༨. ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ན་ཝི་བྷ་ངྒོ
༡. སུ་ཏྟ་ནྟ་བྷཱ་ཛ་ནཱི་ཡ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣༩༠. ཀཱ་ར་ཎ་ས་དྡོ ཡུ་ཏྟི་ཝཱ་ཙ་ཀོ ‘‘ས་བྦ་མེ་ཏཾ ཨ་ཀཱ་ར་ཎཾ ཝ་ད་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཝི་ཡ, ཏ་སྨཱ ཀཱ་ར་ཎ་པྤ་དྷཱ་ནཱཏི ཡུ་ཏྟི་པྤ་དྷཱ་ནཱ, ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་པཱ་པ་ཀཱ་ནུ་པྤཱ་ད་ནཱ་དི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་པྤ་དྷཱ་ནཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ ཨེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་པཱ་པ་ཀཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་དཱ་དི ཨ་ནུ་པྤ་ནྣ་པཱ་པ་ཀཱ་ནུ་པྤཱ་དཱ་དི.
༣༩༡. ‘‘ན ཨ་ཉྙོ དྷ་མྨོཏི ཡ་ཐཱ ཏ་ཎྷཱ་ཡ་ན་མི་ཙྪཱ་བྷི་ནི་ཝེ་ས་ཝཱ་ཡ་མ་ན་ས་བྷཱ་ཝཱ་ནཾ ཏ་ཎྷཱ་དཱི་ནཾ ཚ་ནྡ་པ་རི་ཡཱ་ཡོ ཨ་ཉྙ་དྷ་མྨོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི ཀ་ཏྟུ་ཀ་མྱ་ཏཱ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ཚ་ནྡ་ནི་ཡ་སྶ ཏེ་སུ ཨ་བྷཱ་ཝཱ, དྷ་མྨ་ཙྪ་ནྡོ པ་ན ཏཾ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་ཉྙ་དྷ་མྨོ ན ཧོ་ཏི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘དྷ་མྨ་ཙྪ་ནྡོ་ཏི ས་བྷཱ་ཝ་ཙྪ་ནྡོ’’ཏི.
༤༠༦. ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡནྟི པོ་རཱ་ཎ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ. ཝ་ཊྚཱ་ན་ཏྠ་སཾ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོཏི སཾ་སཱ་ར་དུ་ཀྑ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ.
ན ས་ཀྐོ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ནྟཱ་ཡ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ པ་རི་ཧཱི་ནཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝཱ་སེ ས་ནྠ་མྦྷི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ནྟཱི’’ཏི.
ཏ་ཏྠ དུ་ཝི་དྷཱ་ཡཱ་ཏི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ. ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡེ་ཝཱཏི ཨུ་པྤ་ནྣ་པུ་བྦཱ ཨེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི ས་མུ་དཱ་ཙཱ་རཱ་དི་ཝ་སེ་ན.
ས་བྦཱ་སུ ཨ་ཝ་ཏྠཱ་སཱུཏི པ་ཀ་ཏ་ཏྟཱ་དི་ཨ་ཝ་ཏྠཱ་སུ. པ་ཀ་ཏ་ཏྟཱ་ཝ་ཏྠེ་ན ཧི ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ཏཱ་ནི ན ཙ་རི་ཏ་བྦཱ་ནི. ཨི་ཏ་རཱ་ཝ་ཏྠེ་ན ཙ ཏ་ད་ཝ་ཏྠཱ་ཡ ཏཱ་ནི ཏཱ་ནི་ཡེ་ཝ ཙ་རི་ཏ་བྦཱ་ནི. ཝ་ཏྟ་བྦ་ནྟི་ཨཱ་དཱི་ནཱིཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ‘‘ན ཨེ་ཀ་ཙྪ་ནྣེ ཨ་ནཱ་ཝཱ་སེ ཝ་ཏྠ་བྦཾ, ན ཨེ་ཀ་ཙྪ་ནྣེ ཨཱ་ཝཱ་སེ ཝཱ ཨ་ནཱ་ཝཱ་སེ ཝཱ ཝ་ཏྠ་བྦཾ, ན ཨེ་ཀཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏ་བྦཾ, ན ནཱི་ཙེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སི་ནྣེ ཨུ་ཙྩེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏ་བྦཾ, ན ཚ་མཱ་ཡཾ ནི་སི་ནྣེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་དི་ཏ་བྦཾ, ན ཨེ་ཀ་ཙ་ངྐ་མེ ཙ་ངྐ་མི་ཏ་བྦཾ, ན ནཱི་ཙེ ཙ་ངྐ་མེ ཙ་ངྐ་མ་ནྟེ ཨུ་ཙྩེ ཙ་ངྐ་མེ ཙ་ངྐ་མི་ཏ་བྦཾ, ན ཚ་མཱ་ཡཾ ཙ་ངྐ་མ་ནྟེ ཙ་ངྐ་མེ ཙ་ངྐ་མི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཨི་མཱ་ནི ས་ངྒ་ཎྷཱ་ཏི. ཏེ་སནྟི པཱ་རི་ཝཱ་སི་ཀ་ཝུ་ཌྜྷ་ཏ་རཱ་དཱི་ནཾ ཝ་སེ་ན. ས་མྤི་ཎྜེ་ཏྭཱཏི ས་ངྐ་ཌྜྷི་ཏྭཱ. ཨེ་ཀེ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱཏི ན་ཝཱ་པི ཨེ་ཀ་མེ་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ. ‘‘ཨ་བྷི་ཝཱ་ད་ན་པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་ན་ཉྫ་ལི་ཀ་མྨ་སཱ་མཱི་ཙི་ཀ་མྨཾ ན སཱ་དི་ཏ་བྦཾ, ཨཱ་ས་ནཱ་བྷི་ཧཱ་རཾ, སེ་ཡྻཱ་བྷི་ཧཱ་རཾ, པཱ་དོ་ད་ཀཾ, པཱ་ད་པཱི་ཋཾ, པཱ་ད་ཀ་ཐ་ལི་ཀཾ, པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཾ ན སཱ་དི་ཏ་བྦ’’ནྟི ཨི་དཾ ས་བྦ་མྤི ཨ་སཱ་དི་ཡ་ན་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཨེ་ཀཾ. ད་སཱཏི ‘‘ན སཱི་ལ་ཝི་པ་ཏྟི་ཡཱ, ན ཨཱ་ཙཱ་ར་ཝི་པ་ཏྟི་ཡཱ, ན དི་ཊྛི་ཝི་པ་ཏྟི་ཡཱ, ན ཨཱ་ཛཱི་ཝ་ཝི་པ་ཏྟི་ཡཱ, ན བྷི་ཀྑཱུ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི བྷེ་དེ་ཏ་བྦཱ, ན གི་ཧི་དྡྷ་ཛོ དྷཱ་རེ་ཏ་བྦོ, ན ཏི་ཏྠི་ཡ་དྡྷ་ཛོ དྷཱ་རེ་ཏ་བྦོ, ན ཏི་ཏྠི་ཡཱ སེ་ཝི་ཏ་བྦཱ, བྷི་ཀྑཱུ སེ་ཝི་ཏ་བྦཱ, བྷི་ཀྑུ་སི་ཀྑཱ་ཡ སི་ཀྑི་ཏ་བྦ’’ནྟི (ཙཱུ་ལ༹་ཝ. ༦༠) ཨེ་ཝ་མཱ་ག་ཏཱ ད་ས.
‘‘ཀ་མྨ་ཉྩཱ’’ཏི པ་ཙྩ་ཏྟ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ཀ་མྨཾ ‘‘ཨ་ཝི་པ་ཀྐ་ཝི་པཱ་ཀ་སྶཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘ཀ་མྨ་སྶཱ’’ཏི སཱ་མི་ཝ་ཙ་ན་ཝ་སེ་ན པ་རི་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ. བྷཱུ་ཏཱ་པ་ག་ཏུ་པྤ་ནྣ་ནྟི ཝུ་ཏྟ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཨི་དྷཱཏི ཨི་མི་སྶཱ ས་མྨོ་ཧ་ཝི་ནོ་ད་ནི་ཡཱ. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཀ་ཏེ ཨོ་ཀཱ་སེ ཝི་པཱ་ཀོ…པེ… ཨུ་པྤ་ནྣོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟོ ཝི་པཱ་ཀ་མེ་ཝ ཝ་ད་ཏི. ཏ་ཏྠཱཏི ཨ་ཊྛ་སཱ་ལི་ནི་ཡཾ. མ་གྒེ་ན ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ ཐཱ་མ་ག་ཏཱ ཀཱ་མ་རཱ་གཱ་ད་ཡོ ‘‘ཨ་ནུ་ས་ཡཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ནུ་ས་ཡི་ཏ…པེ… མ་གྒེ་ན པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ’’ཏི.
