༡༢. པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༢༡. ཨི་དཱ་ནི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཱ་ནི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘པཱ་ཙི་ཏྟཱི’’ཏི མཱ་ཏི་ཀཱ་པ་དཾ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ‘‘མུ་སཱ་ཝཱ་དོ་མ་སཱ་ཝཱ་དེ, པེ་སུ་ཉྙ་ཧ་ར་ཎེ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ མུ་སཱ་ཝཱ་དེ ཙ ཨོ་མ་ས་ཝཱ་དེ ཙ པེ་སུ་ཉྙ་ཧ་ར་ཎེ ཙ པཱ་ཙི་ཏྟི ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི. ཨེ་ཏྠ པ་ན ‘‘ཨ་དི་ཊྛཾ, ཨ་སུ་ཏཾ, ཨ་མུ་ཏཾ, ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཏཾ, དི་ཊྛཾ, སུ་ཏཾ, མུ་ཏཾ, ཝི་ཉྙཱ་ཏ’’ནྟི (པཱ་ཙི. ༣; པཱ་ཙི. ཨ་ཊྛ. ༣) པུ་བྦེ་པི ‘‘མུ་སཱ བྷ་ཎི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཙེ་ཏེ་ཏྭཱ ཝ་ཙ་ན་ཀྑ་ཎེ་ཝ ‘‘མུ་སཱ བྷ་ཎཱ་མཱི’’ཏི ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཛཱ་ན་ནྟ་སྶེ་ཝ མུ་སཱ་བྷ་ཎ་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི ནཱ་མ ཨཱ་པ་ཏྟི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་སྶ བྷ་ཎ་ཏི, སོ ཏཾ ན སུ་ཎཱ་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི ན ཧོ་ཏི (ཀ་ངྑཱ. ཨ་ཊྛ. མུ་སཱ་ཝཱ་ད་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ).
‘‘ཨོ་མ་ས་ཝཱ་དོ ནཱ་མ ད་ས་ཧི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཨོ་མ་ས་ཏི ཛཱ་ཏི་ཡཱ་པི ནཱ་མེ་ན་པི གོ་ཏྟེ་ན་པི ཀ་མྨེ་ན་པི སི་པྤེ་ན་པི ཨཱ་བཱ་དྷེ་ན་པི ལི་ངྒེ་ན་པི ཀི་ལེ་སེ་ན་པི ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ་པི ཨ་ཀྐོ་སེ་ན་པཱི’’ཏི (པཱ་ཙི. ༡༥) ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ་ཧི ད་ས་ཧི ཨཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཡོ ཁུཾ་སེ་ཏི ཝ་མྦྷེ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨོ་མ་ས་ཏི ནཱ་མ, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་ར་མྨུ་ཁཱ བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཏ་ཐཱ པཱ་ལི༹་ཡཾ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ་ཧི ‘‘ཙོ་རོ’’ཏི ཝཱ ‘‘ག་ཎྛི་བྷེ་ད་ཀོ’’ཏི ཝཱ ཨཱ་དཱི་ཧི བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ. ‘‘ས་ནྟི ཨི་དྷེ་ཀ་ཙྩེ ཁ་ཏྟི་ཡཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཙ་ཎྜཱ་ལཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ ཙ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ ཙ ས་བྦ་ཏྠ་པི དུ་ཀྐ་ཊ་མེ་ཝ.
པི་ཡ་ཀ་མྱ་ཏཱ་ཡ ཝཱ བྷེ་དཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན ཝཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཛཱ་ཏི་ཨཱ་དཱི་ཧི ཨོ་མ་ས་ནྟ་སྶ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ སུ་ཏྭཱ ཏ་སྶ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་ར་ཎཾ པེ་སུ་ཉྙ་ཧ་ར་ཎཾ ནཱ་མ. ཨེ་ཏྠཱ་པི པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཙ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་ར་ཎེ་ན ཙ དུ་ཀྐ་ཊ་མེ་ཝ.
