༢. ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༨. ཙ་ཀྑཱ་ད་ཡོ པ་སཱ་དཱཏི ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་གྷཱ་ན་ཛི་ཝ྄ཧཱ་པ་སཱ་དཱ, མ་ནོ་མ་ཡ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་པ་རི་ཡཱ་པ་ནྣཱ ཙ་ཀྑུ་སོ་ཏ་པྤ་སཱ་དཱ ཙ. ཀཱ་ཡ་ཝོ་ཧཱ་རཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟཱིཏི ཀཱ་ཡ་ནྟོ་ག་དྷ་ཏྟཱ ཀཱ་ཡེ་ཀ་དེ་ས་ཏྟཱ ཙ ཀཱ་ཡོ་ཏི ཝ་ཏྟ་བྦ་ཏཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟི. ཀཱ་ཡོཏི ཧི ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ་པི ཝུ་ཙྩ་ཏི ‘‘ས་ཀྐཱ་ཡ་དི་ཊྛཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (སཾ. ནི. ༡.༢༡; ༣.༡༥༥), ཀ་ར་ཛ་ཀཱ་ཡོ་པི ‘‘སོ ཨི་མ་མྷཱ ཀཱ་ཡཱ ཨ་ཉྙཾ ཀཱ་ཡཾ ཨ་བྷི་ནི་མྨི་ནཱ་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ (པ་ཊི. མ. ༣.༡༤). ཏ་བྦ་ཏྠུ་ཀཱཏི ཙ་ཀྑཱ་དི་ནི་སྶི་ཏཱ ཀཱ་ཡི་ཀཱ་ཏི པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཝུ་ཏྟཱ, ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན པ་ན ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ཝ. ཡ་ཐཱ་ཧ ‘‘ཡཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཏ་ཛྫཱ་ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་དྷཱ་ཏུ་ས་མྥ་སྶ་ཛཾ ཙེ་ཏ་སི་ཀཾ ནེ་ཝ སཱ་ཏཾ ནཱ་སཱ་ཏཾ ཙེ་ཏོ་ས་མྥ་སྶ་ཛཾ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཝེ་ད་ཡི་ཏ’’ནྟི་ཨཱ་དི (དྷ. ས. ༡༥༢). ‘‘ན ཧི ཙ་ཀྑཱ་ད་ཡོ ཀཱ་ཡ་པྤ་སཱ་དཱ ཧོ་ནྟཱི’’ཏི ཨི་མི་ནཱ ཀཱ་ཡ་པ་སཱ་ད་ནི་སྶི་ཏཱ ཝེ་ད་ནཱ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཀཱ་ཡི་ཀཱ་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཀཱ་ཡི་ཀ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་དི་བྷཱ་ཝེ་ནཱཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཱ་བྱཱ་ཀ་ཏཱ་དི་བྷཱ་ཝཱ ས་ངྒ་ཡ྄ཧ་ནྟི. ཏེ་ནཱཏི སུ་ཁཱ་དི་ཝེ་ད་ནེ་ཀ་དེ་ས་སྶ ཨ་དྡྷཱ་ས་མ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷཱ་ཝཱ་བྷཱ་ཝེ་ན. ཀེ་ཙི པ་ནེ་ཏྠ ‘‘ཧེ་ཊྛཱ ད་སྶི་ཏ་ན་ཡ་ཏྟཱ པཱ་ཀ་ཊ་ཏྟཱ ཨ་དྡྷཱ་ཝ་སེ་ན, ཨེ་ཀ་མུ་ཧུ་ཏྟཱ་དི་པུ་བྦ་ཎྷཱ་དཱི་སུ ཨུ་ཏུ་ཨཱ་དི་ནཱ རཱུ་པ་སྶ ཝི་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ཝི་བྷཱ་གོ ན ག་ཡ྄ཧ་ཏཱི་ཏི ས་མ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཙ ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷེ་དོ ན