༤. པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི་མཱ་ཏི་ཀཱ
ཨེ་ཀ་ཀ་མཱ་ཏི་ཀ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
ཨི་དཱ་ནི པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི་མཱ་ཏི་ཀཱ་སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ན་ཡོ ཧོ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཨ་ནུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠ་ཏོ ཏཱ་ཝ ཚ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོཏི ཨེ་ཏྠ ‘‘ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ཏི དེ་སེ་ཏི པ་ཉྙ་པེ་ཏི པ་ཊྛ་པེ་ཏཱི’’ཏི (སཾ. ནི. ༢.༢༠) ཨཱ་ག་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ས་ནྡ་སྶ་ནཱ པ་ཀཱ་ས་ནཱ པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ. ‘‘སུ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ མ་ཉྩ་པཱི་ཋ’’ནྟི (པཱ་རཱ. ༢༦༩) ཨཱ་ག་ཏ་ཊྛཱ་ནེ ཋ་པ་ནཱ ནི་ཀྑི་པ་ནཱ པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ, ཨི་དྷ ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི ཝ་ཊྚ་ཏི. ཚ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོ་ཏི ཧི ཚ པ་ཉྙཱ་པ་ནཱ ཚ ས་ནྡ་སྶ་ནཱ པ་ཀཱ་ས་ནཱ་ཏི་པི, ཚ ཋ་པ་ནཱ ནི་ཀྑི་པ་ནཱ་ཏི་པི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ནཱ་མ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡེ་ཝ ཧི ཏེ ཏེ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ དྷ་མྨེ ས་ནྡ་སྶེ་ཏཱི་ཏི་པི. ཏེ་ན ཏེ་ན ཀོ་ཊྛཱ་སེ་ན ཋ་པེ་ཏཱི་ཏི་པི. ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྙ་ཏྟཱིཏི་ཨཱ་དི པ་ན ས་ངྑེ་པ་ཏོ ཏཱ་སཾ པ་ཉྙ་ཏྟཱི་ནཾ ས་རཱུ་པ་ད་སྶ་ནཾ. ཏ་ཏྠ ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ‘‘ཁ་ནྡྷཱ’’ཏི པ་ཉྙཱ་པ་ནཱ ས་ནྡ་སྶ་ནཱ པ་ཀཱ་ས་ནཱ ཙ ཋ་པ་ནཱ ནི་ཀྑི་པ་ནཱ ཙ ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ…པེ… པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ‘‘པུ་གྒ་ལཱ’’ཏི པ་ཉྙཱ་པ་ནཱ ས་ནྡ་སྶ་ནཱ པ་ཀཱ་ས་ནཱ ཙ ཋ་པ་ནཱ ནི་ཀྑི་པ་ནཱ ཙ པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ. ཨི་མཱ ཨེ་ཝ ཚ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོ ཝི་ཛྫ་ནྟི. ཨ་ཉྙཱ་ས་མྤི ས་མྨུ་ཏི་པ་ར་མ་ཏྠ་ཀ་ཐཱ་ནཾ པ་ཉྙ་ཏྟཱི་ནཾ ཨ་ན་ནྟ་ཏྟཱ, ཨུ་པ་ལ་ཀྑ་ཎ་ཝ་སེ་ན པ་ན པ་དྷཱ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཙ ཨེ་ཏཱ་ཝ ཝུ་ཏྟཱ. པཱ་ལི༹་མུ་ཏྟ་ཀ་ན་ཡེ་ན པ་ན ས་བྦ་ས་ངྒཱ་ཧི་ཀཱ ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཨཱ་ད་ཡོ ཚ ནཱ་མ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་སུ (པུ. པ. ཨ་ཊྛ. མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ༡) ཨཱ་ག་ཏཱ, ཏཱ ཙ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཨི་དྷ ན ཝུ་ཏྟཱ. ཏཱ་སུ ཨི་དྷ པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི་པ་དེ་ན ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི, སེ་སེ་ཧི ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི ཙཱ་ཏི དྭེ ཨེ་ཝ ལ་བྦྷ་ནྟི.
ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་མུ་ཏྟ་ཀེ་ན པ་ན ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ན་ཡེ་ན ཨ་པ་རཱ་པི ཚ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོ – ཨུ་པཱ་དཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི ཨུ་པ་ནི་དྷཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི ས་མོ་དྷཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་ཏྟ་པ་ཉྙ་ཏྟི ཏ་ཛྫཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི ས་ནྟ་ཏི་པ་ཉྙ་ཏྟཱི་ཏི, ཡཱ ‘‘ཨ་ཏྠ་པ་ཉྙ་ཏྟཱི’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཡཱ ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྩ་ཀཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ནི་སྶཱ་ཡ ས་མྨ་ཏཱ ས་ཏྟཱ་དི་ཀཱ, ཨ་ངྒཱ་ནི ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ར་ཐཱ་དི་ཀཱ, ཙ་ནྡཱ་དི་པ་རི་ཝ་ཏྟཱ་ད་ཡོ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཀཱ་ལ་དི་སཱ་དི་ཀཱ, ཏཾ་ཏཾ་བྷཱུ་ཏ་ནི་མི་ཏྟཾ, བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཝི་སེ་ས་ཉྩ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ ཀ་སི་ཎཱ་དི་ཨུ་གྒ་ཧ་པ་ཊི་བྷཱ་ག་ནི་མི་ཏྟཱ་དི་ཀཱ་ཏི ཨ་ཡཾ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ ས་བྷཱ་ཝ་དྷ་མྨེ་ཧི ཨེ་ཀ་ཏྟེ་ན ཝཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཊྛ་པ་ར་མ་ཏྠེ་ན ཨ་ནུ་པ་ལ་བྦྷ་ས་བྷཱ་ཝཱ ཨུ་པཱ་དཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ. པ་ཉྙཱ་པེ་ཏ་བྦ་ཊྛེ་ན ཙེ་སཱ པ་ཉྙ་ཏྟི ཝུ་ཏྟཱ, ན པ་ན པ་ཉྙཱ་པ་ན་ཊྛེ་ན. ཡཱ ཏ་སྶ ཏ་སྶ་ཏྠ་སྶ པ་ཉྙཱ་པ་ནཱ, སཱ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡེ་ཝ.
ཡཱ པ་ན ཨ་ཉྙཾ པ་ཋ་མཱ་དིཾ ཨུ་པ་ནི་དྷཱ་ཡ ཨ་པེ་ཀྑི་ཏྭཱ དུ་ཏི་ཡཾ ར་སྶཾ དཱི་གྷཾ དཱུ་རཾ ས་ནྟི་ཀ་ནྟི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཏ་ད་ཉྙཱ་པེ་ཀྑཱུ་པ་ནི་དྷཱ, ཚ་ཏྟ་པཱ་ཎཱི་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཧ་ཏྠ་ག་ཏཱུ་པ་ནི་དྷཱ, ཀུ་ཎྜ་ལཱི་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ས་མྤ་ཡུ་ཏྟཱུ་པ་ནི་དྷཱ, དྷ་ཉྙ་ས་ཀ་ཊ་ནྟི ཨཱ་དི་ཀཱ ས་མཱ་རོ་པི་ཏཱུ་པ་ནི་དྷཱ, ཨི་ནྡ་སཱ་ལ་གུ་ཧཱ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཨ་ཝི་དཱུ་ར་ག་ཏཱུ་པ་ནི་དྷཱ, སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞོ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ པ་ཊི་བྷཱ་གཱུ་པ་ནི་དྷཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ་གཱ་མོ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཏ་བྦ་ཧུ་ལཱུ་པ་ནི་དྷཱ, མ་ཎི་ཀ་ཊ་ཀ་ནྟི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཏ་བྦི་སི་ཊྛཱུ་པ་ནི་དྷཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་དི ཨ་ནེ་ཀ་པྤ་ཀཱ་རཱ པ་ཉྙཱ་པ་ནཱ, ཨ་ཡཾ ཨུ་པ་ནི་དྷཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ.
དྷ་ཉྙ་རཱ་སཱི་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ པ་ན ས་མོ་དྷཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ. པུ་རི་མ་སྶ པུ་རི་མ་སྶ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ དྭེ ཏཱི་ཎཱི་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཨུ་པ་ནི་ཀྑི་ཏྟ་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ. ཏཾ་ཏཾ་ས་བྷཱ་ཝ་ནི་སྶི་ཏཱ པ་ཐ་ཝཱི་ཨཱ་དི་ཀཱ ཏ་ཛྫཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ. ཨཱ་སཱི་ཏི་ཀོ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ པ་ན ས་ནྟ་ཏི་པ་ཉྙ་ཏྟི ནཱ་མ.
ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་མུ་ཏྟ་ཀེ་ནེ་ཝ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་ན་ཡེ་ན ཨ་པ་རཱ་པི དྷ་མྨ་ཀ་ཐི་ཀཱ་དི་ཀཱ ཀི་ཙྩ་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཀི་ས་ཐཱུ་ལཱ་དི་ཀཱ ས་ཎྛཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཨི་ཏྠི་པུ་རི་སཱ་དི་ཀཱ ལི་ངྒ་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རཱ་དི་ཀཱ, ཀོ་ས་ལ་ཀཱ་དི་ཀཱ ཙ བྷཱུ་མི་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཏི་སྶོ ནཱ་གོ་ཏི་ཨཱ་དི་ཀཱ པ་ཙྩ་ཏྟ་པ་ཉྙ་ཏྟི, ནི་རོ་དྷཱ་དི་ཀཱ ཨ་ས་ངྑ་ཏ་པ་ཉྙ་ཏྟི ཙཱ་ཏི ཚ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོ.
