༢. དུ་ཏི་ཡ་ཝ་གྒོ

༡. ཨི་ཙྪཱ་ན་ངྒ་ལ་སུ་ཏྟཾ

༩༨༧. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨི་ཙྪཱ་ན་ངྒ་ལེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨི་ཙྪཱ་ན་ངྒ་ལ་ཝ་ན་ས་ཎྜེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨི་ཙྪཱ་མ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏེ་མཱ་སཾ པ་ཊི་ས་ལླཱི་ཡི་ཏུཾ. ནཱ་མྷི ཀེ་ན་ཙི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨེ་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀེ་ནཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ནཱ་སྶུ་དྷ ཀོ་ཙི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨེ་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀེ་ན.

ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཏ་སྶ ཏེ་མཱ་ས་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཊི་ས་ལླཱ་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ས་ཙེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཨེ་ཝཾ པུ་ཙྪེ་ཡྻུཾ – ‘ཀ་ཏ་མེ་ནཱ་ཝུ་སོ, ཝི་ཧཱ་རེ་ན ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཝ་སྶཱ་ཝཱ་སཾ བ་ཧུ་ལཾ ཝི་ཧཱ་སཱི’ཏི, ཨེ་ཝཾ པུ་ཊྛཱ ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཱ་ཐ – ‘ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི་ནཱ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ ཝ་སྶཱ་ཝཱ་སཾ བ་ཧུ་ལཾ ཝི་ཧཱ་སཱི’ཏི. ཨི་དྷཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏོ ཨ་སྶ་སཱ་མི, ས་ཏོ པ་སྶ་སཱ་མི. དཱི་གྷཾ ཨ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ ཨ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི, དཱི་གྷཾ པ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ པ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི; ར་སྶཾ ཨ་སྶ་ས་ནྟོ ‘ར་སྶཾ ཨ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི, ར་སྶཾ པ་སྶ་ས་ནྟོ ‘ར་སྶཾ པ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི; ‘ས་བྦ་ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི…པེ… ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི, ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི’’.

‘‘ཡ་ཉྷི ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྨཱ ཝ་ད་མཱ་ནོ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཨ་རི་ཡ་ཝི་ཧཱ་རོ’ ཨི་ཏི་པི, ‘བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རོ’ ཨི་ཏི་པི, ‘ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ’ ཨི་ཏི་པི. ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷིཾ ས་མྨཱ ཝ་ད་མཱ་ནོ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘ཨ་རི་ཡ་ཝི་ཧཱ་རོ’ ཨི་ཏི་པི, ‘བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རོ’ ཨི་ཏི་པི, ‘ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ’ ཨི་ཏི་པི. ཡེ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ སེ་ཁཱ ཨ་པྤ་ཏྟ་མཱ་ན་སཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི ཏེ་སཾ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཡེ ཙ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ ཝུ་སི་ཏ་ཝ་ནྟོ ཀ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་རཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མྨ་ད་ཉྙཱ ཝི་མུ་ཏྟཱ ཏེ་སཾ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ ཙེ་ཝ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙཱ་ཡ ཙ.

༢. ཀ་ངྑེ་ཡྻ་སུ་ཏྟཾ

༩༨༨. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ལོ་མ་ས་ཀཾ་བྷི་ཡོ [ལོ་མ་ས་ཝ་ངྒི་སོ (སཱི. པཱི.)] ས་ཀྐེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ནི་གྲོ་དྷཱ་རཱ་མེ. ཨ་ཐ ཁོ མ་ཧཱ་ནཱ་མོ ས་ཀྐོ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ལོ་མ་ས་ཀཾ་བྷི་ཡོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ལོ་མ་ས་ཀཾ་བྷི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ མ་ཧཱ་ནཱ་མོ ས་ཀྐོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ལོ་མ་ས་ཀཾ་བྷི་ཡཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སོ ཨེ་ཝ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སེ་ཁོ ཝི་ཧཱ་རོ སོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ, ཨུ་དཱ་ཧུ ཨ་ཉྙོ་ཝ [ཨ་ཉྙོ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.)] སེ་ཁོ ཝི་ཧཱ་རོ ཨ་ཉྙོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ’’ཏི?

