༣. པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་དཾ

༢༢༡. ཏ་ཏི་ཡེ ‘‘ན ཁོ…པེ… ཀ་རོ་ནྟཱི’’ཏི་པཱ་ཋ་སྶ ཨ་ཏྠ་ས་མྦ་ནྡྷཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཡེ་ན ནི་ཡཱ་མེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ‘‘ཡེ་ན ནི་ཡཱ་མེ་ནཱ’’ཏི་ཨི་མི་ནཱ ‘‘ཡ་ཐ་ཡི་མེ མ་ནུ་སྶཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཡ་ཐཱ་ས་དྡ་སྶ ཡཾ་ས་དྡ་ཏྠ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏེ་ནཱཏི ཏེ་ན ནི་ཡཱ་མེ་ན. ཨི་མི་ནཱ ཡ་ཐཱ་ས་དྡ་སྶ ནི་ཡ་མ་ནི་དྡི་ཊྛ་བྷཱ་ཝཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘ཉཱ་ཡ་ཏཱི’’ཏི་ཨི་མི་ནཱ ཀི་རི་ཡཱ་པཱ་ཋ་སེ་སཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘སཱ་ས་ནཾ ཝཱ དཱ་ནཾ ཝཱ’’ཏི་པ་དེ་ཧི ཨི་དཾ་ས་དྡ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི. བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁེ ས་ངྒྷེཏི ས་མྤ་དཱ་ན་ཏྠེ ཙེ་ཏཱ་ནི བྷུ་མྨ་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི, བུ་དྡྷ་པྤ་མུ་ཁ་སྶ ས་ངྒྷ་སྶ དཱ་ནཾ ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ‘‘པ་རི་ཏྟ’’ནྟི་ཨི་མི་ནཱ ཨོ་ར་ཀ་ས་དྡ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏི. ‘‘ལཱ་མ་ཀ’’ནྟི་ཨི་མི་ནཱ པ་རི་ཏྟ་ས་དྡ་སྶ པ་རི་ཝཱ་ར་ཏྠཾ ནི་ཝ་ཏྟེ་ཏི. ཀི་རོ ཨེ་ཝ པ་ཏི་བྷཱ་ཝེ ནི་ཡུ་ཏྟོ ཀི་ར་པ་ཏི་ཀོཏི ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘ཀི་ར་པ་ཏི་ཀོ་ཏི ཨེ་ཏྠཱ’’ཏི ཨཱ་དི. སོཏི ཀི་ར་པ་ཏི་ཀོ. ཀ་མྨཾ ཀཱ་རེ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ཝ་སེ་ནཱཏི ཝོ་ཧཱ་ར་ཝ་སེ་ན, ཨུ་པ་ལ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན, པ་དྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ན ཀེ་ཝ་ལཾ བ་ད་རཱ་ཡེ་ཝ, ཨ་ཉྙེ་པི པ་ན བ་ཧཱུ ཁཱ་ད་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཱ པ་ཊི་ཡ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. བ་ད་རེ་ན མི་སྶོ བ་ད་ར་མི་སྶོ, བ་ད་ར་སཱ་ལ༹་ཝོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘བ་ད་ར་སཱ་ལ༹་ཝེ་ནཱ’’ཏི. བ་ད་ར་ཙུ་ཎྞེ་ན མི་སྶོ མ་དྷུ་ས་ཀྑ་རཱ་དི ‘‘བ་ད་ར་སཱ་ལ༹་ཝོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.

༢༢༢. ཨུ་དྡྷཾ སཱུ་རོ ཨུ་གྒ་ཏོ ཨ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ་ཏི ཨུ་སྶཱུ་རོཏི ཝུ་ཏྟེ ཨ་ཏི་དི་ཝཱ་ཀཱ་ལོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཏི་དི་ཝཱ’’ཏི.

༢༢༦. ཨ་ཡཾ བྷ་ཏྟ་ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ ནཱ་མ ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. པ་ཉྩ་སུ ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀེ་སཱུཏི ནི་དྡྷཱ་ར་ཎ་ས་མུ་དཱ་ཡོ, ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མ་སྶཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཡ་དི པ་ན ས་མྨུ་ཁཱ་པི ཝི་ཀ་པྤི་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཏ་དཱ ཨ་ཏྟ་ནཱ ས་ཧ ཋི་ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཀ་སྨཱ ན ཝི་ཀ་པྤེ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘སཱ ཙཱ་ཡ’’ནྟི་ཨཱ་དི. སཱ ཨ་ཡཾ ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ ས་ངྒ་ཧི་ཏཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀ་སྨཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཝི་ཀ་པྤེ་ཏུཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘བྷ་ག་ཝ་ཏི ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ཧཱིཏི ས་ཙྩཾ, ཡ་སྨཱ ཝཱ. ས་ངྒྷེ་ན ཀ་ཏ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ.