ཨཱ་ཧ་ཏ་ཁཱི་ར་རུ་ཀྑོ ཝི་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ, ཀ་ཐཾ? ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧ་ཝ་སེ་ན. ཏ་མེ་ཝ་ཏྠཾ ཝི་ཝ་ར་ཏི ‘‘ཨ་དྷི་ག་ཏ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ. ཏ་ཏྠ ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཨ་དྷི་གྒ་ཧི་ཏ་ཏྟཱ ཏཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏཱ་ནུ་སྶ་རི་ཏ་ཀྑ་ཎེ ཀི་ལེ་སུ་པྤ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཨ་དྷི་ག་ཏ་མེ་ཝ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་དྷི་ག་ཏཾ ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧ་ཝ་སེ་ནཱ’’ཏི, ཏཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ པཱ་ཏུ་བྷཱུ་ཏ་ཀི་ལེ་ས་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཀི་ལེ་སུ་པྤ་ཏྟི་ནི་མི་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ར་ཧཾ ཀི་ལེ་སཾ ‘‘ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཨ་ནྟོ་ག་དྷ་ཀི་ལེ་ས’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཉྩ ཁོ གཱ་ཧ་ཀེ ལ་བྦྷ་མཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏ་བྦེ ཨུ་པ་ཙ་རི་ཏྭཱ, ཡ་ཐཱ ནི་སྶི་ཏེ ལ་བྦྷ་མཱ་ནཾ ནི་སྶ་ཡེ ཨུ་པ་ཙ་རི་ཏྭཱ ‘‘མ་ཉྩཱ ཨུ་ཀྐུ་ཊྛིཾ ཀ་རོ་ནྟཱི’’ཏི. ཨི་དཱ་ནི ཨུ་པ་ཙཱ་རཾ མུ་ཉྩི་ཏྭཱ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནེ་ཝ ཨ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧ…པེ… ས་དི་སཱ’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦནྟི ‘‘ཡ་ཐཱ ཀིཾ? ས་ཙེ ཁཱི་ར་རུ་ཀྑ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦཾ.
ཏི་དྷཱཏི ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཏི་དྷཱ. ཨཱ་བྷ་ཏོ ཨུ་པ་མཱ་ཝ་སེ་ན. ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཏཱ་ད་སྶ་ན་ཏྠ་མྤཱིཏི པི-ས་དྡེ་ན ‘‘ཏི་དྷཱ ན་ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏཱ་ད་སྶ་ན་ཏྠ་མྤཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝ ས་མྤི་ཎྜེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ མ་གྒེ་ན པ་ཧཱི་ན་ཀི་ལེ་སཱ ད་ཊྛ་བྦཱ མ་གྒེ ཨ་ནུ་པྤ་ནྣེ ཨུ་པྤ་ཏྟི་ར་ཧཱ་ན་མྤི ཨུ་པྤ་ནྣེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ཨ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.
སུ་ཏྟ་ནྟ་བྷཱ་ཛ་ནཱི་ཡ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
༣. པ་ཉྷ་པུ་ཙྪ་ཀ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤༢༧. ཝཱི་རི་ཡ་ཛེ་ཊྛི་ཀཱ་ཡ པ་ན མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ་ནི ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ་ནི ‘‘མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏཱི་ནཱི’’ཏི ཝཱ ‘‘ན་མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏཱི་ནཱི’’ཏི ཝཱཏི ཝཱ་ཏི ཨེ་ཏྠ པ་ཋ་མ་སྶ ཝཱི་རི་ཡ་ནྟ་རཱ་བྷཱ་ཝོ, ཨི་ཏ་ར་སྶ ཨི་ཏ་རཱ་དྷི་པ་ཏི་ནོ, ན་མ་གྒ་བྷཱུ་ཏ་ཝཱི་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཏི་ནོ ཙ ཨ་བྷཱ་ཝོ ན་ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏཱ་ཡ ཀཱ་ར་ཎ་ནྟི ཨི་མ་མ་ཏྠ་མཱ་ཧ ‘‘མ་གྒཱ་དྷི་པ་ཏཱི་ནཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ. ཏ་དཱཏི ཝཱི་རི་ཡ་ཛེ་ཊྛི་ཀ་མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཀཱ་ལེ.
པ་ཉྷ་པུ་ཙྪ་ཀ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ན་ཝི་བྷ་ངྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.