༤. པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༠. ཨི་དཱ་ནི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ས་མྤ་ཛཱ་ན་མུ་སཱ་ཝཱ་དེ’’ཏྱཱ་དི ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ཏ་ཏྠ ས་མྤ་ཛཱ་ན་མུ་སཱ་ཝཱ་དེཏི ནི་མི་ཏྟ་ཏྠེ བྷུ་མྨ་ཝ་ཙ་ནཾ, ཏ་སྨཱ ཡོ བྷི་ཀྑུ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ནྟོ མུ་སཱ ཝ་ད་ཏི, ཏ་སྶ ཏ་ནྣི་མི་ཏྟཾ ཏཾ་ཧེ་ཏུ ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་དཱི་རི་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. བྷི་ཀྑུ་ཉྩ ཨོ་མ་ས་ནྟ་སྶཱཏི ཛཱ་ཏི་ནཱ་མ་གོ་ཏྟ་ཀ་མྨ་སི་པྤ་ཝ་ཡ་ཨཱ་བཱ་དྷ་ལི་ངྒ་ཀི་ལེ་སཱ་པ་ཏྟི་ཨ་ཀྐོ་སེ་སུ བྷཱུ་ཏེ་ན ཝཱ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཝཱ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི མུ་ཁ་ས་ཏྟི་ནཱ བྷི་ཀྑུཾ ཨོ་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་དཱི་རི་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. པེ་སུ་ཉྙ་ཧ་ར་ཎེ་པི ཙཱཏི བྷི་ཀྑུ་སྶ པེ་སུ་ཉྙ་ཧ་ར་ཎེ, ཛཱ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཀྐོ་ས་ཝ་ཏྠཱུ་ཧི བྷི་ཀྑུཾ ཨ་ཀྐོ་ས་ནྟ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ སུ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑུ་ནོ པི་ཡ་ཀ་མྱ་ཏཱ་ཡ ཝཱ བྷེ་དཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཡོ ཨ་ཀྐུ་དྡྷོ, ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་སྶ ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཝཱ པེ་སུ་ཉྙ་ཧ་ར་ཎ་ཝ་ཙ་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་དཱི་རི་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
༣༡. ས་ངྒཱི་ཏི་ཏྟ་ཡ་མཱ་རུ་ལ༹ྷཾ པི་ཊ་ཀ་ཏྟ་ཡཾ དྷ་མྨཾ བྷི་ཀྑུ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཉྩ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙེ་ན པུ་གྒ་ལེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨེ་ཀ་ཏོ པ་དཾ པ་དཾ བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་ད་ག་ཎ་ནཱ་ཡ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་དཱི་རི་ཏ་ནྟི ས་མུ་དཱ་ཡ་ཏྠོ.
༣༢. ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་ནེ་ཝཱཏི བྷི་ཀྑུཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ནྟ་མ་སོ པཱ་རཱ་ཛི་ཀ་ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏེ་ནཱ་པི ས་ཧ ཏི་ར་ཏྟི་ཡཾ ས་ཡི་ཏྭཱ ཙ་ཏུ་ཏྠ་དི་ཝ་སེ ཨ་ཏྠ་ངྒ་ཏེ སཱུ་རི་ཡེ པུ་ན ས་ཧ་སེ་ཡྻཱ་ཡ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ ས་ཧ་སེ་ཡྻཱ་ཡཱཏི ས་བྦ་ཙྪ་ནྣ་པ་རི་ཙྪི་ནྣེ, ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན་ཙྪ་ནྣ་པ་རི་ཙྪི་ནྣེ ཝཱ སེ་ནཱ་ས་ནེ པུ་བྦཱ་པ་རི་ཡེ་ན ཝཱ ཨེ་ཀ་ཀྑ་ཎེ ཝཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ནི་ས་ཛྫ་ནཱ་ཡ. ཏ་ཏྠ ཚ་ད་ནཾ ཨ་ནཱ་ཧ་ཙྩ དི་ཡ་ཌྜྷ་ཧ་ཏྠུ་བྦེ་དྷེ་ན པཱ་ཀཱ་རཱ་དི་ནཱ པ་རི་ཙྪི་ནྣ་མྤི ས་བྦ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་མི་ཙྩེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
༣༣. ཨེ་ཀ་ར་ཏྟ་མྤི ཨི་ཏྠི་ཡཱ ས་དྡྷིཾ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤ་ཡ་ཏོ ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ་པི པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ཨི་ཏྠི་ཡཱཏི ཨ་ནྟ་མ་སོ ཏ་ད་ཧུ་ཛཱ་ཏཱ་ཡ་པི མ་ནུ་སྶི་ཏྠི་ཡཱ. དེ་སེ་ནྟ་སྶ ཝི་ནཱ ཝི་ཉྙུཾ, དྷ་མྨ་ཉྩ ཚ་པྤ་དུ་ཏྟ་རིནྟི ཝི་ཉྙུཾ པུ་རི་སཾ ཝི་ནཱ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཚ་པྤ་ད་ཏོ ཨུ་ཏྟ་རིཾ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ནྟ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ‘‘ཚ་པྤ་དུ་ཏྟ་རི’’ནྟི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཀོ གཱ་ཐཱ་པཱ་དོ ཨེ་ཀཾ པ་ད་ནྟི ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠ པ་ད་པྤ་མཱ་ཎཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཚ པ་དཱ་ནི ཚ་པྤ་དཾ, ཚ་པྤ་ད་ཏོ ཨུ་ཏྟ་རིཾ ཚ་པྤ་དུ་ཏྟ་རིཾ.
