༢. ར་ཏ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
དུ་ཏི་ཡེ ར་ཏ་ནནྟི མུ་ཏྟཱ་དི་ད་ས་ཝི་དྷཾ. ར་ཏ་ན་ས་མྨ་ཏནྟི ཡཾ་ཀི་ཉྩི མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ ཨུ་པ་བྷོ་ག་པ་རི་བྷོ་གཾ. ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་རཱ་མེ ཝཱཏི པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ ཨ་ནྟོ་པ་ཊི་ཀྑེ་པེ ཨ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ དྭི་ནྣཾ ལེ་ཌྜུ་པཱ་ཏཱ་ནཾ ཨ་ནྟོ. ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ཐེཏི པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ ཨ་ནྟོ་པ་ཊི་ཀྑེ་པེ, ཨ་པ་རི་ཀྑི་ཏྟ་སྶ མུ་ས་ལ་པཱ་ཏ་བྦྷ་ནྟ་རེ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ – ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ཏྠཱ་ཡ ཨུ་གྒ་ཎྷ་ནྟ་སྶ ཝཱ ཨུ་གྒ་ཎྷཱ་པེ་ནྟ་སྶ ཝཱ ནི་སྶ་གྒི་ཡཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ. ས་ངྒྷ་ག་ཎ་པུ་གྒ་ལ་ཙེ་ཏི་ཡ་ན་ཝ་ཀ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ཏྠཱ་ཡ དུ་ཀྐ་ཊཾ, ཨ་ཝ་སེ་སེ མུ་ཏྟཱ་དི་ར་ཏ་ནེ ས་བྦེ་ས་མྤི ཨ་ཏྠཱ་ཡ དུ་ཀྐ་ཊ་མེ་ཝ. ཀ་པྤི་ཡ་ཝ་ཏྠུཾ ཝཱ ཨ་ཀ་པྤི་ཡ་ཝ་ཏྠུཾ ཝཱ ཨ་ནྟ་མ་སོ མཱ་ཏུ་ས་ནྟ་ཀ་མྤི བྷ་ཎྜཱ་གཱ་རི་ཀ་སཱི་སེ་ན པ་ཊི་སཱ་མེ་ནྟ་སྶ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ, ཏཱ་དི་སཾ པ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཊི་སཱ་མེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘ཨི་དཾ པ་ཊི་སཱ་མེ་ཐཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ པ་ན ‘‘ན ཝ་ཊྚ་ཏཱི’’ཏི པ་ཊི་ཀྑི་པི་ཏ་བྦཾ. ས་ཙེ ཀུ་པི་ཏཱ པཱ་ཏེ་ཏྭཱ ག་ཙྪ་ནྟི, པ་ལི་བོ་དྷོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, པ་ཊི་སཱ་མེ་ཏ་བྦཾ. ཝི་ཧཱ་རེ ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟཱ ཝ་ཌྜྷ་ཀཱི་ཨཱ་ད་ཡོ ཝཱ རཱ་ཛ་ཝ་ལླ་བྷཱ ཝཱ ‘‘ཡཾ་ཀི་ཉྩི ཨུ་པ་ཀ་ར་ཎཾ ཝཱ ས་ཡ་ན་བྷ་ཎྜཾ ཝཱ པ་ཊི་སཱ་མེ་ཏྭཱ དེ་ཐཱ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི, ཚ་ནྡེ་ན་པི བྷ་ཡེ་ན་པི ན ཀཱ་ཏ་བྦ་མེ་ཝ, གུ་ཏྟ་ཊྛཱ་ནཾ པ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི.
ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་རཱ་མ་ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ཐེ་སུ་པི ཡཱ་དི་སེ ཋཱ་ནེ ‘‘བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཝཱ སཱ་མ་ཎེ་རེ་ཧི ཝཱ ག་ཧི་ཏཾ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨཱ་ས་ངྐཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི, ཏཱ་དི་སེ་ཡེ་ཝ ཋཱ་ནེ ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཝཱ ཨུ་གྒ་ཧཱ་པེ་ཏྭཱ ཝཱ ས་ཉྙཱ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ ནི་ཀྑི་པི་ཏ་བྦཾ, ‘‘ཡ་སྶ བྷ་ཎྜཾ ན་ཊྛཾ, སོ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱུ’’ཏི ཙ ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཐ ཡོ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི, སོ ‘‘ཀཱི་དི་སཾ ཏེ བྷ་ཎྜཾ ན་ཊྛ’’ནྟི པུ་ཙྪི་ཏ་བྦོ, ས་ཙེ ས་ཉྙཱ་ཎེ་ན ས་མྤཱ་དེ་ཏི, དཱ་ཏ་བྦཾ. ནོ ཙེ, ‘ཝི་ཙི་ནཱ་ཧཱི’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦོ. ཏ་མྷཱ ཨཱ་ཝཱ་སཱ པ་ཀྐ་མ་ནྟེ་ན པ་ཏི་རཱུ་པཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཧ་ཏྠེ, ཏེ་སུ ཨ་ས་ཏི པ་ཏི་རཱུ་པཱ་ནཾ ག་ཧ་པ་ཏི་ཀཱ་ནཾ ཧ་ཏྠེ ནི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ པ་ཀྐ་མི་ཏ་བྦཾ. ཡོ པ་ན ནེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི, ན སཱ་མི་ཀཾ པ་སྶ་ཏི, ཏེ་ན ཐཱ་ཝ་རཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ཝཱ ཙེ་ཏི་ཡཾ ཝཱ པོ་ཀྑ་ར་ཎིཾ ཝཱ ཀཱ་རེ་ཏ་བྦོ. ས་ཙེ དཱི་གྷ་སྶ ཨ་དྡྷུ་ནོ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན སཱ་མི་ཀོ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏི, ཏཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ‘ཨ་ནུ་མོ་དཱ་ཧཱི’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦོ. ས་ཙེ ནཱ་ནུ་མོ་ད་ཏི, ‘‘དེ་ཧི མེ དྷ་ན’’ནྟི ཙོ་དེ་ཏི, ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ དཱ་ཏ་བྦཾ.
སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨཱ་ར་བྦྷ ར་ཏ་ན་ཨུ་གྒ་ཎྷ་ན་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ པ་ཉྙ་ཏྟཾ, ‘‘ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་རཱ་མཱ ཝཱ, ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ཐཱ ཝཱ’’ཏི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ དུ་ཝི་དྷཱ ཨ་ནུ་པ་ཉྙ་ཏྟི, སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་པ་ཉྙ་ཏྟི, སཱ་ཎ་ཏྟི་ཀཾ, ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ཨ་ནཱ་ད་རི་ཡེ་ན ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ནི་ཀྑི་པ་ནྟ་སྶ དུ་ཀྐ་ཊཾ. ཨ་ནུ་ཉྙཱ་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ག་ཧེ་ཏྭཱ ནི་ཀྑི་པ་ནྟ་སྶ, ཡཾ ཧོ་ཏི ཨཱ་མཱ་སཾ ར་ཏ་ན་ས་མྨ་ཏཾ, ཏཾ ཝི་སྶཱ་སཾ ཝཱ ཏཱ་ཝ་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཝཱ ཨུ་གྒ་ཎྷ་ནྟ་སྶ, པཾ་སུ་ཀཱུ་ལ་ས་ཉྙཱ་ཡ ག་ཎྷ་ཏོ, ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀཱ་དཱི་ན་ཉྩ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི. ཨ་ན་ནུ་ཉྙཱ་ཏ་ཀ་ར་ཎཾ, པ་ར་ས་ནྟ་ཀ་ཏཱ, ཝི་སྶཱ་ས་གྒཱ་ཧ་པཾ་སུ་ཀཱུ་ལ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་བྷཱ་ཝོ, ཨུ་གྒ་ཧ་ཎཾ ཝཱ ཨུ་གྒ་ཧཱ་པ་ནཾ ཝཱ་ཏི ཨི་མཱ་ནེ་ཏྠ ཙ་ཏྟཱ་རི ཨ་ངྒཱ་ནི. ས་མུ་ཊྛཱ་ནཱ་དཱི་ནི ས་ཉྩ་རི་ཏྟ་ས་དི་སཱ་ནཱི་ཏི.
ར་ཏ་ན་སི་ཀྑཱ་པ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.