ཨེ་ཏཱ་སུ པ་ན དྭཱ་ད་ས་སུ ཏ་ཛྫཱ་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཨེ་ཀ་ཙྩཱ བྷཱུ་མི་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཨ་ས་ངྑ་ཏ་པ་ཉྙ་ཏྟི ཙ ཝི་ཛྫ་མཱ་ན་པ་ཉྙ་ཏྟི་ས་ངྑཱ་ཏཱ ནཱ་མ་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཏ་ད་ཉྙཱ པ་ར་མ་ཏྠཱ་ཝ་སེ་སཱ, པ་ན ཨ་ཏྠ་པ་ཉྙ་ཏྟཱི་ཏི དཱི་པི་ཏཱ ཨ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་དི་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོ ཙཱ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཏཱ་ཝེ་ཏྠ ཨ་ནུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠ་ཏོ སཾ་ཝ་ཎྞ་ནཱ.
ཨ་ཏྠ་ནི་ཙྪ་ཡོ པ་ནེ་ཏྠཱ་པི པཱ་ལི༹་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ས་དྡྷིཾ ཧོ་ཏི, ན ཝི་ནཱ པཱ་ལི༹ཾ ཏ་སྶ ཝ་ཏྟུ་མ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏྟཱ. པཱ་ལི༹་ཡ་ཉྩ ཡ་སྨཱ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཉྩ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡོ, ཏ་ད་ཏྠ་བྷཱུ་ཏཱ ཁ་ནྡྷཱ་ད་ཡོ ཙ ཧེ་ཊྛཱ ཝི་བྷ་ངྒ་པྤ་ཀ་ར་ཎེ ནི་པྤ་དེ་ས་ཏོ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཏི ཏཱ ཨི་དྷ ‘‘ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ཁ་ནྡྷ་པ་ཉྙ་ཏྟི, ཡཱ་ཝ་ཏཱ པ་ཉྩ་ཀྑ་ནྡྷཱ རཱུ་པ་ཀྑ་ནྡྷོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་ངྑེ་པེ་ནེ་ཝ ནི་དྡི་ཊྛཱ, ཏཱ ཙེ་ཏྠཱ་པི ཝུ་ཏྟ་ཏྠཱ. པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི པ་ན ཧེ་ཊྛཱ ན ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ‘‘ཀི་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི? ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟོ, ཨ་ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཨེ་ཀ་ཀཱ་དི་བྷེ་དེ་ན ཡཱ་ཝ ད་ས་ཀཱ ད་ས་དྷཱ མཱ་ཏི་ཀཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ནེ་ཝ ཝི་བྷ་ཏྟཱ, སཱ ཙ ཉཱ་ཏ་བྦ་པ་བྷེ་ད་ཏོ ཨ་ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནཱ དུ་བྦི་ཉྙེ་ཡྻཱ, ཏ་སྨཱ པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡཱ ཨེ་ཝ ཙེ་ཏྠ པཱ་ལི༹་ན་ཡཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ས་ངྑེ་པ་ཏོ ཨ་ཏྠ་ནི་ཙྪ་ཡོ ཧོ་ཏི, སོ ཙེ་ཏྠ མཱ་ཏི་ཀཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟེ ས་བྦ་པུ་གྒ་ལེ ཨ་ནུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཉཱ་ཏ་བྦཱ་ནཾ དུ་བྦི་ཉྙེ་ཡྻཱ་ནཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་ཀཱ་དི་བྷེ་ད་ཏོ་ཝ མཱ་ཏི་ཀཾ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏྭཱ ཝི་བྷ་ཛ་ན་ཝ་སེ་ན ས་ངྑེ་པ་ཏོ་ཝ ཧོ་ཏི. ཀ་ཐཾ? ‘‘ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟོ ཨ་ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟོ, ཀུ་པྤ་དྷ་མྨོ ཨ་ཀུ་པྤ་དྷ་མྨོ, ཙེ་ཏ་ནཱ་བྷ་བྦོ ཨ་ནུ་ར་ཀྑ་ཎཱ་བྷ་བྦོ, བྷ་ཡཱུ་པ་ར་ཏོ ཨ་བྷ་ཡཱུ་པ་ར་ཏོ, བྷ་བྦཱ་ག་མ་ནོ ཨ་བྷ་བྦཱ་ག་མ་ནོ, ནི་ཡ་ཏོ ཨ་ནི་ཡ་ཏོ, པ་ཊི་པ་ནྣ་ཀོ ཕ་ལེ ཋི་ཏོ, ས་མ་སཱི་སཱི ཋི་ཏ་ཀ་པྤཱི, སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ ཨེ་ཀ་བཱི་ཛཱི, ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི, ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི, ཨ་ར་ཧཱ’’ཏི ཨེ་ཀ་ཀ་མཱ་ཏི་ཀཱ.
ཏ་ཏྠ ཡོ ཨ་པྤ་ནཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏུཾ ཡུ་ཏྟ་པ་ཏྟ་ཀཱ་ལེ རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ས་ངྑཱ་ཏེ་ཧི ཨ་ཊྛ་ཧི ཝི་མོ་ཀྑེ་ཧི པ་ཙྩ་ནཱི་ཀ་དྷ་མྨ་ཏོ ཝི་མུ་ཙྩི་ཏྭཱ ཏཱི་སུ མ་གྒེ་སུ ཡེ་ན ཀེ་ན་ཙི ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ ཨཱ་ས་ཝེ ཁེ་པེ་ཏྭཱ ཝུ་ཊྛི་ཏོ, ཨ་ཡཾ ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟོ ནཱ་མ. ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ཝ་ཙ་ན་ཏོ (པུ. པ. ༡) ཧི ཨ་ཊྛ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ལཱ་བྷཱི པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ ཝཱ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཝཱ ཨི་དྷ ན ག་ཧི་ཏོ, ས་མཱ་པ་ཏྟི་ལཱ་བྷི་ནོ པ་ན ཕ་ལ་ཊྛ་སེ་ཁཱ་ཝ ག་ཧི་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སུ་ཀྑ་ཝི་པ་སྶ་ཀ་ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ, ས་བྦེ་པི ཙ ཨ་རི་ཡཱ མ་གྒ་ཝི་མོ་ཀྑཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨ་ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟཱ ནཱ་མ. བཱ་ཧི་རཱ་ན་ཉྷི ཨ་ཊྛ་ནྣཾ ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་ནཾ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ནྟ་སྶ པ་ཝི་ཝེ་ཀ་ཊྛཱ་ན་ལཱ་བྷཱ་དི་ས་མ་ཡོ་པི ཨ་ཏྠི, ཝ་ཏྟ་ཀ་ར་ཎ་ཀཱ་ལཱ་དི་ཨ་ས་མ་ཡོ་པི ཨ་ཏྠི. མ་གྒ་ཝི་མོ་ཀྑེ་ན ཝི་མུ་ཙྩ་ན་སྶ པ་ན ཏཱ་དི་སོ ས་མ་ཡོ ཝཱ ཨ་ས་མ་ཡོ ཝཱ ན་ཏྠི, ཡ་སྶ ས་དྡྷཱ བ་ལ་ཝ་ཏཱི, ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཙ ཨཱ་ར་དྡྷཱ, ཏ་སྶ ག་ཙྪ་ནྟ་སྶ ཝཱ བྷུ་ཉྫ་ནྟ་སྶ ཝཱ མ་གྒ་ཕ་ལ་པ་ཊི་ཝེ་དྷོ ནཱ་མ ན ཧོ་ཏཱི་ཏི ན་ཏྠི, ཏ་སྨཱ ས་བྦེ ཨ་རི་ཡཱ ཨ་རི་ཡ་ཝི་མོ་ཀྑེ ཨ་ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟཱཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. པུ་རི་མ་པ་དེ་པི ལོ་ཀི་ཡ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཉྙེ་ཝ ས་ནྡྷཱ་ཡ སེ་ཁཱ ས་མ་ཡ་ཝི་མུ་ཏྟཱ ནཱ་མ ཛཱ་ཏཱ.