༣༤. བྷི་ཀྑུ་ས་མྨུ་ཏིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑུ་ནོ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཝ་ཛྫཾ ཨ་བྷི་ཀྑུ་ནོ ཝ་ད་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་དཱི་རི་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ དུ་ཊྛུ་ལླནྟི ཨི་དྷ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. བྷི་ཀྑུ་ས་མྨུ་ཏི་ཡཱཏི ཡཾ ས་ངྒྷོ ཨ་བྷི་ཎྷཱ་པ་ཏྟི་ཀ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ཡ་ཏིཾ སཾ་ཝ་ར་ཏྠཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ན་ཉྩ ཀུ་ལཱ་ན་ཉྩ པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཀ་ཏྭཱ ཝཱ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཝཱ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ ཨ་པ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ ཀ་ཏི་ཀཾ ཀ་རོ་ཏི, ཏཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ. ཨ་བྷི་ཀྑུ་ནོཏི ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ. ཝ་ད་ནྟ་སྶཱཏི ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟ་སྶ.
༣༥. ཡོ ཨ་ཀ་པྤི་ཡཾ པ་ཐ་ཝིཾ ཁ་ཎེ་ཡྻ ཝཱ ཁ་ཎཱ་པེ་ཡྻ ཝཱ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ. ཏ་ཏྠ ཨ་ཀ་པྤི་ཡནྟི ཨུ་དྡྷ་ན་པ་ཙ་ནཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཏ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཨ་ད་ཌྜྷཱ ཝཱ ཛཱ་ཏ་པ་ཐ་ཝཱི ཝུ་ཙྩ་ཏི. སཱ ཏི་ཝི་དྷཱ སུ་དྡྷ་མི་སྶ་པུ་ཉྫ་ཝ་སེ་ན. ཏ་ཏྠ སུ་དྡྷ་པ་ཐ་ཝཱི ནཱ་མ པ་ཀ་ཏི་ཡཱ སུ་དྡྷ་པཾ་སུ ཝཱ སུ་དྡྷ་མ་ཏྟི་ཀཱ ཝཱ. མི་སྶ་པ་ཐ་ཝཱི ནཱ་མ ཡ་ཏྠ པཾ་སུ་ཏོ ཝཱ མ་ཏྟི་ཀ་ཏོ ཝཱ པཱ་སཱ་ཎ་ས་ཀྑ་ར་ཀ་ཐ་ལ་མ་རུ་མྦ་ཝཱ་ལུ་ཀཱ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྶ ཏ་ཏི་ཡ་བྷཱ་གོ ཧོ་ཏི. པུ་ཉྫ་པ་ཐ་ཝཱི ནཱ་མ ཨ་ཏི་རེ་ཀ་ཙཱ་ཏུ་མཱ་སཾ ཨོ་ཝ་ཊྛོ པཾ་སུ་པུ་ཉྫོ ཝཱ མ་ཏྟི་ཀཱ་པུ་ཉྫོ ཝཱ ཧོ་ཏི. ཝུ་ཏྟ་ལ་ཀྑ་ཎེ་ན པ་ན མི་སྶ་ཀ་པུ་ཉྫོ་པི པི་ཊྛི་པཱ་སཱ་ཎེ ཋི་ཏ་སུ་ཁུ་མ་ར་ཛ་མྤི ཙ དེ་ཝེ ཕུ་ས་ཡ་ནྟེ ས་ཀིཾ ཙེ ཏི་ནྟཾ, ཙཱ་ཏུ་མཱ་ས་ཙྩ་ཡེ་ན ཏི་ནྟོ་ཀཱ་སོ པུ་ཉྫ་པ་ཐ་ཝཱི་ས་ངྑ་མེ་ཝ ག་ཙྪ་ཏི. ཡོ བྷི་ཀྑུ བྷཱུ་ཏ་གཱ་མཾ ཝི་ཀོ་པེ་ཡྻ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ བྷཱུ་ཏ་གཱ་མནྟི བྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་བྷ་ཝུཾ ཙཱ་ཏི བྷཱུ་ཏཱ, ཛཱ་ཡ་ནྟི ཝ་ཌྜྷ་ནྟི ཛཱ་ཏཱ ཝ་ཌྜྷི་ཏཱ ཙཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ, གཱ་མོ་ཏི རཱ་སི, བྷཱུ་ཏཱ་ནཾ གཱ་མོ, བྷཱུ་ཏཱ ཨེ་ཝ ཝཱ གཱ་མོ་ཏི བྷཱུ་ཏ་གཱ་མོ, པ་ཏི་ཊྛི་ཏ་ཧ་རི་ཏ་ཏི་ཎ་རུ་ཀྑཱ་དཱི་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ཏཾ བྷཱུ་ཏ་གཱ་མཾ. ཝི་ཀོ་པེ་ཡྻཱཏི ཚེ་ད་ན་བྷེ་ད་ནཱ་དཱི་ནི ཀ་རེ་ཡྻ.
༣༦. ཡོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷི་ཀཾ མ་ཉྩཱ་དིཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ ས་ནྠ་ར་ཎཱ་དི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་པུ་ཙྪ་ནཱ་དི་ཀཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཡཱ་ཏི, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ས་ངྒྷི་ཀནྟི ས་ངྒྷ་སྶ ས་ནྟ་ཀཾ. མ་ཉྩཱ་དིནྟི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན པཱི་ཋ་བྷི་སི་ཀོ་ཙྪཱ་དིཾ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ས་ནྠ་ར་ཎཱ་དི་ཀནྟི ས་ནྠ་ར་ཎཱ་དིཾ ཀ་ཏྭཱ ཝཱ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ. ཨཱ་པུ་ཙྪ་ནཱ་དི་ཀནྟི ཨཱ་པུ་ཙྪ་ནཾ ཝཱ ཨུ་དྡྷ་ར་ཎཾ ཝཱ ཨུ་དྡྷ་རཱ་པ་ནཾ ཝཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡཱ་ཏཱིཏི ག་ཙྪ་ཏི.
༣༧. ཡོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷི་ཀཱ་ཝ་ས་ཐེ སེ་ཡྻཾ ས་ནྠ་ར་ཎཱ་དི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་པུ་ཙྪ་ནཱ་དི་ཀཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཡཱ་ཏི, ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ས་ངྒྷི་ཀཱ་ཝ་ས་ཐེཏི ས་ངྒྷ་སྶ ས་ནྟ་ཀེ ཨཱ་ཝ་ས་ཐེ ཝི་ཧཱ་རེ ག་བྦྷེ ཝཱ ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཝཱ ས་བྦ་པ་རི་ཙྪི་ནྣེ གུ་ཏྟ་སེ་ནཱ་ས་ནེ. སེ་ཡྻནྟི བྷི་སི ཙི་མི་ལི་ཀཱ པཱ་ཝུ་ར་ཎཾ ཨུ་ཏྟ་ར་ཏྠ་ར་ཎཾ བྷཱུ་མ་ཏྠ་ར་ཎཾ ཏ་ཊྚི་ཀཱ ཙ་མྨ་ཀྑ་ཎྜཾ ནི་སཱི་ད་ནཾ པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎཾ ཏི་ཎ་ས་ནྠཱ་རོ པ་ཎྞ་ས་ནྠཱ་རོ་ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དི་ཀཾ. ས་ནྠ་ར་ཎཱ་དི་ཀནྟི ཏེ་སུ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཨ་ཏྠ་ར་ཎཱ་དི་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཝཱ ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ.
