༦. ཨ་པ་ཎྞ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༦. ཚ་ཊྛེ ཝི་ར་ཛ྄ཛྷ་ན་ཀི་རི་ཡཱ ནཱ་མ པ་ཙྪཱ ས་མཱ་དཱ་ཏ་བྦ་ཏཱ་ཡ ཨ་པ་ཎྞ་ཀ་པྤ་ཡོ་ག་ས་མཱ་དཱ་ནཱ ཝི་ཡ ཧོ་ཏི, ཨ་ཝི་ར་ཛ྄ཛྷ་ན་ཀི་རི་ཡཱ པ་ན པ་ཙྪཱ ཨ་ས་མཱ་དཱ་ཏ་བྦ་ཏཱ་ཡ ཨ་ནཱུ་ནཱ་ཏི ཏཾ་ས་མ་ངྒི་པུ་གྒ་ལོ ཨ་པ་ཎྞ་ཀོ, ཏ་སྶ བྷཱ་ཝོ ཨ་པ་ཎྞ་ཀ་ཏཱཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཨ་པ་ཎྞ་ཀ་པ་ཊི་པ་ད་ནྟི ཨ་ཝི་ར་དྡྷ་པ་ཊི་པ་ད’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཡ་སྨཱ སཱ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྠ་སཱ་དྷ་ནེ་ན ཨེ་ཀཾ་སི་ཀཱ ཝ་ཊྚ་ཏོ ནི་ཡྻཱ་ནཱ་ཝ་ཧཱ, ཏ་ཏྠ ཙ ཡུ་ཏྟི་ཡུ་ཏྟཱ ཨ་སཱ་རཱ་པ་ག་ཏཱ ཨ་ཝི་རུ་དྡྷ་ཏཱ་ཡ ཨ་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀཱ ཨ་ནུ་ལོ་མི་ཀཱ ཨ་ནུ་དྷ་མྨ་བྷཱུ་ཏཱ ཙ, ཏ་སྨཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨེ་ཀཾ་ས་པ་ཊི་པ་ད’’ནྟི་ཨཱ་དི. ན ཏ་ཀྐ་གྒཱ་ཧེ་ན ཝཱ ན་ཡ་གྒཱ་ཧེ་ན ཝཱཏི ཏ་ཀྐ་གྒཱ་ཧེ་ན ཝཱ པ་ཊི་པ་ནྣོ ན ཧོ་ཏི ན་ཡ་གྒཱ་ཧེ་ན ཝཱ ཨ་པ་ཎྞ་ཀ་པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཏ་ཏྠ ཏ་ཀྐ་གྒཱ་ཧེ་ན ཝཱཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་ལ་བྷི་ཏྭཱ ‘‘ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ག་ཏི, ནི་བྦཱ་ནཾ ཝཱ བྷ་ཝི་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཨ་ཏྟ་ནོ ཏ་ཀྐ་གྒ་ཧ་ཎ་མ་ཏྟེ་ན. ན་ཡ་གྒཱ་ཧེ་ནཱཏི པ་ཙྩ་ཀྑ་ཏོ ཨ་དི་སྭཱ ན་ཡ་ཏོ ཨ་ནུ་མཱ་ན་ཏོ ག་ཧ་ཎེ་ན. ཨེ་ཝཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཊི་པ་ནྣོཏི ཏ་ཀྐ་མ་ཏྟེ་ན, ན་ཡ་གྒཱ་ཧེ་ན ཝཱ པ་ཊི་པ་ནྣོ. པ་ཎྜི་ཏ་ས་ཏྠ་ཝཱ་ཧོ ཝི་ཡ ས་མྤ་ཏྟཱི་ཧི ན པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏཱི་ཏི ཡོ་ཛ་ནཱ.
ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟནྟི པ་རི་ཧཱ་ན་ཉྩ ཨ་པ་རི་ཧཱ་ན་ཉྩ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཛཱ་ཏ་ཀེ (ཛཱ. ༡.༡.༡) ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ གཱ་ཐཱ་ཡ ཨ་ཏྠ་ཡོ་ཛ་ནཱ – ཨ་པ་ཎྞ་ཀཾ ཋཱ་ནཾ ཨ་ཝི་ར་དྡྷ་ཀཱ་ར་ཎཾ ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀ་ཀཱ་ར་ཎཾ ཨེ་ཀེ བོ་དྷི་ས་ཏྟ་པྤ་མུ་ཁཱ པ་ཎྜི་ཏ་མ་ནུ་སྶཱ ག་ཎྷིཾ་སུ. ཡེ པ་ན ཏེ བཱ་ལ་ས་ཏྠ་ཝཱ་ཧ་པུ་ཏྟ་པྤ་མུ་ཁཱ ཏ་ཀྐི་ཀཱ ཨཱ་ཧུ, ཏེ དུ་ཏི་ཡཾ སཱ་པ་རཱ་དྷཾ ཨ་ནེ་ཀཾ་སི་ཀཾ ཋཱ་ནཾ ཨ་ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀཾ ཀཱ་ར་ཎཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སུཾ, ཏེ ཀ་ཎྷ་པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཊི་པ་ནྣཱ. ཏ་ཏྠ སུ་ཀྐ་པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་པ་རི་ཧཱ་ནི་པ་ཊི་པ་དཱ, ཀ་ཎྷ་པ་ཊི་པ་དཱ པ་རི་ཧཱ་ནི་པ་ཊི་པ་དཱ, ཏ་སྨཱ ཡེ སུ་ཀྐ་པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཊི་པ་ནྣཱ, ཏེ ཨ་པ་རི་ཧཱི་ནཱ སོ་ཏྠི་བྷཱ་ཝཾ པ་ཏྟཱ. ཡེ པ་ན ཀ་ཎྷ་པ་ཊི་པ་དཾ པ་ཊི་པ་ནྣཱ, ཏེ པ་རི་ཧཱི་ནཱ ཨ་ན་ཡ་བྱ་ས་ནཾ ཨཱ་པ་ནྣཱ་ཏི ཨི་མ་མ་ཏྠཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་ནོ ཝ་ཏྭཱ ཨུ་ཏྟ་རི ཨི་ད་མཱ་ཧ ‘‘ཨེ་ཏ་ད་ཉྙཱ་ཡ མེ་དྷཱ་ཝཱི, ཏཾ ག་ཎྷེ ཡ་ད་པ་ཎྞ་ཀ’’ནྟི.
ཏ་ཏྠ ཨེ་ཏ་ད་ཉྙཱ་ཡ མེ་དྷཱ་ཝཱིཏི མེ་དྷཱ་ཏི ལ་དྡྷ་ནཱ་མཱ་ཡ ཝི་སུ་དྡྷཱ་ཡ ཨུ་ཏྟ་མཱ་ཡ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟོ ཨེ་ཏཾ ཨ་པ་ཎྞ་ཀཾ ཋཱ་ནཾ དུ་ཏི་ཡ་ཉྩཱ་ཏི དྭཱི་སུ ཨ་ཏ་ཀྐ་གྒཱ་ཧ་ཏ་ཀྐ་གྒཱ་ཧ་ས་ངྑཱ་ཏེ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ གུ་ཎ་དོ་སཾ ཝུ་དྡྷི་ཧཱ་ནིཾ ཨ་ཏྠཱ་ན་ཏྠཾ ཉ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏཾ ག་ཎྷེ ཡ་ད་པ་ཎྞ་ཀནྟི ཡཾ ཨ་པ་ཎྞ་ཀཾ ཨེ་ཀཾ་སི་ཀཾ སུ་ཀྐ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཨ་པ་རི་ཧཱ་ནི་ཡ་པ་ཊི་པ་དཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ནི་ཡྻཱ་ནི་ཀ་ཀཱ་ར་ཎཾ, ཏ་དེ་ཝ ག་ཎྷེ་ཡྻ. ཀ་སྨཱ? ཨེ་ཀཾ་སི་ཀཱ་དི་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཡེ་ཝ. ཨི་ཏ་རཾ པ་ན ན ག་ཎྷེ་ཡྻ. ཀ་སྨཱ? ཨ་ནེ་ཀཾ་སི་ཀཱ་དི་བྷཱ་ཝ་ཏོ་ཡེ་ཝ.
