༣. སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་ན་ཡ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

ཏ་ཐཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ས་རཱུ་པ་ཏོ པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ ཙ ག་ཧི་ཏེ་སུ ཏ་ཎྷཱ་ཝི་ཛྫཱ་ཏ་པྤ་ཀྑི་ཡ་དྷ་མྨེ་སུ ཝི་སེ་ས་ཏོ ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛཱི་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨ་སུ་བྷེ ‘‘སུ་བྷ’’ནྟི, དུ་ཀྑེ ‘‘སུ་ཁ’’ནྟི ཙ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་དི་ཊྛཱི་ནཾ ཝ་སེ་ན ཨ་ནི་ཙྩེ ‘‘ནི་ཙྩ’’ནྟི, ཨ་ན་ཏྟ་ནི ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ཙ ཝི་པ་ལླཱ་སཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཏེ་སཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཏོ མ་ཉྙ་ནཱ་པ་ཊི་ཀྑེ་པ་པ་རི་ཉྙཱ་ག་ཧ་ཎཱ་དི་སི་དྡྷེ་ཧི ས་ཏི་ཝཱི་རི་ཡ་ས་མཱ་དྷི་པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡེ་ཧི ཙ་ཏྟཱ་རི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ་ནི སི་དྡྷཱ་ནེ་ཝ ཧོ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨི་ནྡྲི་ཡེ་ཧི ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལཱ ནི་དྡི་སི་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཐཾ? དུ་ཝི་དྷོ ཧི ཏ་ཎྷཱ་ཙ་རི་ཏོ མུ་དི་ནྡྲི་ཡོ ཏི་ཀྑི་ནྡྲི་ཡོ་ཏི, ཏ་ཐཱ དི་ཊྛི་ཙ་རི་ཏོ. ཏེ་སཾ པ་ཋ་མོ ཨ་སུ་བྷེ ‘‘སུ་བྷ’’ནྟི ཝི་པ་རི་ཡཱ་ས་གྒཱ་ཧཱི ས་ཏི་བ་ལེ་ན ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཀཱ་ཡ་ས་བྷཱ་ཝཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ནྟོ ཏཾ ཝི་པ་ལླཱ་སཾ ས་མུ་གྒྷཱ་ཊེ་ཏྭཱ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ཏི. དུ་ཏི་ཡོ ཨ་སུ་ཁེ ‘‘སུ་ཁ’’ནྟི ཝི་པ་རི་ཡཱ་ས་གྒཱ་ཧཱི ‘‘ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཀཱ་མ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ནཱ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (དཱི. ནི. ༣.༣༡༠; མ. ནི. ༡.༢༦; ཨ. ནི. ༤.༡༤, ༡༡༤; ཨ. ནི. ༦.༥༨) ཝུ་ཏྟེ་ན ཝཱི་རི་ཡ་སཾ་ཝ་ར་བྷཱུ་ཏེ་ན ཝཱི་རི་ཡ་བ་ལེ་ན ཏཾ ཝི་པ་ལླཱ་སཾ ཝི་དྷ་མེ་ནྟོ ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ཏི. ཏ་ཏི་ཡོ ཨ་ནི་ཙྩེ ‘‘ནི་ཙྩ’’ནྟི ཨ་ཡཱ་ཐཱ་ཝ་གྒཱ་ཧཱི ས་མཱ་དྷི་བ་ལེ་ན ས་མཱ་ཧི་ཏ་ཙི་ཏྟོ ས་ངྑཱ་རཱ་ནཾ ཁ་ཎི་ཀ་བྷཱ་ཝ་ས་ལླ་ཀྑ་ཎེ་ན ཏཾ ཝི་པ་ལླཱ་སཾ ས་མུ་གྒྷཱ་ཊེ་ནྟོ ཨ་རི་ཡ་བྷཱུ་མིཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠོ ས་ནྟ་ཏི་ས་མཱུ་ཧ་ཀི་ཙྩཱ་ར་མྨ་ཎ་གྷ་ན་ཝ་ཉྩི་ཏ་ཏཱ་ཡ ཕ་སྶཱ་དི་དྷ་མྨ་པུ་ཉྫ་མ་ཏྟེ ཨ་ན་ཏྟ་ནི ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི མི་ཙྪཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སཱི ཙ་ཏུ་ཀོ་ཊི་ཀ་སུ་ཉྙ་ཏཱ་མ་ན་སི་ཀཱ་རེ་ན ཏཾ མི་ཙྪཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སཾ ཝི་དྡྷཾ་སེ་ནྟོ སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཾ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི.

ཨི་དྷཱ་པི སུ་བྷ་ས་ཉྙཱ་སུ་ཁ་ས་ཉྙཱ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི་པི ཝཱ ཝི་པ་ལླཱ་སེ་ཧི ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ, ཏེ་སཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ པ་ཉྩུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་ཙྩ་ཡོ་ཛ་ནཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཕ་ལཾ པ་ནེ་ཏྠ ཙ་ཏྟཱ་རི སཱ་མ་ཉྙ་ཕ་ལཱ་ནི, ཙ་ཏཱུ་ཧི ཙི་ཏྟ་ཝི་པ་ལླཱ་སེ་ཧི ཙ་ཏུ་རཱ་ས་ཝོ་གྷ-ཡོ་ག-ཀཱ་ཡ་ག་ནྠ-ཨ་ག་ཏི-ཏ་ཎྷུ་པྤཱ་ད-ས་ལླུ་པཱ་དཱ་ན-ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཊྛི་ཏི-ཨ་པ་རི་ཉྙཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་ཀུ་ས་ལ་པ་ཀྑོ ནེ་ཏ་བྦོ. ཏ་ཐཱ ཙ་ཏཱུ་ཧི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ་ཧི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་ཛྷཱ་ན-ཝི་ཧཱ་རཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན-སུ་ཁ་བྷཱ་གི་ཡ་དྷ་མྨ-ཨ་པྤ་མ་ཉྙཱ-ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ན-ཨི་དྡྷི་པཱ་དཱ- དི་ཝ་སེ་ན ཝོ་དཱ་ན་པ་ཀྑོ ནེ་ཏ་བྦོ་ཏི. ཨ་ཡཾ སཱི་ཧ་ཝི་ཀྐཱི་ལི༹་ཏ་སྶ ན་ཡ་སྶ བྷཱུ་མི.