༡༠. ཝེ་ལཱ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༢༠. ད་ས་མེ ས་ཀུ་ཎྜ་ཀ་བྷ་ཏྟནྟི ས་ཀུ་ཎྜ་ཀཾ ཨུ་ཏྟ་ཎྜུ་ལ་བྷ་ཏྟཾ. པ་རི་ཏྟེ་ཧི ས་ཀུ་ཎྜེ་ཧི ཏ་ཎྜུ་ལེ་ཧི་པི ས་དྡྷིཾ ཝི་པ་ཀྐ་བྷ་ཏྟཾ ཨུ་ཏྟ་ཎྜུ་ལ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. བི་ལ༹་ངྒཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨཱ་ར་ནཱ་ལ༹ཾ, བི་ལ༹་ངྒ་ཏོ ནི་བྦ་ཏྟ་ན་ཏོ ཏ་དེ་ཝ ཀ་ཉྫི་ཡ་ཏོ ཛཱ་ཏ་ནྟི ཀ་ཉྫི་ཡཾ, ཏཾ དུ་ཏི་ཡཾ ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི བི་ལ༹་ངྒ་དུ་ཏི་ཡཾ, ཏཾ ཀ་ཉྫི་ཡ་དུ་ཏི་ཡནྟི ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ས་ཀྐ་རི་ཏྭཱཏི དེ་ཡྻ་དྷ་མྨ་མྤི པུ་གྒ་ལ་མྤི ཨ་ས་ཀྐ་རི་ཏྭཱ. དེ་ཡྻ་དྷ་མྨ་སྶ ཨ་ས་ཀྐ་ར་ཎཾ ཨ་ས་མྤ་ནྣ་ཀཱ་རོ, པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨ་ས་ཀྐ་ར་ཎཾ ཨ་ག་རུ་ཀ་ར་ཎཾ. དེ་ཡྻ་དྷ་མྨཾ ཨ་ས་ཀྐ་རོ་ནྟོ ཧི ཨུ་ཏྟ་ཎྜུ་ལཱ་དི་དོ་ས་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཨཱ་ཧཱ་རཾ དེ་ཏི, ན ས་མྤ་ནྣཾ ཀ་རོ་ཏི. པུ་གྒ་ལཾ ཨ་ས་ཀྐ་རོ་ནྟོ ནི་སཱི་ད་ན་ཊྛཱ་ནཾ ཨ་ས་མྨ་ཛྫི་ཏྭཱ ཡ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཝཱ ནི་སཱི་དཱ་པེ་ཏྭཱ ཡཾ ཝཱ ཏཾ ཝཱ དཱ་ར་ཀཾ པེ་སེ་ཏྭཱ དེ་ཏི. ཨ་ཙི་ཏྟཱི་ཀ་ཏྭཱཏི ན ཙི་ཏྟིཾ ཀ་ཏྭཱ, ན པཱུ་ཛེ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. པཱུ་ཛེ་ནྟོ ཧི པཱུ་ཛེ་ཏ་བྦ་ཝ་ཏྠུཾ ཙི་ཏྟེ ཋ་པེ་ཏི, ན ཏ་ཏོ བ་ཧི ཀ་རོ་ཏི. ཙི་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཊི་པ་ཏྟི ཙི་ཏྟཱི་ཀ་ར་ཎཾ ས་མྦྷཱ་ཝ་ན་ཀི་རི་ཡཱ, ཏ་པྤ་ཊི་ཀྑེ་པ་ཏོ ཨ་ཙི་ཏྟཱི་ཀ་ར་ཎཾ ཨ་ས་མྦྷཱ་ཝ་ན་ཀི་རི་ཡཱ. ཨ་པ་ཝི་དྡྷནྟི ཨུ་ཙྪི་ཊྛཱ་དི་ཚ་ཌྜ་ནཱི་ཡ་དྷ་མྨཾ ཝི་ཡ ཨ་ཝ་ཁི་ཏྟ་ཀཾ. ཡོ ཧི ཚ་ཌྜེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧུ་ཏྭཱ རོ་གི་ནོ ས་རཱི་རེ ཨོ་ད་ནཱ་དཱི་ནི མ་ཛྫི་ཏྭཱ ཝ་མྨི་ཀེ རོ་གཾ པ་ཀྑི་པ་ནྟོ ཝི་ཡ དེ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་པ་ཝི་དྡྷཾ དེ་ཏི ནཱ་མ. ཨ་ནཱ་ག་མ་ན་དི་ཊྛི་ཀོཏི ‘‘ཨ་དྡྷཱ ཨི་མ་སྶ དཱ་ན་སྶ ཕ་ལཾ མ་མ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཡ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ་ཀ་ཏ་དི་ཊྛི ཨ་ཏྠི, སོ ཨཱ་ག་མ་ན་དི་ཊྛི་ཀོ. ཨ་ཡཾ པ་ན ན ཏཱ་དི་སོ་ཏི ཨ་ནཱ་ག་མ་ན་དི་ཊྛི་ཀོ, ཕ་ལཾ པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཾ ཧུ་ཏྭཱ ན དེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ན ཀ་མྨ་ཉྩ ཕ་ལ་ཉྩ ས་དྡ་ཧི་ཏྭཱ དེ་ཏཱི’’ཏི.

