ས་མ་ཐ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ
ཙ་རི་ཏ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༣. རཱ་གོ ཝ ཙ་རི་ཏཱ པ་ཀ་ཏཱི་ཏི རཱ་ག་ཙ་རི་ཏཱ. ཨེ་ཝཾ དོ་ས་ཙ་རི་ཏཱད་ཡོ་པི. ཙ་རི་ཏ་ས་ངྒ་ཧོཏི མཱུ་ལ་ཙ་རི་ཏ་ཝ་སེ་ན པུ་གྒ་ལ་ས་ངྒ་ཧོ, སཾ་ས་གྒ་ཝ་སེ་ན པ་ན ཏེ་ས་ཊྛི ཙ་རི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ཝུ་ཏྟ་ཉྷི –
‘‘རཱ་གཱ་དི་ཀེ ཏི་ཀེ ས་ཏྟ, ས་ཏྟ ས་དྡྷཱ་དི་ཀེ ཏི་ཀེ;
ཨེ་ཀ་དྭི་ཏི་ཀ་མཱུ་ལ་མྷི, མི་སྶ་ཏོ ས་ཏྟ་ས་ཏྟ་ཀ’’ནྟི.
ཨེ་ཏྠ ཧི རཱ་ག་ཙ་རི་ཏཱ དོ་ས་ཙ་རི་ཏཱ མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་དོ་ས་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏཱ དོ་ས་མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ རཱ་གཱ་དི་ཀེ ཏི་ཀེ ས་ཏྟ་ཀ་མེ་ཀཾ. ཏ་ཐཱ ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏཱ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏཱ ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ་ཏི ས་དྡྷཱ་དི་ཀེ་པི ཏི་ཀེ ཨེ་ཀ་ནྟི ཨེ་ཝཾ དྭེ ཏི་ཀེ ཨ་མི་སྶེ་ཏྭཱ ཙུ་དྡ་ས ཙ་རི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. རཱ་གཱ་དི་ཏི་ཀེ པ་ན ཨེ་ཀ་དྭི་ཏི་ཀ་མཱུ་ལ་ཝ་སེ་ན ས་དྡྷཱ་དི་ཏི་ཀེ་ན ས་ཧ ཡོ་ཛི་ཏེ རཱ་ག་ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་ས་དྡྷཱ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་ས་དྡྷཱ་བུ་དྡྷི་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ་ཏི རཱ་ག་མཱུ་ལ་ན་ཡེ ཨེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀཾ, ཏ་ཐཱ ‘‘དོ་ས་ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ དོ་ས་བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏཱ དོ་ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ དོ་ས་མཱུ་ལ་ན་ཡེ་པི ཨེ་ཀཾ, ‘‘མོ་ཧ་ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ མོ་ཧ་མཱུ་ལ་ན་ཡེ་པི ཨེ་ཀ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ཨེ་ཀ་མཱུ་ལ་ན་ཡེ ས་ཏྟ་ཀ་ཏྟ་ཡཾ ཧོ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཙེ་ཏྠ, ཨེ་ཝཾ དྭི་མཱུ་ལ་ཀ་ན་ཡེ་པི ‘‘རཱ་ག་དོ་ས་ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་དོ་ས་བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏཱ རཱ་ག་དོ་ས་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏཱ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ ས་ཏྟ་ཀ་ཏྟ་ཡཾ. ཏི་མཱུ་ལ་ཀ་ན་ཡེ པ་ན ‘‘རཱ་ག་དོ་ས་མོ་ཧ་ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏཱ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ ཨེ་ཀཾ ས་ཏྟ་ཀ་ནྟི ཨེ་ཝཾ མི་སྶ་ཏོ ས་ཏྟ་ས་ཏྟ་ཀ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་ས ཙ་རི་ཏཱ ཧོ་ནྟི. ཨི་ཏི ཨི་མཱ ཨེ་ཀཱུ་ན་པ་ཉྙཱ་ས, པུ་རི་མཱ ཙ ཙུ་དྡ་སཱ་ཏི ཏེ་ས་ཊྛི ཙ་རི་ཏཱ ད་ཊྛ་བྦཱ. ཀེ་ཙི པ་ན དི་ཊྛི་ཡཱ ས་དྡྷིཾ ‘‘ཙ་ཏུ་ས་ཊྛཱི’’ཏི ཝ་ཎྞེ་ནྟི.
ཙ་རི་ཏ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
བྷཱ་ཝ་ནཱ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༤. བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཊི་ས་ངྑཱ་ར་ཀ་མྨ་བྷཱུ་ཏཱ, ཨཱ་དི་ཀ་མྨ་བྷཱུ་ཏཱ ཝཱ པུ་བྦ་བྷཱ་ག་བྷཱ་ཝ་ནཱ པ་རི་ཀ་མྨ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ནཱ་མ. ནཱི་ཝ་ར་ཎ་ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ གོ་ཏྲ་བྷཱུ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཱ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་བྷཱ་ཝ་ནཱ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ནཱ ནཱ་མ. ཨ་པྤ་ནཱ་ཡ ས་མཱི་པ་ཙཱ་རི་ཏྟཱ གཱ་མཱུ་པ་ཙཱ་རཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ. མ་ཧ་གྒ་ཏ་བྷཱ་ཝ་པྤ་ཏྟཱ ཨ་པྤ་ནཱ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ནཱ་མ ཨ་པྤ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏ་ཝི་ཏ་ཀྐ་པ་མུ་ཁ་ཏྟཱ. ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་དྷ་མྨེ་ཧི ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ཨ་པྤེ་ནྟོ ཝི་ཡ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཝི་ཏ་ཀྐོ ཨ་པྤ་ནཱ. ཏ་ཐཱ ཧི སོ ‘‘ཨ་པྤ་ནཱ བྱ་པྤ་ནཱ’’ཏི (དྷ. ས. ༧) ནི་དྡི་ཊྛོ. ཏ་པྤ་མུ་ཁ་ཏཱ་ཝ་སེ་ན པ་ན ས་བྦེ་པི མ་ཧ་གྒ་ཏཱ་ནུ་ཏྟ་ར་ཛྷཱ་ན་དྷ་མྨཱ ‘‘ཨ་པྤ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ནྟི.
བྷཱ་ཝ་ནཱ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ནི་མི་ཏྟ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༥. པ་རི་ཀ་མྨ་སྶ ནི་མི་ཏྟཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ་ཏི པ་རི་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟཾ, ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལཱ་དི. ཏ་དེ་ཝ ཙ་ཀྑུ་ནཱ དི་ཊྛཾ ཝི་ཡ མ་ན་སཱ ཨུ་གྒ་ཧེ་ཏ་བྦཾ ནི་མི་ཏྟཾ, ཨུ་གྒ་ཎྷ་ནྟ་སྶ ཝཱ ནི་མི་ཏྟ་ནྟི ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟཾ. ཏ་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཾ ཝ་ཎྞཱ་དི་ཀ་སི་ཎ་དོ་ས་ར་ཧི་ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་པྤ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ་ཏི པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ.
༦. པ་ཐ་ཝཱི་ཡེ་ཝ ཀ་སི་ཎཾ ཨེ་ཀ་དེ་སེ ཨ་ཊྛ་ཏྭཱ ཨ་ན་ནྟ་སྶ ཕ་རི་ཏ་བྦ་ཏཱ་ཡ ས་ཀ་ལ་ཊྛེ་ནཱ་ཏི པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎཾ, ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལཾ. པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ, ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎ་ཉྩ ཛྷཱ་ནཾ ‘པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎ’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཐཱ ཨཱ་པོ་ཀ་སི་ཎཱདཱི་སུ་པི. ཏ་ཏྠ པ་ཐ་ཝཱ་དཱི་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི བྷཱུ་ཏ་ཀ་སི་ཎཱ་ནི. ནཱི་ལཱ་དཱི་ནི ཙ་ཏྟཱ་རི ཝ་ཎྞ་ཀ་སི་ཎཱ་ནི, པ་རི་ཙྪི་ནྣཱ་ཀཱ་སོ ཨཱ་ཀཱ་ས་ཀ་སི་ཎཾ, ཙ་ནྡཱ་དི་ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨཱ་ལོ་ཀ་ཀ་སི་ཎ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ.
༧. ཨུ་དྡྷཾ དྷུ་མཱ་ཏཾ སཱུ་ནཾ ཚ་ཝ་ས་རཱི་རཾ ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏཾ, ཏ་དེ་ཝ ཀུ་ཙྪི་ཏ་ཊྛེ་ནཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀཾ. ཨེ་ཝཾ སེ་སེ་སུ་པི. སེ་ཏ་ར་ཏྟཱ་དི་ནཱ ཝི་མི་སྶི་ཏཾ ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ན ནཱི་ལ་ཝ་ཎྞཾ ཚ་ཝ་ས་རཱི་རཾ ཝི་ནཱི་ལ་ཀཾ ཝི་སེ་ས་ཏོ ནཱི་ལ་ཀ་ནྟི ཀ་ཏྭཱ. ཝི་སྶ་ཝ་ནྟ་པུ་བྦ་ཀཾ ཝི་པུ་བྦ་ཀཾ. མ་ཛ྄ཛྷེ དྭི་དྷཱ ཚི་ནྣཾ ཝི་ཙྪི་དྡ་ཀཾ. སོ་ཎ་སི་ངྒཱ་ལཱ་དཱི་ཧི ཝི་ཝི་དྷཱ་ཀཱ་རེ་ན ཁཱ་ཡི་ཏཾ ཝི་ཀྑཱ་ཡི་ཏ་ཀཾ. སོ་ཎ་སི་ངྒཱ་ལཱ་དཱི་ཧི ཝི་ཝི་དྷེ་ནཱ་ཀཱ་རེ་ན ཁ་ཎྜི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠ ཁི་ཏྟཾ ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ཀཾ. ཀཱ་ཀ་པ་དཱ་དི་ཨཱ་ཀཱ་རེ་ན ས་ཏྠེ་ན ཧ་ནི་ཏྭཱ ཝི་ཝི་དྷཾ ཁི་ཏྟཾ ཧ་ཏ་ཝི་ཀྑི་ཏྟ་ཀཾ. ལོ་ཧི་ཏ་པ་གྒྷ་ར་ཎ་ཀཾ ལོ་ཧི་ཏ་ཀཾ. ཀི་མི་ཀུ་ལ་པ་གྒྷ་ར་ཎ་ཀཾ པུ་ལ༹་ཝ་ཀཾ. ཨ་ནྟ་མ་སོ ཨེ་ཀ་མྤི ཨ་ཊྛི ཨ་ཊྛི་ཀཾ.
༨. ཨ་ནུ ཨ་ནུ ས་ར་ཎཾ ཨ་ནུ་སྶ་ཏི, ཨ་ར་ཧ་ཏཱ་དི་བུ་དྡྷ་གུ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཨ་ནུ་སྶ་ཏི བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི. སྭཱ་ཀྑཱ་ཏ་ཏཱ་དི་དྷ་མྨ་གུ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཨ་ནུ་སྶ་ཏི དྷ་མྨཱ་ནུ་སྶ་ཏི. སུ་པྤ་ཊི་པ་ནྣ་ཏཱ་དི་སཾ་གྷ་གུ་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཨ་ནུ་སྶ་ཏི སཾ་གྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི. ཨ་ཁ་ཎྜ་ཏཱ་དི་ནཱ སུ་པ་རི་སུ་དྡྷ་སྶ ཨ་ཏྟ་ནོ སཱི་ལ་གུ་ཎ་སྶ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ སཱི་ལཱ་ནུ་སྶ་ཏི. ཝི་ག་ཏ་མ་ལ་མ་ཙྪེ་ར་ཏཱ་དི་ཝ་སེ་ན ཨ་ཏྟ་ནོ ཙཱ་གཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ ཙཱ་གཱ་ནུ་སྶ་ཏི. ‘‘ཡེ་ཧི ས་དྡྷཱ་དཱི་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ དེ་ཝཱ དེ་ཝ་ཏྟཾ ག་ཏཱ, ཏཱ་དི་སཱ གུ་ཎཱ མ་ཡི ས་ནྟཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ དེ་ཝ་ཏཱ ས་ཀྑི་ཊྛཱ་ནེ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ས་དྡྷཱ་དི་གུ་ཎཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ དེ་ཝ་ཏཱ་ནུ་སྶ་ཏི. ས་བྦ་དུ་ཀྑཱུ་པ་ས་མ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ནི་བྦཱ་ན་སྶ གུ་ཎཱ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ ཨུ་པ་ས་མཱ་ནུ་སྶ་ཏི. ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡུ་པ་ཙྪེ་ད་བྷཱུ་ཏ་སྶ མ་ར་ཎ་སྶ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ མ་ར་ཎཱ་ནུ་སྶ་ཏི. ཀེ་སཱ་དི་ཀཱ་ཡ་ཀོ་ཊྛཱ་སེ ག་ཏཱ པ་ཝ་ཏྟཱ ས་ཏི ཀཱ་ཡ་ག་ཏཱ་ས་ཏི. ཨཱ་ན་ཉྩ ཨ་པཱ་ན་ཉྩ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ནཾ, ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ, ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎཱ ས་ཏི ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི.