ཨ་ཝ་སི་བྷཱ་ཝཱ ཨ་ཊྛ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ལཱ་བྷཱི པ་ན པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ, སོ་ཏཱ་པ་ནྣ་ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ནོ དྭེ སེ་ཁཱ ཨ་ཊྛ་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཀུ་པྤ་དྷ་མྨོ ནཱ་མ. པ་རི་ཧཱ་ན་དྷ་མྨོ་ཏི་པི དུ་ཝི་དྷཱ ཨེ་ཝ. ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ཨཱ་ད་ཡོ སུ་པྤ་ཧཱི་ན་ས་མཱ་དྷི་པཱ་རི་པ་ནྠི་ཀ་ཏྟཱ ཝ་སི་བྷཱ་ཝཱ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ལཱ་བྷཱི པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ, ཨ་རི་ཡཱ ཙ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨེ་པི ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨ་ཀུ་པྤ་དྷ་མྨོ ནཱ་མ. ཨ་པ་རི་ཧཱ་ན་དྷ་མྨོ་ཏི ཏེ ཨེ་ཝ. ཙེ་ཏ་ནཱ་བྷ་བྦོཏི ཙེ་ཏ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཛྷཱ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཝ་ལ༹་ཉྫ་ནེ་ན ཨ་པ་རི་ཧཱ་ནིཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ བྷ་བྦོ. ཡོ ཧི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ ཨཱ་ཙི་ཎྞ་ཝ་སི་ཏཱ་ཡ ཙེ་ཏ་ནཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ ཛྷཱ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ནི་ར་ནྟ་རཾ ཝ་ལ༹་ཉྫ་མཱ་ནོ ཏེ་ཧི ན པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ཝ་ལ༹་ཉྫ་མཱ་ནོ ཙ པ་རི་ཧཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཝ་ལ༹་ཉྫ་མཱ་ནོ ཙེ་ཏ་ནཱ་བྷ་བྦོ ནཱ་མ. ཨ་ནུ་ར་ཀྑ་ཎཱ་བྷ་བྦོཏི ཛྷཱ་ན་སྶ ཨུ་པ་ཀཱ་རཱ་ནུ་པ་ཀཱ་ར་དྷ་མྨེ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ར་ཀྑ་ཎཱ་ཡ ཨ་ཝ་ལ༹་ཉྫ་མཱ་ནོ་པི ཨ་པ་རི་ཧཱ་ནིཾ ཨཱ་པ་ཛྫི་ཏུཾ བྷ་བྦོ, ཨེ་སོ ཙ པུ་རི་མ་ཏོ བ་ལ་ཝ་ཏ་རོ, ཨཱ་ཙི་ཎྞ་ཝ་སི་ནོ པ་ཉྙཱ་ས་མྤ་དཱ་ཡ ཨུ་པ་ཀཱ་རཱ་ནུ་པ་ཀཱ་ར་དྷ་མྨེ ཛཱ་ནི་ཏྭཱ ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པཾ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ན་ཏོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
བྷ་ཡཱུ་པ་ར་ཏོཏི བྷ་ཡེ་ན པཱ་པ་ཏོ ཨུ་པ་ར་ཏོ ཝི་ར་ཏོ སེ་ཁོ, ཀ་ལྱཱ་ཎ་པུ་ཐུ་ཛྫ་ནོ ཙ. ཏེ་སུ པ་ཙྪི་མོ དུ་གྒ་ཏི་ཝ་ཊྚ་ཀི་ལེ་ས་ཨུ་པ་ཝཱ་ད་ས་ངྑཱ་ཏེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི བྷ་ཡེ་ཧི པཱ་པ་ཏོ ཨོ་ར་མ་ཏི, སེ་ཁོ དུ་གྒ་ཏི་ཝ་ཛྫེ་ཧི, ཨ་པཱ་ཡེ་ཧི མུ་ཏྟ་ཏྟཱ. ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ པ་ན ཨ་བྷ་ཡཱུ་པ་ར་ཏོ ནཱ་མ ས་མུ་ཙྪི་ནྣ་བྷ་ཡ་ཏྟཱ, ཨུ་པ་ཝཱ་ད་ཏོ པ་ན ཨོ་ར་མི་ཏ་བྦོ.
ཨ་བྷ་བྦཱ་ག་མ་ནོཏི ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མཱ་ག་མ་ན་སྶ ཨ་བྷ་བྦོ, ཡེ ཨཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཀ་མྨཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན, ནི་ཡ་ཏ་མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཀི་ལེ་སཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན, ཨ་ཧེ་ཏུ་ཀ་དུ་ཧེ་ཏུ་ཀ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན ཝི་པཱ་ཀཱ་ཝ་ར་ཎེ་ན ཙ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ, བུ་དྡྷཱ་དཱི་སུ ཙ ས་དྡྷཱ་ར་ཧི་ཏཱ, མ་གྒ་བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ ཙ ཨུ་ཏྟ་ར་ཀུ་རུ་ཀཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ ཨ་ཙྪ་ནྡི་ཀཱ, པུ་བྦཱུ་པ་ནི་སྶ་ཡ་ར་ཧི་ཏཱ ཙ, ས་བྦེ་ཏེ ཨ་བྷ་བྦཱ་ག་མ་ནཱ ནཱ་མ. ཝི་པ་རཱི་ཏཱ བྷ་བྦཱ་ག་མ་ནཱ ནཱ་མ. པ་ཉྩཱ་ན་ནྟ་རི་ཡ་ནི་ཡ་ཏ་མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ ནི་ར་ཡ་ག་མ་ནེ, ཨ་ཊྛ ཨ་རི་ཡ་པུ་གྒ་ལཱ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནཱ་དཱི་སུ ནི་ཡ་ཏཱ ནཱ་མ. ཨ་ཝ་སེ་ས་པུ་གྒ་ལཱ ཨ་ནི་བ་དྡྷ་ག་ཏི་ཀ་ཏཱ་ཡ ཨ་ནི་ཡ་ཏཱ ནཱ་མ, ཨུ་ཏྟ་ར་ཀུ་རུ་ཀཱ པ་ན སུ་ག་ཏི་ནི་ཡ་ཏཱ་པི མི་ཙྪ་ཏྟ་ས་མྨ་ཏྟ་ནི་ཡཱ་མ་སྶེ་ཝ ཨི་དྷཱ་དྷི་པྤེ་ཏ་ཏྟཱ ‘‘ནི་ཡ་ཏཱ’’ཏི ན ཝུ་ཏྟཱ. མ་གྒ་ས་མ་ངྒཱི པུ་གྒ་ལོ མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ཕ་ལ་ཏྠཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣ་ཀོ ནཱ་མ, ཕ་ལ་ས་མ་ངྒཱི ཕ་ལཱ་ནུ་པྤ་ཏྟི་ཡ་མྤི ཕ་ལེ ཋི་ཏོ ནཱ་མ.
ཡ་སྶ པ་ན ཨ་པུ་བྦཱ་ཙ་རི་མཾ ཨཱ་ས་ཝ་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་ཉྩ ཧོ་ཏི ཛཱི་ཝི་ཏ་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་ཉྩ, ཨ་ཡཾ ས་མ་སཱི་སཱི ནཱ་མ. སོ ཙ ཏི་ཝི་དྷོ ཧོ་ཏི ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐ་ས་མ་སཱི་སཱི རོ་ག་ས་མ་སཱི་སཱི ཛཱི་ཝི་ཏ་ས་མ་སཱི་སཱི་ཏི. ཏ་ཏྠ ཡོ ཙ་ཏཱུ་སུ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐེ་སུ ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ ཏ་སྨི་ཉྙེ་ཝ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐེ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨི་རི་ཡཱ་པ་ཐ་ས་མ་སཱི་སཱི ནཱ་མ. ཡོ པ་ན ཨེ་ཀཾ རོ་གཾ པ་ཏྭཱ ཨ་ནྟོ་རོ་གེ ཨེ་ཝ ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྭཱ ཏེ་ནེ་ཝ རོ་གེ་ན པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ རོ་ག་ས་མ་སཱི་སཱི ནཱ་མ. ཡ་སྶ པ་ན ཀི་ལེ་ས་སཱི་ས་ས་ངྑཱ་ཏཱ ཨ་ཝི་ཛྫཱ, ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒེ་ན པ་ཝ་ཏྟ་སཱི་ས་ས་ངྑཱ་ཏཾ ཛཱི་ཝི་ཏི་ནྡྲི་ཡ་ཉྩ ཙུ་ཏི་ཙི་ཏྟེ་ན ས་མཾ པ་རི་ཡཱ་དཱ་ནཾ ག་ཙྪ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཛཱི་ཝི་ཏ་ས་མ་སཱི་སཱི ནཱ་མ. ཀ་ཐ་མི་དཾ ས་མཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི? ཝཱ་ར་ས་མ་ཏཱ་ཡ. ཡ་སྨིཾ ཧི ཝཱ་རེ མ་གྒེ་ན ཀི་ལེ་སེ ཁེ་པི་ཏེ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎཱ་ནི པ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, ཏ་སྶཱ་ན་ནྟ་ར་མེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏོ ཨི་མཱ་ཡ ཝཱ་ར་ས་མ་ཏཱ་ཡ ཨི་དཾ ཨུ་བྷ་ཡ་སཱི་ས་པ་རི་ཡཱ་དཱ་ན་མྤི ས་མཾ ཧོ་ཏི ནཱ་མ, ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཛཱི་ཝི་ཏ་ས་མ་སཱི་སཱི ཨི་དྷཱ་དྷི་པྤེ་ཏོ.