ཡ་ཝ་ནྟི ཏཱ་ཡ ས་ཏྟཱ ཨ་མི་སྶི་ཏཱ་པི ས་མཱ་ན་ཛཱ་ཏི་ཏཱ་ཡ མི་སྶི་ཏཱ ཝི་ཡ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཡོ་ནི. སཱ པ་ན ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨ་ཎྜཱ་དི་ཨུ་པྤ་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་ཝི་སི་ཊྛོ ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ བྷཱ་ག་སོ པ་ཝ་ཏྟི་ཝི་སེ་སོ་ཏི ཨཱ་ཧ ‘‘ཁ་ནྡྷ་ཀོ་ཊྛཱ་སོ ཡོ་ནི ནཱ་མཱ’’ཏི. ཀཱ་ར་ཎཾ ཡོ་ནི ནཱ་མ, ཡོ་ནཱི་ཏི ཏཾ ཏཾ ཕ་ལཾ ཨ་ནུ་པ་ཙི་ཏ་ཉཱ་ཎ་ས་མྦྷཱ་རེ་ཧི དུ་ར་ཝ་གཱ་དྷ་བྷེ་ད་ཏཱ་ཡ མི་སྶི་ཏཾ ཝི་ཡ ཧོ་ཏཱི་ཏི. ཡ་ཏོ ཨེ་ཀ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན སོ ཨེ་ཝཱ་ཡ་ནྟི བཱ་ལཱ་ནཾ མི་ཙྪཱ་གཱ་ཧོ. པ་སྶཱ་ཝ་མ་གྒོ ཡོ་ནི ནཱ་མ ཡ་ཝ་ནྟི ཏཱ་ཡ ས་ཏྟཱ ཡོ་ནི་ས་མྦ་ནྡྷེ་ན མི་སྶི་ཏཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི. པ་གྒ་ཧི་ཏཱ ཨ་ནུ་ཊྛཱ་ནེ་ན, པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཨཱ་སེ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་རི་པུ་ཎྞཱ.
‘‘ཙ་ཀྑུ་ཏོ་པཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་མྷི པ་ན ཙ་ཀྑུ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ་དི་ཝཱི་ཐཱི་སུ ཏ་ད་ནུ་ག་ཏ་མ་ནོ་ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཝཱི་ཐཱི་སུ ཙ ཀི་ཉྩཱ་པི ཀུ་ས་ལཱ་དཱི་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི ཨ་ཏྠི, ཀཱ་མཱ་ས་ཝཱ་ད་ཡོ ཨེ་ཝ པ་ན ཝ་ཎ་ཏོ ཡཱུ་སཾ ཝི་ཡ པ་གྒྷ་ར་ན་ཀ་ཨ་སུ་ཙི་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ནྡ་ནྟི, ཏ་སྨཱ ཏེ ཨེ་ཝ ‘‘ཨཱ་ས་ཝཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཧི པ་གྒྷ་ར་ན་ཀ་ཨ་སུ་ཙི་མྷི ཨཱ་ས་ཝ་ས་དྡོ ནི་རུ་ལ༹ྷོ་ཏི. དྷ་མྨ་ཏོ ཡཱ་ཝ གོ་ཏྲ་བྷཱུཏི ཏ་ཏོ པ་རཾ མ་གྒ་ཕ་ལེ་སུ ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟ་ན་ཏོ ཝུ་ཏྟཾ. ཨེ་ཏེ ཧི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན དྷ་མྨེ ག་ཙྪ་ནྟཱ ཏ་ཏོ པ་རཾ ན ག་ཙྪ་ནྟི. ན་ནུ ཏ་ཏོ པ་རཾ བྷ་ཝ་ངྒཱ་དཱི་ནི་པི ག་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི ཙེ? ན, ཏེ་ས་མྤི པུ་བྦེ ཨཱ་ལ་མྦི་ཏེ་སུ ལོ་ཀི་ཡ་དྷ་མྨེ་སུ སཱ་ས་ཝ་བྷཱ་ཝེ་ན ཨ་ནྟོ་ག་དྷ་ཏྟཱ ཏ་ཏོ པ་ར་ཏཱ་བྷཱ་ཝ་ཏོ. ཨེ་ཏྠ ཙ གོ་ཏྲ་བྷུ་ཝ་ཙ་ནེ་ན གོ་ཏྲ་བྷུ་ཝོ་དཱ་ན་ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་པུ་རེ་ཙཱ་རི་ཀ་པ་རི་ཀ་མྨཱ་ནི ཝུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི. པ་ཋ་མ་མ་གྒ་པུ་རེ་ཙཱ་རི་ཀ་མེ་ཝ ཝཱ གོ་ཏྲ་བྷུ ཨ་ཝ་དྷི་ནི་ད་སྶ་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ག་ཧི་ཏཾ, ཏ་ཏོ པ་རཾ པ་ན མ་གྒ་ཕ་ལ་ས་མཱ་ན་ཏཱ་ཡ ཨ་ཉྙེ་སུ མ་གྒེ་སུ མ་གྒ་ཝཱི་ཐི་ཡཾ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཝཱི་ཐཱི་ཡཾ ནི་རོ་དྷཱ་ན་ནྟ་ར་ཉྩ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་སུ ཕ་ལེ་སུ ནི་བྦཱ་ནེ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི ནི་ཝཱ་རི་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ས་ཝ་ནྟཱིཏི ག་ཙྪ་ནྟི, ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཝ་དྷི་ཨ་ཏྠོ ཨཱ-ཀཱ་རོ, ཨ་ཝ་དྷི ཙ མ་རི་ཡཱ་དཱ་བྷི་ཝི་དྷི་བྷེ་ད་ཏོ དུ་ཝི་དྷོ. ཏ་ཏྠ མ་རི་ཡཱ་དཾ ཀི་རི་ཡཾ བ་ཧི ཀ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི ཡ་ཐཱ ‘‘ཨཱ་པཱ་ཊ་ལཱི་པུ་ཏྟཾ ཝུ་ཊྛོ དེ་ཝོ’’ཏི. ཨ་བྷི་ཝི་དྷི པ་ན ཀི་རི་ཡཾ བྱཱ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་ཏི ཡ་ཐཱ ‘‘ཨཱ་བྷ་ཝ་གྒཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཡ་སོ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་བྷི་ཝི་དྷི་ཨ་ཏྠོ ཙཱ་ཡ་མཱ-ཀཱ་རོ ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏོ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་ནྟོ་ཀ་ར་ཎ་ཏྠོ’’ཏི.
མ་དི་རཱ་ད་ཡོཏི ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན སི་ནྡྷ་ཝ་ཀཱ་ད་མྦ་རི་ཀཱ་པོ་ཏི་ཀཱ་དཱི་ནཾ ས་ངྒ་ཧོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཙི་ར་པཱ་རི་ཝཱ་སི་ཡ་ཊྛོ ཙི་ར་པ་རི་ཝུ་ཊྛ་ཏཱ པུ་རཱ་ཎ་བྷཱ་ཝོ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ ནཱ་ཧོ་སཱི་ཏི་ཨཱ་དཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་དི-ས་དྡེ་ན ‘‘པུ་རི་མཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀོ་ཊི ན པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ་ཡཱ’’ཏི (ཨ. ནི. ༡༠.༦༢) ཨི་དཾ སུ་ཏྟཾ ས་ངྒ་ཧི་ཏཾ. ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝ་བྷ་ཝཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཙི་ར་པ་རི་ཝུ་ཊྛ་ཏཱ་ཡ ད་སྶི་ཏཱ་ཡ ཏ་བྦྷཱ་ཝ་བྷཱ་ཝི་ནོ ཀཱ་མཱ་ས་ཝ་སྶ ཙི་ར་པ་རི་ཝུ་ཊྛ་ཏཱ ད་སྶི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨ་ཉྙེ་སུ ཙ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟེ དྷ་མྨེ ཨོ་ཀཱ་ས་ཉྩ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ་སུ མཱ་ནཱ་དཱི་སུ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་སུ ཨ་ཏྟ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་དི་གྒཱ་ཧ་ཝ་སེ་ན ཨ་བྷི་བྱཱ་པ་ནཾ མ་ད་ཀ་ར་ཎ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ས་ཝ་ས་དི་ས་ཏཱ ཙ ཨེ་ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ, ན ཨ་ཉྙེ་ས་ནྟི ཨེ་ཏེ་སྭེ་ཝ ཨཱ་ས་ཝ་ས་དྡོ ནི་རུ་ལ༹ྷོ་ཏི ད་ཊྛ་བྦོ. ཨཱ་ཡ་ཏཾ ཨ་ནཱ་དི་ཀཱ་ལི་ཀ་ཏྟཱ. པ་ས་ཝ་ནྟཱིཏི ཕ་ལ་ནྟི. ན ཧི ཀི་ཉྩི སཾ་སཱ་ར་དུ་ཀྑཾ ཨ་ཏྠི, ཡཾ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཝི་ནཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ. པུ་རི་མཱ་ནི ཙེ་ཏྠཱཏི ཨེ་ཏེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཨ་ཏྠ་ཝི་ཀ་པྤེ་སུ པུ་རི་མཱ་ནི ཏཱི་ཎི. ཡ་ཏྠཱཏི ཡེ་སུ སུ་ཏྟཱ་བྷི་དྷ་མྨ་པྤ་དེ་སེ་སུ. ཏ་ཏྠ ཡུ་ཛྫ་ནྟི ཀི་ལེ་སེ་སུ་ཡེ་ཝ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་སྶ ཨ་ཏྠ་ཏྟ་ཡ་སྶ ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ. པ་ཙྪི་མཾ ཀ་མྨེ་པཱིཏི པ་ཙྪི་མཾ ‘‘ཨཱ་ཡ་ཏཾ ཝཱ སཾ་སཱ་ར་དུ་ཀྑཾ ས་ཝ་ནྟི པ་ས་ཝ་ནྟཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟ་ནི་བྦ་ཙ་ནཾ ཀ་མྨེ་པི ཡུ་ཛྫ་ཏི དུ་ཀྑ་པྤ་ས་ཝ་ན་སྶ ཀི་ལེ་ས་ཀ་མྨ་སཱ་དྷཱ་ར་ཎ་ཏྟཱ.
