༡. སོ་ཎ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ

༥༥. ཚ་ཊྛ་སྶ པ་ཋ་མེ ནི་སཱི་དི བྷ་ག་ཝཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེཏི ཨེ་ཏྠ ཀིཾ ཏཾ ཨཱ་ས་ནཾ པ་ཋ་མ་མེ་ཝ པ་ཉྙ་ཏྟཾ, ཨུ་དཱ་ཧུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ དི་སྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟ་ནྟི ཙེ? བྷ་ག་ཝ་ཏོ དྷ་ར་མཱ་ན་ཀཱ་ལེ པ་དྷཱ་ནི་ཀ་བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཝ་ཏྟ་མེ་ཏཾ, ཡ་དི་དཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ནེ བུ་དྡྷཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏྭཱ་ཝ ནི་སཱི་ད་ན་ནྟི ད་སྶེ་ནྟོ ཨཱ་ཧ ‘‘པ་དྷཱ་ནི་ཀ་བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི་ཨཱ་དི. བུ་དྡྷ་ཀཱ་ལེ ཀི་ར ཡ་ཏྠ ཡ་ཏྠ ཨེ་ཀོ་པི བྷི་ཀྑུ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ས་བྦ་ཏྠ བུ་དྡྷཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་ཏྟ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཀ་སྨཱ? བྷ་ག་ཝཱ ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟི་ཀེ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཕཱ་སུ་ཀ་ཊྛཱ་ནེ ཝི་ཧ་ར་ནྟེ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཏི – ‘‘ཨ་སུ་ཀོ མ་ཡ྄ཧཾ ས་ནྟི་ཀེ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཏོ, ཨ་ས་ཀྑི ནུ ཁོ ཝི་སེ་སཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏུཾ, ནོ’’ཏི. ཨ་ཐ ནཾ པ་སྶ་ཏི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཡ་མཱ་ནཾ, ཏ་ཏོ ‘‘ཀ་ཐ་ཉྷི ནཱ་མ མཱ་དི་ས་སྶ ས་ཏྠུ ས་ནྟི་ཀེ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨི་མཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ ཨ་དྷི་བྷ་ཝི་ཏྭཱ ཨ་ན་མ་ཏ་གྒེ ཝ་ཊྚ་དུ་ཀྑེ སཾ་སཱ་རེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི ཏ་སྶ ཨ་ནུ་གྒ་ཧ་ཏྠཾ ཏ་ཏྠེ་ཝ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཏཾ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཾ ཨོ་ཝ་དི་ཏྭཱ ཨཱ་ཀཱ་སཾ ཨུ་པྤ་ཏི་ཏྭཱ པུ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཝ་ས་ན་ཊྛཱ་ན་མེ་ཝ ག་ཙྪ་ཏི. ཨ་ཐེ་ཝཾ ཨོ་ཝ་དི་ཡ་མཱ་ནཱ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ ཙི་ནྟ་ཡིཾ་སུ ‘‘ས་ཏྠཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ མ་ནཾ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ནྟྭཱ ཨ་མྷཱ་ཀཾ ས་མཱི་པེ ཋི་ཏཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏི. ཏ་སྨིཾ ཁ་ཎེ, ‘བྷ་ནྟེ, ཨི་དྷ ནི་སཱི་ད་ཐ ནི་སཱི་ད་ཐཱ’ཏི ཨཱ་ས་ན་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ ནཱ་མ བྷཱ་རོ’’ཏི. ཏེ ཨཱ་ས་ནཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏྭཱ་ཝ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཡ་སྶ པཱི་ཋཾ ཨ་ཏྠི, སོ ཏཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏི. ཡ་སྶ ན་ཏྠི, སོ མ་ཉྩཾ ཝཱ ཕ་ལ་ཀཾ ཝཱ པཱ་སཱ་ཎཾ ཝཱ ཝཱ་ལི་ཀཱ་པུ་ཉྫཾ ཝཱ པ་ཉྙ་པེ་ཏི. ཏཾ ཨ་ལ་བྷ་མཱ་ནཱ པུ་རཱ་ཎ་པ་ཎྞཱ་ནི་པི སཾ་ཀ་ཌྜྷི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཾ པ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཋ་པེ་ནྟི.

