༥. པ་ཋ་མ་པ་ཝཱ་ར་ཎ་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ
༢༣༦. པ་ཉྩ་མེ པ་ཝཱ་རི་ཏཱཏི ཨེ་ཏྠ ཝ་སྶཾ་ཝུ་ཏྠ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ, པ་ཙྩ་ཡ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ, པ་ཊི་ཀྑེ་པ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ, ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཙཱ་ཏི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཱ་སུ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སུ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཙ པ་ཊི་ཀྑེ་པ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཙཱ་ཏི དྭེ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན པ་ཝཱ་རི་ཏཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ས་ཡནྟི ཏ་ཏི་ཡ་ནྟ་ནི་པཱ་ཏོ ‘‘པ་ཝཱ་རི་ཏཱ’’ཏི་པ་དེ་ན ས་མྦ་ནྡྷོ. ཙ་ས་དྡོ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ཙ པ་ཊི་ཀྑེ་པ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ཙཱ་ཏི. པ་ཊི་མུ་ཁཾ ཨ་ཏྟ་ནོ གེ་ཧཾ ཝི་ས་ནྟི པ་ཝི་ས་ནྟཱི་ཏི པ་ཊི་ཝི་སྶ་ཀཱཏི ཝུ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནྣ་གེ་ཧ་ཝཱ་སི་ཀཱ ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘སཱ་མ་ནྟ་གྷ་ར་ཝཱ་སི་ཀེ’’ཏི.
༢༣༧. ཨུ་དྡྷ་ངྒ་མོ ར་ཝོ ཨོ་ར་ཝོ, སོ་ཡེ་ཝ ས་དྡོ ཨོ་ར་ཝ་ས་དྡོ, ཀཱ་ཀཱ་ནཾ ཨོ་ར་ཝ་ས་དྡོ ཀ་ཀོ་ར་ཝ་ས་དྡོཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀཱ་ཀཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི.
༢༣༩. ཏ་ཝ་ནྟུ་པ་ཙྩ་ཡ་སྶ ཨ་ཏཱི་ཏ་ཏྠ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཏྠ ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠཱཏི ‘‘བྷུ་ཏྟ་ཝཱ’’ཏི་པ་དེ. ཡ་སྨཱ ཡེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ སོ ‘‘བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི’’ཏི ས་ངྑྱཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ས་ངྑཱ་དི་ཏྭཱཏི ད་ནྟེ་ཧི ཙུ་ཎྞཾ ཀ་ཏྭཱ. ཏེ་ནཱཏི ཏེ་ན ཧེ་ཏུ་ནཱ. ཨ་སྶཱཏི ‘‘བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི’’ཏི་པ་ད་སྶ. པ་ཝཱ་རེ་ཏི པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏཱི་ཏི པ་ཝཱ་རི་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀ་ཏ་པ་ཝཱ་ར་ཎོ’’ཏི. སོ་པི ཙཱཏི སོ པ་ཊི་ཀྑེ་པོ ཙ ཧོ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨ་སྶཱཏི ‘‘པ་ཝཱ་རི་ཏོ’’ཏི་པ་ད་སྶ. ཏ་ཏྠཱཏི ‘‘ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནེ. ཡ་སྨཱ བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི་ཏི་པི ས་ངྑྱཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཏ་སྨཱ ན པ་སྶཱ་མཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི པ་ད་བྷཱ་ཛ་ནི་ཡཱ ‘‘བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི’’ཏི མཱ་ཏི་ཀཱ་པ་ད་སྶ ཨ་སཾ་ས་ནྡ་ན་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨི་མི་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཡ་ཉྩཱཏི ཡ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཾ. དི་ར་ཏྟཱ་དཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན པ་ཉྩཱ་དི་ཝ་ཙ་ནཾ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཨེ་ཏནྟི ‘‘བྷུ་ཏྟཱ་ཝཱི’’ཏི་པ་དཾ.
‘‘ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ ཨེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ‘‘པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཉཱ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ཁཱ་ཡ་ན་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘དི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ‘‘ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ’’ཏི་པ་ད་སྶ དྭཱ་ད་ས་ཧ་ཏྠ་པྤ་མཱ་ཎོ ཧ་ཏྠ་པཱ་སོ ནཱ་དྷི་པྤེ་ཏོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཧ་ཏྠ་པྤ་མཱ་ཎེ’’ཏི. ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཎཾ ནཱ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཀཱ་ཡེ་ནཱ’’ཏི. ཨ་བྷི་ཧ་ར་ཏཱིཏི ཨ་བྷི་མུ་ཁཾ ཧ་ར་ཏི. ཏནྟི བྷོ་ཛ་ནཾ. ཨེ་ཏནྟི པ་ཉྩ་ངྒ་བྷཱ་ཝཾ, ‘‘པ་ཉྩ་ཧི…པེ… པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ཙ་ནཾ ཝཱ.