‘‘ན ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, སྭེ་ཝ སེ་ཁོ ཝི་ཧཱ་རོ, སོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ. ཨ་ཉྙོ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, སེ་ཁོ ཝི་ཧཱ་རོ, ཨ་ཉྙོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ. ཡེ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, བྷི་ཀྑཱུ སེ་ཁཱ ཨ་པྤ་ཏྟ་མཱ་ན་སཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི, ཏེ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎེ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ནྟི, བྱཱ་པཱ་ད་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ…པེ… ཐི་ན་མི་དྡྷ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ…པེ… ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ…པེ… ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ནྟི.

‘‘ཡེ་པི ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, བྷི་ཀྑཱུ སེ་ཁཱ ཨ་པྤ་ཏྟ་མཱ་ན་སཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི, ཏེ ཨི་མེ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎེ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ནྟི.

‘‘ཡེ ཙ ཁོ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ ཝུ་སི་ཏ་ཝ་ནྟོ ཀ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་རཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མྨ་ད་ཉྙཱ ཝི་མུ་ཏྟཱ, ཏེ་སཾ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ པ་ཧཱི་ནཱ ཨུ་ཙྪི་ནྣ་མཱུ་ལཱ ཏཱ་ལཱ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ་ཀ་ཏཱ [ཨ་ན་བྷཱ་ཝ་ཀ་ཏཱ (སཱི. པཱི.)] ཨཱ་ཡ་ཏིཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་དྷ་མྨཱ. ཀ་ཏ་མེ པ་ཉྩ? ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ པ་ཧཱི་ནཾ ཨུ་ཙྪི་ནྣ་མཱུ་ལཾ ཏཱ་ལཱ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཾ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ་ཀ་ཏཾ ཨཱ་ཡ་ཏིཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་དྷ་མྨཾ; བྱཱ་པཱ་ད་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ པ་ཧཱི་ནཾ…པེ… ཐི་ན་མི་དྡྷ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ…པེ… ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ…པེ… ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ པ་ཧཱི་ནཾ ཨུ་ཙྪི་ནྣ་མཱུ་ལཾ ཏཱ་ལཱ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཾ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ་ཀ་ཏཾ ཨཱ་ཡ་ཏིཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་དྷ་མྨཾ.

‘‘ཡེ ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ ཝུ་སི་ཏ་ཝ་ནྟོ ཀ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་རཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མྨ་ད་ཉྙཱ ཝི་མུ་ཏྟཱ, ཏེ་སཾ ཨི་མེ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎཱ པ་ཧཱི་ནཱ ཨུ་ཙྪི་ནྣ་མཱུ་ལཱ ཏཱ་ལཱ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏཱ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ་ཀ་ཏཱ ཨཱ་ཡ་ཏིཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་དྷ་མྨཱ. ཏ་ད་མི་ནཱ་པེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ ཡ་ཐཱ – ཨ་ཉྙོ་ཝ སེ་ཁོ ཝི་ཧཱ་རོ, ཨ་ཉྙོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ.

‘‘ཨེ་ཀ་མི་དཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨི་ཙྪཱ་ན་ངྒ་ལེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨི་ཙྪཱ་ན་ངྒ་ལ་ཝ་ན་ས་ཎྜེ. ཏ་ཏྲ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, བྷ་ག་ཝཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘ཨི་ཙྪཱ་མ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏེ་མཱ་སཾ པ་ཊི་ས་ལླཱི་ཡི་ཏུཾ. ནཱ་མྷི ཀེ་ན་ཙི ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏ་བྦོ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨེ་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀེ་ནཱ’ཏི. ‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’ཏི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ནཱ་སྶུ་དྷ ཀོ་ཙི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ཏི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨེ་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་ནཱི་ཧཱ་ར་ཀེ་ན.

‘‘ཨ་ཐ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ ཏ་སྶ ཏེ་མཱ་ས་སྶ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་ཊི་ས་ལླཱ་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏོ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘ས་ཙེ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཨེ་ཝཾ པུ་ཙྪེ་ཡྻུཾ – ཀ་ཏ་མེ་ནཱ་ཝུ་སོ, ཝི་ཧཱ་རེ་ན ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཝ་སྶཱ་ཝཱ་སཾ བ་ཧུ་ལཾ ཝི་ཧཱ་སཱི་ཏི, ཨེ་ཝཾ པུ་ཊྛཱ ཏུ་མྷེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཱ་ཐ – ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི་ནཱ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷ་ག་ཝཱ ཝ་སྶཱ་ཝཱ་སཾ བ་ཧུ་ལཾ ཝི་ཧཱ་སཱི་ཏི. ཨི་དྷཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏོ ཨ་སྶ་སཱ་མི, ས་ཏོ པ་སྶ་སཱ་མི. དཱི་གྷཾ ཨ་སྶ་ས་ནྟོ དཱི་གྷཾ ཨ་སྶ་སཱ་མཱི་ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི, དཱི་གྷཾ པ་སྶ་ས་ནྟོ དཱི་གྷཾ པ་སྶ་སཱ་མཱི་ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི…པེ… པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི་ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི, པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་མི’’.