༣༨-༩. ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཛཱ་ནཾ ས་པྤཱ་ཎ་ཀཾ ཏོ་ཡཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཡེ, ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏ་ཏྠ ཛཱ་ནཾ ས་པྤཱ་ཎ་ཀནྟི ‘‘ས་པྤཱ་ཎ་ཀ་མི་ད’’ནྟི དི་སྭཱ ཝཱ སུ་ཏྭཱ ཝཱ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ཛཱ་ན་ནྟོ. ཏོ་ཡནྟི ཨུ་ད་ཀཾ. པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཡེཏི པ་རི་བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ. ཡོ བྷི་ཀྑུ པཱ་རི་ཝ་ཏྟ་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ དེ་ཏི, ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ. ཙཱི་ཝ་ར་པྤ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎ་སི་ཀྑཱ་པ་དེ བྷི་ཀྑུ པ་ཊི་གྒཱ་ཧ་ཀོ ཨི་དྷ བྷི་ཀྑུ་ནཱི, ཨ་ཡཾ ཝི་སེ་སོ. ཨ་ཉྙཱ་ཏི་ཀཱ་ཡ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཡཱ ཙཱི་ཝ་རཾ སི་བྦ་ཏོ་པི ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙཱི་ཝ་རནྟི ནི་ཝཱ་ས་ན་པཱ་རུ་པ་ནཱུ་པ་གཾ. སི་བྦ་ཏོཏི ས་ཡཾ སི་བྦ་ནྟ་སྶ སཱུ་ཙིཾ པ་ཝེ་སེ་ཏྭཱ ནཱི་ཧ་ར་ཎེ པ་ཡོ་ག་ག་ཎ་ནཱ་ཡ པཱ་ཙི་ཏྟི. སི་བྦཱ་པེ་ནྟ་སྶ པ་ན ‘‘སི་བྦཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟོ ས་ཙེ་པི ས་བྦཾ སཱུ་ཙི་ཀ་མྨཾ ནི་ཊྛཱ་པེ་སི, ཨེ་ཀ་མེ་ཝ པཱ་ཙི་ཏྟི, ཨཱ་ཎ་ཏྟ་སྶ པ་ཡོ་ག་ག་ཎ་ནཱ་ཡ པཱ་ཙི་ཏྟི ཧོ་ཏི. པ་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ་ན ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཨ་ཀཱ་རེ་ཏྭཱ བྷུ་ཉྫ་ཏོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྲཱ་ཡཾ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ – ཨོ་ད་ནོ ས་ཏྟུ ཀུ་མྨཱ་སོ མ་ཙྪོ མཾ་ས་ནྟི པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ སཱ་ས་པ་མ་ཏྟ་མྤི ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཧ་རི་ཏྭཱ བྷོ་ཛ་ནཾ པ་ཊི་ཀྑེ་པཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ཉྙེ་ན ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐེ་ན ‘‘ཨ་ལ་མེ་ཏཾ ས་བྦ’’ནྟི ཨ་ཏི་རི་ཏྟཾ ཨ་ཀཱ་རེ་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏོ པཱ་ཙི་ཏྟི ཧོ་ཏཱི་ཏི.
༤༠. ཡོ བྷི་ཀྑུ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ་པེ་ཀྑོ བྷུ་ཏྟཱ་ཝིཾ པ་ཝཱ་རི་ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ‘‘ཧ་ནྡ, བྷི་ཀྑུ, ཁཱ་ད ཝཱ བྷུ་ཉྫ ཝཱ’’ཏི ཨ་ན་ཏི་རི་ཏྟེ་ན པ་ཝཱ་རེ་ཏི, བྷོ་ཛ་ནེ བྷུ་ཏྟེ ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་དཱི་རི་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ཨཱ་སཱ་ད་ནཱ་པེ་ཀྑོཏི ཨཱ་སཱ་ད་ནཾ ཙོ་ད་ནཾ མ་ངྐུ་ཀ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝཾ ཨ་པེ་ཀྑ་མཱ་ནོ.