ཏ་ཏྲཱཏི ‘‘ཨ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནེ. ཨ་སྣཱ་ཏཱིཏི ཀཱི་ཡཱ་དི་ག་ཎ་ཏྟཱ, ཏ་སྶ ཙ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ར་དྷཱ་ཏུ་ཏྟཱ ས་ཀཱ་ར་ན་ཀཱ་རཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་གོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཏནྟི བྷོ་ཛ་ནཾ. ཨུ་ནྡ་ཏི པ་ས་ཝ་ཏི བྷུ་ཉྫ་ནྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཡུ་བ་ལཾ ཛ་ནེ་ཏཱི་ཏི ཨོ་ད་ནོ. ཡ་ཝཱ་ད་ཡོ པཱུ་ཏིཾ ཀ་ཏྭཱ ཀ་ཏ་ཏྟཱ ཀུ་ཙྪི་ཏེ་ན མ་སཱི་ཡ་ཏི ཨཱ་མ་སཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཀུ་མཱ་སོ. ས་ཙ་ཏི ས་མ་ཝཱ་ཡོ ཧུ་ཏྭཱ བྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ས་ཏྟུ. བྱ་ཉྫ་ན་ཏྠཱ་ཡ མཱ་རེ་ཏ་བྦོ་ཏི མ་ཙྪོ. མཱ་ནཱི་ཡ་ཏི བྷུ་ཉྫ་ནྟེ་ཧཱི་ཏི མཾ་སཾ. ཏ་ཏྠཱཏི ཨོ་ད་ནཱ་དཱི་སུ པ་ཉྩ་སུ བྷོ་ཛ་ནེ་སུ. སཱ་རོ ཨ་སྶ་ཏྠི ཨ་ཉྙེ་སཾ དྷ་ཉྙཱ་ན་ནྟི སཱ་ལཱི. ཝ་ཧ་ཏི བྷུ་ཉྫ་ནྟཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་ནྟི ཝཱི་ཧི. ཡ་ཝ་ཏི ཨ་མི་སྶི་ཏོ་པི མི་སྶི་ཏོ ཝི་ཡ བྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ཡ་ཝོ. གུ་དྷ་ཏི པ་རི་ཝེ་ཋ་ཏི མི་ལ་ཀྑ་བྷོ་ཛ་ན་ཏྟཱ་ཏི གོ་དྷུ་མོ. སོ་བྷ་ན་སཱི་ས་ཏྟཱ ཀ་མ་ནཱི་ཡ་བྷཱ་ཝཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཀ་ངྒུ. མ་ཧ་ནྟ་སཱི་ས་ཏྟཱ, མ་དྷུ་ར་ར་ས་ནཱ་ལ༹་ཏྟཱ ཙ ཝ་རཱི་ཡ་ཏི པ་ཏྠཱི་ཡ་ཏི ཛ་ནེ་ཧཱི་ཏི ཝ་ར་ཀོ. ཀོ་རཾ རུ་དྷི་རཾ དཱུ་ས་ཏི བྷུ་ཉྫ་ནྟཱ་ན་ནྟི ཀུ་དྲཱུ་ས་ཀོ. ནི་བྦ་ཏྟོ ཨོ་ད་ནོ ནཱ་མཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠཱཏི ས་ཏྟ་སུ དྷ་ཉྙེ་སུ. སཱ་ལཱི་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨི་ཏི་ས་དྡོ ནཱ་མ་པ་རི་ཡཱ་ཡོ. སཱ་ལཱི ནཱ་མཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ ‘‘ཝཱི་ཧཱི་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ་པི.
ཨེ་ཏྠཱཏི ཏི་ཎ་དྷ་ཉྙ་ཛཱ་ཏཱི་སུ. ནཱི་ཝཱ་རོ སཱ་ལི་ཡཱ ཨ་ནུ་ལོ་མོ, ཝ་ར་ཀ་ཙོ་ར་ཀོ ཝ་ར་ཀ་སྶ ཨ་ནུ་ལོ་མོ. ཨ་མྦི་ལ་པཱ་ཡཱ་སཱ་དཱི་སཱུཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ཁཱི་ར་བྷ་ཏྟཱ་ད་ཡོ ས་ངྒ་ཎྷ་ནྟི. ཨོ་དྷཱིཏི ཨ་ཝ་དྷི, མ་རི་ཡཱ་དོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སོ ཧི ཨ་ཝ་ཧཱི་ཡ་ཏི ཙ་ཛཱི་ཡ་ཏི ཨ་སྨཱ་ཏི ཨོ་དྷཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ཡོ་པི པཱ་ཡཱ་སོ ཝཱ ཡཱ་པི ཨ་མྦི་ལ་ཡཱ་གུ ཝཱ ཨོ་དྷིཾ ན ད་སྶེ་ཏི, སོ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ན ཛ་ནེ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. པ་ཡེ་ན ཁཱི་རེ་ན ཀ་ཏ་ཏྟཱ པཱ་ཡཱ་སོ. པཱ་ཏ་བྦ་སྶ, ཨ་སི་ཏ་བྦ་སྶ ཙཱ་ཏི དྭི་ནྣཾ བྱུ་པྤ་ཏྟི་ནི་མི་ཏྟཱ་ནཾ ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ ཝཱ པཱ་ཡཱ་སོཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨུ་དྡྷ་ན་ཏོཏི ཙུ་ལླི་ཏོ. སཱ ཧི ཨུ་པ་རི དྷཱི་ཡ་ནྟི ཋ་པི་ཡ་ནྟི ཐཱ་ལྱཱ་ད་ཡོ ཨེ་ཏྠཱ་ཏི ཨུ་དྡྷ་ན་ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏྭཱཏི པ་རི་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ. གྷ་ན་བྷཱ་ཝནྟི ཀ་ཐི་ན་བྷཱ་ཝཾ. ཨེ་ཏྠཱ་པི ཝཱ་ཀྱེ ‘‘ཡོ སོ’’ཏི པ་དཱ་ནི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཱ་ནི. པུ་བྦེཏི ཨ་བྦྷུ་ཎྷ་ཀཱ་ལེ. ནི་མ་ནྟ་ནེཏི ནི་མ་ནྟ་ན་ཊྛཱ་ནེ. བྷ་ཏྟེ ཨཱ་ཀི་རི་ཏྭཱ དེ་ནྟཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཡཱ་པ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི ཨི་མཱ་ཡཱ་ཏི ཡཱ་གུ. ཀི་ཉྩཱ་པི ཏ་ནུ་ཀཱ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ་པཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨུ་ད་ཀཱ་དཱི་སཱུཏི་ཨཱ་དི་ས་དྡེ་ན ཀི་ཉྫི་ཀ་ཁཱི་རཱ་ད་ཡོ ས་ངྒ་ཡ྄ཧ་ནྟི. ཡཱ་གུ་ས་ངྒ་ཧ་མེ་ཝ ག་ཙྪ་ཏི, ཀ་སྨཱ? ཨུ་ད་ཀཱ་དཱི་ནཾ པ་ཀྐུ་ཐི་ཏ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏ་སྨིཾ ཝཱཏི ས་བྷ་ཏྟེ, པ་ཀྐུ་ཐི་ཏ་ཨུ་ད་ཀཱ་དི་ཀེ ཝཱ. ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཝཱཏི པ་ཀྐུ་ཐི་ཏ་ཨུ་ད་ཀཱ་དི་ཏོ ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཨུ་ད་ཀཱ་དི་ཀེ ཝཱ. ཡ་ཏྠ ཡ་སྨིཾ ཨུ་ད་ཀཱ་དི་ཀེ པ་ཀྑི་པ་ནྟི, ཏཾ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཛ་ནེ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
སུ་དྡྷ་ར་ས་ཀོཏི མ་ཙྪ་མཾ་ས་ཁ་ཎྜ་ནྷཱ་རཱུ་ཧི ཨ་མི་སྶོ སུ་དྡྷོ མ་ཙྪཱ་དི་ར་ས་ཀོ. ར་ས་ཀ་ཡཱ་གཱུཏི ར་ས་ཀ་བྷཱུ་ཏཱ དྲ་ཝ་བྷཱུ་ཏཱ ཡཱ་གུ. གྷ་ན་ཡཱ་གཱུཏི ཀ་ཐི་ན་ཡཱ་གུ. ཨེ་ཏྠཱཏི གྷ་ན་ཡཱ་གུ་ཡཾ. པུ་པྥི་ཨ་ཏྠཱ་ཡཱཏི པུ་པྥཾ ཕུ་ལླཾ ཨི་མ་སྶ ཁ་ཛྫ་ཀ་སྶཱ་ཏི པུ་པྥཱི, པུ་པྥི་ནོ ཨ་ཏྠོ པ་ཡོ་ཛ་ནཾ པུ་པྥི་ཨ་ཏྠོ, ཏ་ད་ཏྠཱ་ཡ ཀ་ཏ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏེ ཏ་ཎྜུ་ལེཏི ཏེ སེ་དི་ཏ་ཏ་ཎྜུ་ལེ. ཨ་ཙུ་ཎྞ་ཏྟཱ ནེ་ཝ ས་ཏྟུ་ས་ངྑྱཾ, ཨ་པ་ཀྐ་ཏྟཱ ན བྷ་ཏྟ་ས་ངྑྱཾ ག་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་ཧཱིཏི སེ་དི་ཏ་ཏ་ཎྜུ་ལེ་ཧི. ཏེ ཏ་ཎྜུ་ལེ པ་ཙ་ནྟི, ཀ་རོ་ནྟཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
‘‘ཡ་ཝེ་ཧཱི’’ཏི བ་ཧུ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ས་ཏྟ དྷ་ཉྙཱ་ནི་པི ག་ཧི་ཏཱ་ནི. ཨེ་ས ན་ཡོ སཱ་ལི་ཝཱི་ཧི་ཡ་ཝེ་ཧཱི་ཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི. ཐུ་སེཏི དྷ་ཉྙ་ཏ་ཙེ. པ་ལཱ་པེ་ཏྭཱཏི པ་ཊི་ཀྐ་མཱ་པེ་ཏྭཱ. ཏནྟི ཙུ་ཎྞཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཁ་ར་པཱ་ཀ་བྷ་ཛྫི་ཏཱ་ནནྟི ཁ་རོ པཱ་ཀོ ཁ་ར་པཱ་ཀོ, ཁ་ར་པཱ་ཀེ་ན བྷ་ཛྫི་ཏཱ ཁ་ར་པཱ་ཀ་བྷ་ཛྫི་ཏཱ, ཏེ་སཾ. ན པ་ཝཱ་རེ་ནྟི ཨ་ས་ཏྟུ་ས་ངྒ་ཧ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཀུ་ཎྜ་ཀ་མྤཱིཏི ཀ་ཎ་མྤི. པ་ཝཱ་རེ་ཏི ས་ཏྟུ་ས་ངྒ་ཧ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏེ་ཧཱིཏི ལཱ་ཛེ་ཧི. སུ་དྡྷ་ཁ་ཛྫ་ཀནྟི པི་ཊྛེ་ཧི ཨ་མི་སྶི་ཏཾ སུ་དྡྷཾ ཕ་ལཱ་ཕ་ལཱ་དི་ཁ་ཛྫ་ཀཾ. ཡཱ་གུཾ པི་ཝ་ནྟ་སྶ དེ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏཱ་ནཱིཏི དྭེ མ་ཙྪ་མཾ་ས་ཁ་ཎྜཱ་ནི. ན པ་ཝཱ་རེ་ཏི དྭི་ནྣཾ མ་ཙྪ་མཾ་ས་ཁ་ཎྜཱ་ནཾ ཨ་ཁཱ་དི་ཏ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏ་ཏོཏི དྭེ་མ་ཙྪ་མཾ་ས་ཁ་ཎྜ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ, ཏེ་སུ ཝཱ. སོཏི ཁཱ་ད་ཀོ བྷི་ཀྑུ. ཨ་ཉྙནྟི དྭཱི་ཧི མ་ཙྪ་མཾ་ས་ཁ་ཎྜེ་ཧི ཨ་ཉྙཾ པ་ཝཱ་ར་ཎ་པ་ཧོ་ན་ཀཾ བྷོ་ཛ་ནཾ.
