༢. སེ་ལ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༣༩༦. ཀེ་ཎི་ཡོ་ཏི ཏ་སྶ ནཱ་མཾ, པུ་བྦེ ཀེ་ཎི་ཡཱ ཛཱི་ཝི་ཀཱ་ཀ་པྤ་ན་ཏོ་ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཛ་ཊི་ལོཏི ཛ་ཊཱ་དྷ་རོ. བྲཱ་ཧྨ་ཎ་ཛཱ་ཏི་ཀ་ཏྟཱ ཀོ་ཊི་སཱ་ར་ཏཱ་ཡ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎ་མ་ཧཱ་སཱ་ལོ. པ་ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ནི་སྶ་ཡོ ཧུ་ཏྭཱ ཝ་ས་ཏི, ར་ཏྟིཾ ཀཱ་མ་ས་མྤ་ཏྟིཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ཝཱ ཡོ་ཛ་ནཱ. སུ་ས་ངྑ་ཏནྟི ས་པྤི་མ་དྷུ་ས་ཀྐ་རཱ་དཱི་ཧི ཙེ་ཝ མ་རི་ཙ་སི་ངྒཱི་ཝེ་རཱ་དཱི་ཧི ཙ སུ་ཊྛུ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ.

པ་ཊི་ཀྑེ་པ་པ་ས་ནྣ་ཏཱ་ཡཱཏི ཨ་ཧོ་ཝ་ཏཱ་ཡཾ ཨ་པྤི་ཙྪོ, ཡོ ནི་མ་ནྟི་ཡ་མཱ་ནོ་པི ན སཱ་དི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨུ་པ་ནི་མ་ནྟི་ཡ་མཱ་ན་སྶ པ་ཊི་ཀྑེ་པེ ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ པ་ས་ནྣ་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཏི. ཏཾ ཀ་ཐཾ? ཝི་རུ་དྡྷ་མེ་ཏ་ནྟི ‘‘ཨ་ཀཱ་ར་ཎ་མེ་ཏ’’ནྟི པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི.

༣༩༨. ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶེ་ཧི་པི…པེ… ཨ་ཧོ་སཱིཏི ཨི་དཾ ནཱ་ནུ་སྶ་ཝ་སི་དྡྷཾ ཨ་ནུ་མཱ་ན་གྒ་ཧ་ཎཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ. པ་དེཏི ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ལོ་པེ་ན ནི་དྡེ་སོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ད་པྤ་མཱ་ཎེ’’ཏི. པ་ཛྫ་ཏི ནི་ཀྑི་པ་ཏི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི ཝཱ པ་དཾ པ་ཀ་ཏི་ཡཱ པཱ་ད་ནི་ཀྑི་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ཏ་སྨིཾ པ་དེ. ཀཱི་ལཱ༹་པ་སུ་ཏ་ཏཱ་དི་ནཱ པ་མཱ་དཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. བོ་དྷི་ས་ཏྟ་ཙཱ་རི་ཀནྟི དུ་ཀྐ་ར་ཙ་རི་ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི.

༣༩༩. པ་རི་པུ་ཎྞ་ཏཱ་ཡཱཏི ཨ་ནཱུ་ན་ཏཱ་ཡ. ཨ་ཧཱི་ན་ངྒ་ཏཱ་ཡཱཏི ཨ་ཝེ་ཀ་ལླ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. རོ་ཙ་ཏཱི་ཏི རུ་ཙི, དེ་ཧ་པྤ་བྷཱ, སོ་བྷ་ཎཱ རུ་ཙི ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི སུ་རུ་ཙི. ཨཱ་རོ་ཧ་ས་མྤ་ཏྟི ཀཱ་ཡ་སྶ པ་མཱ་ཎ་ཡུ་ཏྟ་ཨུ་ཙྩ་ཏཱ. པ་རི་ཎཱ་ཧ་ས་མྤ་ཏྟི ཀི་ས་ཐཱུ་ལ་བྷཱ་ཝ་ཝ་ཛྫི་ཏ་པ་རི་ཎཱ་ཧ་ཏཱ. ས་ཎྛཱ་ན་ས་མྤ་ཏྟི ཨ་ཝ་ཡ་ཝཱ་ནཾ སུ་ས་ཎྛི་ཏ་ཏཱ. ཙཱ་རུ་ད་སྶ་ནོཏི པི་ཡ་ད་སྶ་ནོ ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘སུ་ཙི་ར་མྤཱི’’ཏི་ཨཱ་དི. སུ་ཝ་ཎྞ་ས་དི་ས་ཝ་ཎྞོཏི ཛཱ་ཏི་ཧི་ངྒུ་ལ་ཀེ་ན མ་དྡི་ཏྭཱ སི་ལཱ་ནི་གྷཾ་སེ་ནེ་ཝ པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏ་གྷ་ན་སུ་ཝ་ཎྞ་རཱུ་པ་ཝ་ཎྞོ. མ་ཧཱ་པུ་རི་ས་བྷཱ་ཝཾ བྱ་ཉྫེ་ནྟི པ་ཀཱ་སེ་ནྟཱི་ཏི བྱ་ཉྫ་ནཱ་ནི, མ་ཧཱ་པུ་རི་ས་ལ་ཀྑ་ཎཱ་ནཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ཋ་མཾ ཝུ་ཏྟ་བྱ་ཉྫ་ནཱ་ནེ་ཝཱ’’ཏི.

པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟནྟི ‘‘སུ་རུ་ཙཱི’’ཏི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟཾ, ‘‘ཨཱ་དི་ཙྩོ་ཝ ཝི་རོ་ཙ་སཱི’’ཏི པུ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ‘‘ཙཱ་རུ་ད་སྶ་ནོ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞོ་སཱི’’ཏི པུ་བྦེ ཝུ་ཏྟཾ, ‘‘ཀ་ལྱཱ་ཎ་ད་སྶ་ནོ བྷི་ཀྑུ ཀ་ཉྩ་ནཱ་བྷ་ཏྟ་ཙོ’’ཏི པུ་ན ཝུ་ཏྟ་ནྟི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ ‘‘ཨུ་ཏྟ་ར་གཱ་ཐཱ་ཡ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ’’ཏི. སཱ་ཏི་ས་ཡཾ ཨུ་ཏྟ་མ་ཝ་ཎྞེ ཝ་ཎྞེ་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་མ་ཝ་ཎྞི་ནོཏི པ་དེ་ན ས་ནྟཾ པ་ཀཱ་སེ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨུ་ཏྟ་མ་ཝ་ཎྞ་ས་མྤ་ནྣ་སྶཱ’’ཏི. ཨུ་ཏྟ་མ་སཱ་ར་ཐཱིཏི སེ་ཊྛ་པུ་རི་ས་སཱ་ར་ཐི. ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཛ་མྦུ་ཝ་ན་ས་ཎྜ་མ་ཎྜི་ཏ་ཏཱ་ཡ ཛ་མྦུ་དཱི་པོ ‘‘ཛ་མྦུ་ས་ཎྜོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨི་སྶ་རི་ཡནྟི ཙ་ཀྐ་ཝ་ཏྟི་སྶ་རི་ཡཾ.

ཛཱ་ཏི་ཁ་ཏྟི་ཡཱཏི ཛཱ་ཏི་མ་ནྟོ ཁ་ཏྟི་ཡཱ. རཱ་ཛཱ་བྷི་རཱ་ཛཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་བྷི-ས་དྡོ པཱུ་ཛ་ཏྠོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘རཱ་ཛཱུ་ནཾ པཱུ་ཛ་ནཱི་ཡོ’’ཏི.