༤༡-༢. ཡོ བྷི་ཀྑུ ས་ནྣི་དྷི་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ས་ནྣི་དྷི་བྷོ་ཛ་ནནྟི པ་ཊི་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ར་ཏྟཾ ཝཱི་ཏི་ནཱ་མི་ཏ་བྷོ་ཛ་ནཾ. ཝི་ཀཱ་ལེ ཡཱ་ཝ་ཀཱ་ལི་ཀཾ བྷུ་ཉྫ་ཏོ ཝཱ་པི པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏ་ཏྠ ཝི་ཀཱ་ལེཏི ཝི་ག་ཏ་ཀཱ་ལེ, མ་ཛ྄ཛྷ་ནྷི་ཀཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡཱ་ཝ་ཀཱ་ལི་ཀནྟི ཝ་ན་མཱུ་ལ་ཕ་ལཱ་དི་ཀཾ ཨཱ་མི་ས་བྷོ་ཛ་ནཾ. ཨ་གི་ལཱ་ནོ བྷི་ཀྑུ པ་ཎཱི་ཏ་ཀཾ ས་པྤི་བྷ་ཏྟཱ་དི་ཀ་མྤི ཝི་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ་ན བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏ་ཏྠ ཨ་གི་ལཱ་ནོཏི ཀ་ལླ་ཀོ. པ་ཎཱི་ཏ་ཀནྟི ས་པྤི་ཏེ་ལ་མ་དྷུ་ཕཱ་ཎི་ཏ་མ་ཙྪ་མཾ་ས་ཁཱི་ར་ད་དྷི་ས་ངྑཱ་ཏེ་ཧི སཾ་ས་ཊྛཾ ས་ཏྟ་དྷ་ཉྙ་ནི་བྦ་ཏྟཾ པ་ཎཱི་ཏ་བྷོ་ཛ་ནཾ. ཡོ བྷི་ཀྑུ ད་ནྟ་ཀ་ཊྛོ་ད་ཀཾ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏ་ཀཾ བྷུ་ཉྫེ་ཡྻ, པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏནྟི ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷེ་ན ཝཱ ག་ཎྷ་ནྟ་སྶ ཧ་ཏྠ་པཱ་སེ ཋ་ཏྭཱ ཀཱ་ཡ་ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷ་ནི་སྶ་གྒི་ཡཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རེ་ན ན དི་ནྣཾ ཨ་པྤ་ཊི་གྒ་ཧི་ཏཾ ནཱ་མ.
༤༣. ཡོ བྷི་ཀྑུ ཏི་ཏྠི་ཡ་སྶ ས་ཧ་ཏྠ་ཏོ ཀི་ཉྩི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦཾ ད་དེ་ཡྻ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ ཏི་ཏྠི་ཡ་སྶཱཏི ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡ་སྶ. ཀི་ཉྩི བྷུ་ཉྫི་ཏ་བྦནྟི ཡཾ ཀི་ཉྩི བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡཾ. ས་ཧ་ཏྠ་ཏོཏི ས་ཧ་ཏྠཱ. ཡོ བྷི་ཀྑུ མཱ་ཏུ་གཱ་མེ་ན ཨེ་ཀ་ཏོ ར་ཧོ ནི་ས་ཛྫཾ ཀ་པྤེ་ཡྻ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ ར་ཧོཏི པ་ཊི་ཙྪ་ནྣེ. ཀ་པྤེཏི ཀ་པྤེ་ཡྻ. ཨེ་ཀ་ཏོཏི ས་དྡྷིཾ.