ཝེ་ལཱ་མོཏི ཨེ་ཏྠ མཱ-ས་དྡོ པ་ཊི་སེ་དྷ་ཝ་ཙ་ནོ. ཛཱ་ཏི་གོ་ཏྟ་རཱུ་པ་བྷོ་གཱ་དི་གུ་ཎཱ་ནཾ ཝེ་ལཱ མ་རི་ཡཱ་དཱ ན་ཏྠི ཨེ་ཏ་སྨི་ནྟི ཝེ་ལཱ་མོ. ཨ་ཐ ཝཱ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་གུ་ཎཱ་ནཾ ཝེ་ལཱ མ་རི་ཡཱ་དཱ ཨ་མ་ཏི ཨོ་སཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི ཨེ་ཏ་སྨི་ནྟི ཝེ་ལཱ་མོ, ཝེ་ལཾ ཝཱ མ་རི་ཡཱ་དཾ ཨ་མ་ཏི ག་ཙྪ་ཏི ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ཏཱི་ཏི ཝེ་ལཱ་མོ. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ཛཱ་ཏི་གོ་ཏྟ…པེ… ཨེ་ཝཾ་ལ་དྡྷ་ནཱ་མོ’’ཏི. དཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི དཱ་ནཾ, དཱ་ན་ཝ་ཏྠུ. ཏཾ ཨ་གྒཱི་ཡ་ཏི ནི་སྶ་ཛྫཱི་ཡ་ཏི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི དཱ་ན་གྒཾ. དཱ་ནཾ ཝཱ ག་ཎྷ་ནྟི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི དཱ་ན་གྒཾ, ཨེ་ཝཾ བྷ་ཏྟ་གྒཾ, པ་རི་ཝེ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཾ. དུ་ཀཱུ་ལ་ས་ནྡ་ནཱ་ནཱིཏི ར་ཛ་ཏ་བྷཱ་ཛ་ནཱ་དི་ནི་སྶི་ཏེ དུ་ཀཱུ་ལེ ཁཱི་ར་སྶ ས་ནྡ་ནཾ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི དུ་ཀཱུ་ལ་ས་ནྡ་ནཱ་ནི. ཀཾ་སཱུ་པ་དྷཱ་ར་ཎཱ་ནཱིཏི ར་ཛ་ཏ་མ་ཡ་དོ་ཧ་བྷཱ་ཛ་ནཱ་ནི. ཏེ་ནཱ་ཧ ‘‘ར་ཛ་ཏ་མ་ཡ་ཁཱི་ར་པ་ཊི་ཙྪ་ཀཱ་ནཱི’’ཏི. ར་ཛ་ཏ་མ་ཡཱ་ནི ཁཱི་ར་པ་ཊི་ཙྪ་ཀཱ་ནི ཁཱི་ར་པ་ཊི་གྒ་ཧ་བྷཱ་ཛ་ནཱ་ནི ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ར་ཛ་ཏ་མ་ཡ་ཁཱི་ར་པ་ཊི་ཙྪ་ཀཱ་ནི. སོ་དྷེ་ཡྻཱཏི མ་ཧ་པྥ་ལ་བྷཱ་ཝ་ཀ་ར་ཎེ་ན ཝི་སོ་དྷེ་ཡྻ. མ་ཧ་པྥ་ལ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཧི ད་ཀྑི་ཎཱ ཝི་སུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི ནཱ་མ.