ད་སྶི་ཏོ’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ས་ནྟཱ་ན་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟཱ་ན་མྤི ཝེ་ད་ནཱ་ནཾ ཙི་ཏྟེ་ན ས་མཱུ་ཧ་ཏོ ག་ཧེ་ཏ་བྦ་ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡཱ་ཧ ‘‘ཝེ་ད་ནཱ་ས་མུ་དཱ་ཡོ’’ཏི. ཏེ་ཧཱིཏི ཨ་དྡྷཱ་ས་མ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཏཱི་ཏཱ་དི་བྷཱ་ཝེ་ཧི. ཨེ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏ་སྨིཾ ཝི་བྷ་ངྒེ. ཏེཏི ‘‘ཝེ་ད་ནེ་ཀ་དེ་སཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ ཀཱ་ཡི་ཀ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་དི་བྷཱ་ཝེ་ན བྷི་ནྣཱ སུ་ཁཱ་དི་ཝེ་ད་ནཱ་ཝི་སེ་སཱ. ཡ་དི ཝེ་ད་ནེ་ཀ་དེ་སཱ ཨེ་ཏྠ ག་ཧི་ཏཱ, ཁ་ཎ་པ་རི་ཙྪི་ནྣཱ་ཝ ཏེ ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ, ན ས་ནྟ་ཏི་པ་རི་ཙྪི་ནྣཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཀ་ས་ནྟ་ཏི་ཡཾ པ་ནཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏེ་སཱུཏི སུ་ཁཱ་དི་བྷེ་དེ་སུ. བྷེ་དོཏི ཝི་སེ་སོ. ཏ་སྶཱཏི སུ་ཁཱ་དི་ཝི་སེ་ས་སྶ. ཡ་ཐཱ ཙེ་ཏྠ, ཨེ་ཝཾ ‘‘ཏཾ་ས་ཧི་ཏ་ཏ་དུ་པྤཱ་ད་ཀཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཏཾ-ས་དྡེ་ན སུ་ཁཱ་དི་ཝི་སེ་སོ པ་ཙྩཱ་མ་ཊྛོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ས་ནྟ་ཏི པ་རི་ཙྪེ་དི་ཀཱ བྷ་ཝི་ཏུཾ ཨ་ར་ཧ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ས་ནྟ་ཏི་ཁ་ཎ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ པ་རི་ཙྪེ་དོ ཝུ་ཏྟོ, ན ཨ་དྡྷཱ་ས་མ་ཡ་ཝ་སེ་ནཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
‘‘པུ་བྦ་ནྟཱ་པ་ར་ནྟ་མ་ཛ྄ཛྷ་ག་ཏཱ’’ཏི ནི་ཊྛི་ཏ་ཧེ་ཏུ་ཀི་ཙྩཱ ཨ་ནི་ཊྛི་ཏ་པ་ཙྩ་ཡ་ཀི་ཙྩཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ, ཏཾ པ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ཀི་ཙྩ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟ་སྶ ན་ཡ་སྶ ཨུ་པ་ལ་ཀྑ་ཎ་ནྟི ཨཱ་ཧ ‘‘པུ་བྦ་ནྟཱ་པ་ར་ནྟ་མ་ཛ྄ཛྷ་ག་ཏཱ་ཏི ཨེ་ཏེ་ན ཧེ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཾ ད་སྶེ་ཏཱི’’ཏི. ཨེ་ཏྠ ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ཀི་རི་ཡ་ཝེ་ད་ནཱ་ནཾ རཱུ་པ་སྶ ཝི་ཡ, ཝི་པཱ་ཀཱ་ནཾ ཝི་ཡ ཙ ཨ་ཡཾ ནཱ་མ ཛ་ན་ཀ་ཧེ་ཏཱུ་ཏི ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ན ས་ཀྐཱ ཝ་ཏྟུཾ, པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན པ་ན ཨ་ན་ནྟ་ར་པ་ཙྩ་ཡ་བྷཱུ་ཏོ ཧེ་ཏཱུ་ཏི ཝ་ཏྟ་བྦོ.