༩. མི་ཛྫ་ཏི སི་ནི་ཡ྄ཧ་ཏཱི་ཏི མེ་ཏྟཱ, མི་ཏྟེ་སུ བྷ་ཝཱ་ཏི ཝཱ མེ་ཏྟཱ, སཱ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཧི་ཏ་སུ་ཁཱུ་པ་སཾ་ཧ་ར་ཎ་ལ་ཀྑ་ཎཱ. པ་ར་དུ་ཀྑཱ་པ་ན་ཡ་ན་ཀཱ་མ་ཏཱ་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཀ་རུ་ཎཱ. པ་ར་ས་མྤ་ཏྟི་པ་མོ་ད་ལ་ཀྑ་ཎཱ མུ་དི་ཏཱ. ཨི་ཊྛཱ་ནི་ཊྛེ་སུ མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟི་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ. ཨ་པྤ་མཱ་ཎ་ས་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ ཨ་པྤ་མ་ཉྙཱ. ཨུ་ཏྟ་མ་ཝི་ཧཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཨུ་ཏྟ་མཱ་ནཾ ཝཱ ཝི་ཧཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རོ.
༡༠. ག་མ་ན་པ་རི་ཡེ་ས་ན་པ་རི་བྷོ་གཱ་དི་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན ཀ་བ་ལཱི༹་ཀཱ་རཱ་ཧཱ་རེ པ་ཊི་ཀཱུ་ལ་ནྟི པ་ཝ་ཏྟཱ ས་ཉྙཱ ཨཱ་ཧཱ་རེ པ་ཊི་ཀཱུ་ལ་ས་ཉྙཱ.
༡༡. པ་ཐ་ཝཱི་དྷཱ་ཏུ་ཨཱ་དཱི་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ དྷཱ་ཏཱུ་ནཾ ས་ལ་ཀྑ་ཎ་ཏོ ཀེ་སཱ་དི་ས་ས་མྦྷཱ་རཱ་དི་ཏོ ཙ ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་དྷཱ་ཏུ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ.
༡༢. ཨ་རཱུ་པེ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ པ་ཝ་ཏྟཱ ཨཱ་རུ་པྤཱ.
ནི་མི་ཏྟ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ས་པྤཱ་ཡ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༣. ཨི་དཱ་ནི ཏ་སྶ ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཙ་རི་ཏཱ་ནུ་ཀཱུ་ལ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཙ་རི་ཏཱ་སུ པ་ནཱ’’ཏྱཱ་དི་མཱ་ཧ. རཱ་གོ ཝ ཙ་རི་ཏཾ པ་ཀ་ཏི ཨེ་ཏ་སྶཱ་ཏི རཱ་ག་ཙ་རི་ཏོ, རཱ་ག་བ་ཧུ་ལོ པུ་གྒ་ལོ, རཱ་ག་སྶ ཨུ་ཛུ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཨ་སུ་བྷ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཏ་སྶ ས་པྤཱ་ཡཾ. ཨཱ་ནཱ་པཱ་ནཾ མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏ་སྶ, ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ཙ ས་པྤཱ་ཡཾ བུ་དྡྷི་ཝི་ས་ཡ་བྷཱ་ཝེ་ན མོ་ཧ་པྤ་ཊི་པ་ཀྑ་ཏྟཱ, ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ནྡྷཱ་ཝ་ན་སྶ ནི་ཝཱ་ར་ཀ་ཏྟཱ ཙ. ཚ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨཱ་ད་ཡོ ས་དྡྷཱ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ས་པྤཱ་ཡཱ ས་དྡྷཱ་ཝུ་དྡྷི་ཧེ་ཏུ་བྷཱ་ཝ་ཏོ.
༡༧. མ་ར་ཎ་ཨུ་པ་ས་མ་ས་ཉྙཱ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཱ་ནི བུ་དྡྷི་ཙ་རི་ཏ་སྶ ས་པྤཱ་ཡཱ་ནི ག་མྦྷཱི་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ བུ་དྡྷི་ཡཱ ཨེ་ཝ ཝི་ས་ཡ་ཏྟཱ.
༡༨. སེ་སཱ་ནཱིཏི ཙ་ཏུ་བྦི་དྷ་བྷཱུ་ཏ་ཀ་སི་ཎ་ཨཱ་ཀཱ་ས་ཨཱ་ལོ་ཀ་ཀ་སི་ཎ་ཨཱ་རུ་པྤ་ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཝ་སེ་ན ད་ས་ཝི་དྷཱ་ནི. ཏ་ཏྠཱ་པཱིཏི ཏེ་སུ ད་ས་སུ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ. པུ་ཐུ་ལཾ མོ་ཧ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ས་པྤཱ་ཡཾ ས་མྦཱ་དྷེ ཨོ་ཀཱ་སེ ཙི་ཏྟ་སྶ བྷི་ཡྻོ་སོ་མ་ཏྟཱ་ཡ ས་མྨུ་ཡ྄ཧ་ན་ཏོ. ཁུ་དྡ་ཀཾ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཙ་རི་ཏ་སྶ ས་པྤཱ་ཡཾ མ་ཧ་ནྟཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝི་ཏ་ཀྐ་ས་ནྡྷཱ་ཝ་ན་པ་ཙྩ་ཡ་ཏྟཱ. ཨུ་ཛུ་ཝི་པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་ཏོ ཙེ་ཝ ཨ་ཏི་ས་པྤཱ་ཡ་ཏཱ་ཡ ཙེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ. རཱ་གཱ་དཱི་ནཾ པ་ན ཨ་ཝི་ཀྑ་མྦྷི་ཀཱ, ས་དྡྷཱ་དཱི་ནཾ ཝཱ ཨ་ནུ་པ་ཀཱ་རི་ཀཱ ཀ་སི་ཎཱ་དི་བྷཱ་ཝ་ནཱ ནཱ་མ ན་ཏྠི.