ཋི་ཏ་ཀ་པྤཱིཏི ཋི་ཏོ ཀ་པྤོ ཋི་ཏ་ཀ་པྤོ, སྭཱ་སྶ ཨ་ཏྠཱི་ཏི ཋི་ཏ་ཀ་པྤཱི, ཀ་པྤ་མྷི ཝི་ན་སྶ་མཱ་ན་མྷི ཀ་པྤཾ ཋ་པེ་ཏུཾ ས་མ་ཏྠོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ས་ཙེ ཧི ཡེ་སཾ མ་གྒ་ས་མ་ངྒི་ཀྑ་ཎེ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་སོ བྷ་ཝེ་ཡྻ, ནེ་ཝ ཏཱ་ཝ ཀ་པྤོ ཝི་ན་སྶེ་ཡྻ, ཡཱ་ཝཱ་ཡཾ ཡ་ཐཱ་ས་ཀཾ ཕ་ལཾ ན ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཏེ ཝི་ན་སྶ་མཱ་ན་མྤི ཀ་པྤཾ ཋ་པེ་ནྟཱི་ཏི ཋི་ཏ་ཀ་པྤི་ནོ ནཱ་མ ཛཱ་ཏཱ་ཏི. ཀི་ཉྩཱ་པི ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་ས་ན་ཀཱ་ལེ སཱ་ས་ནཾ ན་ཏྠི, ག་ཏ་ཀོ་ཊི་ཀེ ཧི ཀཱ་ལེ ཀ་པྤ་ཝི་ནཱ་སོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ་པི མ་གྒཱ་ན་ནྟ་ར་ཕ་ལ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རཱ་ཡཾ དཱི་པེ་ཏུཾ ཨི་དཾ ཨ་བྷཱུ་ཏ་མྤི ཀཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཧ་ཊཾ.
སོ་ཏཱ་པ་ནྣོཏི ནི་བྦཱ་ན་ས་མུ་དྡ་ནི་ནྣ་ཏཱ་ཡ སོ་ཏ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ མ་གྒ་སྶ པ་ཋ་མ་ས་མ་ངྒཱི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཨི་དྷ པ་ན ཕ་ལ་ཊྛོ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏོ. ཏ་སྶེ་ཝ ཙ པ་བྷེ་ད་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ‘‘ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ས་ཏྟ་ཝཱ་རཱ པ་ར་མཱ ཨ་སྶ བྷ་ཝཱུ་པ་པ་ཏྟཱི་ཏི ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ, ཏ་ཏོ པ་རཾ ཨ་ཊྛ་མཾ བྷ་ཝཾ ནཱ་དི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཧི ཡོ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུཾ དེ་ཝེ་སུ, མ་ནུ་སྶེ་སུ ཙ པ་ཊི་ས་ནྡྷིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ས་ཏྟ་མེ བྷ་ཝེ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ ནཱ་མ. ཀུ་ལ་ཏོ ཀུ་ལཾ བྷ་ཝ་ཏོ བྷ་ཝཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ. སོ ཧི དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶ་ཝ་སེ་ན དྭེ ག་ཏི་ཡོ བྷ་ཝེ སཾ་ས་རི་ཏྭཱ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟཾ ཀ་རོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ ནཱ་མ. ཀ་མྨ་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡཱ ཨེ་ཀཾ ཀ་མྨཾ ཀི་ལེ་ས་བཱི་ཛཾ ཨ་སྶཱ་ཏི ཨེ་ཀ་བཱི་ཛཱི. སོ ཧི ཨེ་ཀ་སྨི་ཉྙེ་ཝ བྷ་ཝེ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཧོ་ཏི. ཀིཾ པ་ན་སྶ བྷེ་ད་སྶ ནི་ཡཱ་མ་ཀ་ནྟི? ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བྷི་ཉྙཱ་བྷེ་དཱ. སོ་ཏཱ་པ་ནྣེ་སུ ཧི ཡོ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ པ་མ་ཏྟོ, སོ ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ ཧོ་ཏི. ཡོ ཀི་ཉྩི ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ, སོ ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ. ཡོ པ་ན ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཨ་ཏི་ཝི་ཡ ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ, སོ ཨེ་ཀ་བཱི་ཛཱི ཧོ་ཏི. ཡེ པ་ན ཨ་བྷི་ཝི་ཡ པ་མ་ཏྟཱ ཝ་ཊྚ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡཱ ཨ་ནཱ་ཐ་པི་ཎྜི་ཀ་ཝི་སཱ་ཁཱ་ས་ཀྐཱ་ད་ཡོ, ཏེ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཝ་ཊྚ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཝི་ཙ་ར་ནྟཱ ཨཱ་དི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཚ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ཨོ་སཱ་པེ་ཏྭཱ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀེ་སུ་པི ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛེ ཋ་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦ་ནྟི, ན ཏེ ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏཱ. ཏེ ཧི མ་ནུ་སྶ་ག་ཏིཾ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟི. ཡེ པ་ན མ་ནུ་སྶ་ག་ཏི་ཡ་མྤི བྷ་ཝཾ ཨཱ་དི་ཡ་ནྟི, ཏེ་སཾ ཝ་སེ་ན ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ མཱ་ནུ་སི་ཀ་བྷ་ཝ་ནི་བྦ་ཏྟ་ཀོ ཨེ་ཝ ཨེ་ཀ་བཱི་ཛཱི ག་ཧི་ཏོ. ཏེ པ་ན ས་དྡྷཱ་དྷུ་རེ་ན ཨཱ་ག་ཏཱ ཏ་ཡོ, པ་ཉྙཱ་དྷུ་རེ་ན ཨཱ་ག་ཏཱ ཏ་ཡོ་ཏི སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཚ་བྦི་དྷོ ཧོ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན པ་ན ས་ཀིཾ ཨི་མཾ མ་ནུ་སྶ་ག་ཏིཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི, དུ་ཏི་ཡ་མ་གྒ་ཕ་ལ་ས་མ་ངྒཱི. ཨི་མི་ནཱ པ་ཉྩ་སུ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི་སུ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ་ཝ ག་ཧི་ཏོ. ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཧི ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ཕ་ལེ ཋ་ཏྭཱ པུ་ན དུ་ཏི་ཡ་བྷ་ཝེ ཨི་དྷེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩོ ཨི་དྷ པ་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩོ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་ཏྭཱ དུ་ཏི་ཡ་བྷ་ཝེ ཏ་ཏྠེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཙྩོ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ པ་ཏྭཱ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི ཨི་དྷ ན ག་ཧི་ཏཱ. ཡོ པ་ན ཨི་དྷ པ་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ པུ་ན ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨ་ཡ་མེ་ཀོ་ཝ ཨི་དྷ ག་ཧི་ཏོ. ཨི་མ་སྶ ཙ དྭེ པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཡོ, ཨེ་ཀ་བཱི་ཛི་སྶ པ་ན ཨེ་ཀཱ་ཝཱ་ཏི ཨི་དཾ ཏེ་སཾ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཝ་སེ་ན ཀཱ་མ་བྷ་ཝཾ ནཱ་ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི, ཏ་ཏི་ཡ་མ་གྒ་ཕ་ལ་ས་མ་ངྒཱི. ཏ་སྶེ་ཝ པ་ན པ་བྷེ་ད་ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ‘‘ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི’’ཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱིཏི ཨཱ་ཡུ་ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷ་སྶ ཨ་ནྟ་རཱ ཨེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ཏྭཱ ཀི་ལེ་ས་པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ་ན པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ན་སཱི་ལོ ཨེ་ཀོ ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི. སོ ཙ ཨུ་པྤ་ནྣ་ས་མ་ན་ནྟ་རཾ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཨཱ་ཡུ་ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷཾ ཨ་པྤ་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཨཱ་ཡུ་ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷཾ པ་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི་ཏི ཏི་ཝི་དྷོ ཧོ་ཏི. ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱིཏི ཨཱ་ཡུ་ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷཾ ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ, མ་ར་ཎ་ས་མ་ཡཾ ཝཱ ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ ཨུ་པ་ག་ནྟྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཨཱ་ཡུ་ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ མ་ར་ཎ་ས་མ་ཡཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱིཏི ཨ་ས་ངྑཱ་རེ་ན ཨ་པྤ་དུ་ཀྑེ་ན ཨ་དྷི་མ་ཏྟ་པྤ་ཡོ་གཾ ཨ་ཀ་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ན་སཱི་ལོ. ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱིཏི ས་ས་ངྑཱ་རེ་ན དུ་ཀྑེ་ན ཀ་སི་རེ་ན ཨ་དྷི་མ་ཏྟ་པྤ་ཡོ་གེ་ན པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ན་སཱི་ལོ. ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོཏི ཨུ་དྡྷཾ་ཝཱ་ཧི་བྷཱ་ཝེ་ན ཨུ་དྡྷ་མ་སྶ ཏ་ཎྷཱ་སོ་ཏཾ ཝ་ཊྚ་སོ་ཏ་ཉྩ, ཨུ་དྡྷཾ ཝཱ ག་ནྟྭཱ པ་ཊི་ལ་བྷི་ཏ་བྦ་ཏོ ཨུ་དྡྷཾ མ་གྒ་སོ་ཏ་མ་སྶཱ་ཏི་པི ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ. ཨ་ཀ་ནི་ཊྛཾ ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི. ཨི་མེ་སཾ པ་ན ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི་ནཾ པ་བྷེ་ད་ད་སྶ་ན་ཏྠ་མྤེ་ཏྠ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི་ཏི་ཨཱ་དི ཙ་ཏུ་ཀྐཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཏ་ཏྠ ཡོ ཨ་ཝི་ཧ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཙ་ཏཱུ་སུ ཡ་ཐཱ་ཀྐ་མཾ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ་ཏཱ་ཡུ་ཀཾ ཋ་ཏྭཱ ཙུ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛེ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ནཱ་མ. ཡོ པ་ན ཨ་ཀ་ནི་ཊྛཾ ཨ་པྤ་ཏྭཱ ཨ་ནྟ་རཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ན ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ནཱ་མ. ཡོ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་མེ་ཝ ག་ནྟྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ན ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ནཱ་མ. ཡོ པ་ན ཧེ་ཊྛཱ ཙ་ཏཱུ་སུ སུ་དྡྷཱ་ཝཱ་སེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ ཨུ་པྤ་ཛྫི་ཏྭཱ ཏ་ཏྠེ་ཝ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ན ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ན ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ནཱ་མ. ཨེ་ཝ་མེ་ཏེ ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ནོ ཨ་ཊྛ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཝི་དྷཱ ཧོ་ནྟི. ཀ་ཐཾ? ཨ་ཝི་ཧེ་སུ ཏཱ་ཝ ཏ་ཡོ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་ནོ, ཨེ་ཀོ ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཨེ་ཀོ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ་ཏི པ་ཉྩ, ཏེ ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་ཝ་སེ་ན ད་ས ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏ་པྤ་སུ་ད་སྶ་སུ་ད་སྶཱི་སཱུ་ཏི ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་སཾ, ཨ་ཀ་ནི་ཊྛེ པ་ན ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ན་ཏྠི, ཏ་སྨཱ ཏ་ཏྠ ཏཾ ས་ས་ངྑཱ་རཱ་ས་ངྑཱ་ར་ཝ་སེ་ན དུ་ཝི་དྷཾ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏཾ ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཨ་ཊྛ ཙཱ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ཧོ་ནྟི.