ཨ་པྤ་མཱ་ཎཱཏི ཨ་པ་རི་མཱ་ཎཱ ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ་ཡོ. ‘‘ཡཱ་ཝ་ཏཱ པ་ན ཨཱ་ཀ་ངྑེ་ཡྻཱ’’ཏི (ཨ. ནི. ༣.༨༡) ཧི ཝུ་ཏྟཾ. དྷ་མྨ་རཱ་ཛཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོཏི ཨེ་ཏྠ ཝུ་ཏྟ་ཨ་ནུ་ཏྟ་ར་བྷཱ་ཝཾ ‘‘ཡཱ་ཝ་ཏཱ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པཱ་ཀ་ཊ་ཏ་རཾ ཀ་ཏྭཱ དྷ་མྨ་རཱ་ཛ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏུཾ ‘‘སྭཱ་ཧ’’ནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. དྷ་མྨེ་ནཱཏི པ་ཊི་ཝེ་དྷ་དྷ་མྨེ་ན. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨ་ནུ་ཏྟ་རེ་ནེ་ཝཱ’’ཏི. ཨ་ནུ་ཏྟ་རེ་ནཱཏི ཝི་སི་ཊྛེ་ན ཨུ་ཏྟ་མེ་ན. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ཀྑེ དྷ་མྨེ་ནཱཏི པ་ཊི་པ་ཏྟི་དྷ་མྨེ་ནཱ་ཏི་པི ས་ངྒ་ཡ྄ཧ་ཏི. པ་རི་ཡ་ཏྟི་དྷ་མྨེ་ནཱཏི དེ་ས་ནཱ་དྷ་མྨེ་ན ཨཱ་ཎཱ་ཙ་ཀྐཾ པ་ཝ་ཏྟེ་མཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. དེ་ས་ནཱ་ཉཱ་ཎ་པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཉཱ་ཎ་ཝི་བྷཱ་གཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐ་མེ་ཝ ཝཱ. ཨ་པྤ་ཊི་ཝ་ཏྟི་ཡནྟི པ་ཊི་ཝ་ཏྟི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻཾ.

ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཛཱ་ཏོཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཧེ་ཏུ་ནཱ ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཛཱ་ཏོ. ཧེ་ཏུ་ཨ་ཏྠེ ཀ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཨ་ནུ་ཛཱ་ཏོཏི ཙ ཝུ་ཏྟེ ཨ་ནུ-ས་དྡ་སྶ ཝ་སེ་ན ཏ་ཐཱ་ག་ཏནྟི ཙ ཨུ་པ་ཡོ་ག་ཝ་ཙ་ན་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, སོ ཙ ཨ་ནུ-ས་དྡོ ཧེ་ཏུ་ཨ་ཏྠ་ཛོ་ཏ་ཀོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཏ་ཐཱ་ག་ཏཾ ཧེ་ཏུཾ ཨ་ནུ་ཛཱ་ཏོ’’ཏི. ཨ་ཝ་ཉྙཱ་ཏ་བྦ་བྷཱ་ཝེ་ན ཛཱ་ཏོ་ཏི ཨ་ཝ་ཛཱ་ཏོ དུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣ་ཏྟཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘དུ་སྶཱི་ལོ’’ཏི. ཏ་ཐཱ ཧི ཝུ་ཏྟཾ ཀོ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ‘‘པུ་རི་ས་ནྟ་ཀ་ལི ཨ་ཝ་ཛཱ་ཏོ’’ཏི. པུ་ཏྟོ ནཱ་མ ན ཧོ་ཏི ཏ་སྶ ཨོ་ཝཱ་དཱ་ནུ་སཱ་ས་ནི་ཡཾ ཨ་ཊྛི་ཏ་ཏྟཱ. ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱཏི ‘‘ཨ་ནུ་ཛཱ་ཏོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ’’ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ.

ཝི་ཛྫཱཏི མ་གྒ་ཝི་ཛྫཱ. ཨུ་ཀྐ་ཊྛ་ནི་དྡེ་སེ་ན ཝི་མུ་ཏྟཱིཏི ཕ་ལ་ཝི་མུ་ཏྟི. ན་ནུ ཙ མ་གྒོ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦེ་ན ག་ཧི་ཏོ་ཏི? ས་ཙྩཾ ག་ཧི་ཏོ, ས་བྦེ ཙ པ་ན ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ ཨ་བྷི་ཉྙེ་ཡྻཱ་ཏི ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཉྙེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝོ ཝུ་ཏྟོ. ཨི་མི་ནཱ ཝཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦེ་ས་མྤི ཨ་བྷི་ཉྙེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝོ ཝུ་ཏྟོ ཨེ་ཝཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཕ་ལེ་ན ཝི་ནཱ ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་སྶེ་ཝ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཧེ་ཏུ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཕ་ལ་སི་དྡྷི, ནི་རོ་དྷ་སྶ ཙ ས་མྤཱ་པ་ནེ་ན མ་གྒ་སྶ ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝོ. དུ་ཀྑ་སྶ ནི་བྦ་ཏྟ་ནེ་ན ཏ་ཎྷཱ་ཡ ས་མུ་ད་ཡ་བྷཱ་ཝོ་ཏི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨཱ་པ་ནྣ་ཏྟཱ. ཡུ་ཏྟ་ཧེ་ཏུ་ནཱཏི ཡུ་ཏྟི་ཡུ་ཏྟེ་ན ཧེ་ཏུ་ནཱ བུ་དྡྷ་བྷཱ་ཝཾ སཱ་དྷེ་ཏི ས་ཙྩ་ཝི་ནི་མུ་ཏྟ་སྶ བུ་ཛ྄ཛྷི་ཏ་བྦ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་ཙྩ་ས་མྦོ་དྷ་ནེ་ནེ་ཝ ཙ ཏ་སྶ ཨ་ན་ཝ་སེ་ས་ཏོ བུ་དྡྷ་ཏྟཱ. ཨ་ཏྠ་ཝ་ཙ་ན་ཉྩེ་ཏཾ, པ་ཡོ་ག་ཝ་ཙ་ནཱ་ནི པ་ན – བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨ་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ས་བྦ་ཐཱ ཨ་ཝི་པ་རཱི་ཏ་དྷ་མྨ་དེ་ས་ནོ, ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་ཏྟཱ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཝི་པ་རཱི་ཏ་མཱ་ཙི་ཀྑ་ཏི ཡ་ཐཱ་ཧཾ ས་བྦ་མ་གྒ་དེ་ས་ཀོ་ཏི. ཀིཾ པ་ན བྷ་ག་ཝཱ ས་ཡ་མེ་ཝ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་བྷཱ་ཝཾ ཨཱ་རོ་ཙེ་ཏཱི་ཏི? མ་ཧཱ་ཀ་རུ་ཎཱ་ཡ ཨ་ཉྙེ་སཾ མ་ཧཱ་ཝི་ས་ཡ་ཏོ. ཏ་ཏྠ ‘‘ཨེ་ཀོ་མྷི ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ, ས་བྦཱ་བྷི་བྷཱུ ས་བྦ་ཝི་དཱུ་ཧ་མ་སྨཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི (མ་ཧཱ་ཝ. ༡༡; མ. ནི. ༡.༢༨༥; ༢.༣༤༡; ཀ་ཐཱ. ༤༠༥) སུ་ཏྟ་པ་དཱ་ནི ཨི་ད་མེ་ཝ ཙ སུ་ཏྟ་པ་དཾ ཨེ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ སཱ་དྷ་ཀཾ.

ས་ལླ་ཀ་ནྟ་ནོཏི ས་ལླཱ་ནཾ ས་མུ་ཙྪི་ནྣ་ཏྟཱ. རོ་ག་སྶཱཏི ཀི་ལེ་ས་རོ་ག་སྶ. ཏ་སྨཱཏི ཨ་པུ་ན་པ་ཝ་ཏྟི་པཱ་ད་ནེ་ན ཏི་ཀི་ཙྪ་ན་ཏོ. བྲ་ཧྨཾ ཝཱ སེ་ཊྛཾ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ པ་ཏྟོ་ཏི བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏོ. ཨེ་ཝཾ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཡཱཏི ཨི་མི་ནཱ –

‘‘ཀཱ་མཱ ཏེ པ་ཋ་མཱ སེ་ནཱ, དུ་ཏི་ཡཱ ཨ་ར་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི;

ཏ་ཏི་ཡཱ ཁུ་པྤི་པཱ་སཱ ཏེ, ཙ་ཏུ་ཏྠཱི ཏ་ཎྷཱ པ་ཝུ་ཙྩ་ཏི.

ཐི་ན་མི་དྡྷཾ ཏེ་པ་ཉྩ་མཾ ཐི་ན་མི་དྡྷཾ ཏེ, ཚ་ཊྛཱ བྷཱི་རཱུ པ་ཝུ་ཙྩ་ཏི;

ས་ཏྟ་མཱི ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ ཏེ, མ་ཀྑོ ཐ་མྦྷོ ཏེ ཨ་ཊྛ་མོ.