ས་པྤཱ་ཡ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
བྷཱ་ཝ་ནཱ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༩. ས་བྦ་ཏྠཱ་པཱིཏི ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ་པི ན་ཏྠི ཨ་པྤ་ནཱ, བུ་དྡྷ་གུ་ཎཱ་དཱི་ནཾ པ་ར་མ་ཏྠ་བྷཱ་ཝ་ཏོ, ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་དྷ་ཏྟཱ, ཨེ་ཀ་སྶ་པི ག་མྦྷཱི་ར་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ. བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ད་ས་སུ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ཨ་པྤ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ས་མཱ་དྷི་སྶ པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏྟཱ ཨ་པྤ་ནཱ་བྷཱ་ཝཾ ཨ་པྤ་ཏྭཱ ས་མཱ་དྷི ཨུ་པ་ཙཱ་ར་བྷཱ་ཝེ་ན པ་ཏི་ཊྛཱ་ཏི. ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ས་མཱ་དྷི, པ་ན དུ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠཱ་རུ་པྤ་ས་མཱ་དྷི ཙ ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨེ་པི བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་སེ་ས་ཝ་སེ་ན ཨ་པྤ་ནཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ཝི་སུ་དྡྷི་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནུ་ཀྐ་མ་ཝ་སེ་ན ཧི ལོ་ཀུ་ཏྟ་རོ ཨ་པྤ་ནཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་རུ་པྤ་ས་མཱ་དྷི. ཨ་པྤ་ནཱ་པྤ་ཏྟ་སྶེ་ཝ ཧི ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ས་མཱ་དྷི་ནོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ས་མ་ཏི་ཀྐ་མ་ན་མ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༢༡. པ་ཉྩ་པི ཛྷཱ་ནཱ་ནི ཨེ་ཏེ་ས་མ་ཏྠི, ཏ་ཏྠ ནི་ཡུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཏི ཝཱ པ་ཉྩ་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ་ནི.
༢༢. ཨ་སུ་བྷ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ པ་ཊི་ཀཱུ་ལཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏྟཱ ཙ་ཎྜ་སོ་ཏཱ་ཡ ན་དི་ཡཱ ཨ་རི་ཏྟ་བ་ལེ་ན ནཱ་ཝཱ ཝི་ཡ ཝི་ཏ་ཀྐ་བ་ལེ་ནེ་ཝ ཏ་ཏྠ ཙི་ཏྟཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི ཨ་སུ་བྷ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ ‘‘པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
༢༣. མེ་ཏྟཱ་ཀ་རུ་ཎཱ་མུ་དི་ཏཱ་ནཾ དོ་མ་ན་སྶ་ས་ཧ་ག་ཏ་བྱཱ་པཱ་ད་ཝི་ཧིཾ་སཱ་ན་བྷི་ར་ཏཱི་ནཾ པ་ཧཱ་ཡ་ཀ་ཏྟཱ དོ་མ་ན་སྶ་པྤ་ཊི་པ་ཀྑེ་ན སོ་མ་ན་སྶེ་ནེ་ཝ ས་ཧ་ག་ཏ་ཏཱ ཡུ་ཏྟཱ་ཏི ‘‘མེ་ཏྟཱ་ད་ཡོ ཏ་ཡོ ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ.
༢༤. ‘‘ས་བྦེ ས་ཏྟཱ སུ་ཁི་ཏཱ ཧོ་ནྟུ, དུ་ཀྑཱ མུ་ཙྩ་ནྟུ, ལ་དྡྷ་སུ་ཁ་ས་མྤ་ཏྟི་ཏོ མཱ ཝི་ག་ཙྪ་ནྟཱུ’’ཏི མེ་ཏྟཱ་དི་ཝ་ས་པྤ་ཝ་ཏྟ་བྱཱ་པཱ་ར་ཏྟ་ཡཾ པ་ཧཱ་ཡ ཀ་མྨ་སྶ་ཀ་ཏཱ་ད་སྶ་ནེ་ན ས་ཏྟེ་སུ མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནི་བྦ་ཏྟཱ་ཡ ཏ་ཏྲ་མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟུ་པེ་ཀྑཱ་ཡ བ་ལ་ཝ་ཏ་ར་ཏྟཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་སྶ སུ་ཁ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་ས་མྦྷ་ཝ་ཏོ ‘‘ཨུ་པེ་ཀྑཱ པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནི་ཀཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ.
བྷཱ་ཝ་ནཱ་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
གོ་ཙ་ར་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༦. ཡ་ཐཱ་ར་ཧནྟི ཏཾ་ཏཾ་ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནུ་རཱུ་པ་ཏོ. ཀ་སྶ་ཙི ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཨ་པ་རི་བྱ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ‘‘པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
༢༧. ཀ་སི་ཎཱ་སུ་བྷ་ཀོ་ཊྛཱ་སཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏཱི་སྭེ་ཝ ཧི པ་རི་བྱ་ཏྟ་ནི་མི་ཏྟ་ས་མྦྷ་ཝོ་ཏི.