ཨ་ར་ཧཱཏི ཀི་ལེ་སཱ་རཱི་ནཾ ཧ་ཏ་ཏྟཱ་དི་ནཱ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཨ་ར་ཧཱ ནཱ་མ. སོ སུ་ཉྙ་ཏཱ་དི་ཝི་མོ་ཀྑ་ཏྟ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཏི་ཝི་དྷོ ཧུ་ཏྭཱ པུ་ན པ་ཙྩེ་ཀཾ པ་ཊི་པ་དཱ་ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཝ་སེ་ན དྭཱ་ད་ས་ཝི་དྷཱ ཧོ་ནྟི. ཡ་ཐཱ ཙ ཨ་ར་ཧཱ དྭཱ་ད་ས་ཝི་དྷོ, ཨེ་ཝཾ དྭཱ་ད་སེ་ཝ ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ནོ, ཙ་ཏུ་ཝཱི་ས་ཏི སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ ཨ་ཊྛ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ནོ་ཝ པ་ཙྩེ་ཀ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨི་མེ ཙ ས་བྦེ ཨ་རི་ཡཱ ཨི་མ་སྨིཾ སཱ་ས་ནེ ཨེ་ཝ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ནོ བ་ཧི་དྡྷཱ་ཏི. ཨེ་ཀ་ཀ་ན་ཡོ.
དུ་ཀཱ་དི་མཱ་ཏི་ཀ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
དུ་ཀཱ་དཱི་སུ ‘‘དྭེ པུ་གྒ་ལཱ – ཀོ་དྷ་ནོ ཙ ཨུ་པ་ནཱ་ཧཱི ཙ མ་ཀྑཱི ཙ པ་ལཱ༹་སཱི ཙཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ དུ་ཀ་ཉྩ, ‘‘ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ – ནི་རཱ་སོ ཨཱ་སཾ་སོ ཝི་ག་ཏཱ་སོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཏི་ཀ་ཉྩ, ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལཱ – ཨ་ས་པྤུ་རི་སོ, ཨ་ས་པྤུ་རི་སེ་ན་ཨ་ས་པྤུ་རི་ས་ཏ་རོ, ས་པྤུ་རི་སོ, ས་པྤུ་རི་སེ་ན་ས་པྤུ་རི་ས་ཏ་རོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ཙ་ཏུ་ཀྐ་ཉྩ, ‘‘པ་ཉྩ པུ་གྒ་ལཱ – ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ཙ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཙ ཧོ་ཏི, ཏ་ཉྩ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཡ་ཏྠ་སྶ ཏེ ཨུ་པྤ་ནྣཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་པ་རི་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཙ ཧོ་ཏི…པེ… ཨ་པ་རི་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ནཱ་ར་བྷ་ཏི ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཙ ཧོ་ཏི…པེ… ཨ་པ་རི་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི. ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ནཱ་ར་བྷ་ཏི ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཧོ་ཏི…པེ… ཨ་པ་རི་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ པ་ཉྩ་ཀ་ཉྩ ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ མཱ་ཏི་ཀཾ ནི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ས་བྦེ་པི ཏེ པུ་གྒ་ལཱ ནི་དྡི་ཊྛཱ, ཨི་དྷ པ་ན ཏེ ག་ནྠ་ཝི་ཏྠཱ་ར་བྷ་ཡེ་ན ས་བྦེ ན ཨུ་དྡི་ཊྛཱ, པཱ་ལི༹་ཡཱ ཨེ་ཝ ཉཱ་ཏ་བྦཱ་ཏི.
ཏ་ཏྠ ཏི་ཀེ ནི་རཱ་སོཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཱ་སཱ་ཡ ཝི་ར་ཧི་ཏོ དུ་སྶཱི་ལོ. ཏ་སྶ ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨ་བྷ་བྦ་ཏཱ་ཡ བྷ་བྦ་ས་ཧཱ་ཡ་ཀ་སྶ སཱི་ལ་ཝ་ཏོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟིཾ སུ་ཏྭཱ, ཙ་ཎྜཱ་ལ་པུ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཡ ཀ་སྶ་ཙི རཱ་ཛ་པུ་ཏྟ་སྶ ར་ཛྫཱ་བྷི་སེ་ཀཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་བྷི་སེ་ཀ་པྤ་ཏྟི་ཡཾ, ‘‘ཀུ་དཱ་སྶུ ནཱ་མཱ་ཧ་མྤི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎེ་ཡྻ’’ནྟི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟི་ཡཾ པ་ཏྠ་ནཱ་པི ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཨཱ་སཾ་སོཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཨཱ་སཱི་ས་མཱ་ནོ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནོ སཱི་ལ་ཝཱ. ཏ་སྶ ཧི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པ་ཏྠ་ནཱ་ཡ སཱི་ལ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡཱ ཋི་ཏ་ཏྟཱ ཀ་སྶ་ཙི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟིཾ སུ་ཏྭཱ, ཨུ་བྷ་ཏོ་སུ་ཛཱ་ཏ་སྶ རཱ་ཛ་ཀུ་མཱ་ར་སྶ ཝི་ཡ ཏཱ་དི་ས་སྶ ཀ་སྶ་ཙི ར་ཛྫཱ་བྷི་སེ་ཀཾ སུ་ཏྭཱ ཨ་བྷི་སེ་ཀ་པྤ་ཏྟི་ཡཾ, ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟི་ཡཾ པ་ཏྠ་ནཱ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཝི་ག་ཏཱ་སོཏི ཨ་ར་ཧཱ. སོ ཧི པ་ཏྟ་ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཏ་ཏྠ ཝི་ག་ཏཱ་སོ ཧོ་ཏི པ་ཏྟཱ་བྷི་སེ་ཀོ ཝི་ཡ ཁ་ཏྟི་ཡོ ཨ་བྷི་སེ་ཀ་པྤ་ཏྟི་ཡ་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
ཙ་ཏུ་ཀྐེ པ་ན པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དི་ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨ་པ་ཐ་ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ས་པྤུ་རི་སོ ནཱ་མ. ཡོ པ་ན ས་ཡ་མྤི པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ་དཱི་ནི ཀ་ཏྭཱ པ་ར་ཉྩ ཏ་ཏྠ ས་མཱ་ད་པེ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཨ་ས་པྤུ་རི་སེ་ན་ཨ་ས་པྤུ་རི་ས་ཏ་རོ, ཨ་ས་པྤུ་རི་ས་ཏོ་པི ཨ་ས་པྤུ་རི་ས་ཏ་རོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝུ་ཏྟ་པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཀུ་ས་ལ་ཝ་སེ་ན ས་པྤུ་རི་སོ, ས་པྤུ་རི་སེ་ན་ས་པྤུ་རི་ས་ཏ་རོ ཙ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
པ་ཉྩ་ཀེ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ཙ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཙ ཧོ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་ར་མྦྷ-ས་དྡོ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མེ ཝ་ཏྟ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ཙེ་ཝ ཏ་པྤ་ཙྩ་ཡཱ ཙ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཧོ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིནྟི ཕ་ལ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ས་མཱ་དྷིཾ. པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིནྟི ཕ་ལ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཉཱ་ཎཾ. ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ཨ་ན་དྷི་ག་ཏ་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ་ས་བྷཱ་ཝ་ཏོ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཡ་ཏྠ་སྶཱཏི ཡ་སྨིཾ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལ་ས་ངྑཱ་ཏེ ཛྷཱ་ནེ ཨ་དྷི་ག་ཏེ ཨ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ས་བྦེ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ནི་ར་ཝ་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི, ཏེ ན་པྤ་ཛཱ་ནཱ་ཏཱི་ཏི ས་མྦ་ནྡྷོ. ཀི་ཉྩཱ་པི ཏེ མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ཨེ་ཝ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ནཱ་མ, ཕ་ལ་ཀྑ་ཎེ པ་ན ནི་རུ་དྡྷཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི, ཨི་དྷ པ་ན མ་གྒ་ཀི་ཙྩ་ཝ་སེ་ན ‘‘ཕ་ལ་ཀྑ་ཎེ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
ཨཱ་ར་བྷ་ཏི ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཙ ཧོ་ཏཱིཏི ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཏཾ པ་ན དེ་སེ་ཏུཾ ས་བྷཱ་ག་པུ་གྒ་ལཾ པ་རི་ཡེ་ས་ཏི, ཝུ་ཊྛཱ་པེ་ཏི ཝཱ, ཏ་སྨཱ ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཧོ་ཏི. ནཱ་ར་བྷ་ཏི ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཙ ཧོ་ཏཱིཏི ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ནཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཝི་ན་ཡ་པ་ཉྙ་ཏྟི་ཡཾ པ་ན ཨ་ཀོ་ཝི་ད་ཏྟཱ ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཨཱ་པ་ཏྟི་ས་ཉྙི་ཏཱ་ཡ ཝུ་ཊྛི་ཏཱ་ཡ་པི ཏཾ ཨཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཾ ཝི་ནོ་དེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ་ཏཱ་ཡ ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཧོ་ཏི. ནཱ་ར་བྷ་ཏི ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཧོ་ཏཱིཏི ནཱ་ར་བྷ་ཏི ནེ་ཝ ཨཱ་པ་ཏྟིཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཧོ་ཏི. ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཉྩ ན པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ཀ་ཏ་རོ པ་ནེ་ས པུ་གྒ་ལོ་ཏི? སཱི་ལ་ཝཱ ཨོ་སྶ་ཊྛ་ཝཱི་རི་ཡོ པུ་གྒ་ལོ. སོ ཧི ‘‘ཀིཾ མེ ཨི་མ་སྨིཾ བུ་དྡྷ་ཀཱ་ལེ པ་རི་ནི་བྦཱ་ནེ་ན, ཨ་ནཱ་ག་ཏེ མེ་ཏྟེ་ཡྻ་ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་ཀཱ་ལེ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝི་སུ་དྡྷ་སཱི་ལོ་པི པ་ཊི་པ་ཏྟིཾ ན པཱུ་རེ་ཏི. ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ་པི པུ་གྒ་ལཱ ཏ་ཐཱ ཏ་ཐཱ ཨོ་ཝ་དི་ཏྭཱ ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡེ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་ཏ་བྦཱ. ཨེ་ཝཾ ཧི ཏེ་པི ཡྭཱ་ཡཾ པ་ཉྩ་མོ པུ་གྒ་ལོ ནཱ་ར་བྷ་ཏི ན ཝི་པྤ་ཊི་སཱ་རཱི ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཏེ་ན ས་མ་ས་མཱ་ཝ བྷ་ཝི་སྶ་ནྟཱི་ཏི.