‘‘ཡེ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ སེ་ཁཱ ཨ་པྤ་ཏྟ་མཱ་ན་སཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ པ་ཏྠ་ཡ་མཱ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ནྟི, ཏེ་སཾ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི.

‘‘ཡེ ཙ ཁོ ཏེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑཱུ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ ཝུ་སི་ཏ་ཝ་ནྟོ ཀ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་རཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མྨ་ད་ཉྙཱ ཝི་མུ་ཏྟཱ, ཏེ་སཾ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ ཙེ་ཝ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙཱ་ཡ ཙ.

‘‘ཡ་ཉྷི ཏཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་མྨཱ ཝ་ད་མཱ་ནོ ཝ་དེ་ཡྻ – ཨ་རི་ཡ་ཝི་ཧཱ་རོ ཨི་ཏི་པི, བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རོ ཨི་ཏི་པི, ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ ཨི་ཏི་པི. ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷིཾ ས་མྨཱ ཝ་ད་མཱ་ནོ ཝ་དེ་ཡྻ – ཨ་རི་ཡ་ཝི་ཧཱ་རོ ཨི་ཏི་པི, བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་རོ ཨི་ཏི་པི, ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ ཨི་ཏི་པཱི’’ཏི. ‘‘ཨི་མི་ནཱ ཁོ ཨེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ མ་ཧཱ་ནཱ་མ, པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ, ཡ་ཐཱ – ཨ་ཉྙོ་ཝ སེ་ཁོ ཝི་ཧཱ་རོ, ཨ་ཉྙོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཝི་ཧཱ་རོ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡཾ.

༣. པ་ཋ་མ་ཨཱ་ན་ནྡ་སུ་ཏྟཾ

༩༨༩. སཱ་ཝ་ཏྠི་ནི་དཱ་ནཾ. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ [ཨེ་ཀོ དྷ་མྨོ (སཱི.)] བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི?

‘‘ཨ་ཏྠི ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི.

‘‘ཀ་ཏ་མོ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ [ཨེ་ཀོ དྷ་མྨོ (སཱི.)] བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི’’.

‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི? ཨི་དྷཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཉྙ་ག་ཏོ ཝཱ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལ་ག་ཏོ ཝཱ སུ་ཉྙཱ་གཱ་ར་ག་ཏོ ཝཱ ནི་སཱི་ད་ཏི པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཛུཾ ཀཱ་ཡཾ པ་ཎི་དྷཱ་ཡ པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ. སོ ས་ཏོ་ཝ ཨ་སྶ་ས་ཏི, ས་ཏོ་ཝ པ་སྶ་ས་ཏི. དཱི་གྷཾ ཝཱ ཨ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ ཨ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, དཱི་གྷཾ ཝཱ པ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ པ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི’’. ‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ དཱི་གྷཾ ཝཱ ཨ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ ཨ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, དཱི་གྷཾ ཝཱ པ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ པ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི; ར་སྶཾ ཝཱ…པེ… ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རཾ ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རཾ པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཀཱ་ཡ་ཉྙ་ཏ་རཱ་ཧཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཏཾ ཝ་དཱ་མི, ཡ་དི་དཾ – ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཾ. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧཱ་ན་ནྡ, ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ’’.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ‘པཱི་ཏི་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི …པེ… སུ་ཁ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི…པེ… ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ར་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི…པེ… ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རཾ ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རཾ པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཝེ་ད་ནཱ་ཉྙ་ཏ་རཱ་ཧཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཏཾ ཝ་དཱ་མི, ཡ་དི་དཾ – ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ་ནཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི་ཀཱ་རཾ. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧཱ་ན་ནྡ, ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ‘ཙི་ཏྟ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘ཙི་ཏྟ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི; ཨ་བྷི་པྤ་མོ་ད་ཡཾ ཙི་ཏྟཾ…པེ… ས་མཱ་ད་ཧཾ ཙི་ཏྟཾ…པེ… ‘ཝི་མོ་ཙ་ཡཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘ཝི་མོ་ཙ་ཡཾ ཙི་ཏྟཾ པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ནཱ་ཧཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, མུ་ཊྛ་སྶ་ཏི་སྶ ཨ་ས་མྤ་ཛཱ་ན་སྶ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཾ ཝ་དཱ་མི. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧཱ་ན་ནྡ, ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ནི་ཙྩཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ཝི་རཱ་གཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ནི་རོ་དྷཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. སོ ཡཾ ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཾ ཏཾ པ་ཉྙཱ་ཡ དི་སྭཱ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧཱ་ན་ནྡ, དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ.