པ་ད་སོ་དྷ་མྨོཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘དྷ་མྨོ ནཱ་མ བུ་དྡྷ་བྷཱ་སི་ཏོ སཱ་ཝ་ཀ་བྷཱ་སི་ཏོ ཨི་སི་བྷཱ་སི་ཏོ དེ་ཝ་ཏཱ་བྷཱ་སི་ཏོ ཨ་ཏྠཱུ་པ་སཾ་ཧི་ཏོ དྷ་མྨཱུ་པ་སཾ་ཧི་ཏོ’’ཏི (པཱ་ཙི. ༤༦) ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཾ ས་ངྒཱི་ཏི་ཏྟ་ཡ་མཱ་རུ་ལ༹ྷཾ ཏི་པི་ཊ་ཀ་དྷ་མྨཾ པ་ད་ཨ་ནུ་པ་ད་ཨ་ནྭ་ཀྑ་ར་ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་ཝ་སེ་ན བྷི་ཀྑུ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཉྩ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཨེ་ཀ་ཏོ ཝཱ་ཙེ་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
སཱ་གཱ་རེཏི ཡཾ པ་ན ས་བྦ་ནྟི་མེ་ན པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དི་ཡ་ཌྜྷ་ཧ་ཏྠུ་བྦེ་དྷེ་ན པཱ་ཀཱ་རཱ་དི་ནཱ པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་ཏྟཱ ས་བྦ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཉྩ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཝི་ཏཱ་ནཱ་དི་ནཱ ཨ་ནྟ་མ་སོ ཝ་ཏྠེ་ན་པི ཚ་ནྣ་ཏྟཱ ས་བྦ་ཙྪ་ནྣ་ཉྩ སེ་ནཱ་ས་ནཾ, ཏ་ཐཱ་རཱུ་པེ སེ་ནཱ་ས་ནེ ཨེ་ཀཱུ་པ་ཙཱ་ར་ཊྛཱ་ནེ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་ན ས་ཧ ཝ་ས་ནྟ་སྶ ཙ་ཏུ་ཏྠ་དི་ཝ་ས་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ནི་པ་ཛྫ་ན་ག་ཎ་ནཱ་ཡ ཙ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་ག་ཎ་ནཱ་ཡ ཙ དེ་ཝ་སི་ཀཾ པཱ་ཙི་ཏྟི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ན་ཀ་ཁི་ཡྻ་ནེཏི ཨེ་ཏྠ ཡོ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ས་ངྒྷེ་ན ས་མྨ་ཏཾ སེ་ནཱ་ས་ན་པ་ཉྙཱ་པ་ཀཾ ཝཱ བྷ་ཏྟུ་དྡེ་ས་ཀཾ ཝཱ ཡཱ་གུ་བྷཱ་ཛ་ཀཾ ཝཱ ཕ་ལ་བྷཱ་ཛ་ཀཾ ཝཱ ཁ་ཛྫ་བྷཱ་ཛ་ཀཾ ཝཱ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀ་ཝི་སྶ་ཛྫ་ཀཾ ཝཱ མ་ངྐུ་ཀ་ཏྟུ་ཀཱ་མོ ཚ་ནྡེ་ན ‘‘ཨི་ཏྠ་ནྣཱ་མོ སེ་ནཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏི, བྷ་ཏྟཱ་ནི ཙ ཨུ་དྡི་ས་ཏཱི’’ཏི ཝཱ ཝ་ད་ནྟོ ཨ་ཉྙཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་པེ་ཏི ཏེ་ན ཨ་ཝ་ཛཱ་ནཱ་པེ་ཏི, ཡོ པ་ན ཏ་ཐེ་ཝ ཝ་ད་ནྟོ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ ཏ་སྶ ཨ་ཡ་སཾ པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ ཁཱི་ཡ་ཏི, ཏ་སྨིཾ ཨུ་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ན་ཀེ ཙ ཁཱི་ཡ་ན་ཀེ ཙ པཱ་ཙི་ཏྟི་དྭ་ཡ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
༡༢༢. ཏ་ལ་ས་ཏྟི་ཨ་ནཱ་ད་ར-ཀུ་ཀྐུ་ཙྩུ་པྤཱ་ད་ནེ་སུ ཙཱ་ཏི ཨེ་ཏྠ ཡོ བྷི་ཀྑུ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ པ་ཧ་ར་ཎཱ་ཀཱ་རཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཀཱ་ཡཾ ཝཱ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷཾ ཝཱ ཨུ་ཙྩཱ་རེ་ཏི, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ས་ཙེ ཝི་ར་དྡྷོ པ་ཧཱ་རཾ དེ་ཏི, ཨ་པྤ་ཧ་རི་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཏ་ཐཱ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་སུ་པི དུ་ཀྐ་ཊ་མེ་ཝ.
ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་ན པ་ཉྙ་ཏྟེ་ན ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནོ ཏཾ ཨ་སི་ཀྑི་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ ཝཱ ཏ་སྶ ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་སོ་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ཡ ཝཱ ཡོ ཨ་ནཱ་ད་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཏི, ཏ་སྶ ཨ་ནཱ་ད་ར་ཀ་ར་ཎེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟེ་ན ཝུ་ཙྩ་མཱ་ན་སྶ ཙ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་ན པ་ཉྙ་ཏྟེ་ན ཝཱ ཨ་པ་ཉྙ་ཏྟེ་ན ཝཱ ཝུ་ཙྩ་མཱ་ན་སྶ དུ་ཀྐ་ཊཾ.
ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ‘‘ཨཱུ་ན་ཝཱི་ས་ཏི་ཝ་སྶོ མ་ཉྙེ ཏྭཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ, ཝི་ཀཱ་ལེ མ་ཉྙེ ཏ་ཡཱ བྷུ་ཏྟ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་ཉྩི་ཙྩ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ཨུ་པྤཱ་ད་ནེ དུ་ཀྐ་ཊཾ.
གཱ་མ་པྤ་ཝེ་ས་ནཱ་པུ་ཙྪཱཏི ཨེ་ཏྠ པ་ན མ་ཛ྄ཛྷ་ནྷི་ཀཱ་ཏི་ཀྐ་མ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཨ་རུ་ཎུ་གྒ་མ་ནཱ ཝི་ཀཱ་ལོ ནཱ་མ, ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ས་ཙེ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ ཀེ་ན་ཙི ཀ་མྨེ་ན གཱ་མཾ པ་ཝི་ས་ནྟི, ‘‘ཝི་ཀཱ་ལེ གཱ་མ་པྤ་ཝེ་ས་ནཾ ཨཱ་པུ་ཙྪཱ་མཱ’’ཏི ས་བྦེ་ཧི་པི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཨཱ་པུ་ཙྪི་ཏ་བྦཾ. ས་ཙེ ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪཱ པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ པ་རི་ཀྑེ་པཾ, ཨ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ ཨུ་པ་ཙཱ་རཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟི, པ་ཋ་མ་པཱ་དེ དུ་ཀྐ་ཊཾ, དུ་ཏི་ཡ་པཱ་དུ་དྡྷཱ་རེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཨཱ་པ་དཱ་སུ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
བྷོ་ཛ་ནེ ཙ པ་ར་མྤ་རཱཏི པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ ཙ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏྠ པ་ན པ་ཉྩ་སུ བྷོ་ཛ་ནེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ནཱ་མཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ‘‘ཨོ་ད་ནེ་ན ཝཱ ས་ཏྟུ་ནཱ ཝཱ ཀུ་མྨཱ་སེ་ན ཝཱ མཾ་སེ་ན ཝཱ མ་ཙྪེ་ན ཝཱ ནི་མ་ནྟེ་མཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན, ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཝེ་ཝ་ཙ་ནེ་ན ཝཱ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ནི་མ་ནྟ་ནཱ་ཡ ནི་མ་ནྟི་ཏ་སྶ ཡེ་ན ཡེ་ན པ་ཋ་མཾ ནི་མ་ནྟི་ཏོ, ཏ་སྶ ཏ་སྶ བྷོ་ཛ་ནཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨུ་པྤ་ཊི་པཱ་ཊི་ཡཱ, ཨ་ཝི་ཀ་པྤེ་ཏྭཱ ཝཱ པ་ཋ་མ་ནི་མ་ནྟ་ནཾ པ་ར་སྶ པ་ར་སྶ ཀུ་ལ་སྶ པ་ཉྩ་ནྣཾ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ནྟ་སྶ པ་ར་མྤ་ར་བྷོ་ཛ་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི ཧོ་ཏི. གི་ལཱ་ན་ཙཱི་ཝ་ར་དཱ་ན་ཙཱི་ཝ་ར་ཀཱ་ལ་ས་མ་ཡེ་སུ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི, ཏ་ཐཱ པ་ཉྩ བྷོ་ཛ་ནཱ་ནི ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་བྦ་ཏྠ.