༡༡. ས་ནྟཱ་པ་ན་ཀི་ཙྩནྟི པ་རི་ཌ་ཧ་ན་ཀི་ཙྩཾ. ཛཱ་ཏི་ཨཱ་དི་ས་ངྐ་རནྟི ཛཱ་ཏི་ས་བྷཱ་ཝ་པུ་གྒ་ལ་ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ཏོ ས་ངྐ་རཾ ས་མྦྷེ་དཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ. ས་མཱ་ན་ཛཱ་ཏི་ཡནྟི ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཏི་ཡཾ. སུ་ཁ་ཏོ ཏ་ཛྫཱ་ཏི་ཡཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཱ པ་ཎཱི་ཏཱ་ཏི ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ས་མཱ་ན་བྷེ་དེཏི བྷཱུ་མ་ནྟ་རཱ་དི་ས་མཱ་ན་ཝི་བྷཱ་གེ. ཨུ་པ་བྲཱུ་ཧི་ཏཱ་ནཾ དྷཱ་ཏཱུ་ནནྟི ཨུ་ལཱ༹་ར་རཱུ་པ་ས་མུ་ཊྛཱ་པ་ནེ་ན པ་ཎཱི་ཏཱ་ནཾ རཱུ་པ་དྷ་མྨཱ་ནཾ. ཝི་བཱ་དྷི་ཏཱ་ནནྟི ནི་པྤཱི་ལི༹་ཏཱ་ནཾ མི་ལཱ་པི་ཏཱ་ནཾ. ཨུ་བྷ་ཡནྟི སུ་ཁཱ་དི་དྭ་ཡཾ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཁོ་བྷ་ནཱ, ཨཱ་ལུ་ལ༹་ནཱ ཙ ཀཱ་ཡི་ཀ་སུ་ཁ་སྶ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨ་བྷི་ས་ནྡ་ནཱ ཛྷཱ་ན་སུ་ཁ་སྶ. མ་ད་ཡ་ནཱ ཀཱ་མ་སུ་ཁ་སྶ. ཏ་ཐཱ ཚཱ་ད་ནཱ. ཨཱ་སི་ཉྩ་ནཱ ས་བྦ་སྶ. ཚཱ་ད་ནཱ ཨཱ་སི་ཉྩ་ནཱ ཝཱ ས་བྦ་སྶ ཝ་སེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ས་བྷཱ་ཝཱ་དི་བྷེ་དེ་ན ཙཱཏི ས་བྷཱ་ཝ་པུ་གྒ་ལ་ལོ་ཀི་ཡཱ་དི་བྷེ་དེ་ན ཙ. ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་ཎཱི་ཏེ ལོ་ཀུ་ཏྟ་རེ ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏཱ་ནཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏ་ཏཱ. ཨེ་ཀ་ནྟ་ཧཱི་ནེ ཨ་ཀུ་ས་ལེ ཚ་ནྡཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏ་ཏཱ, ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་སུ་ཁུ་མ་ཏཱ ཙ. ཏ་ཐཱ ཧི ཝུ་ཏྟཾ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ ‘‘ཡཱ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀཱ, སཱ ཧཱི་ནཱ. ཡཱ སུ་ཁུ་མཱ, སཱ པ་ཎཱི་ཏཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ཨ་ཊྛ. ༡༡). ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་དཱི་སུ དོ་ས་ས་ཧ་ག་ཏཱ་དི་ཨ་ནྟ་ར་བྷེ་ད་ཝ་སེ་ན ཨུ་པཱ་དཱ་ཡུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་སུ་ཁུ་མ་ཏཱ ཏཾ་ཏཾ་ཝཱ་པ་ན་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི, ན ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཱ་དི་ཝ་སེ་ནཱ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཏཾ་ཏཾ་ཝཱ་པ་ན་ཝ་སེ་ན ཀ་ཐ་ནེ་པི པ་རི་ཝ་ཏྟ་ནཾ ན་ཏྠཱི’’ཏི. དོ་སུ་སྶ་ནྣ་ཏཱ་ཡཱཏི ཀི་ལེ་སཱ་དྷི་ཀ་ཏཱ་ཡ. ཏ་ཐཱཏི དོ་སུ་སྶ་ནྣ་ཏཱ་ཡ. ཀ་ཐཾ པ་ན ཀུ་ས་ལེ་སུ དོ་སུ་སྶ་ནྣ་ཏཱ? ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ཝ་སེ་ན, ཀི་ལེ་སཱ་དྷི་ཀེ་ཧི ས་ནྟཱ་ནེ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཱ ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཀི་ལེ་སེ་ཧི ས་མྦཱ་དྷ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཏི་ཎཱ་དཱི་ཧི ས་མྦཱ་དྷ་པྤ་ཏྟཱ་ནི ཝི་ཡ ས་སྶཱ་ནི ཝི་པུ་ལ་ཕ་ལ་ཨུ་ལཱ༹་ར་ཕ་ལཱ ན ཧོ་ནྟཱི་ཏི. ཏ་ཐཱཏི མ་ནྡ་དོ་ས་ཏཱ་ཡ. ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ མ་ནྡ་དོ་ས་ཏཱ་པི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་སུ་ཁུ་མ་ནི་ཀ་ནྟཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ནྟོ་ག་དྷ་ཝི་སེ་སཾ ནི་ཀ་ནྟི་ཡཱ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་སུ་ཁུ་མ་ཏཱ་སཱ་མ་ཉྙཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཡ་ཐཱ ཧེ་ཏྠ ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ཏ་རོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ཏ་མཱ ནི་ཀ་ནྟི་ཡོ ག་ཡ྄ཧ་ནྟི, ཏ་ཐཱ སུ་ཁུ་མ་སུ་ཁུ་མ་ཏ་ར་སུ་ཁུ་མ་ཏ་མཱ སུ་ཁུ་མ་ཏཱ་སཱ་མ་ཉྙེ་ན ག་ཡ྄ཧ་ནྟཱི་ཏི. སུ་ཁུ་མ་ཏ་མ་ནི་ཀ་ནྟི་ཝ་ཏྠུ་ནྟི ཙེ་ཏྠ ཡཱ་ཝ བྷ་ཝ་གྒཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཉཱ་ཎ་ཉྩ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
༡༣. ཡ་དི སི་ཡཱཏི ཡ་དི ཨ་ས་མྤ་ཡོ་གོ ཝི་སཾ་ས་ཊྛོ སི་ཡཱ.
ས་ནྟི་ཀ་ཏོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཏོཏི ཨ་ཀུ་ས་ལ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ནྟི་ཀ་ཏོ ལོ་བྷ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་དི་ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝེ་ད་ཡི་ཏ་ཏོ. ཨ་ཀུ་ས་ལཱཏི དོ་ས་ས་ཧ་ག་ཏཱ་དི་ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝེ་ད་ནཱ དཱུ་རེ་ཏི ཡ་ཐཱ ཨུ་དྡྷ་རཱི་ཡ་ཏི. ཏ་ཏོ དཱུ་ར་ཏོ ཀུ་ས་ལ་ཏོཏི ཏ་ཏོ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཏོ དཱུ་ར་ཏོ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་དི་ཀུ་ས་ལ་ཝེ་ད་ཡི་ཏ་ཏོ ཀུ་ས་ལཱ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་དི་ཀུ་ས་ལ་ཝེ་ད་ནཱ. ‘‘ན ས་ཀྐཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏཾ ‘‘ཏ་ཐཱ ཧི ས་ཏཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཝི་ཝ་ར་ཏི. ཏ་སྨཱཏི ཡ་སྨཱ དཱུ་ར་ཏོ ས་ནྟི་ཀུ་དྡྷ་ར་ཎཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ས་ནྟི་ཀ་ཏོ ས་ནྟི་ཀུ་དྡྷ་ར་ཎ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི, ཏ་ཐཱ ས་ཏི ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་སོ ན ཧོ་ཏི, ཨུ་པཱ་དཱ་ཡུ་པཱ་དཱ་ཡ དཱུ་ར་ས་ནྟི་ཀ་ཏཱ ཨི་དྷ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་སྨཱ ས་ནྟི་ཀ་ཏོ ས་ནྟི་ཀུ་དྡྷ་ར་ཎ་ཉྩ ན ས་ཀྐཱ ཀཱ་ཏུཾ ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་སཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཨ་ན་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ ཙཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ.
