ཨ་པ་ར་དུ་ཏི་ཡ་གཱ་ཐཱ་ས་ངྒ་ཎི་ཀཾ
(༡) ཀཱ་ཡི་ཀཱ་དི་ཨཱ་པ་ཏྟི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༧༤. ཚ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ཀཱ་ཡི་ཀཱཏི ཨེ་ཏྠ ཚ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ནཱ་མ ཀཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ནྟ་ར་པེ་ཡྻཱ་ལེ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་ནྟ་ར་པེ་ཡྻཱ་ལེ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ‘‘ཀཱ་ཡ་དྭཱ་རེ ས་མུ་ཊྛི་ཏ་ཏྟཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཀཱ་ཡེ ས་མུ་ཊྛ་ནྟཱི་ཏི ཀཱ་ཡི་ཀཱཏི ཝ་ཙ་ན་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནྟ་ར་པེ་ཡྻཱ་ལེ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ‘‘ཝ་ཛྫ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་ཀཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཚཱ་དེ་ནྟ་སྶ ཏི་སྶོཏི ཨེ་ཏྠ ཏི་ཎྞཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་ཉྩ སཾ་ས་གྒ་པ་ཙྩ་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་ཉྩ་ནྣཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི.
‘‘ཨེ་ཀ་ར་ཏྟ’’ཨི་ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨ་རུ་ཎུ་གྒེ ཏི་སྶོཏི ཨེ་ཏྠ ཏི་ཎྞཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. དྭེ ཡཱ་ཝ་ཏ་ཏི་ཡ་ཀཱཏི སཾ་ཝ་ཎྞེ་ཏ་བྦེ་ན ‘‘ཨེ་ཀཱ་ད་ས ཡཱ་ཝ་ཏ་ཏི་ཡ་ཀཱ ནཱ་མཱ’’ཏི སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ཝི་རུ་དྡྷ་བྷཱ་ཝཾ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ཉྙ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན པ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ‘‘ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨེ་ཏྠ་ས་དྡ་སྶ ཝི་ས་ཡཾ ད་སྶེ་ཏི. ཨེ་ཀེ་ན ས་བྦ་ས་ངྒ་ཧོཏི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཀོ ནཱ་མ ཀོ, ས་བྦཱ་ནི ནཱ་མ ཀཱ་ནཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡ་སྶ སི་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ‘‘ནི་དཱ་ནུ་དྡེ་སེ་ནཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨེ་ཀ་སྶ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ན་ཉྩ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑུ་དྡེ་སཱ་ན་ཉྩཱ’’ཏི ཨི་མེ་ཧི པ་དེ་ཧི ས་བྦ་ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. ས་ངྒ་ཧ ས་དྡེ་ན ཀ་མྨ་ཚ་ཊྛཱི་ས་མཱ་སོ.
‘‘ཝ་ཛྫ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་ཀཱ་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ དྭེ དུ་ཊྛུ་ལླ་ཙྪཱ་ད་ནཱཏི ཨེ་ཏྠ དྭི་ནྣཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི.
‘‘བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ གཱ་མ་ནྟ་རེ ཙ་ཏ་སྶོཏི ཨེ་ཏྠ ཙ་ཏ་སྶ་ནྣཾ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. པུ་ན ‘‘བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཙེ་ཏ་སྶཱ ན་དི་པཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ ཙ་ཏ་སྶ་ནྣ་མེ་ཝ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་དི་ས་ཏྟཱ ས་ངྑྱཱ་ཝི་སེ་སོ ན ཀཱ་ཏ་བྦོ་ཏི ད་སྶེ་ཏི.
(༢) དེ་ས་ནཱ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༧༥. ཨེ་ཀེ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏྠ་ས་དྡོ སཱ་ས་ན་ཝི་ས་ཡོ.
ཨེ་ཀ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་མྤི ན་ཏྠཱིཏི པིས་དྡོ བ་ཧུ་སི་ཀྑཱ་པ་དཱ་ནི པ་ན པ་གེ་ཝཱ་ཏི ཙ ཨཱ་པ་ཏྟི པ་ན པ་གེ་ཝཱ་ཏི ཙ ཨཱ་པ་ཏྟཱི་པི ན་ཏྠཱི་ཏི ཙ ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི.