མ་གྒེ་ནཱ་ག་ཏཾ ཨ་ནི་ཝ་ཏྟ་ན་ས་ར་ཎནྟི ཨི་མི་ནཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ས་ར་ཎ་ག་མ་ནཾ དཱི་པེ་ཏི. ཨ་པ་རེཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ལོ་ཀི་ཡ་ས་ར་ཎ་ག་མ་ནཾ ཝུ་ཏྟཾ. ས་ར་ཎཾ ནཱ་མ ཏི་ཎྞཾ ར་ཏ་ནཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་པ་རི་ཙྩཱ་ག་མ་ཡཾ པུ་ཉྙཾ ས་བྦ་ས་མྤ་ཏྟིཾ དེ་ཏི, ཏ་སྨཱ མ་ཧ་པྥ་ལ་ཏ་ར་ནྟི ཨ་དྷི་པྤཱ་ཡོ. ཨི་ད་ཉྩ – ‘‘ས་ཙེ ཏྭཾ ཡ་ཐཱ ག་ཧི་ཏཾ ས་ར་ཎཾ ན བྷི་ནྡི་སྶ་སི, ཨེ་ཝཱ་ཧཾ ཏཾ མཱ་རེ་མཱི’’ཏི ཡ་དི་པི ཀོ་ཙི ཏི་ཎྷེ་ན ས་ཏྠེ་ན ཛཱི་ཝི་ཏཱ ཝོ་རོ་པེ་ཡྻ, ཏ་ཐཱ་པི ‘‘ནེ་ཝཱ་ཧཾ བུ་དྡྷཾ ན བུ་དྡྷོ་ཏི, དྷ་མྨཾ ན དྷ་མྨོ་ཏི, ས་ངྒྷཾ ན ས་ངྒྷོ་ཏི ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི ད་ལ༹ྷ་ཏ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ག་ཧི་ཏ་སྶ ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. མ་གྒེ་ནཱ་ག་ཏནྟི ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་སཱི་ལཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝ་ད་ཏི. ཨ་པ་རེཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་ན ལོ་ཀི་ཡ་སཱི་ལཾ ཝུ་ཏྟཾ. ས་བྦེ་སཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་དཱ་ནཱ་དི་ནི་ཧི་ཏ་ད་ཎྜ་ཏཱ་ཡ ས་ཀ་ལ་ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་གུ་ཎཱ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཙ་སྶ མ་ཧ་པྥ་ལ་མ་ཧཱ་ནི་སཾ་ས་ཏཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.

ཨུ་པ་སི་ངྒྷ་ན་མ་ཏྟནྟི གྷཱ་ཡ་ན་མ་ཏྟཾ. ག་དྡོ་ཧ་ན་མ་ཏྟནྟི པཱ་ཋ་ནྟ་རེ གོ་དོ་ཧ་ན་མ་ཏྟཾ ཀཱ་ལ་ནྟི ཨ་ཏྠོ. སོ ཙ ན ས་ཀ་ལོ གོ་དོ་ཧ་ན་ཀྑ་ཎོ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘གཱ་ཝི་ཡཱ ཨེ་ཀ་ཝཱ་རཾ ཐ་ན་ཨ་ཉྪ་ན་མ་ཏྟ’’ནྟི ཨ་ཏྠོ ཝུ་ཏྟོ. ཨ་ཉྪ་ན་མ་ཏྟནྟི ཨཱ་ཀ་ཌྜྷ་ན་མ་ཏྟཾ. གཱ་ཝི་ཡཱ ཐ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ཁཱི་ར་བི་ནྡུ་དུ་ཧ་ན་ཀཱ་ལ་མ་ཏྟ་མྤི ག་དྡུ་ཧ་ན་མ་ཏྟ་ནྟི ཝ་ད་ནྟི. ཨེ་ཏྟ་ཀ་མྤི ཧི ཀཱ་ལཾ ཡོ ཝ་ས་ན་ག་བྦྷ་པ་རི་ཝེ་ཎ་ཝི་ཧཱ་རཱུ་པ་ཙཱ་ར་པ་རི་ཙྪེ་དེ་ན ཝཱ ཨ་པ་རི་མཱ་ཎཱ་སུ ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏཱུ་སུ ས་བྦ་ས་ཏྟེ ཧི་ཏ་ཕ་ར་ཎཾ མེ་ཏྟ་ཙི་ཏྟཾ བྷཱ་ཝེ་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི. ཨི་དཾ ཏ་ཏོ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་དཱ་ནཱ་དི་ཏོ མ་ཧ་པྥ་ལ་ཏ་རཾ.

ཝེ་ལཱ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.

སཱི་ཧ་ནཱ་ད་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.