‘‘ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི.

‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཙཱ་ན་ནྡ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི? ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་སྶ [ཨུ་པ་ཊྛི་ཏ་སྶ་ཏི (པཱི. ཀ.)] ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ [ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨཱ་ན་ནྡ བྷི་ཀྑུ་ནོ (པཱི. ཀ.), ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ (མ. ནི. ༣.༡༤༩)] ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ – ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘སོ ཏ་ཐཱ ས་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏི པ་ཝི་ཙ་ར་ཏི པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཏ་ཐཱ ས་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏི པ་ཝི་ཙ་ར་ཏི པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི – དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཏ་སྶ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏོ པ་ཝི་ཙ་ར་ཏོ པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏོ ཨཱ་ར་དྡྷཾ ཧོ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨ་ས་ལླཱི་ནཾ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏོ པ་ཝི་ཙ་ར་ཏོ པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏོ ཨཱ་ར་དྡྷཾ ཧོ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨ་ས་ལླཱི་ནཾ – ཝཱི་རི་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ཝཱི་རི་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཝཱི་རི་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡ་སྶ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི པཱི་ཏི ནི་རཱ་མི་སཱ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡ་སྶ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི པཱི་ཏི ནི་རཱ་མི་སཱ – པཱི་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, པཱི་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, པཱི་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ་པི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, ཙི་ཏྟ་མྤི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ་པི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, ཙི་ཏྟ་མྤི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི – པ་སྶ་དྡྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་སྶ སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་སྶ སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི – ས་མཱ་དྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་མཱ་དྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ས་མཱ་དྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘སོ ཏ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཏ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཝེ་ད་ནཱ་སུ…པེ… ཙི་ཏྟེ…པེ… དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་སྶ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, ཨཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ – ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི. (ཡ་ཐཱ པ་ཋ་མཾ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཾ, ཨེ་ཝཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏ་བྦཾ).

‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི? ཨི་དྷཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ, དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི …པེ… ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ. ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.

༤. དུ་ཏི་ཡ་ཨཱ་ན་ནྡ་སུ་ཏྟཾ

༩༩༠. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ, ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི. བྷ་ག་ཝཾ་མཱུ་ལ་ཀཱ ནོ, བྷ་ནྟེ, དྷ་མྨཱ…པེ… ‘‘ཨ་ཏྠཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི.

‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི? ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི, ཨཱ་ན་ནྡ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི. ‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཙཱ་ན་ནྡ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི, ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི? ཨི་དྷཱ་ན་ནྡ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཉྙ་ག་ཏོ ཝཱ…པེ… ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཁོ, ཨཱ་ན་ནྡ, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.

༥. པ་ཋ་མ་བྷི་ཀྑུ་སུ་ཏྟཾ

༩༩༡. ཨ་ཐ ཁོ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཱ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘ཨ་ཏྠི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི.

‘‘ཀ་ཏ་མོ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི.

‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཉྙ་ག་ཏོ ཝཱ…པེ… ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི. པ་ཉྩ་མཾ.

༦. དུ་ཏི་ཡ་བྷི་ཀྑུ་སུ་ཏྟཾ

༩༩༢. ཨ་ཐ ཁོ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ བྷི་ཀྑཱུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣེ ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘བྷ་ག་ཝཾ་མཱུ་ལ་ཀཱ ནོ, བྷ་ནྟེ, དྷ་མྨཱ…པེ… བྷ་ག་ཝ་ཏོ སུ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ དྷཱ་རེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. ‘‘ཨ་ཏྠི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི’’.

‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ དྷ་མྨཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ དྭེ དྷ་མྨེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི? ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ བྷཱ་ཝི་ཏཱ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི་ཏི.

‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཉྙ་ག་ཏོ ཝཱ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལ་ག་ཏོ ཝཱ སུ་ཉྙཱ་གཱ་ར་ག་ཏོ ཝཱ ནི་སཱི་ད་ཏི པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཛུཾ ཀཱ་ཡཾ པ་ཎི་དྷཱ་ཡ པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ. སོ ས་ཏོ་ཝ ཨ་སྶ་ས་ཏི, ས་ཏོ་ཝ པ་སྶ་ས་ཏི…པེ… ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི’’.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ དཱི་གྷཾ ཝཱ ཨ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ ཨ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, དཱི་གྷཾ ཝཱ པ་སྶ་ས་ནྟོ ‘དཱི་གྷཾ པ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ར་སྶཾ ཝཱ ཨ་སྶ་ས་ནྟོ ‘ར་སྶཾ ཨ་སྶ་སཱ་མཱི’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི…པེ… ས་བྦ་ཀཱ་ཡ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི…པེ… ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རཾ ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཀཱ་ཡ་ས་ངྑཱ་རཾ པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཀཱ་ཡ་ཉྙ་ཏ་རཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏཾ ཝ་དཱ་མི, ཡ་དི་དཾ – ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཾ. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ པཱི་ཏི་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི…པེ… སུ་ཁ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི…པེ… ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་ར་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི…པེ… ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རཾ ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་སྶ་མྦྷ་ཡཾ ཙི་ཏྟ་ས་ངྑཱ་རཾ པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ཝེ་ད་ནཱ་ཉྙ་ཏ་རཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏཾ ཝ་དཱ་མི, ཡ་དི་དཾ – ཨ་སྶཱ་ས་པ་སྶཱ་སཱ་ནཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི་ཀཱ་རཾ. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཙི་ཏྟ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི…པེ… ཨ་བྷི་པྤ་མོ་ད་ཡཾ ཙི་ཏྟཾ…པེ… ‘ས་མཱ་ད་ཧཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘ས་མཱ་ད་ཧཾ ཙི་ཏྟཾ པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི; ‘ཝི་མོ་ཙ་ཡཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘ཝི་མོ་ཙ་ཡཾ ཙི་ཏྟཾ པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ? ནཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མུ་ཊྛ་སྶ་ཏི་སྶ ཨ་ས་མྤ་ཛཱ་ན་སྶ ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི་བྷཱ་ཝ་ནཾ ཝ་དཱ་མི. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ནི་ཙྩཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ཝི་རཱ་གཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ནི་རོ་དྷཱ་ནུ་པ་སྶཱི…པེ… ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི, ‘པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི’ཏི སི་ཀྑ་ཏི – དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. སོ ཡཾ ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཾ ཏཾ པ་ཉྙཱ་ཡ དི་སྭཱ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ.

‘‘ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ པ་རི་པཱུ་རེ་ཏི.

‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི? ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་སྶ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ – ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘སོ ཏ་ཐཱ ས་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏི པ་ཝི་ཙ་ར་ཏི པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཏ་ཐཱ ས་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏི པ་ཝི་ཙ་ར་ཏི པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི – དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཏ་སྶ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏོ པ་ཝི་ཙ་ར་ཏོ པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏོ ཨཱ་ར་དྡྷཾ ཧོ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨ་ས་ལླཱི་ནཾ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཏཾ དྷ་མྨཾ པ་ཉྙཱ་ཡ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏོ པ་ཝི་ཙ་ར་ཏོ པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏོ ཨཱ་ར་དྡྷཾ ཧོ་ཏི ཝཱི་རི་ཡཾ ཨ་ས་ལླཱི་ནཾ – ཝཱི་རི་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ཝཱི་རི་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཝཱི་རི་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡ་སྶ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི པཱི་ཏི ནི་རཱ་མི་སཱ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡ་སྶ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི པཱི་ཏི ནི་རཱ་མི་སཱ – པཱི་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, པཱི་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, པཱི་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ་པི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, ཙི་ཏྟ་མྤི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པཱི་ཏི་མ་ན་སྶ ཀཱ་ཡོ་པི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི, ཙི་ཏྟ་མྤི པ་སྶ་མྦྷ་ཏི – པ་སྶ་དྡྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, པ་སྶ་དྡྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་སྶ སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ པ་སྶ་དྡྷ་ཀཱ་ཡ་སྶ སུ་ཁི་ནོ ཙི་ཏྟཾ ས་མཱ་དྷི་ཡ་ཏི – ས་མཱ་དྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་མཱ་དྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ས་མཱ་དྷི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘སོ ཏ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཏ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི.