༢༨. པ་ཐ་ཝཱི་མ་ཎྜ་ལཱ་དཱི་སུ ནི་མི་ཏྟཾ ཨུ་གྒ་ཎྷ་ནྟ་སྶཱཏི ཨཱ་དི་མྷི ཏཱ་ཝ ཙ་ཏུ་པཱ་རི་སུ་དྡྷི་སཱི་ལཾ ཝི་སོ་དྷེ་ཏྭཱ ད་ས་ཝི་དྷཾ པ་ལི་བོ་དྷཾ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ པི་ཡ་ག་རུ་བྷཱ་ཝ་ནཱི་ཡཱ་དི་གུ་ཎ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཾ ཀ་ལྱཱ་ཎ་མི་ཏྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཙ་རི་ཡཱ་ནུ་ཀཱུ་ལཾ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཝི་དྷཾ ཨ་ན་ནུ་རཱུ་པ་ཝི་ཧཱ་རཾ པ་ཧཱ་ཡ པ་ཉྩ་ངྒ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏེ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཝི་ཧཱ་རེ ཝི་ཧ་ར་ནྟ་སྶ ཀེ་ས་ན་ཁ་ཧ་ར་ཎཱ་དི་ཁུ་དྡ་ཀ་པ་ལི་བོ་དྷུ་པ་ཙྪེ་དཾ ཀ་ཏྭཱ ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལཱ་དཱི་ནི པུ་ར་ཏོ ཀ་ཏྭཱ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་ཀོ་ཊྛཱ་སཱ་དཱི་སུ ཙི་ཏྟཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ནི་སཱི་དི་ཏྭཱ ‘‘པ་ཐ་ཝཱི པ་ཐ་ཝཱི’’ཏྱཱ་དི་ནཱ ཏཾ་ཏཾ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནུ་ཀྐ་མེ་ན པ་ཐ་ཝཱི་ཀ་སི་ཎཱ་དཱི་སུ ཏཾ་ཏ་དཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ནི་མི་ཏྟཾ ཨུ་གྒ་ཎྷ་ནྟ་སྶ. ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ས་ངྑེ་པོ. ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ པ་ན བྷཱ་ཝ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷི་མ་གྒ་ཏོ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༥༤ ཨཱ་ད་ཡོ) ག་ཧེ་ཏ་བྦཱ. དུ་ཝི་དྷ་མྤི ཧི བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་དྷཱ་ནཾ ཨི་དྷ ཨཱ་ཙ་རི་ཡེ་ན ཨ་ཏི་ས་ངྑེ་པ་ཏོ ཝུ་ཏྟཾ, ཏ་ད་ཏྠ་ད་སྶ་ན་ཏྠ་ཉྩ ཝི་ཏྠཱ་ར་ན་ཡེ ཨཱ་ཧ་རི་ཡ་མཱ་ནེ ཨ་ཏི་པྤ་པ་ཉྩོ སི་ཡཱ་ཏི མ་ཡ་མྤི ཏཾ ན ཝི་ཏྠཱ་རེ་སྶཱ་མ. ཡ་དཱ པ་ན ཏཾ ནི་མི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟེ་ན ས་མུ་གྒ་ཧི་ཏནྟི ཨེ་ཝཾ པ་ཝ་ཏྟཱ་ནུ་པུ་བྦ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཡ་དཱ ཏཾ པ་རི་ཀ་མྨ་ནི་མི་ཏྟཾ ཙི་ཏྟེ་ན ས་མྨཱ ཨུ་གྒ་ཧི་ཏཾ ཧོ་ཏི. མ་ནོ་དྭཱ་ར་སྶ ཨཱ་པཱ་ཐ་མཱ་ག་ཏནྟི ཙ་ཀྑུཾ ནི་མྨཱི་ལེ་ཏྭཱ, ཨ་ཉྙ་ཏྠ ག་ནྟྭཱ ཝཱ མ་ན་སི ཀ་རོ་ནྟ་སྶ ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལ་ས་དི་ས་མེ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ མ་ནོ་དྭཱ་རི་ཀ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་པཱ་ཐཾ ཨཱ་ག་ཏཾ ཧོ་ཏི.
༢༩. ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏཱིཏི ཝི་སེ་ས་ཏོ ཙི་ཏྟེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ས་མཱ་ཧི་ཏཱ ཧོ་ཏི.
༣༠. ཙི་ཏྟ་ས་མཱ་དྷཱ་ན་ཝ་སེ་ན པུ་གྒ་ལོ་པི ས་མཱ་ཧི་ཏོ་ཡེ་ཝཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཐཱ ས་མཱ་ཧི་ཏ་སྶཱ’’ཏི. ཏ་པྤ་ཊི་བྷཱ་གནྟི ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟ་ས་དི་སཾ, ཏ་ཏོ་ཡེ་ཝ ཧི ཏཾ ‘‘པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟ’’ནྟི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏཾ པ་ན ཨུ་གྒ་ཧ་ནི་མི་ཏྟ་ཏོ ཨ་ཏི་པ་རི་སུ་དྡྷཾ ཧོ་ཏི. ཝ་ཏྠུ་དྷ་མྨ་ཝི་མུ་ཙྩི་ཏནྟི པ་ར་མ་ཏྠ་དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་མུ་ཏྟཾ, ཝ་ཏྠུ་དྷ་མྨ་ཏོ ཝཱ ཀ་སི་ཎ་མ་ཎྜ་ལ་ག་ཏ་ཀ་སི་ཎ་དོ་ས་ཏོ ཝི་ནི་མུ་ཏྟཾ. བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏྟཱ བྷཱ་ཝ་ནཱ་མ་ཡཾ. ས་མ་པྤི་ཏནྟི སུ་ཊྛུ ཨ་པྤི་ཏཾ.
༣༡. ཏ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡཱཏི པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟུ་པྤ་ཏྟི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ.