ཨ་ཝ་ཏྠུ་ཏཱ་ཡཱཏི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ཨ་ཝ་ཏྠུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཡཾ ཧཱི’’ཏི. ཧིས་དྡོ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཛོ་ཏ་ཀོ. ཡནྟི མཾ་སཾ. ཨི་དཾ པ་ནཱཏི ཨི་དཾ མཾ་སཾ པ་ན. པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟ་མཾ་སཾ ཀ་པྤི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་པ་ཊི་ཀྑི་པི་ཏ་བྦ་ཊྛཱ་ནེ ཋི་ཏ་ཏྟཱ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟ་མྤི མཾ་ས་བྷཱ་ཝཾ ན ཛ་ཧཱ་ཏི. ན་ནུ ཁཱ་དི་ཏ་མཾ་སཾ པ་ན ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ པ་ཊི་ཀྑི་པི་ཏ་བྦ་ཊྛཱ་ནེ ཋི་ཏ་ཏྟཱ ཁཱ་དི་ཡ་མཱ་ན་མྤི མཾ་ས་བྷཱ་ཝཾ ཛ་ཧཱ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཡཾ པ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཀུ་ལ་དཱུ་ས་ཀ་ཀ་མྨ་ཉྩ ཝེ་ཛྫ་ཀ་མྨ་ཉྩ ཨུ་ཏྟ་རི་མ་ནུ་སྶ་དྷ་མྨཱ་རོ་ཙ་ན་ཉྩ སཱ་དི་ཏ་རཱུ་པི་ཡ་ཉྩ ཀུ་ལ…པེ… རཱུ་པི་ཡཱ་ནི, ཏཱ་ནི ཨཱ་དཱི་ནི ཡེ་སཾ ཀུ་ཧ་ནཱ་དཱི་ན་ནྟི ཀུ་ལ…པེ… རཱུ་པི་ཡཱ་ད་ཡོ, ཏེ་ཧི. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སུ ཝཱ་རེ་སུ.
ཨེ་ཝནྟི་ཨཱ་དི ནི་ག་མ་ན་ནི་ད་སྶ་ནཾ. ཏནྟི བྷོ་ཛ་ནཾ. ཡ་ཐཱཏི ཡེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན. ཡེ་ན ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧ་ཊཾ ཧོ་ཏི, སོ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི པ་ཝཱ་རེ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཀ་ཏྠ་ཙཱིཏི ཀི་སྨི་ཉྩི པ་ཏྟཱ་དི་ཀེ. ཏ་སྨིཾ ཙེ ཨ་ནྟ་རེཏི ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ ཙེ. ཨ་ཉྙ་ཏྲཱཏི ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ. པ་ཏྟེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་བྷོ་ཛ་ནཾ ཨ་ན་ཛ྄ཛྷོ་ཧ་རི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི ཡ་ཐཱ, ཨེ་ཝ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ. ས་བྦ་ཏྠཱཏི ས་བྦེ་སུ པ་དེ་སུ. ཏ་ཏྠཱཏི ཀུ་རུ་ནྡཱི་ཡཾ. ཨཱ་ནི་ས་ད་སྶཱཏི ཨཱ་ག་མྨ ནི་སཱི་ད་ཏི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཨཱ་ནི་ས་དོ, ཏ་སྶ པ་ཙྪི་མ་ནྟ་ཏོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. པ་ཎྷི་ཨ་ནྟ་ཏོཏི པ་ས་ཏི ཋི་ཏ་ཀཱ་ལེ ཝཱ ག་མ་ན་ཀཱ་ལེ ཝཱ བྷཱུ་མིཾ ཕུ་ས་ཏཱི་ཏི པ་ཎྷཱི, ཏ་སྶ ཨ་ནྟ་ཏོ. ‘‘དཱ་ཡ་ཀ་སྶཱ’’ཏི་པ་དཾ ‘‘པ་སཱ་རི་ཏ་ཧ་ཏྠ’’ནྟི པ་དེ་ན ཙ ‘‘ཨ་ངྒ’’ནྟི པ་དེ་ན ཙ ཨ་ཝ་ཡ་ཝཱི་ས་མྦ་ནྡྷོ. ཧ་ཏྠ་པཱ་སོཏི ཧ་ཏྠ་སྶ པཱ་སོ ས་མཱི་པོ ཧ་ཏྠ་པཱ་སོ, ཧ་ཏྠོ པ་ས་ཏི ཕུ་ས་ཏི ཨ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ་ཏི ཝཱ ཧ་ཏྠ་པཱ་སོ, ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཧ་ཏྠོ པ་དེ་སོ. ཏ་སྨིནྟི ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ.
