༡༡. ས་ཙྩ་ཝི་བྷ་ངྒ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༧༡. ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནཱཏི – ‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ, ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’’ནྟི ཨཱ་དི་ཏོ ཀ་ཐ་ནཾ. དེ་ས་ནཱཏི ཏ་སྶེ་ཝ ཨ་ཏྠ་སྶ ཨ་ཏི་ས་ཛྫ་ནཾ པ་བོ་དྷ་ནཾ. པ་ཉྙཱ་པ་ནཱཏི པ་ཀཱ་རེ་ཧི ཉཱ་པ་ནཱ, སཱ པ་ན ཡ་སྨཱ ཨི་ཏྠ་མི་ད་ནྟི ཝེ་ནེ་ཡྻཱ་ནཾ པ་ཙྩ་ཀྑ་ཏོ ད་སྶ་ནཱ, ཏེ་སཾ ཝཱ ས་ནྟཱ་ནེ པ་ཏི་ཊྛཱ་པ་ནཱ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨཱ་ཧ – ‘‘དུ་ཀྑ་ས་ཙྩཱ་དཱི་ནཾ ཋ་པ་ནཱ’’ཏི. པ་ཊྛ་པ་ནཱཏི པ་ཏི་ཊྛཱ་པ་ནཱ. ཡ་སྨཱ པ་ཊྛ་པི་ཡ་མཱ་ན་ས་བྷཱ་ཝཱ དེ་ས་ནཱ བྷཱ་ཛ་ནཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟཱི ཝི་ཡ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘པ་ཉྙཱ་པ་ནཱ’’ཏི, ཛཱ་ནཱ་པ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་ཝ་ཊ་ཀ་ར་ཎཱཏི དེ་སི་ཡ་མཱ་ན་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ཝི་ཝ་ཊ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎཾ. ཝི་བྷཱ་ག་ཀི་རི་ཡཱཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཏྠ་ཝི་བྷཱ་ག་སྶ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཀ་ར་ཎཾ. པཱ་ཀ་ཊ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎནྟི ཨ་ག་མྦྷཱི་ར་བྷཱ་ཝཱ་པཱ་ད་ནཾ. ཨ་པ་རོ ན་ཡོ – ཙ་ཏུ་ས་ཙྩ་ས་ཉྙི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ པ་ཙྩེ་ཀཾ ས་རཱུ་པ་ཏོ ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན ཨི་ད་ནྟི ཨཱ་དི་ཏོ སི་ཀྑཱ་པ་ནཾ ཀ་ཐ་ནཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནཱ, ཨེ་ཝཾ པ་ར་ས་ནྟཱ་ནེ པ་བོ་དྷ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ་པ་ནཱ དེ་ས་ནཱ, ཨེ་ཝཾ ཝི་ནེ་ཡྻཱ་ནཾ ཙི་ཏྟ་པ་རི་ཏོ་ས་ཛ་ན་ནེ་ན ཏེ་སཾ བུ་དྡྷི་པ་རི་པཱ་ཙ་ནཾ ‘‘པ་ཉྙཱ་པ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨེ་ཝཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ནྟཱི ཙ སཱ དེ་སི་ཡ་མཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཾ ཝེ་ནེ་ཡྻ་ས་ནྟཱ་ནེ པ་ཀཱ་ར་ཏོ ཋ་པེ་ཏི པ་ཏི་ཊྛ་པེ་ཏཱི་ཏི ‘‘པ་ཊྛ་པ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. པ་ཀཱ་ར་ཏོ ཋ་པེ་ནྟཱི པ་ན སཾ་ཁི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ པ་ཊི་ཝུ་ཏྟ་སྶ པུ་ནཱ་བྷི་དྷཱ་ན་ཏོ ‘‘ཝི་ཝ་ར་ཎཱ’’ཏི, ཏ་སྶེ་ཝ་ཏྠ་སྶ ཝི་བྷཱ་ག་ཀ་ར་ཎ་ཏོ ‘‘ཝི་བྷ་ཛ་ནཱ’’ཏི, ཝུ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནཱ་བྷི་དྷཱ་ན་ཏོ ཝི་བྷ་ཏྟ་སྶ ཧེ་ཏུ་དཱ་ཧ་ར་ཎ་ད་སྶ་ན་ཏོ, ‘‘ཨུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་མྨ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ – ‘‘པཱ་ཀ་ཊ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎ’’ནྟི, ཧེ་ཏཱུ་པ་མཱ་ཝ་སེ་ན་ཏྠ་སྶ པཱ་ཀ་ཊ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨ་ནུ་གྒཱ་ཧ་ཀཱཏི ཨ་ནུ་གྒ་ཎྷ་ན་ཀཱ་མཱ. སྭཱ་ཡ་མ་ནུ་གྒ་ཧོ ས་ངྒ་ཧ་ཝ་ཏྠུ་ཝ་སེ་ན པཱ་ཀ་ཊོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨཱ་མི་ས་ས་ངྒ་ཧེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཛ་ནེ་ཏཱ ཛ་ནེ་ཏྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཛ་ནི་ཀཱ མཱ་ཏཱ’’ཏི. ཝུ་དྡྷིཾ པ་རི་སཾ ཨཱ་པཱ་དེ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་པཱ་དེ་ཏཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘པོ་སེ་ཏཱ’’ཏི. ཨི་དཱ་ནི དྭི་ནྣཾ མ་ཧཱ་ཐེ་རཱ་ནཾ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་ནཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཝུ་ཏྟེ་ཧི ཛ་ནི་ཀ་པོ་སི་ཀ་མཱ་ཏུ་ཊྛཱ་ནི་ཡེ་ཧི ས་ངྒཱ་ཧ་ཀ་ཏཾ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ད་སྶེ་ཏུཾ, ‘‘ཛ་ནི་ཀ་མཱ་ཏཱ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. པ་ར་ཏོ་གྷོ་སེ་ན ཝི་ནཱ་པི ཨུ་པ་རི་མ་གྒཱ་དྷི་ག་མོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ‘‘པ་ཙྩ་ཏྟ་པུ་རི་ས་ཀཱ་རེ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. པ་ཋ་མ་མ་གྒོ ཨེ་ཝ ཧི སཱ་ཝ་ཀཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ནྟ་ཏོ གྷོ་སཱ་པེ་ཀྑོ་ཏི. པ་ཏྟེ་སུ་པཱིཏི པི-ས་དྡེ་ན པ་གེ་ཝ ཨ་པྤ་ཏྟེ་སཱུ་ཏི ད་སྶེ་ཏི. བྷ་ཝ་སྶ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཏཱ ནཱ་མ ཨི་ཏྟ་ར་ཀཱ་ལ་ཏཱ་ཡཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ཙྪ་རཱ་ས་ངྒྷཱ་ཏ་མ་ཏྟ་མྤཱི’’ཏི. ཛ་ནེ་ཏཱཏི ཛ་ན་ཀོ, ཐེ་རོ པ་ན ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ཛ་ན་ཡི་ཏཱ. ཨཱ་པཱ་དེ་ཏཱཏི ཝ་ཌྜྷེ་ཏཱ པ་རི་བྲཱུ་ཧེ་ཏཱ. པུ་རི་མ་སྨིཾ ས་ཙྩ་དྭ་ཡེ ས་མྨ་ས་ན་གྒ་ཧ་ཎཾ ལོ་ཀི་ཡ་ཏྟཱ ཏ་སྶ, ཨི་ཏ་ར་སྨིཾ ཏ་སྶ ཨ་གྒ་ཧ་ཎཾ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ཏྟཱ.
ཀཱ་མེ་ཧི ནི་ཀྑ་ནྟོ ས་ངྐ་པྤོ ནེ་ཀྑ་མྨ་ས་ངྐ་པྤོ. སྭཱ་ཡ་མ་སྶ ཏ་ཏོ ནི་ཀྑ་མ་ན་ཏྠོ ཏེ་སཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཏེ་ཧི ཝི་སཾ་ས་གྒ་ཏོ ཝི་ར་ཛྫ་ན་ཏོ ས་མུ་ཙྪི་ནྡ་ན་ཏོ ས་བྦ་སོ ཝི་ཝི་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ ཧོ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ, ‘‘ཀཱ་མ་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་ཊྛེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཀཱ་མ་པ་ད་གྷཱ་ཏནྟི ཡ་ཐཱ ཀཱ་མོ པ་དཾ པ་ཏི་ཊྛཾ ན ལ་བྷ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཧ་ན་ནཾ, ཀཱ་མ་ས་མུ་ཙྪེ་ད་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཀཱ་མེ་ཧི ས་བྦ་སོ ཝི་ཝི་ཏྟ་ཏྟཱ ཀཱ་མ་ཝི་ཝི་ཏྟོ, ཨ་རི་ཡ་མ་གྒོ, ཏ་སྶ ཨ་ནྟོ, ཨ་རི་ཡ་ཕ་ལཾ, ཏ་སྨིཾ ཀཱ་མ་ཝི་ཝི་ཏྟ་ནྟེ. ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོཏི ཨི་མི་ནཱ ‘‘བྱཱ་པཱ་ད་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་ཊྛེ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨ་ཏི་དི་ས་ཏི. ས་བྦེ ཙེ་ཏེ ནེ་ཀྑ་མྨ་ས་ངྐ་པྤཱ་ད་ཡོ ནཱ་ནཱ་ཙི་ཏྟེ་སུ ལ་བྦྷ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཡ་དི ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟེ ལ་བྦྷ་ནྟི, ཀ་ཐཾ ཏི་ཝི་དྷ་མི་ཙྪཱ་ས་ངྐ་པྤཱ་ནཾ ས་མུ་གྒྷཱ་ཏོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཏྲ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. ན ནཱ་ནཱ ལ་བྦྷ་ཏཱིཏི ཨི་མི་ནཱ ཏི་ཝི་དྷ་ཀི་ཙྩ་ཀཱ་རི་ཏཾ ས་མྨཱ་ས་ངྐ་པྤ་སྶ ད་སྶེ་ཏི. ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན ཧི ཏ་སྶ ནཱ་མ་སྶ ལཱ་བྷོ. ས་མྨཱ་ཝཱ་ཙཱ་དཱི་ན་མྤི མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟེ ལ་བྦྷ་མཱ་ནཱ་ན་མྤི ཙ་ཏུ་ཀི་ཙྩ་ཀཱ་རི་ཏཱ་ཡ ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་ནཱ་མཱ་དི་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སེ་སཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.
ས་ཙྩ་ཝི་བྷ་ངྒ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ལཱི་ན་ཏྠ་པྤ་ཀཱ་ས་ནཱ ས་མ་ཏྟཱ.