ཚ་ཀྐཱ་དཱི་སུ –
‘‘ཚ པུ་གྒ་ལཱ – ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ སཱ་མཾ ས་ཙྩཱ་ནི ཨ་བྷི་ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ཏ་ཏྠ ཙ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི བ་ལེ་སུ ཙ ཝ་སཱི་བྷཱ་ཝཾ. ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ…པེ… ཨ་བྷི་ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ན ཙ ཏ་ཏྠ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ན ཙ བ་ལེ་སུ ཝ་སི་བྷཱ་ཝཾ. ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ…པེ… ཨ་ན་བྷི་ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་རོ ཧོ་ཏི, སཱ་ཝ་ཀ་པཱ་ར་མི་ཉྩ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ…པེ… དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་རོ ཧོ་ཏི, ན ཙ སཱ་ཝ་ཀ་པཱ་ར་མིཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ…པེ… ཨ་ན་བྷི་ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ན ཙ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་རོ ཧོ་ཏི, ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ཧོ་ཏི ཨ་ནཱ་ག་ནྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ. ཨ་ཏྠེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ…པེ… ཨ་ན་བྷི་ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ན ཙ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ དུ་ཀྑ་སྶ་ནྟ་ཀ་རོ ཧོ་ཏི, ཨཱ་གཱ་མཱི ཧོ་ཏི ཨཱ་ག་ནྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟ’’ནྟི –
ཚ་ཀྐཾ, ‘‘ས་ཏྟ པུ་གྒ་ལཱ – ས་ཏྟ ཨུ་ད་ཀཱུ་པ་མཱ པུ་གྒ་ལཱ ས་ཀིཾ ནི་མུ་གྒོ ནི་མུ་གྒོ་ཝ ཧོ་ཏི, ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་མུ་ཛྫ་ཏི, ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ཋི་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ཏི ཝི་ལོ་ཀེ་ཏི, ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་ཏ་ར་ཏི, ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ པ་ཊི་གཱ་དྷ་པྤ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ཏི་ཎྞོ ཧོ་ཏི པཱ་ར་ངྒ་ཏོ, ཐ་ལེ ཏི་ཊྛ་ཏི བྲཱ་ཧྨ་ཎོ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ས་ཏྟ་ཀཾ, ‘‘ཨ་ཊྛ པུ་གྒ་ལཱ – ཙ་ཏྟཱ་རོ མ་གྒ་ས་མ་ངྒི་ནོ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཕ་ལ་ས་མ་ངྒི་ནོ པུ་གྒ་ལཱ’’ཏི ཨ་ཊྛ་ཀཾ, ‘‘ན་ཝ པུ་གྒ་ལཱ – ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ པ་ཙྩེ་ཀ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ དྷ་མྨཱ་ནུ་སཱ་རཱི ས་དྡྷཱ་ནུ་སཱ་རཱི’’ཏི ན་ཝ་ཀཾ, ‘‘ད་ས པུ་གྒ་ལཱ – པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་དྷ ནི་ཊྛཱ, པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་དྷ ཝི་ཧཱ་ཡ ནི་ཊྛཱ’’ཏི ད་ས་ཀ་ཉྩ མཱ་ཏི་ཀཾ ནི་ཀྑི་པི་ཏྭཱ པཱ་ལི༹་ཡཾ ནི་དྡེ་སོ ཀ་ཏོ. ཏ་ཏྠ ཚ་ཀྐེ པ་ཋ་མེ་ན པ་དེ་ན ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ད་ཊྛ་བྦོ. སོ ཧི ཨ་ནཱ་ཙ་རི་ཡ་ཀོ ཨ་ཏྟ་ནཱ ཨུ་པྤཱ་དི་ཏེ་ན ས་བྦ་ཉྙུ་ཏ་ཉྙཱ་ཎ་པ་ད་ཊྛཱ་ནེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒ་ཉཱ་ཎེ་ན ས་བྦཱ་ཀཱ་ར་ཏོ ས་ཙྩཱ་ནི ཨ་བྷི་ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ པཱ་པུ་ཎི, ད་ས་ཉཱ་ཎ་བ་ལེ་སུ ཙ ཝ་སི་བྷཱ་ཝ་ནྟི. དུ་ཏི་ཡེ་ན པ་ན པ་ཙྩེ་ཀ་ས་མྦུ་དྡྷོ ད་ཊྛ་བྦོ. ཏ་ཏི་ཡེ་ན ཨ་གྒ་སཱ་ཝ་ཀོ, ཙ་ཏུ་ཏྠེ་ན ཨ་ཝ་སེ་སཱ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ, པ་ཉྩ་མེ་ན ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི, ཚ་ཊྛེ་ན སོ་ཏཱ་པ་ནྣ་ས་ཀ་དཱ་གཱ་མི་ནོ ད་ཊྛ་བྦཱ. ཏེ ཧི ‘‘ཨཱ་ག་ནྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཱ་ཏི.
