༣. ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༧. ཏ་སྶཱ་པཱིཏི ས་ཉྙཱ་ཡ་པི. ཏ་བྦ་ཏྠུ་ཀ་ཏྟཱཏི ཙ་ཀྑུ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏྟཱ. པ་ཊི་གྷ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻོཏི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་པ་ཊི་གྷ་ཏོ ཝི་ཛཱ་ནི་ཏ་བྦོ པ་ཊི་གྷ་ཝ་སེ་ན ག་ཧེ་ཏ་བྦོ. ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ལོ་པཾ ཀ་ཏྭཱཏི པུ་རི་མ་པ་དེ ཨུ་ཏྟ་ར་པ་ད་ལོ་པཾ ཀ་ཏྭཱ.
ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝེ, ན ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཡ་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཝ་ཙ་ནནྟི ས་དྡོ, ནཱ་མ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. ཝ་ཙ་ནཱ་དྷཱི་ནཱཏི ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ཏཾ པ་ཏི ས་དྡཱ་དྷཱི་ནཱ, ནཱ་མཱ་ཡ་ཏྟ་ག་ཧ་ཎཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཡ་དེ་ཏྠ ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཏཾ ནཱ་མ་རཱུ་པ་དུ་ཀེ (དྷ. ས. མཱུ་ལ་ཊཱི. ༡༠༡-༡༠༨) ཝུ་ཏྟ་མེ་ཝ. ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ པ་ཉྙ་ཏྟི་པ་ཀཱ་ས་ཀཾ ཉཱ་པ་ཀཾ ཨེ་ཏེ་སཾ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཱ ཡ་ཐཱ ཨ་རི་ས་སོ་ཏི. ཏ་ཏོ་ཛོཏི ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ས་ངྑཱ་ཏ་ཏོ ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་ཏོ ཛཱ་ཏོ. ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣ་ཏྟཱ ཕ་སྶེ་པི ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟོ ཨ་ཏྠོ ས་མྦྷ་ཝ་ཏཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ས་མྥ་སྶོ་ཡེ་ཝ ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ན ཀེ་ཝ་ལཾ མ་ནོ་དྭཱ་རི་ཀ་ཕ་སྶེ ཨེ་ཝ, ཨ་ཐ ཁོ པ་ཉྩ་དྭཱ་རི་ཀ་ཕ་སྶེ་པི ‘‘ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་བྷཱ་ཝེ ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་དྷི་ཀི་ཙྩ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རོ ཨ་ཏྠོ ས་མྦྷ་ཝ་ཏི. ཨི་ཏཱིཏི ཏ་སྨཱ. ཏེ་ན པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱཏི མ་ནོ་ས་མྥ་སྶ་ཛ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན. ཏ་ཏོ་ཛཱ་པཱིཏི པ་ཉྩ་དྭཱ་རི་ཀ་ཕ་སྶ་ཛཱ་ཏཱ་པི. ཨ་ཉྙ་པྤ་ཀཱ་རཱ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོཏི པ་ཊི་གྷ་ས་མྥ་སྶ་ཛ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་སྶ ཨ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ཨཱ་ཝེ་ཎི་ཀཾ པ་ཊི་གྷ་ས་མྥ་སྶ་ཛ་ཏཱ. པ་ཀཱ་ར་ནྟ་རཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ས་མྥ་སྶ་ཛ་ཏཱ.
ཡ་དི ཨེ་ཝནྟི ཡ་དི པ་ཉྩ་དྭཱ་རི་ཀ་ཕ་སྶེ་ཧི ཨུ་པྤ་ནྣ་ས་ཉྙཱ པ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ ཙ ‘‘ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཨ་རཱུ་པི་ནོ ཁ་ནྡྷཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྟུཾ ཡུ་ཏྟཱ. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ ས་ཉྙཱ་ཝ ཀ་སྨཱ ‘‘ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཏི་ཎྞཾ ཁ་ནྡྷཱ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ ཏི་ཎྞཾ ཁ་ནྡྷཱ་ནནྟི ཝེ་ད་ནཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ. ཨ་ཏྠ་ཝ་སེ་ནཱཏི ‘‘ཝ་ཙ་ནཾ ཨ་དྷི་ཀི་ཙྩ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝུ་ཏྟ་ཨ་ཏྠ་ཝ་སེ་ན ཨ་ནྭ་ཏྠ་ཏཱ་ཝ་སེ་ན. ཨ་ཏྟ་ནོ པ་ཏྟ་མྤི ནཱ་མནྟི ‘‘ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་མྤི ནཱ་མཾ. དྷ་མྨཱ་བྷི་ལཱ་པོཏི ས་བྷཱ་ཝ་ནི་རུ་ཏྟི. པུ་བྦེ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷཱ་ནཾ སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ་པི ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན་ས་མྥ་སྶ་ཛ་ཝོ་ཧཱ་རོ རུ་ལ༹ྷི་ཝ་སེ་ན ས་ཉྙཱ་ཡ ཨེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟོ་ཏི ཝ་ཏྭཱ ཨི་དཱ་ནི སོ ཏ་ད་ཉྙཱ་རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎོ ས་ཉྙཱ་ཡ ནི་ཝེ་སི་ཏོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་ཐ ཝཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ར་ཛྫི་ཏྭཱ ཨོ་ལོ་ཀ་ནཱ་དཱི་སཱུཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཀུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཨོ་ལོ་ཀ་ནཱ་དི ཝི་ཡ ར་ཛྫི་ཏྭཱ ས་ཝ་ནཱ་དི་པི ས་ངྒ་ཡ྄ཧ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ, ཏ་ཐཱ་སོ་ཏཱ་ཝ་དྷཱ་ནཱ་དི་ནོ་པི ར་ཏྟ་ཏཱ་དི་ཝི་ཛཱ་ན་ན་ནི་མི་ཏྟ་ཏཱ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. ཙ་ཀྑུ་ས་མྥ་སྶ་ཛཱ་ས་ཉྙཱ་ཡ པ་ན པཱ་ཀ་ཊ་བྷཱ་ཝཾ ནི་ད་སྶ་ན་ཝ་སེ་ན ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨོ་ལོ་ཀ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཝི་ས་ཡ་ས་མཱ་ག་མེ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.
ཨོ་ལོ་ཀ་ན་སྶ ཨ་པཱ་ཀ་ཊ་བྷཱ་ཝེ ར་ཏྟ་ཏཱ་དི་ཝི་ཛཱ་ན་ནཾ ན ཧོ་ཏི, པཱ་ཀ་ཊ་བྷཱ་ཝེ ཙ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘པ་སཱ་ད་ཝ་ཏྠུ་ཀཱ ཨེ་ཝཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ཉྙཾ ཙི་ནྟེ་ནྟ’’ནྟི ཡཾ པུ་བྦེ ཏེ་ན ཀ་ཐི་ཏཾ, ཀཱ་ཡེ་ན ཝཱ པ་ཀཱ་སི་ཏཾ, ཏ་ཏོ ཨ་ཉྙཾ ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྠཾ ཙི་ནྟེ་ནྟཾ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ ‘‘ཉཱ་ཏ’’ནྟི.
ས་ཉྙཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.