‘‘ས་ཀ་ལེ་པི ཝི་ན་ཡེ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ དྭེ་ཏྠཱཏི པཱ་ཋེ ཨེ་ཏྠ་ས་དྡ་སྶ ཝི་ས་ཡཾ ད་སྶེ་ཏི. ཨུ་བྷི་ནྣནྟི བྷི་ཀྑུ་བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ. ཨ་ཉྙ་ཐཱ པ་ན ཀི་ཏྟ་ཀཱ པ་ཋ་མཱ་པ་ཏྟི་ཀཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨི་ཏ་ར་ཐཱ པ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཨི་ཏ་ར་ཐཱཏི པ་ཉྙ་ཏྟི་ཏོ ཨ་ཉྙེ་ན པ་ཀཱ་རེ་ན. ཀ་མྨ་ཉྩཱཏི ཀ་མྨ་ཉ་ཏྟི ཙ. ཀ་མྨ་པཱ་དི་ཀཱ ཙཱཏི ཀ་མྨ་པཱ་ད་ཉ་ཏྟི ཙ. ན་ཝ་སུ ཋཱ་ནེ་སཱུཏི ཨོ་སཱ་ར་ཎཱ་དཱི་སུ ན་ཝ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ. དྭཱི་སཱུཏི ཉ་ཏྟི་དུ་ཏི་ཡ, ཉ་ཏྟི་ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཀ་མྨེ་སུ.
ཝ་ཛྫ་པ་ཊི་ཙྪཱ་དི་ཀཱ་ཡ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ, ཨུ་ཀྑི་ཏྟཱ་ནུ་ཝ་ཏྟི་ཀཱ་ཡ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ, ཨ་ཊྛ་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་ཡ པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ནྟི ཨི་ཏི ཨི་མེ ཏ་ཡོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ནཱཏི ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏེ་ན, ‘‘ཀ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ་ནཱ’’ཏི་པི པཱ་ཋོ, སཱ་དྷ་ཀ་ཏ་མ་ས་ཏྟི་བྷཱུ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཏེ་སནྟི ཨ་དྡྷཱ་ན་ཧཱི་ནཱ་དཱི་ནཾ. ཨེ་ཏྠཱཏི ‘‘ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ན ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ཏ་བྦཱ’’ཏི པཱ་ཋེ, ཨེ་ཏེ་སུ ཨ་ངྒ་ཧཱི་ནཱ་དཱི་སུ ཝཱ. ཡོཏི པུ་གྒ་ལོ. ཨ་པ་རི་པཱུ་རོ ན ཡཱ་ཙ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. མཱ་ཏུ་གྷཱ་ཏ་ཀཱ་ད་ཡོ ཀ་ར་ཎ་དུ་ཀྐ་ཊ་ཀཱ ཙཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏ་ཏྠཱཏི ཏེ་སུ ཉ་ཏྟི་ཀ་པྤ་ནཱ་དཱི་སུ. ཉ་ཏྟི་ཀ་པྤ་ནཱཏི ཉ་ཏྟི་ཝི་དྷི. ཝི་པྤ་ཀ་ཏ་པ་ཙྩ་ཏྟནྟི ཝི་པྤ་ཀ་ཏཾ པ་ཙྩ་ཏྟཾ. ཨ་ཏཱི་ཏ་ཀ་ར་ཎནྟི ཨ་ཏཱི་ཏ་སྶ ཀ་ར་ཎཾ. ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཝ་ཏྠུ་ས་མྤ་ནྣཾ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཡོ ཀ་མྨཱ་ན ས་ངྒ་ཧཱཏི ཨེ་ཏྠ ཚ་ནྡ་བྷེ་ད་ར་ཀྑ་ན་ཏྠཱ་ཡ ན་ཀཱ་རེ ནི་གྒ་ཧི་ཏ་ལོ་པོ. ནཱ་སི་ཏ་ཀཱཏི ནཱ་སེ་ཏ་བྦཱ པུ་གྒ་ལཱ, ནཱ་སི་ཏ་བྦཱ་ཏི ནཱ་སི་ཏཱ, ནཱ་སི་ཏཱ ཨེ་ཝ ནཱ་སི་ཏ་ཀཱ. ཏི་ཎྞཾ ཛ་ནཱ་ནནྟི ཏི་ཎྞཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་པེ་ཀྑ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨེ་ཀཱུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ཡེ་ན ནཱ་ནཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཧུ་ཏྭཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨེ་ཀཱ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ནཱཏི ཨེ་ཀ་ཏོ ཨ་ནུ་སྶཱ་ཝ་ནཱ.