ས་ཏྟ་ཀེ པ་ཋ་མེ་ན པ་དེ་ན སཱ་ས་ནེ ཨ་ནི་ཝི་ཊྛ་ས་དྡྷོ ནི་ཡ་ཏ་མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་དྷ་མྨེ་ཧི ཨེ་ཀ་ནྟ་ཀཱ་ལ༹་ཀེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ག་ཧི་ཏོ. སོ ཧི ས་མུ་དྡེ ཨུ་ད་ཀ་བྷཱི་རུ་ཀ་པུ་རི་སོ ཝི་ཡ སཾ་སཱ་རེ ཨ་པཱ་ཡེ ནི་མུ་གྒོ ནི་མུ་གྒོ་ཝ ཧོ་ཏི, ན པུ་ན བྷ་ཝ་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཏི, ཨ་ན་ནྟ་མྤི ཀཱ་ལཾ བྷ་ཝེ ཨེ་ཝ ཝི་ཙ་ར་ཏི སཱ་ས་ན་ས་མཱ་ཡོ་གཱ་བྷཱ་ཝཱ. དུ་ཏི་ཡེ་ན པ་དེ་ན སཱ་ས་ནེ པ་ཊི་ལ་དྡྷ་ས་དྡྷོ་པི དེ་ཝ་ད་ཏྟཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ ས་དྡྷཱ་དི་པ་རི་ཧཱ་ནི་ཡཾ ཋི་ཏོ དུ་སྶཱི་ལོ ག་ཧི་ཏོ. སོ ཧི ས་མུ་དྡེ ཀེ་ན་ཙི ཀཱ་ར་ཎེ་ན ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ པུ་ན ནི་མུ་གྒོ ཝི་ཡ སཱ་ས་ན་ས་དྡྷཱ་ཡ ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ་པི ཨ་པཱ་ཡེ ནི་མུ་ཛྫ་ཏི ཨེ་ཝ, ཨ་ཡཾ པ་ན ཙི་ར་ཀཱ་ལཱ་ཏི་ཀྐ་མེ་ན བུ་དྡྷཱ་དཱི་ཧི, ཨ་ཏྟ་ནཱ ཨེ་ཝ ཝཱ པ་ཙྩེ་ཀ་བོ་དྷི་ཉཱ་ཎེ་ན བྷ་ཝ་ཏོ ཨུ་དྡྷ་ར་ཎཱི་ཡོ ཧོ་ཏི སཱ་ས་ནེ ས་ཀིཾ ཨུ་པྤ་ནྣཱ་ཡ་པི ས་དྡྷཱ་ཡ མོ་ཀྑ་བྷཱ་ཝེ་ན ནི་ཡ་མེ་ན ནི་བྦཱ་ནཱ་ཝ་ཧ་ཏྟཱ. ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཧི་སྶ པུ་རི་མ་པུ་གྒ་ལ་ཏོ ཝི་སེ་སོ, ཨི་ཏ་ར་ཐཱ ཏ་སྶ ཝི་སུཾ ག་ཧ་ཎེ པ་ཡོ་ཛ་ན་མེ་ཝ ན སི་ཡཱ་ཏི ག་ཧེ་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཏི་ཡེ་ན སཱ་ས་ནེ ཨུ་པྤ་ནྣ་ས་དྡྷོ ཋི་ཏི་བྷཱ་གི་ཡེ་ཧི སཱི་ལཱ་དི་གུ་ཎེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ག་ཧི་ཏོ. སོ ཧི ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ཏཱི་རཾ ཨ་དི་སྭཱ་ཝ ས་མུ་དྡ་མ་ཛ྄ཛྷེ ནཱ་ཝཱ་དི་ཨཱ་ག་མ་ནཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ པུ་ན ཨ་ནི་མུ་ཛྫི་ཏྭཱ ཨུ་ཎྞ་ཏ་པྤ་དེ་སེ ཋི་ཏོ ཝི་ཡ སཱ་ས་ན་ས་དྡྷཱ་ཡ ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ནཾ ཨ་དི་སྭཱ་ཝ བུ་དྡྷཱ་དིཾ ཨོ་ལོ་ཀ་ཡ་མཱ་ནོ ས་གྒེ, སཱི་ལཱ་དི་མྷི ཋི་ཏོ ཧོ་ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠེ་ན པ་ན སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ག་ཧི་ཏོ. སོ ཧི ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ཋི་ཏོ ཏཱི་རཾ དི་སྭཱ ཨུ་ཏྟ་ར་ཎཱུ་པཱ་ཡཾ ཝི་ལོ་ཀ་ཡ་མཱ་ནོ ཝི་ཡ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་ས་དྡྷཱ་ཡ ཨུ་མྨུ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ན་ཏཱི་རཾ དི་སྭཱ ཨུ་ཏྟ་ར་ཎོ་པཱ་ཡཾ ཝི་ལོ་ཀེ་ཏི. པ་ཉྩ་མེ་ན ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ག་ཧི་ཏོ. སོ ཧི ས་མུ་དྡེ ཏཱི་རཾ དི་སྭཱ ཏ་ད་བྷི་མུ་ཁཾ པ་ཏ་ར་མཱ་ནོ ཝི་ཡ པ་ཋ་མ་མ་གྒེ་ན ནི་བྦཱ་ན་ཏཱི་རཾ དི་སྭཱ ཏ་ད་བྷི་མུ་ཁཾ དུ་ཏི་ཡ་མ་གྒེ་ན པ་ཏ་ར་ཏི ནཱ་མ. ཚ་ཊྛེ་ན ཨ་ནཱ་གཱ་མཱི ག་ཧི་ཏོ. སོ ཧི པ་ཏ་རི་ཏྭཱ ཏཱི་རཾ ཨུ་པ་གྒ་མྨ ཀ་ཊི་པྤ་མཱ་ཎེ ཨུ་ད་ཀེ ཋི་ཏོ ཝི་ཡ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ས་མཱི་པེ ས་ཏི་ཀ་ཝཱ་ཊ་པ་ཏི་ཏྠེ ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟི་དྷ་མྨ་ཏཱ་ཡ ཏ་ཏི་ཡ་མ་གྒེ་ན ཏི་ཊྛ་ཏི. ས་ཏྟ་མེ་ན པ་ན ཨ་ར་ཧཱ ག་ཧི་ཏོ, སོ ཧི ཏ་རི་ཏྭཱ པཱ་རཾ པ་ཏྭཱ ཋི་ཏ་པུ་རི་སོ ཝི་ཡ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨོ་གྷེ ཏ་རི་ཏྭཱ ནི་བྦཱ་ན་ཏྠ་ལེ ཋི་ཏོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ནཱ་མ ཧོ་ཏཱི་ཏི.
ན་ཝ་ཀེ ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོཏི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཝི་མོ་ཀྑེ་ན, ཨ་རི་ཡ་མ་གྒེ་ན ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཝི་མོ་ཀྑེ་ན ཀི་ལེ་ས་ཏོ ཝི་མུ་ཏྟོ, ཨ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ ཝཱ རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་ཏོ, མ་གྒེ་ན ཙ ནཱ་མ་ཀཱ་ཡ་ཏོ་ཏི ཨི་མེ་ཧི ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་གེ་ཧི ཝི་མུ་ཏྟོ་ཏི་པི ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ, སོ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟཱི་ནཾ ཨེ་ཀེ་ཀ་ཏོ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ས་ངྑཱ་རེ ས་མྨ་སི་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟཱ་ནཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ, ནི་རོ་དྷཱ ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟ་ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ནོ ཙ ཝ་སེ་ན པ་ཉྩ་ཝི་དྷོ, ཏེ་སུ པ་ཙྪི་མོ་ཝ ནི་པྤ་རི་ཡཱ་ཡ་ཏོ ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ ནཱ་མ, སེ་སཱ པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན. ཨེ་ཏྠ ཙ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཾ ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་ཡ་ཏོ ཝི་མུ་ཏྟ་མྤི རཱུ་པ་ཀཱ་ཡ་ཏོ ཨ་ཝི་མུ་ཏྟཾ, ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་རཾ པ་ན ཏ་ད་བྷ་ཡ་ཏོ་པི ཝི་མུ་ཏྟཾ, ཏ་སྨཱ ཏ་དེ་ཝ པཱ་ད་ཀཾ ཀ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟོ་ཝ ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ན རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ནྟི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟོཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒ་པ་ཉྙཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཝི་མུ་ཏྟོ. སོ ཧི སུ་ཀྑ་ཝི་པ་སྶ་ཀོ, ཙ་ཏཱུ་ཧི རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་ཧི ཝུ་ཊྛཱ་ཡ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཙཱ་ཏི པ་ཉྩ་ཝི་དྷོ. ཨ་རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ ཧི ཨེ་ཀ་སྨི་མྤི ས་ཏི ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ་ཝ ནཱ་མ ཧོ་ཏི.
ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱིཏི རཱུ་པཱ་རཱུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ལཱ་བྷཱི ཨ་རི་ཡོ. སོ ཧི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཊྛ་ཝ་ཛྫི་ཏཱ་ནཾ ཚ་ནྣཾ སེ་ཁཱ་ནཾ ཝ་སེ་ན ཚ་བྦི་དྷོ. ཏེ་ནེ་ཝ ཧི་སྶ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ’’ཏི ནི་དྡེ་སེ ཝུ་ཏྟཾ. སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཊྛ་སྶ ཙ ན ཀེ་ཙི་པི ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ་ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཱ, པ་རི་ཀྑཱི་ཡི་སྶ་ནྟཱི་ཏི པ་ན ཝ་ཏྟ་བྦཱ, ཨ་ར་ཧ་ཏོ པ་ན ས་བྦེ་པི ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ, ན ཨེ་ཀ་ཙྩེ་ཏི. སོ ཧི ཕུ་ཊྛ་ནྟཾ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, ཕུ་ཊྛཱ་ནཾ པ་ཊི་ལ་དྡྷཱ་ནཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨ་ན་ནྟ་རཾ ནཱ་མ་ཀཱ་ཡེ་ན ནི་རོ་དྷཾ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི་པི ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི, ཀཱ་ཡེ་ནཱ་ཏི ཙེ་ཏྠ ‘‘ནཱ་མ་ཀཱ་ཡེ་ན ཙེ་ཝ པ་ར་མ་ཏྠ་ས་ཙྩཾ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏི, པ་ཉྙཱ་ཡ ཙ ཨ་ཏི་ཝི་ཛ྄ཛྷ པ་སྶ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ཙ་ན་ཏོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ སེ་ས་མ་གྒ་ཕ་ལཱ་ན་མེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ནཾ, ཏེ་ན ཀཱ་ཡེ་ན པ་ཋ་མ་ཛ྄ཛྷཱ་ནཱ་ན་ནྟ་རཾ ནི་བྦཱ་ན་སྶ ས་ཙྪི་ཀ་ར་ཎ་ཏོ་པི ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི་ཏི ཀེ་ཙི. དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོཏི སུ་ཀྑ་ཝི་པ་སྶ་ཀོ, རཱུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ལཱ་བྷཱི ཙ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟོ ཚ་བྦི་དྷོ སེ་ཁོ ཙ, ཨ་ཡཾ དི་ཊྛ་ནྟ་པྤ་ཏྟོ་ཏི དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ. ད་སྶ་ནཾ དི་ཊྛི, པ་ཋ་མ་མ་གྒོ, ཏ་སྶ ཨ་ན་ནྟ་རཾ ནི་རོ་དྷ་པྤ་ཏྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ. དི་ཊྛ་པྤ་ཏྟོ་ཏི་པི པཱ་ཋོ, ཏ་སྶ པ་ཋ་མ་མ་གྒེ་ན དི་ཊྛཾ ནི་བྦཱ་ནཾ པུ་ན པ་ཏྟོ་ཏི ཨ་ཏྠོ.
ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོཏི སུ་ཀྑ་ཝི་པ་སྶ་ཀོ, རཱུ་པ་ཛ྄ཛྷཱ་ན་ལཱ་བྷཱི ཙ ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟོ ཚ་བྦི་དྷོ སེ་ཁོ ཙ. ཨ་ཡཾ ཧི ས་དྡ་ཧ་ནྟོ ཝི་མུ་ཏྟོ་ཏི ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ. ཀ་ཐཾ པ་ནེ་ཏ་སྶ དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟ་ཏོ ནཱ་ན་ཏྟ་ནྟི? ཨཱ་ག་མ་ནཱི་ཡ་པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ. དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ ཧི པ་ཉྙཱ་ས་མྤ་དཱ་ཡ པུ་བྦ་བྷཱ་གེ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཀི་ལེ་སེ ཨ་པྤ་དུ་ཀྑེ་ན ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ནྟོ ཨཱ་ག་ཏོ, ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ པ་ན ས་དྡྷཱ་བ་ཧུ་ལ་ཏཱ་ཡ ཀི་ལེ་སེ དུ་ཀྑེ་ན ཝི་ཀྑ་མྦྷེ་ནྟོ ཨཱ་ག་ཏོ. ཨེ་ཏ་མེ་ཝ ཧི བྷེ་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ནི་དྡེ་སེ ‘‘ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ ཧོ་ནྟི, ནོ ཙ ཁོ ཡ་ཐཱ་དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟ་སྶཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
དྷ་མྨཱ་ནུ་སཱ་རཱིཏི ཡ་སྶ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ པ་ཉྙི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་དྷི་མ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ པ་ཉྙཱ་ས་ངྑཱ་ཏེ་ན དྷ་མྨེ་ན ས་ར་ཏི ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏཱི་ཏི དྷ་མྨཱ་ནུ་སཱ་རཱི, སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཊྛ་སྶེ་ཏཾ ནཱ་མཾ. ཕ་ལེ པ་ན པ་ཏྟེ དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ས་དྡྷཱ་ནུ་སཱ་རཱིཏི ཡ་སྶ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ས་དྡྷི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་དྷི་མ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ཡཾ ས་དྡྷཱ་ཡ ས་ར་ཏི ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏཱི་ཏི ས་དྡྷཱ་ནུ་སཱ་རཱི, སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཊྛ་སྶེ་ཏཾ ནཱ་མཾ. ཕ་ལེ པ་ན པ་ཏྟེ ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ ནཱ་མ ཧོ་ཏི.
ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨཾ ཧི ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟཱ་ནཾ དྭེ དྷུ་རཱ་ནི ནཱ་མ, དྭེ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སཱ ནཱ་མ, དྭེ སཱི་སཱ་ནི ནཱ་མ. ཏ་ཏྠ ས་དྡྷཱ་དྷུ་རཾ པ་ཉྙཱ་དྷུ་ར་ནྟི དྭེ དྷུ་རཱ་ནི ནཱ་མ. ཨེ་ཀོ པ་ན ས་མ་ཐཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ, ཨེ་ཀོ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སོ་ཏི དྭེ ཨ་བྷི་ནི་ཝེ་སཱ. ཨེ་ཀོ ཙ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ མ་ཏྠ་ཀཾ པཱ་པུ་ཎ་ནྟོ ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཀོ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ་ཏི ཨི་མཱ་ནི དྭེ སཱི་སཱ་ནི ནཱ་མ. ཡེ ཧི ཀེ་ཙི ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཾ དྷ་མྨཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ནྟི, ས་བྦེ ཏེ དྭེ ཨི་མེ དྷ་མྨེ དྷུ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཨི་མེ་སུ དྭཱི་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཨ་བྷི་ནི་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨི་མེ་ཧི དྭཱི་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི ཝི་མུ་ཙྩ་ནྟི. ཏེ་སུ ཡོ བྷི་ཀྑུ ཨ་ཊྛ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ལཱ་བྷཱི པ་ཉྙཾ དྷུ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ས་མ་ཐ་ཝ་སེ་ན ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ད་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ དྷ་མྨཱ་ནུ་སཱ་རཱི ནཱ་མ. པ་ར་ཏོ པ་ན ཚ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི ནཱ་མ. ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ཕ་ལཾ པ་ཏྟེ ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ ནཱ་མ.
ཨ་པ་རོ པ་ཉྙ་མེ་ཝ དྷུ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛོ སུ་དྡྷ་ས་ངྑཱ་རེ ཝཱ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ས་མྨ་སི་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཨ་ཡ་མྤི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ དྷ་མྨཱ་ནུ་སཱ་རཱི ནཱ་མ. པ་ར་ཏོ པ་ན ཚ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ དི་ཊྛི་པྤ་ཏྟོ ནཱ་མ, ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟེ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ ནཱ་མ.
ཨ་པ་རོ པ་ན ཨ་ཊྛ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ལཱ་བྷཱི ས་དྡྷཾ དྷུ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ས་མཱ་དྷི་ཝ་སེ་ན ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཨ་རཱུ་པ་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ པ་ད་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ས་དྡྷཱ་ནུ་སཱ་རཱི ནཱ་མ, པ་ར་ཏོ ཚ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཀཱ་ཡ་ས་ཀྑཱི་ཡེ་ཝ ནཱ་མ. ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟེ ཨུ་བྷ་ཏོ་བྷཱ་ག་ཝི་མུ་ཏྟོ་ཡེ་ཝ ནཱ་མ. ཨ་པ་རོ ས་དྡྷ་མེ་ཝ དྷུ་རཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཝ་སེ་ན ཨ་བྷི་ནི་ཝི་ཊྛོ སུ་དྡྷ་ས་ངྑཱ་རེ ཝཱ རཱུ་པཱ་ཝ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ས་མྨ་སི་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཨ་ཡ་མྤི སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ས་དྡྷཱ་ནུ་སཱ་རཱི ནཱ་མ, པ་ར་ཏོ ཚ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ས་དྡྷཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ ནཱ་མ. ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་པྤ་ཏྟེ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟོ ནཱ་མ. ཨི་མེ ས་ཏྟ པུ་གྒ་ལཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་པ་ཙྩེ་ཀ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ན་ཝ ལོ་ཀེ ཨ་གྒ་ད་ཀྑི་ཎེ་ཡྻཱ ནཱ་མཱ་ཏི.
ད་ས་ཀེ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་དྷ ནི་ཊྛཱཏི ས་ཏྟ་ཀྑ་ཏྟུ་པ་ར་མོ, ཀོ་ལཾ་ཀོ་ལོ, ཨེ་ཀ་བཱི་ཛཱི, ས་ཀ་དཱ་གཱ་མཱི ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་པ་ཊི་ས་ནྡྷི་ཀོ, ཨ་ར་ཧཱ ཙཱ་ཏི ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་དྷ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་བྷཱུ་མི་ཡ་ཉྙེ་ཝ ཨ་ནུ་པཱ་དི་སེ་ས་ནི་བྦཱ་ན་ས་ངྑཱ་ཏཱ ནི་ཊྛཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་ར་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཨེ་ཝ ཧི ཨེ་ཏེ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ནྟི, ནཱ་ཉྙ་སྨིཾ. པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་དྷ ཝི་ཧཱ་ཡ ནི་ཊྛཱཏི ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ཙཱ་ཏི ཨི་མེ་སཾ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨི་དྷ ཀཱ་མཱ་ཝ་ཙ་རེ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་ཧཱ་ཡ ཝི་ཛ་ཧི་ཏྭཱ བྲ་ཧྨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཋི་ཏཱ་ན་ཉྙེ་ཝ ནི་ཊྛཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. སེ་ས་མེ་ཏྠ ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཏྠ་མེ་ཝཱ་ཏི. ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ས་ངྑེ་པ་ཏོ པཱ་ལི༹་ན་ཡེ་ན ས་དྡྷིཾ ཨ་ཏྠ་ནི་ཙྪ་ཡོ, ཝི་ཏྠཱ་རོ པ་ན པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི་པཱ་ལི༹་ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་སུ (པུ. པ. མཱ་ཏི་ཀཱ ༡ ཨཱ་ད་ཡོ; པུ. པ. ཨ་ཊྛ. མཱ་ཏི་ཀཱ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ༡) ག་ཧེ་ཏ་བྦོ་ཏི.
མོ་ཧ་ཝི་ཙྪེ་ད་ནི་ཡཱ ཨ་བྷི་དྷ་མྨ་མཱ་ཏི་ཀ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡ
པུ་གྒ་ལ་པ་ཉྙ་ཏྟི་མཱ་ཏི་ཀ་ཏྠ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.