༡༢༣. ཨ་ནུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ག་མ་ནེ སེ་ཡྻནྟི ཨེ་ཏྠ ད་ས་ཝི་དྷཱ སེ་ཡྻཱ བྷི་སི ཙི་མི་ལི་ཀཱ ཨུ་ཏྟ་ར་ཏྠ་ར་ཎཾ བྷཱུ་མ་ཏྠ་ར་ཎཾ ཏ་ཊྚི་ཀཱ ཙ་མྨ་ཁ་ཎྜོ ནི་སཱི་ད་ནཾ པ་ཙྩ་ཏྠ་ར་ཎཾ ཏི་ཎ་ས་ནྠཱ་རོ པ་ཎྞ་ས་ནྠཱ་རོ་ཏི. ཨེ་ཏེ་སུ ཡཾ ཀི་ཉྩི ས་ངྒྷི་ཀེ ཝི་ཧཱ་རེ གུ་ཏྟ་སེ་ནཱ་ས་ནེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་སྶ་གྒེ་ན ག་ཧི་ཏཾ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝཱ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ, ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་ན ཝཱ ས་ནྠ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཏཾ དི་ཝ་སཾ ག་མི་ཀ་ཝ་སེ་ན པ་ཀྐ་མ་ནྟོ ནེ་ཝ ས་ཡཾ ཨུ་དྡྷ་རེ་ཡྻ ན ཨ་ཉྙཾ ཨུ་དྡྷ་རཱ་པེ་ཡྻ, ཡ་ཐཱ ཨུ་པ་ཙི་ཀཱ་དཱི་ཧི ན ཁ་ཛྫེ་ཡྻ, ཨེ་ཝཾ ན ཋ་པེ་ཡྻ, ཨ་ཉྙེ་ན ཝཱ ན ཨུ་དྡྷ་རཱ་པེ་ཡྻ, པ་ཏི་རཱུ་པཾ བྷི་ཀྑུཾ ཝཱ སཱ་མ་ཎེ་རཾ ཝཱ ཨཱ་རཱ་མི་ཀ་མེ་ཝ ཝཱ ཨ་ནཱ་པུ་ཙྪཱ ཝཱ ག་ཙྪེ་ཡྻ, ཏ་སྶ པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧཱ་ར་སྶ པ་རི་ཀྑེ་པཾ, ཨ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ དྭེ ལེ་ཌྜུ་པཱ་ཏེ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. མ་ཎྜ་པ་རུ་ཀྑ་མཱུ་ལཱ་དི་ཨ་གུ་ཏྟ་སེ་ནཱ་ས་ནེ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟ་སྶ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཏ་ཐཱ མ་ཉྩ་པཱི་ཋ་བྷི་སི་ཀོ་ཙྪ་ཀེ་སུ, གུ་ཏྟ་སེ་ནཱ་ས་ནེ་པི དུ་ཀྐ་ཊ་མེ་ཝ.