པཱ་དོ ནཱ་མ ཀ་ཧཱ་པ་ཎ་སྶ ཙ་ཏུ་ཏྠ་བྷཱ་གོ. མཱ་ས་ཀོ ནཱ་མ པཱ་ད་སྶ པ་ཉྩ་མ་བྷཱ་གོ. པཱ་རཱ་ཛི་ཀནྟི ཝ་ན་པྤ་ཏིཾ ཚི་ནྡ་ནྟ་སྶ དུ་ཏི་ཡ་པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ (པཱ་རཱ. ༡༡༠). ཨ་ནོ་དི་སྶཱཏི ‘‘མ་ནུ་སྶོ མ་ར་ཏཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ. ཏེ་ནཱཏི ཝི་སེ་ན.
བྷི་ཀྑུ་ནོ་ཝཱ་ད་ཀ་ཝ་གྒ་སྨིནྟི སཱ་མ་ཉྙཱ་དྷཱ་རོ. ད་ས་སུ སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སཱུཏི ཝི་སེ་སཱ་དྷཱ་རོ. པ་ཋ་མ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་མྷི་ཡེ་ཝཱཏི ད་ས་སུ སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ པ་ཋ་མ་སི་ཀྑཱ་པ་ད་མྷི་ཡེ་ཝ. ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ‘‘ཨཱ་པ་ཏྟི ཧོ་ཏཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ‘‘ཙཱི་ཝ་རེ་ནཱ’’ཏི པ་ད་སྶ ས་མྦ་ནྡྷ་ཊྛཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏི.
‘‘ཙ་ཏ་སྶོ ཨེ་ཝཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཏ་ཏྟི་ཀཱཏི ཨེ་ཏྠ ཏ་ས་དྡ་སྶ ཝི་ས་ཡཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏཱ ཙ་ཏ་སྶོ པ་རི་མཱ་ཎཱ ཡཱ་སཾ ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ན་ནྟི ཏ་ཏྟི་ཀཱ. ནི་པ་ནྣ་སྶཱ་པི ཏ་ཏྟི་ཀཱཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. སཱཏི བྷི་ཀྑུ་ནཱི.
(༣) པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༧༦. པ་ཉྩ བྷེ་ས་ཛྫཱ་ནཱིཏི ས་བྦི་ཨཱ་དཱི་ནི པ་ཉྩ བྷེ་ས་ཛྫཱ་ནི. ཨི་མཾ ཨཱ་པ་ཏྟི་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. པ་ཙྪཱ ཨཱ་པ་ནྣོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ཨེ་ཀཾ ཀ་བ་ལ༹ནྟི ཨེ་ཀཾ ཨཱ་ལོ་པཾ, ཏུ་མྷ་མཱུ་ལེཏི ཏུ་མྷཾ ས་ནྟི་ཀེ.
ཡ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུ་ཀནྟི ཝ་ཏྠུ་ཨ་ནུ་ལོ་མཾ, ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོ དེ་སི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ཀོ་ཀཱ་ལི་ཀཱ་དཱི་ནནྟི་ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ཀ་ཊ་མོ་ད་ཀ་ཏི་སྶ་ཀཱ་ད་ཡོ (པཱ་རཱ. ༤༡༧) ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. པཱ་པི་ཀཱ་ཡ དི་ཊྛི་ཡཱ ཨ་པྤ་ཊི་ནི་སྶ་གྒེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ཉྩ ཙ་ཎྜ་ཀཱ་ལི༹་ཀཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ཉྩཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. པ་ཡུ་ཏྟ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཙྩ་ཡཱཏི ཝི་ཉྙ་ཏྟི་ནི་མི་ཏྟཱ་དཱི་ཧི པ་ཀཱ་རེ་ན ཡུ་ཏྟཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་སྶཱཏི པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་སྶ ཨཱ་པ་ཛྫ་ནཾ. ཨ་ཐ་ཝཱ པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་སྶཱཏི ཨ་སྶ བྷི་ཀྑུ་སྶ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝཱ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ ཨཱ་པ་ཏྟི ཨ་སྶ བྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ཝཱ ཡོ་ཛ་ནཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཨི་ཏཱིཏི ཨི་མཱ ཚ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
བྷོ་ཛ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧ་ར་མཱ་ནཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཐེ་ཝཱཏི ཡ་ཐཱ ཁཱ་ད་ནེ, ཏ་ཐེ་ཝ མཾ་སཾ ལ་སུ་ཎཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧ་ར་མཱ་ནཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘པ་ཎཱི་ཏ་བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཱི’’ཏི ཙ ‘‘ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་མཾ་ས’’ནྟི ཙ པ་དཱ་ནི ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧ་ར་མཱ་ནཱ’’ཏི པ་དེ་ན ས་མྦ་ནྡྷི་ཏ་བྦཱ་ནི.