༣༣. པ་ཉྩ་སུ ཛྷཱ་ན་ངྒེ་སུ ཨེ་ཀེ་ཀཱ་ར་མྨ་ཎེ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ ཙ་ཏུ་པ་ཉྩ་ཛ་ཝ་ན་ཀ་ཏི་པ་ཡ་བྷ་ཝ་ངྒ་ཏོ པ་རཾ ཨ་ག་ནྟྭཱ ཨ་པ་རཱ་པ་རཾ ཛྷཱ་ན་ངྒཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུ་ཀཱ་མ་ཏཱ་ན་ནྟ་རཾ ཀ་ཏི་པ་ཡ་བྷ་ཝ་ངྒ་ཏོ པ་རཾ ཨ་ག་ནྟྭཱ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. སེ་ཏུ ཝི་ཡ སཱི་གྷ་སོ་ཏཱ་ཡ ན་དི་ཡཱ ཨོ་གྷཾ བྷ་ཝ་ངྒ་ཝེ་གཾ ཨུ་པ་ཙྪི་ནྡི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལཾ ཛྷཱ་ནཾ ཋ་པེ་ཏུཾ ས་མ་ཏྠ་ཏཱ བྷ་ཝ་ངྒ་པཱ་ཏ་ཏོ ར་ཀྑ་ཎ་ཡོ་གྱ་ཏཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཡ་ཐཱ པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལཾ ཨ་ན་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཛྷཱ་ན་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཨ་ཐ ཝཱ ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལ་ཏོ ཨུ་དྡྷཾ ག་ནྟུཾ ཨ་ད་ཏྭཱ ཋ་པ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མ. ཡ་ཐཱ་པ་རི་ཙྪི་ནྣ་ཀཱ་ལ་ཏོ ཨ་ནྟོ ཨ་ཝུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ་ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ས་མ་ཏྠ་ཏཱ ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སི་ཏཱ ནཱ་མཱ་ཏི ཨ་ལ་མ་ཏི་པྤ་པ་ཉྩེ་ན. པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སི་ཏཱ པ་ན ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཝ་སི་ཏཱ་ཡ ཨེ་ཝ སི་དྡྷཱ. ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ན་ནྟ་ར་ཛ་ཝ་ནཱ་ནེ་ཝ ཧི པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཛ་ཝ་ནཱ་ནི ནཱ་མ. ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དི་ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ངྒཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡཱཏི དུ་ཏི་ཡ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་དཱི་ཧི ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དི་ཨོ་ལཱ༹་རི་ཀ་ངྒཱ་ནཾ ཛྷཱ་ན་ཀྑ་ཎེ ཨ་ནུ་པྤཱ་དཱ་ཡ. པ་ད་ཧ་ཏོཏི པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ. ཏ་སྶ པ་ན ཨུ་པ་ཙཱ་ར་བྷཱ་ཝ་ནཱ ནི་པྥ་ནྣཱ ནཱ་མ ཧོ་ཏི ཝི་ཏ་ཀྐཱ་དཱི་སུ ནི་ཀ་ནྟི་ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡཱ་ཏི ད་ཊྛ་བྦཾ. ཡ་ཐཱ་ར་ཧནྟི ཏཾ་ཏཾ་ཛྷཱ་ནི་ཀ་ཀ་སི་ཎཱ་དི་ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནུ་རཱུ་པཾ.
༣༦. ཨཱ་ཀཱ་ས་ཀ་སི་ཎ་སྶ ཨུ་གྒྷཱ་ཊེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏྟཱ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨཱ་ཀཱ་ས་ཝ་ཛྫི་ཏེ་སཱུ’’ཏི. ཀ་སི་ཎནྟི ཀ་སི་ཎ་པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཾ. ཨུ་གྒྷཱ་ཊེ་ཏྭཱཏི ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་ཝ་སེ་ན ཨུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ. ཨ་ན་ནྟ་ཝ་སེ་ན པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶཱཏི ‘‘ཨ་ན་ནྟཾ ཨཱ་ཀཱ་སཾ, ཨ་ན་ནྟཾ ཨཱ་ཀཱ་ས’’ནྟི ཨཱ་ཀཱ་སཾ ཨཱ་ར་བྦྷ པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ, ན པ་ན ཀེ་ཝ་ལཾ ‘‘ཨ་ན་ནྟཾ ཨ་ན་ནྟ’’ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནེ་པི. ‘‘ཨ་ན་ནྟ’’ནྟི ཨ་ཝ་ཏྭཱ་པི ‘‘ཨཱ་ཀཱ་སོ ཨཱ་ཀཱ་སོ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༢༧༦), ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ’’ནྟི (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༢༨༡) མ་ན་སི ཀཱ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཙ་རི་ཡཱ.
༣༩. ‘‘ས་ནྟ་མེ་ཏཾ, པ་ཎཱི་ཏ་མེ་ཏ’’ནྟི པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶཱཏི ཨ་བྷཱ་ཝ་མ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ་ཡ ‘‘ཨེ་ཏཾ ས་ནྟཾ, ཨེ་ཏཾ པ་ཎཱི་ཏ’’ནྟི བྷཱ་ཝེ་ནྟ་སྶ.
༤༠. ཨ་ཝ་སེ་སེ་སུ ཙཱཏི ཀ་སི་ཎཱ་དཱི་ཧི ས་ཧ ཨ་པྤ་ནཱ་ཝ་ཧ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཨ་ཝ་སེ་སེ་སུ བུ་དྡྷཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཨ་ཊྛ་སུ, ས་ཉྙཱ་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནེ་སུ ཙཱ་ཏི ད་ས་སུ ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནེ་སུ. པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱཏི ‘‘སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨི་ཏི་པི ཨ་ར་ཧཾ, ཨི་ཏི་པི ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ’’ཏྱཱ་དི་ནཱ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༡.༡༢༤) ཝུ་ཏྟ་ཝི་དྷཱ་ནེ་ན པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ. སཱ་དྷུ་ཀ་མུ་གྒ་ཧི་ཏེཏི བུ་དྡྷཱ་དི་གུ་ཎ་ནི་ནྣ་པོ་ཎ་པ་བྦྷཱ་ར་ཙི་ཏྟ་ཏཱ་ཝ་སེ་ན སུ་ཊྛུ ཨུ་གྒ་ཧི་ཏེ. པ་རི་ཀ་མྨ་ཉྩ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏཱིཏི པ་རི་ཀ་མྨ་བྷཱ་ཝ་ནཱ ས་མཱ་ཧི་ཏཱ ནི་པྥ་ཛྫ་ཏི. ཨུ་པ་ཙཱ་རོ ཙ ས་མྤ་ཛྫ་ཏཱིཏི ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ་ནི ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ནྟོ ཨུ་པ་ཙཱ་ར་ས་མཱ་དྷི ཙ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི.