ཨུ་པ་ནཱ་མེ་ཏཱིཏི ས་མཱི་པཾ ནཱ་མེ་ཏི. ཨ་ན་ནྟ་ར་ནི་སི་ནྣོ་པཱིཏི ཧ་ཏྠ་པཱ་སཾ ཨ་ཝི་ཛ་ཧི་ཏྭཱ ཨ་ན་ནྟ་རེ ཋཱ་ནེ ནི་སི་ནྣོ་པི བྷི་ཀྑུ ཝ་ད་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. བྷ་ཏྟ་པ་ཙྪིནྟི བྷ་ཏྟེ་ན པ་ཀྑི་ཏྟཾ པ་ཙྪིཾ. ཨཱི་ས་ཀནྟི བྷཱ་ཝ་ན་པུཾ་ས་ཀཾ. ཨུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཝཱ ཨ་པ་ནཱ་མེ་ཏྭཱ ཝཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷི་ཏ་བྦཾ. དཱུ་རེཏི ན་ཝཱ་ས་ནེ. ཨི་ཏོཏི པ་ཏྟ་ཏོ. ག་ཏོ དཱུ་ཏོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
པ་རི་ཝེ་ས་ནཱ་ཡཱཏི པ་རི་ཝེ་ས་ན་ཏྠཱ་ཡ, བྷ་ཏྟ་གྒེ ཝཱ. ཏ་ཏྲཱཏི ཨ་སྨིཾ པ་རི་ཝེ་ས་ནེ. ཏནྟི བྷ་ཏྟ་པ་ཙྪིཾ. ཕུ་ཊྛ་མ་ཏྟཱ་ཝཱཏི ཕུ་སི་ཡ་མ་ཏྟཱ་ཝ. ཀ་ཊ་ཙྪུ་ནཱ ཨུ་དྡྷ་ཊ་བྷ་ཏྟེ པ་ན པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ, ཡ་སྨཱ ཝཱ. ཏ་སྶཱཏི པ་རི་ཝེ་ས་ཀ་སྶ. ཨ་བྷི་ཧ་ཊེ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟ་ཏྟཱཏི ཨ་བྷི་ཧ་ཊ་སྶ བྷ་ཏྟ་སྶ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.
‘‘ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝཱ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ནྟ་སྶ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཧོ་ཏཱི’’ཏི ས་ངྑེ་པེ་ན ཝུ་ཏྟ་མ་ཏྠཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཏྠཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠཱཏི ཏེ་སུ ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཊི་ཀྑེ་པེ་སུ. མ་ཙྪི་ཀ་བཱི་ཛ་ནིནྟི མ་ཀྑི་ཀཱ་ནཾ ཨུ་ཏྟཱ་ས་ནིཾ བཱི་ཛ་ནིཾ. ཁ་ཀཱ་ར་སྶ ཧི ཚ་ཀཱ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ‘‘མ་ཙྪི་ཀཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘‘ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ (ཨ. ནི. ༣.༡༠༣). ཨེ་ཏྠ ཧི ‘‘ས་ཀྑི་ཀ་ཏྭཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦེ ཁ་ཀཱ་ར་སྶ ཚ་ཀཱ་རོ ཧོ་ཏི.
ཨེ་ཀོ ཝ་ད་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱཏི པ་ཏྟ་ཏོ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ. ཨེ་ཏྠཱཏི ཝ་ཙ་ནེ. ཀ་ཐནྟི ཀེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཧོ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཝ་ད་ནྟ་སྶ ནཱ་མཱཏི ཨེ་ཏྠ ནཱ་མ་ས་དྡོ ག་ར་ཧ་ཏྠོ ‘‘ཨ་ཏྠཱི’’ཏི་པ་དེ་ན ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦོ. ཨ་ཏྠི ནཱ་མཱཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་ཏོ་པཱིཏི པ་ཏྟ་ཏོ་པི. ཏ་ཏྲཱ་པཱིཏི ཏ་སྨིཾ ཝ་ཙ་ནེ་པི.