༢༢༩. ‘‘དྭེ ཏ་ཡོ ནི་མ་ནྟ་ནེ’’ཏི་པ་དཱ་ནི ལི་ངྒ་ཝི་པ་ལླཱ་སཱ་ནཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘དྭེ ཏཱི་ཎི ནི་མ་ནྟ་ནཱ་ནཱི’’ཏི. ནི་མ་ནྟི་ཏ་བྦོ ཨེ་ཏེ་ཧཱི་ཏི ནི་མ་ནྟ་ནཱ་ནི བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི བྷུ་ཉྫ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. དྭེ ཏཱི་ཎི ཀུ་ལཱ་ནི ཨཱ་ཀི་ར་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. སཱུ་པ་བྱ་ཉྫ་ནནྟི སཱུ་པོ ཙ བྱ་ཉྫ་ན་ཉྩ སཱུ་པ་བྱ་ཉྫ་ནཾ. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི ཨེ་ཀ་ཏོ མི་སྶི་ཏ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. མཱུ་ལ་ནི་མ་ནྟ་ནནྟི པ་ཋ་མ་ནི་མ་ནྟ་ནཾ བྷོ་ཛ་ནཾ. ཨ་ནྟོཏི ཧེ་ཊྛཱ. ཨེ་ཀ་མྤི ཀ་བ་ལ༹ནྟི ཨེ་ཀ་མྤི ཨཱ་ལོ་པཾ. ཡ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཝཱཏི ཡེ་ན ཝཱ ཏེ་ན ཝཱ ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན. ཏ་ཏྠཱཏི ཏ་སྨིཾ བྷོ་ཛ་ནེ. ར་སཾ ཝཱཏི ཁཱི་ར་ཏོ ཨ་ཉྙཾ ར་སཾ ཝཱ. ཡེ་ན ཁཱི་ར་ར་སེ་ན ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་ཏཾ བྷ་ཏྟཾ ཨེ་ཀ་ར་སཾ ཧོ་ཏི, ཏཾ ཁཱི་རཾ ཝཱ ཏཾ ར་སཾ ཝཱ ཨཱ་ཀི་ར་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཡཾ་ས་དྡོ ཧི ཨུ་ཏྟ་ར་ཝཱ་ཀྱེ ཋི་ཏོ པུ་བྦ་ཝཱ་ཀྱེ ཏཾ་ས་དྡཾ ཨ་ཝ་ག་མ་ཡ་ཏི. ཁཱི་རེ་ན སཾ་ས་ཊྛཾ བྷ་ཏྟཾ ཁཱི་ར་བྷ་ཏྟཾ. ཨེ་ཝཾ ར་ས་བྷ་ཏྟཾ. ཨ་ཉྙེ་པཱིཏི ཁཱི་ར་བྷ་ཏྟ་ར་ས་བྷ་ཏྟ་དཱ་ཡ་ཀ་ཏོ ཨ་ཉྙེ་པི. ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི བྷ་ཏྟེ་ན ཨ་མི་སྶི་ཏ་ཏྟཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ‘‘བྷུ་ཉྫ་ནྟེ་ནཱ’’ཏི་པ་དཾ ‘‘བྷུ་ཉྫི་ཏུ’’ནྟི་པ་དེ བྷཱ་ཝ་ཀ་ཏྟཱ. ས་པྤི་པཱ་ཡཱ་སེ་པཱིཏི ས་པྤི་ནཱ ཙ པཱ་ཡཱ་སེ་ན ཙ ཀ་ཏེ བྷ་ཏྟེ་པི.

ཏ་སྶཱཏི མ་ཧཱ་ཨུ་པཱ་ས་ཀ་སྶ. ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ཏི ཙ ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཙ དྭི་ནྣཾ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཝཱ་དཱ་ནཾ ཡུ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ མ་ཧཱ་པ་ཙྩ་རི་ཝཱ་དེ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘མ་ཧཱ་པ་ཙྩ་རི་ཡ’’ནྟི་ཨཱ་དི. དྭེ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཝཱ་དཱ ཧི ས་ནྡྷཱ་ཡ་བྷཱ་སི་ཏ་མ་ཏྟ་མེ་ཝ ཝི་སེ་སཱ, ཨ་ཏྠ་ཏོ པ་ན ཨེ་ཀཱ. མ་ཧཱ་པ་ཙྩ་རི་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཀོ་ཝཱཏི ཀུ་མྦྷི་ཡཱ ཨེ་ཀོ་ཝ. པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནནྟི པ་ར་སྶ པ་ར་སྶ བྷོ་ཛ་ནཾ. ནི་མ་ནྟི་ཏ་མྷཱཏི ཨ་ཧཾ ནི་མ་ནྟི་ཏོ ཨ་མྷི ན་ནཱུ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ་པཱིཏི མ་ཧཱ་ཨུ་པཱ་ས་ཀཾ ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ་པི.

སོཏི ཨ་ནུ་མོ་ད་ཀོ བྷི་ཀྑུ. ཏནྟི བྷི་ཀྑུཾ. ཨ་ཉྙོཏི ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ. ཀིནྟི ཀ་སྨཱ. ནི་མ་ནྟི་ཏ་ཏྟཱཏི ནི་མ་ནྟི་ཏ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.

ས་ཀ་ལེ་ན གཱ་མེ་ན ནི་མ་ནྟི་ཏོ་པི ཨེ་ཀ་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ་ཝ ནི་མ་ནྟི་ཏ་སྶ ཀ་པྤ་ཏི, ན ཝི་སུཾ ཝི་སུ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཀ་ཏོ ཧུ་ཏྭཱ’’ཏི. པཱུ་གེ་པཱིཏི ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ པུ་ཉྙཾ ཀ་རོ་ནྟཱ་ནཾ ས་མཱུ་ཧེ་པི. ‘‘ནི་མ་ནྟི་ཡ་མཱ་ནོ’’ཏི་པ་ད་སྶ ནི་མ་ནྟ་ནཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘བྷ་ཏྟཾ ག་ཎྷཱ’’ཏི. ཡ་ད་གྒེ་ནཱཏི ཡཾ ཨ་གྒེ་ན ཡེ་ན ཀོ་ཊྛཱ་སེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. དྭཱི་སུ ཐེ་ར་ཝཱ་དེ་སུ མ་ཧཱ་སུ་མ་ཏྠེ་ར་ཝཱ་དོ་ཝ ཡུ་ཏྟོ་ཏི སོ པ་ཙྪཱ ཝུ་ཏྟོ་ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.