༤༤. སུ་རཱ་མེ་ར་ཡ་པཱ་ནེཔཱི་ཏི ཨེ་ཏྠ པི་ཊྛཱ་དཱི་ཧི ཀ་ཏཾ མ་ཛྫཾ སུ་རཱ. པུ་པྥཱ་དཱི་ཧི ཀ་ཏོ ཨཱ་ས་ཝོ མེ་ར་ཡཾ. ཡོ བྷི་ཀྑུ ཏ་དུ་བྷ་ཡ་མྤི བཱི་ཛ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཀུ་ས་གྒེ་ནཱ་པི པི་ཝ་ཏི, ཏ་སྶ ཏ་པྤཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཨུ་དཱི་རི་ཏ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ངྒུ་ལི་པ་ཏོ་ད་ཀེ ཙཱ་པཱིཏི ཨ་ངྒུ་ལཱི་ཧི ཨུ་པ་ཀ་ཙྪ་ཀཱ་དཱི་ནཾ གྷ་ཊྚ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཧ་ས་དྷ་མྨེ་པི ཙོ་ད་ཀེཏི ཨུ་པ་རི་གོ་པྥ་ཀེ ཨུ་ད་ཀེ ཧ་ས་དྷ་མྨེ ཀཱི་ལཱ༹་ནི་མི་ཏྟཾ ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༤༥. ཨ་ནཱ་ད་རེ་པི པཱ་ཙི་ཏྟཱིཏི པུ་གྒ་ལ་སྶ ཝཱ དྷ་མྨ་སྶ ཝཱ ཨ་ནཱ་ད་ར་ཀ་ར་ཎེ་པི པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡོ བྷི་ཀྑུ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་ན པ་ཉྙ་ཏྟེ་ན ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཏ་སྶ ཝཱ ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་ཀ་ཏྟུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ, ཏཾ ཝཱ དྷ་མྨཾ ཨ་སི་ཀྑི་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ ཨ་ནཱ་ད་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཏི, ཏ་སྶ ཏ་སྨིཾ ཨ་ནཱ་ད་རི་ཡེ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. བྷ་ཡཱ་ན་ཀཾ ཀ་ཐཾ ཀ་ཏྭཱ ཝཱ བྷ་ཡཱ་ན་ཀཾ རཱུ་པཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཝཱ བྷི་ཀྑུཾ བྷཱི་ས་ཡ་ཏོ་པི པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༤༦. ཡོ བྷི་ཀྑུ ཨ་གི་ལཱ་ནོ ཀི་ཉྩི པ་ཙྩ་ཡཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཛོ་ཏིཾ ཛ་ལེ་ཡྻ ཝཱ ཛ་ལཱ་པེ་ཡྻ ཝཱ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩི པ་ཙྩ་ཡནྟི པ་དཱི་པུ་ཛྫ་ལ་ནཾ ཝཱ པ་ཏྟ་པ་ཙ་ནཱ་དཱི་སུ ཛོ་ཏི་ཀ་ར་ཎཾ ཝཱ་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ པ་ཙྩ་ཡཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ. ཛོ་ཏིནྟི ཨ་གྒིཾ.
༤༧-༨. ཀ་པྤ་བི་ནྡུཾ ཨ་ནཱ་དཱ་ཡ ན་ཝ་ཙཱི་ཝ་ར་བྷོ་གི་ནོ ན་ཝཾ ཙཱི་ཝ་རཾ བྷུ་ཉྫ་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་པྤ་བི་ནྡུནྟི མོ་ར་ཀྑི་མ་ཎྜ་ལ་མ་ངྒུ་ལ་པི་ཊྛཱི་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་པྤ་མཱ་ཎཾ ཀ་པྤ་བི་ནྡུཾ. ཨ་ནཱ་དཱ་ཡཱཏི ཨ་ནཱ་དི་ཡི་ཏྭཱ. བྷི་ཀྑུ་ནོ ཙཱི་ཝ་རཱ་དི་ཀཾ པ་རི་ཀྑཱ་རཾ ཨ་པ་ནེ་ཏྭཱ ནི་དྷེ་ནྟ་སྶ ཝཱ ནི་དྷཱ་པེ་ནྟ་སྶ ཝཱ ཧ་སཱ་པེ་ཀྑ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙཱི་ཝ་རཱ་དི་ཀནྟི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན པ་ཏྟ་ནི་སཱི་ད་ན་སཱུ་ཙི་གྷ་ར་ཀཱ་ཡ་བ་ནྡྷ་ནཱ་དིཾ ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ནི་དྷེ་ནྟ་སྶཱཏི ནི་ད་ཧ་ནྟ་སྶ. ཧ་སཱ་པེ་ཀྑ་སྶཱཏི ཧ་སཱ་དྷི་པྤཱ་ཡ་སྶ. ཛཱ་ནཾ པཱ་ཎཾ ཧ་ནེ བྷི་ཀྑུ, ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏ་མྤི ཙཱཏི ཡོ བྷི་ཀྑུ ‘‘པཱ་ཎོ’’ཏི ཛཱ་ན་ནྟོ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏཾ པཱ་ཎཾ ཁུ་དྡ་ཀ་མྤི མ་ཧ་ནྟ་མྤི ཧ་ནེ་ཡྻ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༤༩. ཚཱ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཚཱ་དེ་ཏི, དུ་ཊྛུ་ལླཾ བྷི་ཀྑུ་ནོ་པི ཙཱཏི ཡོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་ནོ དུ་ཊྛུ་ལླ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ ཚཱ་དེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧུ་ཏྭཱ ཚཱ་དེ་ཏི, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་ཏྠི་ཡཱ ས་ཧ སཾ་ཝི་དྷཱ་ཡ གཱ་མ་ནྟ་ར་ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