ས་མཾ་ས་ཀནྟི མཾ་སེ་ན ས་ཧ པ་ཝ་ཏྟཾ. ར་སནྟི དྲ་ཝཾ. ཏནྟི ཝ་ཙ་ནཾ. པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏོ ཧོ་ཏི. ཀ་སྨཱ? མ་ཙྪོ ཙ ར་སོ ཙ མ་ཙྪེ་ན མི་སྶོ ར་སོ ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྠ་སྶ ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ཨི་དནྟི ཝ་ཏྠུཾ. མཾ་སཾ ཝི་སུཾ ཀ་ཏྭཱཏི ‘‘མཾ་ས་སྶ ར་སཾ མཾ་ས་ར་ས’’ནྟི མཾ་ས་པ་ད་ཏྠ་སྶ པ་དྷཱ་ན་བྷཱ་ཝཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ, ར་ས་པ་ད་ཏྠ་སྶེ་ཝ པ་དྷཱ་ན་བྷཱ་ཝཾ ཀ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨཱ་པུ་ཙྪ་ནྟནྟི ‘‘མཾ་ས་ར་སཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’’ཏི ཨཱ་པུ་ཙྪ་ནྟཾ. ཏནྟི མཾ་སཾ. ཀ་ར་མྦ་ཀོཏི མི་སྶ་ཀཱ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཏཾ. ཡ་ཉྷི ཨ་ཉྙེ་ན ཨ་ཉྙེ་ན མི་སྶེ་ཏྭཱ ཀ་རོ་ནྟི, སོ ‘‘ཀ་ར་མྦ་ཀོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཝ་ཙ་ན་ཏྠོ – ཀ་རོ་ཏི ས་མཱུ་ཧཾ ཨ་ཝ་ཡ་ཝི་ནྟི ཀ་རོ, ཀ་རཱི་ཡ་ཏི ཝཱ ས་མཱུ་ཧེ་ན ཨ་ཝ་ཡ་ཝི་ནཱ་ཏི ཀ་རོ, ཨ་ཝ་ཡ་ཝོ, ཏཾ ཝ་ཀ་ཏི ཨཱ་ད་དཱ་ཏཱི་ཏི ཀ་ར་མྦ་ཀོ, ས་མཱུ་ཧོ. ‘‘ཀ་ད་མྦ་ཀོ’’ཏི་པི པཱ་ཋོ, སོ་པི ཡུ་ཏྟོ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་མ་ཏ་ཏྟཱ པ་ཎྜི་ཏེ་ཧི. ཨ་བྷི་དྷཱ་ནེ་པི ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཨ་ཏྠཱི. ཨ་ཏྠོ པ་ན ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཙི་ནྟེ་ཏ་བྦོ. ཨི་མ་སྨིཾ ཝཱ ཨ་ཏྠེ ར་ཀཱ་ར་སྶ ད་ཀཱ་རོ ཀཱ་ཏ་བྦོ. མཾ་སེ་ན མི་སྶོ, ལ་ཀྑི་ཏོ ཝཱ ཀ་ར་མྦ་ཀོ མཾ་ས་ཀ་ར་མྦ་ཀོ. ན པ་ཝཱ་རེ་ཏཱིཏི ཡེ་སཾ ཀེ་ས་ཉྩི མི་སྶ་ཀ་ཏྟཱ ན པ་ཝཱ་རེ་ཏི. པ་ཝཱ་རེ་ཏཱིཏི མཾ་སེ་ན མི་སྶི་ཏ་ཏྟཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏི.
ཡོ པ་ན པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི, སོ པ་ཝཱ་རི་ཏོ་ཝ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ནི་མ་ནྟ་ནེཏི ནི་མ་ནྟ་ན་ཊྛཱ་ནེ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ. ཏ་ཏྠཱཏི ཀུ་རུ་ནྡི་ཡཾ. ཡེ་ནཱཏི ཡེ་ན བྷ་ཏྟེ་ན. ཨེ་ཏྠཱཏི ‘‘ཡཱ་གུཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནེ. ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཙ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨེ་ཏྠཱཏི ‘‘ཡཱ་གུ་མི་སྶ་ཀཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནེ. དུ་དྡ་སནྟི དུ་ཀྐ་རཾ ད་སྶ་ནཾ. ཨི་ད་ཉྩཱཏི ‘‘མི་སྶ་ཀཾ ག་ཎྷ་ཐཱ’’ཏི་ཝ་ཙ་ན་ཉྩ. ན ས་མཱ་ནེ་ཏ་བྦནྟི ས་མཾ ན ཨཱ་ནེ་ཏ་བྦཾ, ས་མཱ་ནཾ ཝཱ ན ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ, ཡ་སྨཱ ཝཱ. ཨི་དཾ པ་ནཱཏི མི་སྶ་ཀཾ པ་ན. ཨེ་ཏྠཱཏི མི་སྶ་ཀེ. ཝི་སུཾ ཀ་ཏྭཱཏི ར་ས་ཁཱི་ར་ས་པྤཱི་ནི ཨཱ་ཝེ་ཎིཾ ཀ་ཏྭཱ. ཏནྟི ར་སཱ་དིཾ.
