༡. ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༨༤༣-༤. ཨ་ཏྠི་པ་ཊི་ཙྩཾ ནཱ་མཱཏི ཨ་ཏྠི་ཏཱ པ་ཊི་ཙྩ་ཏྠོ ནཱ་མ, ཨ་ས་ཏི་པི ས་ཧ་ཛཱ་ཏ་པུ་རེ་ཛཱ་ཏཱ་དི་བྷཱ་ཝེ ཡ་སྨིཾ ས་ཏི ཡཾ ཧོ་ཏི, སོ ཏ་སྶ པ་ཙྩ་ཡོ་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཨ་ཏྠི་ཏཱ་མ་ཏྟཾ ཨི་དྷ པ་ཊི་ཙྩ་ཏྠོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏཾ པ་ན པ་ཊི་ཙྩ་ཏྠཾ བྱ་ཏི་རེ་ཀ་མུ་ཁེ་ན པཱ་ཀ་ཊ་ཏ་རཾ ཀཱ་ཏུཾ ‘‘ཡ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཏ་ཏྠ ནི་སྶ་ཡཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཊི་ཙྩཱ་ཏི ཝུ་ཏྟནྟི ནི་སྶ་ཡཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱ་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏཾ ཙ་ཀྑཱ་དི ‘‘པ་ཊི་ཙྩཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཀི་སྶཱ སེ་ཎི་ཡཱཏི ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་སུ སེ་ཎཱི་སུ མ་ཡཾ ཨ་མུ་ཀཱ་ཡ སེ་ཎི་ཡཱ ཛཱ་ཏཱ་མྷ, ན ཨ་ཉྙེ ཝི་ཡ ཨ་པྤ་ཉྙཱ་ཏཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠཾ ཝ་ད་ནྟི.
པུ་ར་ཏོ ཀ་ར་ཎཾ པ་མུ་ཁ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎཾ. ནི་དྷཱ་ན་རཱ་སཱིཏི ནི་ད་ཧི་ཏྭཱ ཋ་པི་ཏ་དྷ་ན་ནི་ཙ་ཡོ. ཡ་སོཏི ཨི་སྶ་རི་ཡཾ. ཏཾ པ་ན ཡེ་སུ ཝ་ཏྟ་ཏི, ཏེ་སུ པ་ཊྛཱ་པ་ཀ་ཨཱ་ཎཱ་ཀ་ར་ཎེ་ཧི པཱ་ཀ་ཊོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ‘‘པ་ཊྛཱ་པ་ཀ་མ་དོ, ཨཱ་ཎཱ་ཀ་ར་ཎ་མ་དོ’’ཏི ཙ ཝུ་ཏྟཾ.
༨༤༥. ཝ་ཏྠུ་ནཱཏི ཛཱ་ཏི་ཨཱ་དི་པ་ཝ་ཏྟི་ཧེ་ཏུ་ནཱ.
༨༤༦. པ་ཏི་ཊྛཱ་བྷཱ་ཝོཏི ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨེ་སུ པ་ཏི་ཊྛཱ་ནཱ་བྷཱ་ཝོ, སོ པ་ན ཡ་སྨཱ ཀུ་ས་ལ་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ ཋཱ་ནཾ ན ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཀུ་ས་ལ་ཀ་ར་ཎེ ཨ་ཊྛཱ་ན’’ནྟི ཨཱ་ཧ. པ་མཱ་ད་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠ་སྶ ཨེ་ཝ་མཱ་དི་ཀོ པ་རི་ཡཱ་ཡོ་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ. ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ‘‘ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ, མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ ཙི་ཏྟ་སྶ ཝོ་སྶ་གྒོ, མ་ཀྑོ, པ་ལཱ༹་སོ’’ཏི ཙ ཨེ་ཝ་མཱ་དི་ཀ་སྶ ས་ངྒ་ཧོ ད་ཊྛ་བྦོ. ‘‘པ་མཱ་དོ པ་མ་ཛྫ་ནཱ་དཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ཀོ ཏ་ད་ཏྠ་པྤ་ཀཱ་ས་ཀོ, ‘‘ཙི་ཏྟ་སྶ ཝོ་སྶ་གྒོ ཝོ་སྶ་གྒཱ་ནུ་པྤཱ་ད་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི་ཀོ ཏ་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་པྤ་ཀཱ་ས་ཀོ བྱ་ཉྫ་ན་པ་རི་ཡཱ་ཡོ ཙ ཨ་པ་རི་ཡ་ནྟོ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ ཁ་ནྡྷེ ད་སྶེ་ཏཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ས་ཏི་ཝོ་སྶ་གྒཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀྑ་ནྡྷཱ པ་མཱ་དོ་ཏི ཝ་ད་ཏི.