དི་ཊྛ་དྷ་མྨཱ ཝུ་ཙྩ་ནྟི པ་ཙྩ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏཱ ཁ་ནྡྷཱ, དི་ཊྛ་དྷ་མྨེ བྷ་ཝཱ དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀཱ. ཝི་ཝཱ་ད་མཱུ་ལ་བྷཱུ་ཏཱཏི ཝི་ཝཱ་ད་སྶ མཱུ་ལ་ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏཱ ཀོ་དྷཱུ་པ་ནཱ་ཧ་མ་ཀྑ་པ་ལཱ་ས་ཨི་སྶཱ་མ་ཙྪ་རི་ཡ་མཱ་ཡཱ་སཱ་ཋེ་ཡྻ་ཐ་མྦྷ་སཱ་ར་མྦྷ་མཱ་ནཱ་ཏི་མཱ་ནཱ. ཡེ་ན དེ་ཝཱུ་པ་པ་ཏྱ་སྶཱཏི ཡེ་ན ཀ་མྨ་ཀི་ལེ་ས་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ཨཱ་ས་ཝེ་ན དེ་ཝེ་སུ ཨུ་པ་པ་ཏྟི ནི་བྦ་ཏྟི ཨ་སྶ མ་ཡ྄ཧ་ནྟི ས་མྦ་ནྡྷོ. ག་ནྡྷ་བྦོ ཝཱ ཝི་ཧ་ངྒ་མོ ཨཱ་ཀཱ་ས་ཙཱ་རཱི ཨ་སྶ་ནྟི ཝི་བྷ་ཏྟིཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ ཡོ་ཛེ་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཏྠ ཙ ཡ་ཀྑ་ག་ནྡྷ་བྦ་ཝི་ནི་མུ་ཏྟཱ ས་བྦཱ དེ་ཝ་ཏཱ དེ་ཝ་གྒ་ཧ་ཎེ་ན ག་ཧི་ཏཱ. ན་ལོ༹ ཝུ་ཙྩ་ཏི མཱུ་ལཾ, ཏ་སྨཱ ཝི་ན་ལཱི༹་ཀ་ཏཱཏི ཝི་ག་ཏ་ན་ལཱ༹ ཝི་ག་ཏ་མཱུ་ལཱ ཀ་ཏཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཙ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱཏི ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་ཏོ ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨཱ་ས་ཝཱ་ཏི ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ.
པ་ཊི་གྷཱ་ཏཱ་ཡཱཏི པ་ཊི་སེ་དྷ་ནཱ་ཡ. པ་རཱུ་པ་ཝཱ་ད…པེ… ཨུ་པ་དྡ་ཝཱ་ཏི ཨི་དཾ ཡ་དི བྷ་ག་ཝཱ སི་ཀྑཱ་པ་དཾ ན པ་ཉྙཱ་པེ་ཡྻ, ཏ་ཏོ ཨ་ས་དྡྷ་མྨ་པྤ་ཊི་སེ་ཝ་ན་ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དི་ཧེ་ཏུ ཡེ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ པ་རཱུ་པ་ཝཱ་དཱ་ད་ཡོ དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀཱ ནཱ་ན་པྤ་ཀཱ་རཱ ཨ་ན་ཏྠཱ, ཡེ ཙ ཏ་ནྣི་མི་ཏྟ་མེ་ཝ ནི་ར་ཡཱ་དཱི་སུ ནི་བྦ་ཏྟ་སྶ པ་ཉྩ་ཝི་དྷ་བ་ནྡྷ་ན་ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎཱ་དི་ཝ་སེ་ན མ་ཧཱ་དུ་ཀྑཱ་ནུ་བྷ་ཝཱ་དི་པྤ་ཀཱ་རཱ ཨ་ན་ཏྠཱ, ཏེ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ.