ཀ་དྡཱི་ཡ་ཏི མ་དྡཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཀ་དྡ་མོ. ཨུ་ནྡ་ཏི པ་ས་ཝ་ཏི ཝ་ཌྜྷ་ཏཱི་ཏི ཨུ་ད་ཀཾ. ཨུ་ནྡ་ཏི ཝཱ ཀླེ་ད་ནཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཨུ་ད་ཀཾ, ནི་ལཱི་ནེ ས་ཏྟེ གུ་པ་ཏི ར་ཀྑ་ཏཱི་ཏི གུ་མྦོ, གུ་ཧ་ཏི སཾ་ཝ་ར་ཏཱི་ཏི ཝཱ གུ་མྦོ. ཨ་ནུ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ནྟེ་ནཱཏི ཨ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན པ་རི་ཝ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་ནྟེ་ན. ཏནྟི ནཱ་ཝཾ ཝཱ སེ་ཏུཾ ཝཱ. མ་ཛ྄ཛྷ་ནྷི་ཀནྟི ཨ་ཧ་སྶ མ་ཛ྄ཛྷཾ མ་ཛ྄ཛྷ་ནྷཾ, ཨ་ཧ་ས་དྡ་སྶ ནྷཱ་དེ་སོ, མ་ཛ྄ཛྷ་ནྷཾ ཨེ་ཝ མ་ཛ྄ཛྷ་ནྷི་ཀཾ. པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ པ་ན མ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི་ཀ་ནྟི པཱ་ཋོ ཨ་ཏྠི, སོ ཨ་པཱ་ཋོ་ཡེ་ཝ. ཡོ ཋི་ཏོ པ་ཝཱ་རེ་ཏི, ཏེ་ན ཋི་ཏེ་ནེ་ཝ བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨཱ་ནི་ས་དནྟི པཱི་ཋེ ཕུ་ཊྛ་ཨཱ་ནི་ས་ད་མཾ་སཾ. ཨ་ཙཱ་ལེ་ཏྭཱཏི ཨ་ཙཱ་ཝེ་ཏྭཱ. ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཝཱ པཱ་ཋོ. ཨུ་པ་རི ཙ པ་སྶེ་སུ ཙ ཨ་མོ་ཙེ་ཏྭཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནེ ཝི་ཡ ཋཱ་ནཱ་ཙཱ་ཝ་ནཾ ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. སཾ་ས་རི་ཏུནྟི སཾ་ས་བྦི་ཏུཾ. ནནྟི བྷི་ཀྑུཾ.
ཨ་ཏི་རེ་ཀཾ རི་ཙ་ཏི ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ, ན ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟནྟི ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ན ཨ་ཏི་རི་ཏྟ’’ནྟི. ‘‘ཨ་དྷི་ཀ’’ནྟི་ཨི་མི་ནཱ ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ས་དྡ་སྶ ཨ་ཏི་སུ་ཉྙ་ཏྠཾ ནི་ཝ་ཏྟེ་ཏི. ཨ་དྷི ཧུ་ཏྭཱ ཨེ་ཏི པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་དྷི་ཀཾ. ཏཾ པ་ནཱཏི ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟཾ པ་ན ཧོ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠཱཏི ‘‘ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ནེ. ཝི་ཏྠཱ་རོ ཨེ་ཝཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏ་ཏྠཱཏི ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཀཱ་ཏ་བྦེ་སུ ཝ་ཏྠཱུ་སུ. ཡཾ ཕ་ལཾ ཝཱ ཡཾ ཀ་ནྡ་མཱུ་ལཱ་དི ཝཱ ཨ་ཀ་ཏ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཾ ཝཱཏི ཀུ་ལ་དཱུ་ས་ཀ་ཀ་མྨཱ་དཱི་ཧི ནི་བྦ་ཏྟཾ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཾ ཝཱ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཡོཏི ཝི་ན་ཡ་དྷ་རོ བྷི་ཀྑུ. ཏེ་ན ཀ་ཏ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན ཨཱ་ས་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཀ་ཏ’’ནྟི་ཝ་ཙ་ན་ཏོ བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་ནཱ ཨ་པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན ཨཱ་ས་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏེ་ན ཀ་ཏྟ་བྦ་ནྟི སི་དྡྷཾ. ཏ་སྨཱ པཱ་ཏོ ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ནྟེ་སུ དྭཱི་སུ ཨེ་ཀོ པ་ཝཱ་རི་ཏོ, ཏ་སྶ ཨི་ཏ་རོ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ ལ་དྡྷཾ བྷི་ཀྑཾ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཨ་བྷུ་ཏྭཱ་པི ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ’’ནྟི ཀཱ་ཏུཾ ལ་བྷ་ཏི ཨེ་ཝ. ཡནྟི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ. ‘‘ཏ་དུ་བྷ་ཡ་མྤཱི’’ཏི་ཨི་མི་ནཱ ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ཉྩ ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ཉྩ ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ, ན ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟནྟི ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི.