སེ་ནཱ་ས་ནཱ་ནི ཝཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ནུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ག་མ་ནེ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨེ་ཏྠ པ་ན མ་ཉྩོ པཱི་ཋཾ བྷི་སི ཀོ་ཙྪ་ཀ་ནྟི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་མྤི སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཝ་སྶཱ་ན་ཧེ་མ་ནྟཱ་ནཾ ཨ་ཊྛ་སུ མཱ་སེ་སུ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཀཱ་སེ ཝཱ ཨོ་ཝ་སྶ་ཀ་མ་ཎྜ་པེ ཝཱ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ ཝཱ ས་ཡཾ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ ཝཱ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ་ན ས་ནྠ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ ཏཾ ཨ་ནུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཝཱ ཨ་ནུ་དྡྷ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ ཏ་སྶ སེ་ནཱ་ས་ན་སྶ དྭི་ནྣཾ ལེ་ཌྜུ་པཱ་ཏཱ་ནཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ས་མྨུ་ཉྫ་ནཱི་ཡཱ་དི སེ་ས་པ་རི་ཀྑཱ་རེ་སུ དུ་ཀྐ་ཊཾ.
ཨི་ཏྠི་ཡཱ་དྡྷཱ་ན་ག་མ་ནེཏི ཨེ་ཏྠ མཱ་ཏུ་གཱ་མེ་ན ‘‘ག་ཙྪཱ་མ བྷ་གི་ནི, ག་ཙྪཱ་མ ཨ་ཡྻཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ སཾ་ཝི་ད་ཧི་ཏྭཱ ‘‘ཨ་ཛྫ ཝཱ སྭེ ཝཱ པ་ར་སུ་ཝེ ཝཱ’’ཏི ནི་ཡ་མི་ཏ་ཀཱ་ལཾ ཝི་ས་ངྐེ་ཏཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ དྭཱ་ར་ཝི་ས་ངྐེ་ཏཾ མ་གྒ་ཝི་ས་ངྐེ་ཏཾ ཀ་ཏྭཱ་པི ག་ཙྪ་ཏོ གཱ་མ་ནྟ་རེ གཱ་མ་ནྟ་རེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཨ་གཱ་མ་ཀེ ཨ་ར་ཉྙེ ཨ་དྡྷ་ཡོ་ཛ་ནེ ཨ་དྡྷ་ཡོ་ཛ་ནེ ཨཱ་པ་ཏྟི.
ཨེ་ཀེ་ཀཱ་ཡ ནི་སཱི་ད་ནེཏི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཀོ ཨེ་ཀཱ་ཡ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ནི་སཱི་ད་ནེ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༡༢༤. བྷིཾ་སཱ་པ་ནེཏི ཨེ་ཏྠ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ བྷིཾ་སཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཙོ་ར་ཀ་ནྟཱ་ར་ཝཱ་ལ༹་ཀ་ནྟཱ་རཱ་དཱི་ནི ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ཏི, བྷ་ཡཱ་ན་ཀཾ ཝཱ རཱུ་པ་ས་དྡཱ་དིཾ ད་སྶེ་ཏི, སོ བྷཱ་ཡ་ཏུ ཝཱ མཱ ཝཱ, ཏ་སྶ པ་ཡོ་གེ པ་ཡོ་གེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ དུ་ཀྐ་ཊཾ.
ཨཱ་ཀོ་ཊ་ནེཏི པ་ཧཱ་ར་དཱ་ནེ. ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཧུ་ཏྭཱ ས་ཙེ ཨུ་པྤ་ལ་པ་ཏྟེ་ན་པི པ་ཧཱ་རཾ དེ་ཏི, པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ག་ཧ་ཊྛ་སྶ ཝཱ པ་བྦ་ཛི་ཏ་སྶ ཝཱ ཨི་ཏྠི་ཡཱ ཝཱ པུ་རི་ས་སྶ ཝཱ ཨ་ནྟ་མ་སོ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ག་ཏ་སྶཱ་པི པ་ཧཱ་རཾ དེ་ཏི, དུ་ཀྐ་ཊ་མེ་ཝ.