ཏེ པ་ནེ་ཏེཏི ཨེ་ཏེ ཀཱ་མ་རཱ་གཱ་དི་ཀི་ལེ་ས་ཏེ་བྷཱུ་མ་ཀ་ཀ་མྨ་པ་རཱུ་པ་ཝཱ་དཱ་དི་ཨུ་པྤ་དྡ་ཝ་པྤ་ཀཱ་རཱ ཨཱ་ས་ཝཱ. ཡ་ཏྠཱཏི ཡ་སྨིཾ ཝི་ན་ཡཱ་དི་པཱ་ལི༹་པྤ་དེ་སེ. ཡ་ཐཱཏི ཡེ་ན དུ་ཝི་དྷཱ་དི་པྤ་ཀཱ་རེ་ན ཨ་ཝ་སེ་སེ་སུ ཙ སུ་ཏྟ་ནྟེ་སུ ཏི་དྷཱ ཨཱ་ག་ཏཱ་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ནི་ར་ཡཾ ག་མེ་ནྟཱི་ཏི ནི་ར་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ. ཚ་ཀྐ་ནི་པཱ་ཏེཏི ཚ་ཀྐ་ནི་པཱ་ཏེ ཨཱ་ཧུ་ནེ་ཡྻ་སུ་ཏྟེ (ཨ. ནི. ༦.༥༨). ཏ་ཏྠ ཧི ཨཱ་ས་ཝཱ ཚ་དྷཱ ཨཱ་ག་ཏཱ.
ས་ར་ས་བྷེ་དོཏི ཁ་ཎི་ཀ་ནི་རོ་དྷོ. ཁཱི་ཎཱ་ཀཱ་རོཏི ཨ་ཙྩ་ནྟཱ་ཡ ཁཱི་ཎ་ཏཱ. ཨཱ་ས་ཝཱ ཁཱི་ཡ་ནྟི པ་ཧཱི་ཡ་ནྟི ཨེ་ཏེ་ནཱ་ཏི ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡོ, མ་གྒོ. ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡ་ནྟེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ན་ཏོ ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡོ, ཕ་ལཾ. ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡེ་ན པ་ཏྟ་བྦ་ཏོ ཨཱ་ས་ཝཱ ཁཱི་ཡ་ནྟི ཨེ་ཏྠཱ་ཏི ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡོ, ནི་བྦཱ་ནཾ. ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༥༥༧-༥༦༠) ཝི་ཏྠཱ་རི་ཏོ, ཏ་སྨཱ ཏ་ཏྠ, ཏཾ སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ ཙ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཏ་ཐཱཏི ཨི་མི་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒེ ཝི་ཏྠཱ་རི་ཏ་ཏཾ ཨུ་པ་སཾ་ཧ་ར་ཏི. ཀུ་ས་ལ་པྤ་ཝ་ཏྟིཾ ཨཱ་ཝ་ར་ནྟི ནི་ཝཱ་རེ་ནྟཱི་ཏི ཨཱ་ཝ་ར་ཎཱི་ཡཱ. པུ་རི་མ་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཝ་སེ་ནཱཏི ནི་དྡོ་ཀྐ་མ་ན་ཏོ པུ་བྦེ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན. ཋ་པེ་ཏྭཱཏི ཧ་ཏྠ་ག་ཏཾ ཀི་ཉྩི ཋ་པེ་ནྟོ ཝི་ཡ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙ་ཝ་སེ་ན ཋ་པེ་ཏྭཱ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཝ མ་ན་སི་ཀ་རོ་ནྟོ ནི་དྡཾ ཨོ་ཀྐ་མ་ཏི, ཛྷཱ་ན་ས་མཱ་པ་ནྣོ ཝི་ཡ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪི་ནྣེ་ནེ་ཝ ཀཱ་ལེ་ན པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནོ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཋ་པི་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ག་ཎྷ་ནྟོ་ཡེ་ཝ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི ནཱ་མ. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་སྨཱ…པེ… ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. མཱུ་ལ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེཏི ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ པ་རི་ཧ་རི་ཡ་མཱ་ན་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ. པ་རི་གྒ་ཧ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སེ་ནཱཏི ས་ཡ་ནཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟེ་ན པ་རི་གྒ་ཧ་མཱ་ན་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཝ་སེ་ན. སོ པ་ན དྷཱ་ཏུ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཨི་ཙྪི་ཏ་བྦོ་ཏི ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨ་ཡཾ ཧཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ.
ཨ་པ་ཎྞ་ཀ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.