ཏ་སྶེ་ཝཱཏི ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟ་སྶེ་ཝ. ཨེ་ཏྠཱཏི ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ, ‘‘ཀ་པྤི་ཡ་ཀ་ཏ’’ནྟི ཨཱ་དཱི་སུ ས་ཏྟ་སུ ཝི་ན་ཡ་ཀ་མྨཱ་ཀཱ་རེ་སུ ཝཱ. ཨ་ན་ནྟ་རེཏི ཝི་ན་ཡ་དྷ་ར་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རེ ཨཱ་ས་ནེ. པ་ཏྟ་ཏོ ནཱི་ཧ་རི་ཏྭཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི བྷུ་ཉྫ་ན་ཊྛཱ་ནེ་ཡེ་ཝ. ཏ་སྶཱཏི ནི་སི་ནྣ་སྶ. ཏེ་ནཱཏི བྷ་ཏྟཾ ཨཱ་ནེ་ནྟེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ‘‘ནི་སི་ནྣེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ’’ཏི ཀཱ་རི་ཏ་ཀ་མྨཾ ཨཱ་ནེ་ཏ་བྦཾ. ཀ་སྨཱ ‘‘ཧ་ཏྠཾ དྷོ་ཝི་ཏྭཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ནྟི པུ་ཙྪ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀ་སྨཱ’’ཏི. ཧཱིཏི ཀཱ་ར་ཎཾ. ཡ་སྨཱ ཨ་ཀ་པྤི་ཡཾ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཧ་ཏྠཾ དྷོ་ཝི་ཏྭཱ་ཏི མ་ཡཱ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཏ་སྶཱཏི བྷ་ཏྟཾ ཨཱ་ནེ་ནྟ་སྶ. ཡེ་ནཱཏི ཝི་ན་ཡ་དྷ་རེ་ན. པུ་ན ཡེ་ནཱཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཝ. ཡ་ཉྩཱཏི ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡ་ཉྩ. ཡེ་ན ཝི་ན་ཡ་དྷ་རེ་ན པ་ཋ་མཾ ཨ་ཀ་ཏཾ, ཏེ་ནེ་ཝ ཀ་ཏྟ་བྦཾ. ཡ་ཉྩ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ པ་ཋ་མཾ ཨ་ཀ་ཏཾ, ཏ་ཉྙེ་ཝ ཀ་ཏྟ་བྦ་ནྟི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠཱཏི པ་ཋ་མ་བྷཱ་ཛ་ནེ. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ. པ་ཋ་མ་བྷཱ་ཛ་ནཾ སུ་དྡྷཾ དྷོ་ཝི་ཏྭཱ ཀ་ཏ་མྤི ནི་དྡོ་ས་མེ་ཝ. ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱཏི པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ.
ཀུ་ཎྜེ་པཱིཏི ཨུ་ཀྑ་ལི་ཡ་མྤི. སཱ ཧི ཀུ་ཌ་ཏི ཨོ་ད་ནཱ་དིཾ དཱ་ཧཾ ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཀུ་ཎྜོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏནྟི ཨ་ཏི་རི་ཏྟ་ཀ་ཏཾ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ. ཡེ་ན པ་ནཱཏི ཝི་ན་ཡ་དྷ་རེ་ན པ་ན. བྷི་ཀྑུཾ ནི་སཱི་དཱ་པེ་ནྟཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. མ་ངྒ་ལ་ནི་མ་ནྟ་ནེཏི མ་ངྒ་ལ་ཏྠཱ་ཡ ནི་མ་ནྟ་ན་ཊྛཱ་ནེ. ཏ་ཏྠཱཏི མ་ངྒ་ལ་ནི་མ་ནྟ་ནེ. ཀ་རོ་ནྟེ་ནཱཏི ཀ་རོ་ནྟེ་ན ཝི་ན་ཡ་དྷ་རེ་ན.
གི་ལཱ་ནེ་ན བྷུ་ཉྫི་ཏཱ་ཝ་སེ་ས་མེ་ཝ ན ཀེ་ཝ་ལཾ གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ, གི་ལཱ་ནཾ པ་ན ཨུ་དྡི་སྶ ཨཱ་བྷ་ཏཾ གི་ལཱ་ནཱ་ཏི་རི་ཏྟ་མེ་ཝ ནཱ་མཱ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ན ཀེ་ཝ་ལ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཡཾ་ཀི་ཉྩི གི་ལཱ་ནནྟི ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཝཱ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཝཱ ཡཾ་ཀི་ཉྩི གི་ལཱ་ནཾ. ཡཾ དུ་ཀྐ་ཊཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཏཾ ཨ་སཾ་ས་ཊྛ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨ་ནཱ་ཧཱ་ར་ཏྠཱ་ཡཱཏི པི་པཱ་ས་ཙྪེ་ད་ན་ཨཱ་བཱ་དྷ་ཝཱུ་པ་ས་མ་ཏྠཱ་ཡ.
༢༤༡. ས་ཏི པ་ཙྩ་ཡེཏི ཨེ་ཏྠ པ་ཙྩ་ཡ་སྶ ས་རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘པི་པཱ་སཱ་ཡ ས་ཏཱི’’ཏི ཙ ‘‘ཨཱ་བཱ་དྷེ ས་ཏཱི’’ཏི ཙ ཝུ་ཏྟཾ. ཏེ་ན ཏེ་ནཱཏི ས་ཏྟཱ་ཧ་ཀཱ་ལི་ཀེ་ན ཙ ཡཱ་ཝ་ཛཱི་ཝི་ཀེ་ན ཙ. ཏ་སྶཱཏི ཨཱ་བཱ་དྷ་སྶ. ཨི་དཾ པ་དཾ ‘‘ཨུ་པ་ས་མ་ན་ཏྠ’’ནྟི ཨེ་ཏྠ ས་མུ་དྷཱ་ཏུ་ཡཱ ས་མྦ་ནྡྷེ ས་མྦ་ནྡྷོ, ཡུ་པ་ཙྩ་ཡེ་ན ས་མྦ་ནྡྷེ ཀ་མྨ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦ་ནྟི. པ་ཉྩ་མཾ.