ན་ནུ ཙ ཨ་ཏི་ས་ཡ་ཝ་ཙ་ནི་ཙྪཱ་ཝ་སེ་ན ཨ་ཏྠེ་ཝ ཨ་ཏྠ་ཝི་སེ་སོ་ཏི ཙོ་ད་ནཾ མ་ན་སི ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཧ ‘‘དཱུ་ར་དཱུ་ར་ཏ་ར་ཏཱ་ཡ ཝི་ཡ ས་ནྟི་ཀ་ས་ནྟི་ཀ་ཏ་ར་ཏཱ་ཡ ཙ ཨ་ན་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ’’ཏི. ཡཱཏི ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝེ་ད་ནཱ. ཏ་ཏོཏི ཀུ་ས་ལ་ཝེ་ད་ཡི་ཏ་ཏོ. ཨི་དྷ ཝུ་ཏྟ་སྶ དཱུ་ར་སྶཱཏི ཨི་མ་སྨིཾ ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ཝི་བྷ་ངྒེ ‘‘ཨ་ཀུ་ས་ལཱ ཝེ་ད་ནཱ ཀུ་ས་ལཱ་བྱཱ་ཀ་ཏཱ་ཧི ཝེ་ད་ནཱ་ཧི དཱུ་རེ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ (ཝི་བྷ. ༡༣) ཝུ་ཏྟ་སྶ དཱུ་ར་སྶ. དཱུ་ར་ཏོ ཨ་ཙྩ་ནྟ་ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཏྟཱཏི ཡ་ཏོ ཡཾ ‘‘དཱུ་རེ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ཏོ ཨ་ཙྩ་ནྟ་ཝི་ས་དི་ས་ཏྟཱ ཏ་སྶ ཝ་སེ་ན དཱུ་རེ ས་ནྟི་ཀཾ ན་ཏྠཱི་ཏི ན ས་ཀྐཱ དཱུ་ར་ཏོ ས་ནྟི་ཀཾ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏུཾ. ཨ་ཡ་ཉྷེ་ཏྠ ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ – ཧེ་ཊྛཱ ཡཱ ཝེ་ད་ནཱ ཡཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ དཱུ་རེ་ཏི ཝུ་ཏྟཱ, སཱ ཨེ་ཝ ཏ་སྶཱ ཀེ་ན་ཙི་པི པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ས་ནྟི་ཀེ་ཏི ན ཨུ་དྡྷ་རི་ཏ་བྦཱ་ཏི. ས་ནྟི་ཀེཏི ཝུ་ཏྟ་ཝེ་ད་ནཾ་ཡེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. བྷི་ནྣེཏི ལོ་བྷ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝི་བྷ་ཏྟེ. ཏ་ཏྠེ་ཝཱཏི ‘‘ས་ནྟི་ཀེ’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ཨ་ཏྠེ ཨེ་ཝ. ཨི་དཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི – ‘‘ཨ་ཀུ་ས་ལཱ ཝེ་ད་ནཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ ས་ནྟི་ཀེ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟ་ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ཡ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ་མེ་ཝ ལོ་བྷ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ཡ དཱུ་ར་བྷཱ་ཝོ་པི ལ་བྦྷ་ཏི. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པཱི་ཏི.