ལཱ་བྷོ སི་ལོ་ཀོ ས་ཀྐཱ་རོ, མི་ཙྪཱ་ལ་དྡྷོ ཙ ཡོ ཡ་སོ;

ཡོ ཙ་ཏྟཱ་ནཾ ས་མུ་ཀྐཾ་སེ, པ་རེ ཙ ཨ་ཝ་ཛཱ་ན་ཏི;

ཨེ་སཱ ན་མུ་ཙི ཏེ སེ་ནཱ, ཀ་ཎྷ་སྶཱ་བྷི་པྤ་ཧཱ་རི་ནཱི’’ཏི. (སུ. ནི. ༤༣༨-༤༤༡);

ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཾ ན་ཝ་ཝི་དྷཾ སེ་ནཾ ས་ངྒ་ཡ྄ཧ་ཏི. ཝ་སེ ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱཏི ས་མུ་ཙྪི་ནྡ་ནེ་ན ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་ཏཱ་པཱ་ད་ནེ་ན ཝ་སེ ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ. ཀུ་ཏོ་ཙི ཨ་བྷ་ཡོ ནི་བྦྷ་ཡོ.

ས་ཡ་མེ་ཝ ད་ཊྛ་བྦནྟི ཡེ་ན ཡེ་ན ཨ་དྷི་ག་ཏོ, ཏེ་ན ཏེ་ན པ་ར་ས་དྡྷཱ་ཡ ག་ནྟ་བྦཾ ཧི་ཏྭཱ ཨ་ས་མྨོ་ཧ་ཏོ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ་ཉཱ་ཎེ་ནེ་ཝ སཱ་མཾ ད་ཊྛ་བྦཾ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘པ་ཙྩ་ཀྑ’’ནྟི. པ་ས་ཊྛཱ དི་ཊྛི ས་ནྡི་ཊྛི. ཡ་ཐཱ ར་ཐེ་ན ཛ་ཡ་ཏཱི་ཏི ར་ཐི་ཀོ, ཨེ་ཝཾ ཨི་དཾ མ་གྒ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ས་ནྡི་ཊྛི་ཡཱ ཛ་ཡ་ཏཱི་ཏི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ. ཨ་ཐ ཝཱ དི་ཊྛ་ནྟི ད་སྶ་ནཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, དི་ཊྛ་མེ་ཝ ས་ནྡི་ཊྛཾ, ས་ནྡ་སྶ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ས་ནྡི་ཊྛཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ས་ནྡི་ཊྛི་ཀོ ཡ་ཐཱ ཝ་ཏྠ་ཡུ་གཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ཝ་ཏྠ་ཡུ་གི་ཀོ. ས་ནྡི་ཊྛི་ཀཾ ཕ་ལ་དཱ་ནཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ནཱ་སྶ ཀཱ་ལོ་ཏི ཨ་ཀཱ་ལཾ, ཨ་ཀཱ་ལ་མེ་ཝ ཨ་ཀཱ་ལི་ཀཾ, ན ཀཱ་ལ་ནྟ་རཾ ཁེ་པེ་ཏྭཱ ཕ་ལཾ དེ་ཏི, ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ན པ་ཝ་ཏྟི་ས་མ་ན་ནྟ་ར་མེ་ཝ ཕ་ལཾ དེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཕ་ལ་པྤ་དཱ་ནེ པ་ཀ་ཊྛོ ཀཱ་ལོ པ་ཏྟོ ཨ་སྶཱ་ཏི ཀཱ་ལི་ཀོ, ལོ་ཀི་ཡོ ཀུ་ས་ལ་དྷ་མྨོ, ཨི་དཾ པ་ན ས་མ་ན་ནྟ་ར་ཕ་ལ་ཏྟཱ ན ཀཱ་ལི་ཀཾ.