ས་ཏྟ ས་རཱཏི – ཚ་ཛྫོ, ཨུ་ས་བྷོ, ག་ནྡྷཱ་རོ, མ་ཛ྄ཛྷི་མོ, པ་ཉྩ་མོ, དྷེ་ཝ་ཏོ, ནི་སཱ་དོ་ཏི ཨེ་ཏེ ས་ཏྟ ས་རཱ. ཏ་ཡོ གཱ་མཱཏི – ཚ་ཛྫ་གཱ་མོ, མ་ཛ྄ཛྷི་མ་གཱ་མོ, སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་གཱ་མོ་ཏི ཏ་ཡོ གཱ་མཱ, ས་མཱུ་ཧཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀེ ཝཱི་ཎཱ་ཝཱ་ད་ནཱ ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶ ས་ར་སྶ ཝ་སེ་ན ཏ་ཡོ ཏ་ཡོ མུ་ཙྪ་ནཱ་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་ཝཱི་ས་ཏི མུ་ཙྪ་ནཱ. དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཝཱི་ཎཱ་ཝཱ་ད་ནཱ པ་ན ས་མ་པ་ཉྙཱ་ས མུ་ཙྪ་ནཱ་ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཧི ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶ ས་ར་སྶ ཝ་སེ་ན ས་ཏྟ ས་ཏྟ མུ་ཙྪ་ནཱ, ཨ་ནྟ་ར་སྶ ས་ར་སྶ ཙ ཨེ་ཀཱ་ཏི ས་མ་པ་ཉྙཱ་ས མུ་ཙྪ་ནཱ. ཏེ་ནེ་ཝ ས་ཀྐ་པ་ཉྷ་སུ་ཏྟ་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡཾ (དཱི. ནི. ཨ་ཊྛ. ༢.༣༤༥) ‘‘ས་མ་པ་ཉྙཱ་ས མུ་ཙྪ་ནཱ མུ་ཙྪེ་ཏྭཱ’’ཏི པ་ཉྩ་སི་ཁ་སྶ ཝཱི་ཎཱ་ཝཱ་ད་ནཾ ད་སྶེ་ནྟེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. ཋཱ་ནཱ ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་སཱཏི ཨེ་ཀེ་ཀ་སྶེ་ཝ ས་ར་སྶ ས་ཏྟ ས་ཏྟ ཋཱ་ན་བྷེ་དཱ, ཡ་ཏོ ས་ར་སྶ མ་ཎྜ་ལ་ཏཱ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ཧོ་ཏི. ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་ས་ཊྛཱ་ན་ཝི་སེ་སོ ཏི་སྶོ དུ་ཝེ ཙ་ཏ་སྶོ ཙ་ཏ་སྶོ ཏི་སྶོ དུ་ཝེ ཙ་ཏ་སྶོ་ཏི དྭཱ་ཝཱི་ས་ཏི སུ་ཏི་བྷེ་དཱ ཙ ཨི་ཙྪི་ཏཱ.

ཨ་ཏི་གཱ་ལ༹ྷཾ ཨཱ་ར་དྡྷནྟི ཐི་ན་མི་དྡྷ་ཚ་མྦྷི་ཏ་ཏྟཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མ་ཏྠཾ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཨཱ་ར་དྡྷཾ. ས་བྦ་ཏྠ ནི་ཡུ་ཏྟཱ ས་བྦ་ཏྠི་ཀཱ. ས་བྦེ་ན ཝཱ ལཱི་ནུ་དྡྷ་ཙྩ་པ་ཀྑི་ཡེ་ན ཨ་ཏྠེ་ཏ་བྦཱ ས་བྦ་ཏྠི་ཀཱ. ས་མ་ཐོ་ཡེ་ཝ ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི. ཁ་ཡཱ རཱ་ག་སྶ ཝཱི་ཏ་རཱ་ག་ཏྟཱཏི ཨེ་ཏྠ ཡ་སྨཱ བཱ་ཧི་ར་ཀོ ཀཱ་མེ་སུ ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ན ཁ་ཡཱ རཱ་ག་སྶ ཝཱི་ཏ་རཱ་གོ ས་བྦ་སོ ཨ་ཝི་པྤ་ཧཱི་ན་རཱ་ག་ཏྟཱ. ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཏ་རཱ་གོ ཧི སོ. ཨ་ར་ཧཱ པ་ན ཁ་ཡཱ ཨེ་ཝ, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཁ་ཡཱ རཱ་ག་སྶ ཝཱི་ཏ་རཱ་ག་ཏྟཱ’’ཏི. ཨེ་ས ན་ཡོ དོ་ས་མོ་ཧེ་སུ་པི.

ལཱ་བྷ་ས་ཀྐཱ་ར་སི་ལོ་ཀཾ ནི་ཀཱ་མ་ཡ་མཱ་ནོཏི ཨེ་ཏྠ ལ་བྦྷ་ཏི པཱ་པུ་ཎཱི་ཡ་ཏཱི་ཏི ལཱ་བྷོ, ཙ་ཏུ་ནྣཾ པ་ཙྩ་ཡཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ. ས་ཀྐ་ཙྩཾ ཀཱ་ཏ་བྦོ་ཏི ས་ཀྐཱ་རོ. པ་ཙྩ་ཡཱ ཨེ་ཝ ཧི པ་ཎཱི་ཏ་པ་ཎཱི་ཏཱ སུ་ནྡ་ར་སུ་ནྡ་རཱ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་རི་ཏྭཱ ཀ་ཏཱ ‘‘ས་ཀྐཱ་རོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཡཱ ཙ པ་རེ་ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ གཱ་ར་ཝ་ཀི་རི་ཡཱ, པུ་པྥཱ་དཱི་ཧི ཝཱ པཱུ་ཛཱ. སི་ལོ་ཀོཏི ཝ་ཎྞ་བྷ་ཎ་ནཾ. ཏཾ ལཱ་བྷ་ཉྩ, ས་ཀྐཱ་ར་ཉྩ, སི་ལོ་ཀ་ཉྩ, ནི་ཀཱ་མ་ཡ་མཱ་ནོ, པ་ཝ་ཏྟ་ཡ་མཱ་ནོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ ‘‘ཙ་ཏུ་པ་ཙྩ་ཡ་ལཱ་བྷ་ཉྩ…པེ… པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནོ’’ཏི.

ཐཱུ་ཎནྟི པ་སཱུ་ནཾ བ་ནྡྷ་ན་ཏྠཱ་ཡ ནི་ཁཱ་ཏ་ཏྠ་མྦྷ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཐཱུ་ཎཾ. སེ་སཾ སུ་ཝི་ཉྙེ་ཡྻ་མེ་ཝ.

སོ་ཎ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.