏཱ་ཡཱཏི ཝཱུ་པ་ས་མི་ཏ་ཏཱ་ཡ. ཨི་མི་ནཱ ཨ་དྷི་ཀ་རི་ཡ་ཏི ས་མ་ཐེ་ཧི ཝཱུ་པ་ས་མི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎནྟི ཝ་ཙ་ན་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སུ ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་བྷེ་དེ་སུ.
ཨི་ཏི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མ་ཏྟཱ.