ཨ་ནཱ་ཙཱ་རཾ ཨཱ་ཙ་རི་ཏྭཱ ས་ངྒྷ་མ་ཛ྄ཛྷེ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱ ཝ་ཏྠུ་ནཱ ཝཱ ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཡ་མཱ་ནོ ཏཾ ཨ་ཀ་ཐེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ‘‘ཀོ ཨཱ་པ་ནྣོ, ཀིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ, ཀི་སྨིཾ ཨཱ་པ་ནྣོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཨ་ཉྙེ་ཧི ཝ་ཙ་ནེ་ཧི ཏཾ ཝ་ཙ་ནཾ པ་ཊི་ཙྪཱ་དེ་ནྟོ སོ ཨ་ཉྙཾ ཝ་ད་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཝཱ་ད་ཀོ, ཏ་སྨིཾ ཨ་ཉྙ་ཝཱ་ད་ཀེ ཙ ཀ་ཉྩི ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མཾ དི་སྭཱ ‘‘ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨི་དཾ ནཱ་མ ཏ་ཡཱ ཀ་ཏ’’ནྟི ཝུ་ཏྟེ ཏཾ ན ཀ་ཐེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱུ་ཏོ་ཝ ས་ངྒྷཾ ཝི་ཧེ་ས་ཏཱི་ཏི ས་ངྒྷ་ཝི་ཧེ་ས་ཀོ, ཏ་སྨིཾ ཝི་ཧེ་ས་ཀེ ཙ པཱ་ཙི་ཏྟི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨི་དྷ པ་ན ཉ་ཏྟི་དུ་ཏི་ཡེ་ན ཀ་མྨེ་ན ཨ་ཉྙ་ཝཱ་ད་ཀེ ཙ ཝི་ཧེ་ས་ཀེ ཙ ཨཱ་རོ་པི་ཏེ པུ་ན ཨ་ཉྙཾ བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ, ཝི་ཧེ་ས་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི. ཨ་ནཱ་རོ་པི་ཏེ དུ་ཀྐ་ཊ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
དུ་ཊྛུ་ལླ་པ་ཀཱ་ས་ཚཱ་དེཏི ཨེ་ཏྠ ཀི་ཉྩཱ་པི ‘‘དུ་ཊྛུ་ལླཱ ནཱ་མ ཨཱ་པ་ཏྟི ཙ་ཏྟཱ་རི ཙ པཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནི ཏེ་ར་ས ཙ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ’’ཏི (པཱ་ཙི. ༣༩༩) ཝུ་ཏྟཱ, ཏ་ཐཱ་པི ཨི་དྷ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཱ་ཝ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. ཏ་སྨཱ ས་ངྒྷ་ས་མྨུ་ཏིཾ ཝི་ནཱ བྷི་ཀྑུ་སྶ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ‘‘ཨ་ཡཾ ཨ་སུ་ཙིཾ མོ་ཙེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སཾ ཨཱ་པ་ནྣོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཝ་ཏྠུ་ནཱ ས་དྡྷིཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ གྷ་ཊེ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑུ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ནི་ཉྩ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཡ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་སྶ ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ཐུ་ལླ་ཙྩ་ཡཱ་དི་ཨ་དུ་ཊྛུ་ལླཱ་རོ་ཙ་ནེ དུ་ཀྐ་ཊཾ. དུ་ཊྛུ་ལླ་ཙྪཱ་ད་ནེ་པི ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སོ་ཝ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཡོ པ་ན བྷི་ཀྑུ བྷི་ཀྑུ་སྶ དུ་ཊྛུ་ལླཾ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ས་ཡཾ ཝཱ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙེ་སཾ ཝཱ སུ་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཙོ་དེ་སྶ་ནྟི སཱ་རེ་སྶ་ནྟི མ་ངྐུཾ ཀ་རི་སྶ་ནྟི, ནཱ་རོ་ཙི་སྶཱ་མཱི’’ཏི དྷུ་རཾ ནི་ཀྑི་པ་ཏི, ཏ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. དྷུ་རཾ ནི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ ཨཱ་རོ་ཙི་ཏེ་པི ན ར་ཀྑ་ཏི ཨེ་ཝ.