༨༤༧. ཨ་ནི་ཝཱ་ཏ་ཝུ་ཏྟི་ཏཱ་ཡ ཧེ་ཏུ་བྷཱུ་ཏོ ཙི་ཏྟ་ས་མྤ་གྒ་ཧོ མཱ་ན་ཝི་སེ་སོ.
༨༤༨. ཨུ་ཏྟ་ར་བྷཱ་ཝོ ཨུ་ཏྟ་རི་ཡཾ, ཀ་ར་ཎེ་ན ཨུ་ཏྟ་རི་ཡཾ ཀ་ར་ཎུ་ཏྟ་རི་ཡཾ, སཱ་ར་མྦྷེ་ན པ་ར་སྶ ཀི་རི་ཡ་ཏོ ཨུ་ཏྟ་རི་ཀི་རི་ཡཱ.
༨༤༩. ནེ་རུ་ཏྟི་ཀ་ཝི་དྷཱ་ནེ་ནཱཏི ཨི-ཀཱ་ར་ཙྩ-ཀཱ་རཱ་ན་ཉྩ ར-ཀཱ་ར་ཏཱ་པཱ་ད་ནེ་ན.
ཨ་ཏྟ་ཧི་ཏཾ ཨ་ཏྟཱཏི ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ལོ་པེ་ན ནི་དྡེ་ས་མཱ་ཧ ཡ་ཐཱ ‘‘རཱུ་པ་བྷ་ཝོ རཱུ་པཾ, བྷཱི་མ་སེ་ནོ བྷཱི་མོ’’ཏི ཙ. ཨཱ་དི་ནྣོ, པ་ཏྟོ ཝཱ ཨ་ཏྠོ ཨ་ཏྟཱཏི ནི་རུ་ཏྟི་ན་ཡེ་ན པ་ད་སི་དྡྷི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
མུ་དྡི་ཏ་སྶཱཏི ཨ་ངྐི་ཏ་སྶ.
༨༥༠. ཛཱ་ན་ནྟ་སྶེ་ཝ མ་ཧཱ་ཛ་ན་སྶ. ཨུ་པཱ་དཱ་ནཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡེཏི ཨི་ནྡྷ་ནུ་ད་ཀ་ཙཱི་ཝ་རཱ་དི་ཀེ པཱ་རི་པཱུ་རི་ཧེ་ཏུ་ཀེ.
༨༥༡. ག་ཎྛི་ཀཱ ས་ཡཾ ག་ཎྛི་ཀ་ར་ཎ་ཏོ. པ་ཏི་རཱུ་པ་ཝ་ཙ་ན་ཏོ, ཨ་ཉྙེ་སཾ ག་ཎྛི་བྷེ་ད་ཏོ ཙ ག་ཎྛི་བྷཱུ་ཏཱ.
༨༥༢. ཨ་བྷེ་ཛྫ་ནྟ་ར་ཏཱ་ཡ ས་མཱ་སེ་ཝི་ཏ་ཏཱ་ཡ སུ་ཊྛུ ཨཱ་སེ་ཝི་ཏ་ཏཱ་ཡ.