པ་ཉྩ ཋཱ་ནཱ་ནཱིཏི པ་ཉྩ ཨཱ་པ་ཏྟི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ནི ཋཱ་ནཱ་ནི. ཏ་ཏྠཱཏི པ་ཉྩ་སུ ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀེ་སུ. དྭི་ནྣནྟི བྷི་ཀྑུ་བྷི་ཀྑུ་ནཱི་ནཾ. ཏེ་སནྟི སི་ཀྑ་མཱ་ནཱ་དཱི་ནཾ. པ་ཉྩ་ནྣ་མེ་ཝཱཏི ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ. ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རོཏི ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨི་མི་ནཱ ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་དྷི་ཀ་ར་ཎཱ་ནི པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི. ཨ་ཌྜ་ཀ་མྨཾ ནཱ་མཱཏི ཨ་བྷི་ཡུ་ཉྫ་ནྟཱ་ནཾ ཀ་མྨཾ ནཱ་མ.
‘‘ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀཱ་ན’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ པ་ཉྫ་ནྣཾ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོཏི ཨེ་ཏྠ པ་ཉྩ་ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏི. སོ་བྷ་ཎ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀ་ཏ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མོ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཨ་བྦྷུ་ཎྷ་སཱི་ལོཏི ཨ་བྷི་ན་ཝུ་པྤ་ནྣ་སཱི་ལོ. ཨ་བྦྷུ་ཎྷ་སཱི་ལོ ནཱ་མ ཨ་ཏྠ་ཏོ པཱ་ཀ་ཏི་ཀ་སཱི་ལོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པཱ་ཀ་ཏི་ཀོ’’ཏི, པ་ཀ་ཏི་སཱི་ལེ་ན ནི་ཡུ་ཏྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
‘‘ཀཱ་ཡ་དྭཱ་ར་ས་མྦྷ་ཝཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཀཱ་ཡི་ཀཱཏི པ་ད་སྶ ཏ་དྡྷི་ཏ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. མུ་ཁཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏ་བྦ་ནྟི ཨེ་ཏྠ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
ཙ་ཏུ་ནྣཾ དེ་ས་ནཱ་ཡ ཙཱཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘དེ་ས་ནཱ་ཡཱ’’ཏི པ་དཾ ཨཱ་དི་པ་ད་ལོ་པ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཙྩ་ཡ་དེ་ས་ནཱ་ཡཱ’’ཏི. སཱཏི ཨ་ཙྩ་ཡ་དེ་ས་ནཱ. ཨ་བྷི་ནི་ལཱི་ཡི་ཏྭཱ དྷ་ནུ་ནཱ མཱ་རེ་ནྟཱི་ཏི ཨ་བྷི་མཱ་རཱ.
ཚེ་ཛྫཾ ཧོ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཚེ་ཛྫཾ ནཱ་མ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་པ་ཛྫ་ན་མེ་ཝཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘དེ་ཝ་ད་ཏྟོ ཝི་ཡ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི. ཨི་མཱ པ་ན ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོཏི པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡཱ་པ་ཏྟི་ཡོ.
(༤) ཨ་ཝ་ནྡ་ནཱི་ཡ་པུ་གྒ་ལཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༧༧. ཏེ་སནྟི ད་ས་ནྣཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ. ‘‘ས་དྡྷི’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ སཱ་མཱི་ཙེ་ནཱཏི ཨེ་ཏྠ ས་ཧ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ན་ནྟི ད་སྶེ་ཏི. སཱ་མཱི་ཙེ་ནཱཏི ཙ སཱ་མཱི་ཙི་ནཱ ཀ་ཏྟ་བྦཾ སཱ་མཱི་ཙཾ ཀ་མྨཾ, ཏེ་ན སཱ་མཱི་ཙེ་ན. ད་ས ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎཱཏི པ་ད་སྶ ས་མཱ་ས་བྷཱ་ཝཾ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ད་ས དི་ཝ་སཱ་ནི ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱི་ཝ་ར་སྶ དྷཱ་ར་ཎཱ’’ཏི.