ཧཱ་སོ་ད་ཀེཏི ཨ་ངྒུ་ལི་པ་ཏོ་ད་ཀེ་ན ཧཱ་སོ ཙ ཨུ་ད་ཀེ ཧཱ་སོ ཙཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཧ་སཱ་དྷི་པྤཱ་ཡོ ཀཱ་ཡེ་ན ཀཱ་ཡཾ ཨཱ་མ་ས་ཏི, ཨཱ་པ་ཏྟི པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་སྶ, ཀོ པ་ན ཝཱ་དོ ཨུ་པ་ཀ་ཙྪ་ཀཱ་དཱི་སུ གྷ་ཊྚ་ནེ. ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཏ་ཐཱ བྷི་ཀྑུ་སྶ ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷཱ་མ་ས་ནེ ཙ ནི་སྶ་གྒི་ཡེ་ན ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷཱ་མ་ས་ནེ ཙ. ཨེ་ཏྠ བྷི་ཀྑུ་ནཱི་པི ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣ་ཊྛཱ་ནེ ཋི་ཏཱ. ཨུ་ད་ཀེ ཧ་ས་ན་དྷ་མྨོ ནཱ་མ ཨུ་པ་རི་གོ་པྥ་ཀེ ཨུ་ད་ཀེ ཀཱི་ལཱ༹་དྷི་པྤཱ་ཡ་སྶ ནི་མྨུ་ཛྫ་ན་ཨུ་མྨུ་ཛྫ་ན་པླ་ཝ་ནཱ་དི་ཀཾ. ཨི་དྷ ཧཱ་སོ ནཱ་མ ཀཱི་ལཱ༹ ཝུ་ཙྩ་ཏི.
ནི་ཙྪུ་བྷ་ནེ ཝི་ཧཱ་རཱཏི ས་ངྒྷི་ཀཱ ཝི་ཧཱ་རཱ ནི་ཀྐ་ཌྜྷ་ནེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨེ་ཏྠ པ་ན ཡོ ཀུ་དྡྷོ ཧུ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ནྣཾ ཧ་ཏྠཱ་དཱི་སུ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝཱ ‘‘ནི་ཀྑ་མཱ’’ཏི ཝ་ཏྭཱ ཝཱ ཡ་ཏྟ་ཀཱ་ནི དྭཱ་རཱ་ནི ཨེ་ཀེ་ན པ་ཡོ་གེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མེ་ཏི, ཏ་ཏྠ དྭཱ་ར་ག་ཎ་ནཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཡོ་ག་སྶ ཨེ་ཀ་ཏྟཱ ཨེ་ཀཱ ཨེ་ཝ ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ. ས་ཙེ ནཱ་ནཱ་པ་ཡོ་གེ་ཧི ཨ་ཏི་ཀྐཱ་མེ་ཏི, ཏ་ཏྠ དྭཱ་ར་ག་ཎ་ནཱ་ཡ ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ. ཏ་སྶ པ་རི་ཀྑཱ་ར་ནི་ཀྐ་ཌྜྷ་ནེ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཏ་ཐཱ ཨ་ནུ་པ་ས་མྤ་ནྣེ, ཏ་སྶ པ་རི་ཀྑཱ་ར་ནི་ཀྐ་ཌྜྷ་ནེ ཙ. ཨ་ལ་ཛྫི་ཨཱ་དཱི་སུ པ་ན ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི.
ཨ་ནུ་པ་ཁ་ཛྫ ས་ཡ་ནེཏི ས་ངྒྷི་ཀེ ཝི་ཧཱ་རེ ‘‘ཝུ་ཌྜྷོ’’ཏི ཝཱ ‘‘གི་ལཱ་ནོ’’ཏི ཝཱ ‘‘ས་ངྒྷེ་ན དི་ནྣོ’’ཏི ཝཱ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ མ་ཉྩ་སྶ ཝཱ པཱི་ཋ་སྶ ཝཱ པ་ཝི་ས་ནྟ་སྶ ཝཱ ནི་ཀྑ་མ་ནྟ་སྶ ཝཱ ཨུ་པ་ཙཱ་རེ སེ་ཡྻཾ ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ ཝཱ ས་ནྠ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ ‘‘ཡ་སྶ ས་མྦཱ་དྷོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི, སོ པ་ཀྐ་མི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན ཨ་བྷི་ནི་སཱི་ད་ནྟ་སྶ ཙ ཨ་བྷི་ནི་པ་ཛྫ་ནྟ་སྶ ཙ པ་ཡོ་ག་ག་ཎ་ནཱ་ཡ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ.
པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.