༤༠༠. ‘‘མ་ཧཱ་ཡ་ཉྙཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཡཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཀེ་ཝ་ལཾ དཱ་ན་དྷ་མྨཱ་དཱི་སུ ཡ་ཉྙ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ ‘‘བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ་ནཾ ཡ་ཉྙཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཧི ‘‘ཨ་གྒི་མུ་ཁཱ དེ་ཝཱ’’ཏི ཨ་གྒི་ཛུ་ཧ་ན་པུ་བྦ་ཀཾ ཡ་ཉྙཾ ཝི་ད་ཧ་ནྟི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཨ་གྒི་ཛུ་ཧ་ན་པྤ་དྷཱ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ’’ཏི ‘‘བྷཱུ་རྦྷུ་ཝ? སྭ?’’ ཨི་ཏི སཱ་ཝི་ཏྟཱི པུ་བྦ་ཀ་ཏྟཱ མུ་ཁཾ པུ་བྦ་ངྒ་མཾ. ‘‘མུ་ཁ་མི་ཝ མུ་ཁ’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ ཨི་དྷཱ་པི པ་དྷཱ་ན་པ་རི་ཡཱ་ཡོ མུ་ཁ་ས་དྡོ་ཏི ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ སེ་ཊྛ་ཏོ རཱ་ཛཱ ‘མུ་ཁ’ནྟི ཝུ་ཏྟོ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཨཱ་དྷཱ་ར་ཏོཏི ཨོ་གཱ་ཧ་ནྟཱི་ནཾ ན་དཱི་ནཾ ཨཱ་དྷཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ པ་ཊི་ས་ར་ཎ་ཏོ ག་ནྟ་བྦ་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ས་ཉྙཱ་ཎ་ཏོཏི ཙ་ནྡ་ཡོ་ག་ཝ་སེ་ན ཨ་ཛྫ ཨ་སུ་ཀ་ན་ཀྑ་ཏྟ་ནྟི པ་ཉྙཱ་ཡ་ན་ཏོ. ཨཱ་ལོ་ཀ་ཀ་ར་ཎ་ཏོཏི ན་ཀྑ་ཏྟཱ་ནི ཨ་བྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཨཱ་ལོ་ཀ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ. སོ་མྨ་བྷཱ་ཝ་ཏོཏི སཱི་ཏ་ཧི་མ་ཝཱ་སཱི་ཏ་ཝཱ་ཏཱུ་པ་ཀྑ་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཏ་པ་ནྟཱ་ནནྟི དཱི་པ་སི་ཁཱ ཨ་གྒི་ཛཱ་ལཱ ཨ་ས་ནི་ཝི་ཙ་ཀྐ་ནྟི ཨེ་ཝ་མཱ་དཱི་ནཾ ཝི་ཛྫ་ལ་ནྟཱ་ནཾ. ཨཱ་ཡ་མུ་ཁཾ ཨ་གྒ་ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝེ་ན.

དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུ པ་ཉྙཱ་ཙ་ཀྑུ བུ་དྡྷ་ཙ་ཀྑུ ས་མ་ནྟ་ཙ་ཀྑཱུ་ཏི ཨི་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི ཙ་ཀྑཱུ་ཧི. ཏེ ས་ར་ཎ་སྶཱཏི ཏེ ས་ར་ཎ་སྶ ཙ, ཏེ ས་ར་ཎ་བྷཱ་ཝ་མཱུ་ལ་ཀ་ཏྟཱ ཨི་ཏ་ར་དྭ་ཡ་སྶ ཙ, ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ ཏེ-པ་དེ་ན ཝུ་ཏྟ་ཏྠ་ཏོ པ་ར་སྶ ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ‘‘ཏེ ཏུ་ཡ྄ཧཾ, ཨི་ཏ་ར་སྶ ཙ ས་ར་ཎ་སྶ ཨ་ཧོ ཨཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ’’ཏི. ཨཱ་ཝུ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཏེ ས་ར་ཎ་སྶཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཝི་བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦོ – ཏུ་ཡ྄ཧཾ ས་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ཙ ཨི་ཏ་ར་ས་ར་ཎ་སྶ ཙ ཨཱ་ནུ་བྷཱ་ཝོ་ཏི. སེ་སཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.

སེ་ལ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ལཱི་ན་ཏྠ་པྤ་ཀཱ་ས་ནཱ ས་མ་ཏྟཱ.