༥༠. བྷི་ཀྑུཾ ཝཱ པ་ཧ་རེ་ཡྻཱ་ཐཱཏི ཡོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུཾ པ་ཧ་རེ་ཡྻ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཏ་ལ་ས་ཏྟི་ཀ་མུ་གྒི་རེཏི ཡོ བྷི་ཀྑུ པ་ཧ་ར་ཎཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཀཱ་ཡཾ ཝཱ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷཾ ཝཱ ཨུ་གྒི་རེ་ཡྻ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙོ་དེ་ཡྻ ཝཱ ཙོ་དཱ་པེ་ཡྻ, བྷི་ཀྑུཾ ཨ་མཱུ་ལ་ཀེ་ན ཙཱཏི ཡོ བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་མཱུ་ལ་ཀེ་ན ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སེ་ན ཙོ་དེ་ཡྻ ཝཱ ཙོ་དཱ་པེ་ཡྻ ཝཱ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏ་ཏྠ ཨ་མཱུ་ལ་ཀེ་ནཱཏི དི་ཊྛཱ་དི་མཱུ་ལ་ཝི་ར་ཧི་ཏེ་ན.
༥༡. ཀུ་ཀྐུ་ཙྩུ་པྤཱ་ད་ནེ ཙཱཔཱི་ཏི ‘‘ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶོ ཏྭཾ མ་ཉྙེ’’ཏི་ཨཱ་དཱི་ནི བྷ་ཎ་ནྟོ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཡྻ, ཏ་སྶ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩུ་པྤཱ་ད་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཧོ་ཏི. ཡོ བྷི་ཀྑུ བྷ་ཎྜ་ན་ཏྠཱ་ཡ བྷ་ཎྜ་ན་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ ཝ་ཙ་ནཾ སོ་ཏུཾ ཨུ་པ་སྶུ་ཏིཾ ཡཱ་ཏི, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ བྷ་ཎྜ་ན་ཏྠཱ་ཡཱཏི ཀ་ལ་ཧ་ཏྠཱ་ཡ. བྷ་ཎྜ་ན་ཛཱ་ཏཱ་ནནྟི ཀ་ལ་ཧ་ཛཱ་ཏཱ་ནཾ. ཨུ་པ་སྶུ་ཏིནྟི སུ་ཏི་ས་མཱི་པཾ.
༥༢. ཡོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷ་སྶ པ་རི་ཎཱ་མི་ཏཾ ཡཾ ལཱ་བྷཾ, ཏཾ པ་ར་པུ་གྒ་ལ་སྶ ནཱ་མེ་ཏི, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠ ནཱ་མེ་ཏཱིཏི པ་རི་ཎཱ་མེ་ཏི. པུ་ཙྪཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱཏི ‘‘ཝི་ཀཱ་ལེ གཱ་མ་པྤ་ཝེ་ས་ནཾ ཨཱ་པུ་ཙྪཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ ‘‘གཱ་མཾ པ་ཝི་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝཱ ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ. ས་ནྟ་བྷི་ཀྑུནྟི ཨ་ནྟོ་ཨུ་པ་ཙཱ་ར་སཱི་མཱ་ཡ ད་སྶ་ནཱུ་པ་ཙཱ་རེ བྷི་ཀྑུཾ དི་སྭཱ ཡཾ ས་ཀྐཱ ཧོ་ཏི པ་ཀ་ཏི་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏུཾ, ཏཱ་དི་སཾ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཾ བྷི་ཀྑུཾ. གཱ་མ་སྶཱཏི གཱ་མཾ, ཀ་མྨ་ཏྠེ སཱ་མི་ཝ་ཙ་ནཾ. ག་ཏེ་ཏི ས་མྤ་དཱ་ན་ཏྠེ བྷུ་མྨ་ཝ་ཙ་ནཾ, ག་ཏ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་ནྟཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪི་ཏྭཱ ཝི་ཀཱ་ལེ གཱ་མཾ ག་ཏ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ སི་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སེ་སཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝཱ་ཏི.
པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.