༨༥༣. ཙི་ར་ཀཱ་ལ་པ་རི་བྷཱ་ཝི་ཏ་ཏྟེ་ན ཏེ་མ་ན་ཀ་ར་ཎཾ ཨ་ལླ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎཾ, ལོ་བྷ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཝ་སྶ་ཝ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ཀ་ཐཾ ཁཱི་ཡ་ན་ནྟི ནི་དྡེ་སོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཁཱི་ཡ་ན་ནྟི ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི.
༨༥༤. ཙཱི་ཝ་ར་མ་ཎྜ་ནཱ་དཱི་ནནྟི ཙཱི་ཝ་ར་མ་ཎྜ་ནཱ པ་ཏྟ་མ་ཎྜ་ནཱ སེ་ནཱ་ས་ན་མ་ཎྜ་ནཱ་ཏི ཨི་མེ་སཾ. ཨི་དཱ་ནི ཏཾ ཝི་སེ་ས་ན་བྷཱ་ཝཾ ཡོ་ཛེ་ཏྭཱ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.
༨༥༥. ས་བྷཱ་ག་ར་ཧི་ཏོ, ས་བྷཱ་ག་པ་ཊི་པ་ཀྑོ ཝཱ ཨ་ས་བྷཱ་གོ, ཨ་ན་ནུ་ཀཱུ་ལཱ་ནཾ པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལ་ཏཱ ཝཱ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘མཱ་ན་ཐ་དྡྷ་ཏཱ, ཝི་རོ་དྷོ ཝཱ’’ཏི.
༨༥༦. ས་ངྐ་མྤ་ནཱ ཨུ་ཀྐ་ཎྛ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨ་ན་ཝ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨ་ན་ཝ་དྷཱ་ནཾ ཝཱ. ཏ་སྶ ཏ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཏ་ཎྷཱ་ཡ་ནཱ.
༨༥༧. ཀཱ་ཡ་སྶཱཏི ནཱ་མ་ཀཱ་ཡ་སྶ. ཏ་སྨི་ཉྷི ཨ་ཝི་པྥཱ་རི་ཀེ རཱུ་པ་ཀཱ་ཡོ་པི ཨ་ཝི་པྥཱ་རི་ཀོ ཧོ་ཏི.
༨༦༠. རཱ་གཱ་དཱི་ནནྟི རཱ་ག་མོ་ཧ་ཨ་ཧི་རི་ཀཱ་ནོ་ཏྟ་པྤ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་དཱི་ནཾ.
༨༦༡. ཏི་ཝི་དྷ་མྤི ཀུ་ཧ་ན་ཝ་ཏྠུཾ ད་སྶེ་ཏུ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཏ་ཏྠཱཏི མ་ཧཱ་ནི་དྡེ་སེ. ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ཀུ་ཧ་ནཱ ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་ར་སི་ལོ་ཀ་ས་ནྣི་སྶི་ཏ་སྶཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (ཝི་བྷ. ༨༦༡) ཨི་དྷ ཁུ་དྡ་ཀ་ཝི་བྷ་ངྒེ ཨཱ་ག་ཏཾ དེ་ས་ནཱ་ན་ཡཾ ནི་སྶཱ་ཡ མ་ཧཱ་ནི་དྡེ་ས་དེ་ས་ནཱ པ་ཝ་ཏྟཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ནི་སྶ་ཡ་བྷཱུ་ཏཱ་ཡ ཨི་མཱ་ཡ པཱ་ལི༹་ཡཱ’’ཏི.
ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏཱ་ནཱིཏི ཨ་ནྟ་ཝི་ཀ་ལཱ་ནི ཚི་ནྡ་ནྟཱ་ནི.
ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་ར་སི་ལོ་ཀ་ཧེ་ཏུ ས་མྦྷཱ་ཝ་ནཱ་དྷི་པྤཱ་ཡེ་ན སཾ་ཡ་ཏཱ་ཀཱ་ར་ད་སྶ་ནཾ ཀོ་ཧ་ཉྙ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘པཱ་པི་ཙྪ་ཏཱ་ཡ ནི་ར་ཏྠ་ཀ་ཀཱ་ཡ་ཝ་ཙཱི་ཝི་པྥ་ནྡ་ནི་གྒ་ཧ་ཎཾ ཀོ་ར་ཛ’’ནྟི. ཡོ སཾ་ཝེ་ག་བ་ཧུ་ལོ ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་ཀོ པུ་བྦེ་ནཱ་པ་རཾ ཨ་ཏྟ་ནོ་པི ཀི་རི་ཡཾ པ་རི་ས་ངྐ་ནྟོ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་མཱ་ནོ ཏི་ཊྛ་ཏི, ཏཱ་དི་སཾ ཝི་ཡ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ད་སྶེ་ནྟོ ‘‘ཨ་ཏི་པ་རི་ས་ངྐི་ཏོ’’ཏི ཝུ་ཏྟོ.
༨༦༤. པ་སཾ་སཱ་མུ་ཁེ་ན ནི་ནྡ་ན་ནྟི པ་སཾ་སཱ་ཝ་ཏྠུ་ཏོ ཁི་པ་ནཾ བ་ཧི ཚ་ཌྜ་ནཾ ཡ་ཐཱ ‘‘ཨ་དཱ་ཡ་ཀཾ ཨ་ཧོ དཱ་ན་པ་ཏཱི’’ཏི.
༨༦༥. ག་ཝེ་ས་ན་ཀ་མྨནྟི ཨ་པྤ་ཀེ་ན ལཱ་བྷེ་ན མ་ཧ་ནྟ་སྶ པ་རི་ཡེ་ས་ན་ཀ་བྱཱ་པཱ་རོ.
༨༦༦. པོ་ཀྑ་རཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི སུ་ནྡ་རཾ, ཝ་ཎྞ་སྶ སུ་ནྡ་ར་བྷཱ་ཝོ ཝ་ཎྞ་པཱ་རི་པཱུ་རཱི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཝ་ཎྞ་པཱ་རི་པཱུ་རཱི ཝཱ ཝ་ཎྞ་པོ་ཀྑ་ར་ཏཱ’’ཏི.
༨༧༩. སེ་ཡྻ་མཱ་ནཱ་དི་ནི་དྡེ་སེ་སཱུཏི ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མོ སེ་ཡྻ་སྶ ‘སེ་ཡྻོ་ཧ་མ་སྨཱི’ཏི མཱ་ནོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (ཝི་བྷ. ༨༦༩) ནི་དྡི་ཊྛེ་སུ ན་ཝ་སུ མཱ་ན་ནི་དྡེ་སེ་སུ. ‘‘སེ་ཡྻཱ་དི་པུ་གྒ་ལོ’’ཏི ཨི་དཾ ཏ་ཏྠ པཱ་ལི༹་ཡཾ སེ་ཡྻཱ་དཱི་ནཾ ན་ཝ་ནྣཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨཱ་མ་ཊྛ་ཏྟཱ ཝུ་ཏྟཾ. ཨི་དྷ པ་ན པུ་གྒ་ལཱ་མ་ས་ནེ ས་ཏི སེ་ཡྻ་པུ་གྒ་ལོ ཙ ཨཱ་མ་སི་ཏ་བྦོ སི་ཡཱ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ ‘‘སེ་ཡྻ་མཱ་ན་བྷཱ་ཝེ་པཱི’’ཏི. སེ་ཡྻ་མཱ་ན་བྷཱ་ཝེ་པཱིཏི པི-ས་དྡོ ཨཱ་ཀ་ཌྜྷ་ཀོ ཨ་སེ་ཡྻ་མཱ་ན་ནི་དྡེ་སེ་པི པུ་གྒ་ལཱ་མ་ས་ན་སྶ ཀ་ཏ་ཏྟཱ. ཡ་སྶ ཀ་སྶ་ཙཱིཏི སེ་ཡྻཱ་དཱི་སུ ཡ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི པུ་གྒ་ལ་སྶ.