ཀ་ཏི་ས་ཏནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ དྭཱི་སུ གཱ་ཐཱ་པཱ་དེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཝི་བྷ་ཏྱ་ནྟ་པ་དེ་སུ པུ་རི་མཾ པུ་རི་མེ་ན, པ་ཙྪི་མ་ཉྩ པ་ཙྪི་མེ་ན ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦ་ནྟི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀ་ཏི་ས་ཏཾ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡོ ར་ཏྟི་ས་ཏཾ ཚཱ་ད་ཡི་ཏྭཱ་ནཱ’’ཏི. པ་ཙྪི་མ་གཱ་ཐཱ་ཡ པུ་བྦ་ཌྜྷེ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ཡཾ ཧཱིཏི ཨ་ཡཾ ཨེ་ཝ ཝ་ཀྑ་མཱ་ནོ. ཨེ་ཏྠཱཏི གཱ་ཐཱ་ཡཾ. ཡོཏི བྷི་ཀྑུ, པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨི་ཏཱིཏི ཨ་ཡཾ ས་ངྑེ་པ་ཏྠོ.
ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཙ་ཏུ་ཀྐེ་སུ དྷ་མྨེ་ན ས་མ་གྒཾ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ དྭཱ་ད་ས ཀ་མྨ་དོ་སཱ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཨ་དྷ་མྨེ་ན ཝ་གྒ་ཀ་མྨཾ, ཨ་དྷ་མྨེ་ན ས་མ་གྒ་ཀ་མྨ་ནྟི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ.
ཨེ་ཏྠཱཏི ཚ་སུ ཀ་མྨེ་སུ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝཱཏི དྷ་མྨེ་ན ས་མ་གྒ་ཀ་མྨ་མེ་ཝ.
ཡཾ དེ་སི་ཏཱཏི ཨེ་ཏྠ ཡཾ་ས་དྡོ ཝ་ཙ་ན་ཝི་པ་ལླཱ་སོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡཱ་ནི དེ་སི་ཏཱ་ནཱི’’ཏི. ‘‘དེ་སི་ཏཱ་ནཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ དེ་སི་ཏཱཏི ཨེ་ཏྠ ནི་ཀཱ་ར་སྶ ཨཱ་ཀཱ་རཱ་དེ་ས་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘པ་རི་ཡ་ནྟ་པ་རི་ཙྪེ་ད་བྷཱ་ཝ་ར་ཧི་ཏ་ཏྟཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ན་ཏྠི ཨ་ནྟཾ པ་རི་ཡ་ནྟ་མེ་ཏ་སྶཱ་ཏི ཨ་ན་ནྟནྟི ཝ་ཙ་ན་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏནྟི ནི་བྦཱ་ནཾ, ཛི་ཏ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀེ་ན ཀཾ ཀི་ནྟི ཀ་ཏྭཱ ཛི་ཏ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཀི་ལེ་ས་ག་ཎཾ ཨ་བྷི་མ་དྡི་ཏྭཱ’’ཏི. ཀེ་ན ཀཾ ཀི་ནྟི ཀ་ཏྭཱ ཀིཾ ཛི་ཏཾ ཝི་ཡཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ར་ཉྙཱ ས་པ་ཏྟ་ག་ཎཾ ཨ་བྷི་མ་དྡི་ཏྭཱ ར་ཛྫཾ ཝི་ཡཱ’’ཏི. ཏ་ཏྠ ‘‘ར་ཉྙཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ‘‘ཀེ་ནཱ’’ཏི པུ་ཙྪཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སི. ‘‘ས་པ་ཏྟ་ག་ཎ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ‘‘ཀ’’ནྟི པུ་ཙྪཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སི. ‘‘ཨ་བྷི་མ་དྡི་ཏྭཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ‘‘ཀི་ནྟི ཀ་ཏྭཱ’’ཏི པུ་ཙྪཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སི. ‘‘ར་ཛྫ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ‘‘ཀི’’ནྟི པུ་ཙྪཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་སི. ས་པ་ཏྟ་ག་ཎནྟི ཝེ་རི་ག་ཎཾ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཡོ་ཛ་ནཱ – ར་ཉྙཱ ས་པ་ཏྟ་ག་ཎཾ ཨ་བྷི་མ་དྡི་ཏྭཱ ར་ཛྫཾ རཱ་ཛ་བྷཱ་ཝཾ ཛི་ཏཾ ཝི་ཡ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཀི་ལེ་ས་ག་ཎཾ ཨ་བྷི་མ་དྡི་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ནཾ ཛི་ཏ་ནྟི. སྭེ་ཝཱཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝ. ‘‘ནི་བྦི་ཀཱ་ར་ཏཱ་ཡཱ’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཏཱ་དི་ས་དྡོ ནི་བྦི་ཀཱ་ར་ཏྠ་ཝཱ་ཙ་ཀོ ཨ་ནི་པྥ་ནྣ་པཱ་ཊི་པ་དི་ཀོ་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ‘‘ཝི་ཝེ་ཀ་པ་ཉྩ་ཀ’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ཀཱ་ཡ་ཙི་ཏྟ་ཨུ་པ་དྷི་ཝ་སེ་ན ཝི་ཝེ་ཀ་ཏྟ་ཡ་མྤི ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ ཝི་ཝེ་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་མཱ་ན་ཏྟཱ. ཏེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ‘‘ཡཱ་ནི ས་ཏྟ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཨེ་ཀེ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཀ་ས་དྡ་སྶ ཝི་ས་ཡཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏ་ཏྠཱཏི ས་ཏྟ་སུ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ. ཨེ་ཏྠ པ་ནཱཏི ས་མ་ཐེ་སུ པ་ན. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ. ཏ་སྶཱཏི ས་མྨུ་ཁཱ་ཝི་ན་ཡ་སྶ. ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་སཱུཏི ས་བྦ་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་སུ. མ་ཡཾ པ་ནཱཏི ས་ངྒ་ཧ་ཀཱ་ར་ཀཱ ཨ་མྷེ པ་ན, བུ་དྡྷ་གྷོ་ས་ནཱ་མ་ཀཱ མ་ཡཾ པ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ, རོ་ཙ་ཡཱ་མཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀ་སྶ ཀི་མ་ཏྠཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ རོ་ཙེ་སཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཝི་ནཱ་ཏི ནི་པཱ་ཏ་སྶ པ་ཊི་སེ་དྷ་ན་མ་ཏྠ་མ་ཏྟ’’ནྟི. ‘‘ཝི་ནཱ་ཏི ནི་པཱ་ཏ་སྶཱ’’ཏི པ་དཾ ‘‘ཨ་ཏྠ་མ་ཏྟ’’ནྟི པ་དེ ཝཱ་ཙ་ཀ་ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨ་ཏྟ་ནོ སཱ་དྷྱ་ཝ་ཙ་ནཾ བུ་དྡྷ་ཝ་ཙ་ན་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན སཱ་དྷ་ཀ་ཝ་ཙ་ནེ་ན སཱ་དྷེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཝུ་ཏྟ་མྤི ཙེ་ཏ’’ནྟི་ཨཱ་དི.
ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཨ་ཊྛ་ཀཱ་ནཱིཏི ཨ་དྷ་མྨ་དི་ཊྛི་བྷེ་ད, དྷ་མྨ་དི་ཊྛི་བྷེ་ད, ཝེ་མ་ཏི་ཀ་བྷེ་དེ་སུ ཏཱི་སུ ཨེ་ཀ་མེ་ཀཾ མཱུ་ལཾ ཀ་ཏྭཱ ཏ་ཡོ ཏ་ཡོ མཱུ་ལིཾ ཀ་ཏྭཱ ན་ཝ ཧོ་ནྟི, ཏེ་སུ དྷ་མྨ་དི་ཊྛི་བྷེ་དེ་སུ དྷ་མྨ་དི་ཊྛི་བྷེ་དཾ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛ ཧོ་ནྟི, ཏཱ་ནི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས བྷེ་ད་ཀ་ར་ཝ་ཏྠཱུ་སུ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས ཨ་ཊྛ་ཀཱ་ནི ཧོ་ནྟཱི་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཚ་ཨཱུ་ན་དི་ཡ་ཌྜྷ་ས་ཏནྟི ཙ་ཏུ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཱ་དྷི་ཀཾ ས་ཏ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
ཨེ་ཀེ་ཀ་ཝ་ཏྠུ་སྨིནྟི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ བྷེ་ད་ཀ་ར་ཝ་ཏྠཱུ་སུ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྨིཾ ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ.
ཨི་ཏི གཱ་ཐཱ་ས་ངྒ་ཎི་ཀ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མ་ཏྟཱ.