ཡ་དི ས་ནྟི་ཀ་ཏོ དཱུ་རཾ ལ་བྦྷ་ཏི, ཡ་ད་གྒེ་ན དཱུ་རཾ ལ་བྦྷ་ཏི, ཏ་ད་གྒེ་ན དཱུ་ར་ཏོ ས་ནྟི་ཀཾ ཨུ་དྡྷ་རི་ཡེ་ཡྻཱ་ཏི ཙོ་ད་ནཾ མ་ན་སི ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ཧ ‘‘ཨུ་པཱ་དཱ་ཡུ་པཱ་དཱ་ཡ དཱུ་ར་ཏོ ཙ ས་ནྟི་ཀཾ ན ས་ཀྐཱ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏུ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཏ་སྶ་ཏྠོ – ཡཾ ས་ནྟི་ཀ་ཏོ དཱུ་རཾ ལ་བྦྷ་ཏི, ཡ་དི་པི ཏཾ ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཊྛེ་ན ལ་བྦྷ་ཏི, ཏ་ཐཱ་པི ཡཾ ཏ་ཏྠ ས་ནྟི་ཀཾ ལ་བྦྷ་ཏི, ཏཾ ས་བྷཱ་ག་ཊྛེ་ནེ་ཝ ལ་བྦྷ་ཏཱི་ཏི ས་ནྟི་ཀ་ཏོ་ཝ ས་ནྟི་ཀཾ ཨུ་དྡྷ་ཊཾ སི་ཡཱ་ཏི. ཏ་སྨཱཏི ཡ་སྨཱ ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཊྛེ་ན དཱུ་ར་ཏཱ, ས་བྷཱ་ག་ཊྛེ་ན ཙ ས་ནྟི་ཀ་ཏཱ ཨི་ཙྪི་ཏཱ, ཏ་སྨཱ. ལོ་བྷ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་ཡ དོ་ས་ས་ཧ་ག་ཏཱ ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཏཱ་ཡ དཱུ་རེ ས་མཱ་ནཱ ཀ་ཐཾ ས་ནྟི་ཀེ བྷ་ཝེ་ཡྻཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ན་ནུ ཏཱ་སཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ས་བྷཱ་ག་ཏཱ ལ་བྦྷ་ཏེ་ཝཱ་ཏི ཏ་ཏྠ ཨུ་ཏྟ་ར་མཱ་ཧ ‘‘ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཏཱ’’ཏི་ཨཱ་དི. ཏ་ཏྠ བྷེ་དཾ ཨ་གྒ་ཧེ་ཏྭཱ ན པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱིཏི བྷེ་དཾ ཝི་སེ་སཾ ཨ་ས་དི་ས་ཏཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི ཝི་ས་བྷཱ་ག་ཏཱ. དཱུ་ར་ཏཱ་ཡཱཏི ཨི་དྷཱ་དྷི་པྤེ་ཏཱ་ཡ དཱུ་ར་ཏཱ་ཡ ས་བྷཱ་ག་སྶ ཨ་བྱཱ་པ་ཀ་ཏྟཱ དཱུ་ར་ཏོ ས་ནྟི་ཀུ་དྡྷ་ར་ཎཾ ན ས་ཀྐཱ ཀཱ་ཏུཾ. ས་ཏི ཧི ས་བྷཱ་ག་བྱཱ་པ་ཀ་ཏྟེ སི་ཡཱ ས་ནྟི་ཀ་ཏཱ་ཏི དཱུ་ར་ཏོ ས་ནྟི་ཀུ་དྡྷ་ར་ཎཾ ས་ཀྐཱ ཀཱ་ཏུ་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ‘‘ན ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏ་མེ་ཝ་ཏྠཾ པཱ་ཀ་ཊཾ ཀ་རོ་ཏི. ས་བྷཱ་ག་ཏཱཏི སཱ་མ་ཉྙཾ. བྷེ་དནྟི ཝི་སེ་སཾ. ཨ་ནྟོ་ག་དྷཾ ཀ་ཏྭཱ་ཝཱཏི ཨ་བྷི་བྱཱ་པེ་ཏྭཱ་ཝ. ཝི་ས་བྷཱ་ག་བྱཱ་པ་ཀ་ཏྟཱ ས་ནྟི་ཀ་ཏཱ་ཡཱཏི ཨི་དྷཱ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཝི་ས་བྷཱ་གཾ བྱཱ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ས་ནྟི་ཀ་ཏཱ་ཡ ས་ནྟི་ཀ་ཏོ དཱུ་རུ་དྡྷ་ར་ཎཾ ས་ཀྐཱ ཀཱ་ཏུཾ. ཏ་མེ་ཝ་ཏྠཾ ‘‘ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཏཱ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པཱ་ཀ་ཊཾ ཀ་རོ་ཏི.
ཝེ་ད་ནཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ནི་དྡེ་ས་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.