‘‘ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཝེ་ད་ནཱ་སུ…པེ… ཙི་ཏྟེ…པེ… དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ་སྶ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏཱ ས་ཏི ཧོ་ཏི ཨ་ས་མྨུ་ཊྛཱ – ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི – ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི…པེ….

སོ ཏ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཡ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཏ་ཐཱ་ས་མཱ་ཧི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ སཱ་དྷུ་ཀཾ ཨ་ཛ྄ཛྷུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ ཧོ་ཏི – ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ བྷཱ་ཝེ་ཏི, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ བྷི་ཀྑུ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པཱ་རི་པཱུ་རིཾ ག་ཙྪ་ཏི. ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི.

‘‘ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ; དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ…པེ… ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝི་རཱ་ག་ནི་སྶི་ཏཾ ནི་རོ་དྷ་ནི་སྶི་ཏཾ ཝོ་སྶ་གྒ་པ་རི་ཎཱ་མིཾ. ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏཱ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏཱ ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་རི་པཱུ་རེ་ནྟཱི’’ཏི. ཚ་ཊྛཾ.

༧. སཾ་ཡོ་ཛ་ན་པྤ་ཧཱ་ན་སུ་ཏྟཾ

༩༩༣. ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷཱ་ཝི་ཏོ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་པྤ་ཧཱ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི…པེ…. ས་ཏྟ་མཾ.

༨. ཨ་ནུ་ས་ཡ་ས་མུ་གྒྷཱ་ཏ་སུ་ཏྟཾ

༩༩༤. …ཨ་ནུ་ས་ཡ་ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི…. ཨ་ཊྛ་མཾ.

༩. ཨ་དྡྷཱ་ན་པ་རི་ཉྙཱ་སུ་ཏྟཾ

༩༩༥. …ཨ་དྡྷཱ་ན་པ་རི་ཉྙཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི…. ན་ཝ་མཾ.

༡༠. ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡ་སུ་ཏྟཾ

༩༩༦. ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི. ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཀ་ཐཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་པྤ་ཧཱ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི… ཨ་ནུ་ས་ཡ་ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི… ཨ་དྡྷཱ་ན་པ་རི་ཉྙཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི… ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ར་ཉྙ་ག་ཏོ ཝཱ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལ་ག་ཏོ ཝཱ…པེ. … པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཨ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི་ཏི སི་ཀྑ་ཏི, པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒཱ་ནུ་པ་སྶཱི པ་སྶ་སི་སྶཱ་མཱི་ཏི སི་ཀྑ་ཏི. ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སྶ་ཏི་ས་མཱ་དྷི ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ སཾ་ཡོ་ཛ་ན་པྤ་ཧཱ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི…པེ… ཨ་ནུ་ས་ཡ་ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི…པེ… ཨ་དྡྷཱ་ན་པ་རི་ཉྙཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི…པེ… ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི. ད་ས་མཾ.

དུ་ཏི་ཡོ ཝ་གྒོ.

ཏ་སྶུ་དྡཱ་ནཾ –

ཨི་ཙྪཱ་ན་ངྒ་ལཾ ཀ་ངྑེ་ཡྻཾ, ཨཱ་ན་ནྡཱ ཨ་པ་རེ དུ་ཝེ;

བྷི་ཀྑཱུ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནུ་ས་ཡཱ, ཨ་དྡྷཱ་ནཾ ཨཱ་ས་ཝ་ཀྑ་ཡ་ནྟི.

ཨཱ་ནཱ་པཱ་ན་སཾ་ཡུ་ཏྟཾ ད་ས་མཾ.