༤༡. ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནནྟི ཨ་བྷི་ཝི་སེ་ས་ཏོ ཛཱ་ན་ན་ཊྛེ་ན ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷཱ་དི་པ་ཉྩ་ལོ་ཀི་ཡཱ་བྷི་ཉྙཱ་ཝ་སེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་མཱ་ནཾ, ཨ་བྷི་ཉྙཱ་པཱ་ད་ཀ་པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ ཝུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱཏི ཀ་སི་ཎཱ་ནུ་ལོ་མཱ་དཱི་ཧི ཙུ་དྡ་ས་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༣༦༥) ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ད་མེ་ཏྭཱ ཨ་བྷི་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀྑ་མཾ ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པེ་ཀྑེ་ཀ་གྒ་ཏཱ་ཡོ་ག་ཏོ ཨ་ནུ་རཱུ་པ་ཏྟཱ ཙ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་མེ་ཝ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ནཾ པཱ་ད་ཀཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཐ་ཝཱ་དི་ཀ་སི་ཎཱ་ར་མྨ་ཎཾ པ་ཉྩ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ, ཏཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཏ་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ. ཨ་དྷི་ཊྛེ་ཡྻཱ་དི་ཀ་མཱ་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱཏི ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷ་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་རི་ཀ་མྨ་ཀཱ་ལེ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཾ ཝི་ཀུ་བྦ་ནཱི་ཡཾ ས་ཏཱ་དི་ཀཾ ཀོ་མཱ་ར་རཱུ་པཱ་དི་ཀཾ, དི་བྦ་སོ་ཏ་སྶ པ་རི་ཀ་མྨ་ཀཱ་ལེ ཐཱུ་ལ་སུ་ཁུ་མ་བྷེ་དཾ ས་དྡཾ, ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཡ་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་རི་ཀ་མྨ་ཀཱ་ལེ པ་ར་སྶ ཧ་ད་ཡ་ངྒ་ཏ་ཝ་ཎྞ་ད་སྶ་ནེ་ན ས་རཱ་གཱ་དི་བྷེ་དཾ ཙི་ཏྟཾ, པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་རི་ཀ་མྨ་ས་མ་ཡེ པུ་རི་མ་བྷ་ཝེ་སུ ཙུ་ཏི་ཙི་ཏྟཱ་དི་བྷེ་དཾ པུ་བྦེ ནི་ཝུ་ཏྠ་ཀྑ་ནྡྷཾ, དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་སྶ པ་རི་ཀ་མྨ་ས་མ་ཡེ ཨོ་བྷཱ་ས་ཕ་རི་ཏ་ཊྛཱ་ན་ག་ཏཾ རཱུ་པཾ ཝཱ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ.
པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶཱཏི ‘‘ས་ཏཾ ཧོ་མི, ས་ཧ་སྶཾ ཧོ་མཱི’’ཏྱཱ་དི་ནཱ པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ. རཱུ་པཱ་དཱི་སཱུཏི པ་རི་ཀ་མྨ་ཝི་ས་ཡ་བྷཱུ་ཏེ་སུ རཱུ་པ་པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ས་དྡ་པ་ར་ཙི་ཏྟ་པུ་བྦེ་ནི་ཝུ་ཏྠ་ཀྑ་ནྡྷཱ་དི་བྷེ་དེ་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ. ཨེ་ཏྠ ཧི ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷ་ཉཱ་ཎ་སྶ ཏཱ་ཝ པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ, ཀཱ་ཡོ, རཱུ་པཱ་དི་ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནེ རཱུ་པཱ་དཱི་ནི ཙཱ་ཏི ཚ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནི. ཏ་ཏྠ པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མེ་ཝ, ཀཱ་ཡོ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣོ, ཨི་ཏ་རཾ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་མ་ནཱ་ག་ཏཾ ཝཱ. དི་བྦ་སོ་ཏ་སྶ པ་ན ས་དྡོ་ཡེ་ཝ, སོ ཙ ཁོ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣོ. པ་ར་ཙི་ཏྟ་ཝི་ཛཱ་ན་ནཱ་ཡ པ་ན ཨ་ཏཱི་ཏེ ས་ཏྟ་དི་ཝ་སེ་སུ, ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ས་ཏྟ་དི་ཝ་སེ་སུ ཙ པ་ཝ་ཏྟཾ པ་རི་ཏྟཱ་དཱི་སུ ཡཾ ཀི་ཉྩི ཏི་ཀཱ་ལི་ཀཾ ཙི་ཏྟ་མེ་ཝ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི མ་ཧཱ་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཙ་རི་ཡཱ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༤༡༦; དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༡༤༣༤).