༨༨༠. པུ་རི་མ་མཱ་ན་སྶཱཏི པུ་བྦེ པ་ཝ་ཏྟ་སྶ ས་དི་ས་མཱ་ན་སྶ, ཧཱི་ན་མཱ་ན་སྶ ཝཱ, ས་དི་ས་མཱ་ན་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་ན པཱ་ལི༹ ཨཱ་ག་ཏཱ.
༨༨༡. ‘‘མི་གཱ་ནཾ ཀོ་ཏྠུ་ཀོ ཨ་ནྟོ, པ་ཀྑཱི་ནཾ པ་ན ཝཱ་ཡ་སོ’’ཏི (ཛཱ. ༡.༣.༡༣༥) ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨཱ་ཧ ‘‘པ་ཀྑི་ཛཱ་ཏཱི་སུ ཝཱ་ཡ་སོ ཨ་ནྟོ ལཱ་མ་ཀོ’’ཏི.
༨༨༢. ཝི་རཱ་གནྟི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ.
༨༨༣. མཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཙྪ་ནྡོ ཏ་ཎྷཱ་ཚ་ནྡོ. མཱ་ན་ས་བྷཱ་ཝཾ ཨ་ནུ་ག་ཏོ སེ་ཡྻཱ་དི་ཏོ ས་མྤ་གྒ་ཎྷ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟོ མཱ་ན་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཀ་ཏྟུ་ཀ་མྱ་ཏཱ་ཚ་ནྡོ ཝཱ མཱ་ན་ཙྪ་ནྡོ.
༨༨༤. ཏ་ཏྠཱཏི ཏ་སྨིཾ ཝི་ལ་མྦ་ནེ ནི་པྥཱ་དེ་ཏ་བྦེ. ཡུ་ཏྟཾ ཨ་ནུ་ཙྪ་ཝི་ཀཾ. མུ་ཏྟཾ ཝི་སྶ་ཊྛཾ. སི་ལི་ཊྛཾ ས་ཧི་ཏཾ, ཨ་ཏྠ་དྭ་ཡ་ཝི་བྷཱ་ཝ་ཀཾ ཝཱ.
༨༨༨. ཨ་ནུ་དྡ་ཡ་སྶེ་ཝཱཏི མེ་ཏྟཱ་ཡ་ནྟ་སྶ ཝི་ཡ ཨ་ནུ་ཀ་མྤ་ནྟ་སྶ ཝི་ཡ ཝི་ཀ་པྤ་ནཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ས་ཧ་ན་ནྡི་ཏཱ་དི་ཀ་སྶཱ’’ཏི, མེ་ཏྟཱ་དི་པ་ཏི་རཱུ་པེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་གེ་ཧ་སི་ཏ་སི་ནེ་ཧ་སྶཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཏཱ་དི་སོ རཱ་གོ’’ཏི. ཨ་ཏྠོ ཡུ་ཛྫ་ཏཱིཏི ཨེ་ཝ་མྤི ‘‘ཏ་ཏྠཱ’’ཏི པཱ་ལི༹་པ་ད་སྶ ཨ་ཏྠོ ཡུ་ཛྫ་ཏི. པ་རཱ་ནུ་དྡ་ཡ་ཏཱ་ཧེ་ཏུ་ཀོ ཧི པ་རཱ་ནུ་དྡ་ཡ་ཏཱ་ས་ཧི་ཏོ སོ ཝི་ཏ་ཀྐོ་ཏི.
༨༩༠. ཀཱ་མ་གུ་ཎ་པཱ་རི་པཱུ་རི་ཡཱ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ལོ་ཀོ ས་མྦྷཱ་ཝེ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་ན་ཝ་ཉྙ་ཏྟ་ཏྠ་མེ་ཝ ཀཱ་མ་གུ་ཎེ ཙ པ་ཏྠེ་ཏཱི’’ཏི.
ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.