ས་ངྒ་ཧ་ཀཱ་རཱ པ་ན ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཁ་ནྡྷཱ’’ཏི (དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༡༤༣༤) ཝ་ད་ནྟི, ཀ་ཐཾ པ་ན་སྶཱ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ཙི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ, ན་ནུ ཙ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ཡ ག་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ཨི་དྡྷི་ཙི་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ནཱ་ཡ ཙ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ཙི་ཏྟ་མཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་མཱ་ནཱ་ཡ ཏཾ་ས་མ་ཀཱ་ལ་མེ་ཝ པ་ར་སྶ ཙི་ཏྟ་མྤི ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཀཱ་ལ་ཝ་སེ་ན ཨེ་ཀཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ན སི་ཡཱ, མ་གྒ་ཕ་ལ་ཝཱི་ཐི་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཏྠ ཨཱ་ཝ་ཛྫ་ན་ཛ་ཝ་ནཱ་ནཾ ཀ་ཐ་ཉྩ ནཱ་ནཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ན ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ་ཏི? ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡཾ (ཝི་སུ་དྡྷི. ༢.༤༡༦; དྷ. ས. ཨ་ཊྛ. ༡༤༣༤) ཏཱ་ཝ ས་ནྟ་ཏི་ཨ་དྡྷཱ་པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ ཡོ་ཛི་ཏཱ. ཨཱ་ན་ནྡཱ་ཙ་རི་ཡོ (དྷ. ས. མཱུ་ལ་ཊཱི. ༡༤༣༤ ཐོ་ཀ ཝི་ས་དི་སཾ) པ་ན བྷ་ཎ་ཏི ‘‘པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣཱ་དི་ཝི་བྷཱ་གཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ ཀེ་ཝ་ལཾ ‘ཨི་མ་སྶ ཙི་ཏྟཾ ཛཱ་ནཱ་མི’ཙྩེ་ཝ པ་རི་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏྭཱ པུ་ན་པི པཱ་ད་ཀ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ཝི་སེ་སེ་ནེ་ཝ ཙི་ཏྟཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཏི་ཎྞཾ, ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཝཱ པ་རི་ཀ་མྨཱ་ནཾ ཨ་ན་ནྟ་རཾ ཙེ་ཏོ་པ་རི་ཡ་ཉཱ་ཎེ་ན པ་ར་སྶ ཙི་ཏྟཾ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ཏི རཱུ་པཾ ཝི་ཡ དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་ནཱ. པ་ཙྪཱ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཙི་ཏྟེ་ན ས་རཱ་གཱ་དི་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ན་མྤི ཀ་རོ་ཏི ནཱི་ལཱ་དི་ཝ་ཝ་ཏྠཱ་ནཾ ཝི་ཡ. ཏཱ་ནི ཙ ས་བྦཱ་ནི ཨ་བྷི་མུ་ཁཱི་བྷཱུ་ཏ་ཙི་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནེ་ཝ, ཨ་ནི་ཊྛེ ཙ ཋཱ་ནེ ནཱ་ནཱ་ར་མྨ་ཎ་ཏཱ་དོ་སོ ན་ཏྠི ཨ་བྷི་ནྣཱ་ཀཱ་ར་པྤ་ཝ་ཏྟི་ཏོ’’ཏི. པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎ་སྶ པུ་བྦེ ནི་ཝུ་ཏྠ་ཀྑ་ནྡྷཱ, ཁ་ནྡྷ་པྤ་ཊི་བ་དྡྷཱ་ནི ཙ ནཱ་མ་གོ་ཏྟཱ་ནི, ནི་བྦཱ་ན་ཉྩ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི, དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་སྶ པ་ན རཱུ་པ་མེ་ཝ པ་ཙྩུ་པྤ་ནྣ་ནྟི ཨ་ཡ་མེ་ཏེ་སཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ཝི་བྷཱ་གོ. ཡ་ཐཱ་ར་ཧ་མ་པྤེ་ཏཱིཏི ཏཾ་ཏཾ་པ་རི་ཀ་མྨཱ་ནུ་རཱུ་པ་ཏོ ཨ་པྤེ་ཏི.
༤༢. ཨི་དཱ་ནི ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ་ནཾ བྷེ་དེ་ན ཨ་བྷི་ཉྙཱ་བྷེ་དཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷཱ’’ཏྱཱ་དི་མཱ་ཧ. ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ནཱ་དི ཨི་དྡྷི་པྤ་བྷེ་དོ ཨེ་ཏི་སྶཱ་ཏི ཨི་དྡྷི་ཝི་དྷཱ. དི་བྦཱ་ནཾ སོ་ཏ་ས་དི་ས་ཏཱ་ཡ, དི་བྦ་ཝི་ཧཱ་ར་ས་ནྣི་སྶི་ཏ་ཏཱ་ཡ ཙ དི་བྦ་ཉྩ ཏཾ སོ་ཏ་ཉྩཱ་ཏི དི་བྦ་སོ་ཏཾ. པ་རེ་སཾ ཙི་ཏྟཾ ཝི་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ཨེ་ཏཱ་ཡཱ་ཏི པ་ར་ཙི་ཏྟ་ཝི་ཛཱ་ན་ནཱ. ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟཱ་ནེ ནི་ཝུ་ཏྠ་ཝ་སེ་ན ཙེ་ཝ གོ་ཙ་ར་ནི་ཝཱ་ས་ཝ་སེ་ན ཙ པུ་བྦེ ཨ་ཏཱི་ཏ་བྷ་ཝེ་སུ ཁ་ནྡྷཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི. ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན དི་བྦ་ཉྩ ཏཾ ཙ་ཀྑུ ཙཱ་ཏི དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ. ‘ཙུ་ཏཱུ་པ་པཱ་ཏ་ཉཱ་ཎ’ནྟི པ་ན དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་མེ་ཝ ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་ག་ཉཱ་ཎ་ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ་ས་ཉཱ་ཎཱ་ནི་པི དི་བྦ་ཙ་ཀྑུ་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཨི་ཛ྄ཛྷ་ནྟི. ན ཧི ཏེ་སཾ ཝི་སུཾ པ་རི་ཀ་མྨཾ ཨ་ཏྠི. ཏ་ཏྠ ཨ་ནཱ་ག་ཏཾ་ས་ཉཱ་ཎ་སྶ ཏཱ་ཝ ཨ་ནཱ་ག་ཏེ ས་ཏྟ་དི་ཝ་ས་ཏོ པ་རཾ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཀཾ ཙི་ཏྟ་ཙེ་ཏ་སི་ཀཾ དུ་ཏི་ཡ་དི་ཝ་ས་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཀ་ཉྩ ཡཾ ཀི་ཉྩི ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཧོ་ཏི. ཏ་ཉྷི ས་ཝི་ས་ཡེ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎ་ག་ཏི་ཀ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཀ་མྨཱུ་པ་ག་ཉཱ་ཎ་སྶ པ་ན ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལ་ས་ངྑཱ་ཏཱ ཙེ་ཏ་ནཱ, ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཝཱ ཁ་ནྡྷཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ནྟི ད་ཊྛ་བྦཾ.
གོ་ཙ་ར་ཝ་སེ་ན བྷེ་དོ གོ་ཙ་ར་བྷེ་དོ.
གོ་ཙ་ར་བྷེ་ད་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ས་མ་ཐ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.