༧. ཁེ་མ་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༨༩. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཀོ་ས་མྦི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟི གྷོ་སི་ཏཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ བ་ད་རི་ཀཱ་རཱ་མེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་བཱ་དྷི་ཀོ དུ་ཀྑི་ཏོ བཱ་ལ༹ྷ་གི་ལཱ་ནོ. ཨ་ཐ ཁོ ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡཾ པ་ཊི་ས་ལླཱ་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ དཱ་ས་ཀཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སུཾ – ‘‘ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ དཱ་ས་ཀ, ཡེ་ན ཁེ་མ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཁེ་མ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཧི – ‘ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ཀ་ཙྩི ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཁ་མ་ནཱི་ཡཾ, ཀ་ཙྩི ཡཱ་པ་ནཱི་ཡཾ, ཀ་ཙྩི དུ་ཀྑཱ ཝེ་ད་ནཱ པ་ཊི་ཀྐ་མ་ནྟི ནོ ཨ་བྷི་ཀྐ་མ་ནྟི, པ་ཊི་ཀྐ་མོ་སཱ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ནོ ཨ་བྷི་ཀྐ་མོ’’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དཱ་ས་ཀོ ཐེ་རཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཁེ་མ་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ཀ་ཙྩི ཏེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཁ་མ་ནཱི་ཡཾ…པེ… ནོ ཨ་བྷི་ཀྐ་མོ’’’ཏི? ‘‘ན མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཁ་མ་ནཱི་ཡཾ ན ཡཱ་པ་ནཱི་ཡཾ…པེ… ཨ་བྷི་ཀྐ་མོ་སཱ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ནོ པ་ཊི་ཀྐ་མོ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དཱ་ས་ཀོ ཡེ་ན ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཐེ་རེ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཁེ་མ་ཀོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘ན མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཁ་མ་ནཱི་ཡཾ…པེ… ཨ་བྷི་ཀྐ་མོ་སཱ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ནོ པ་ཊི་ཀྐ་མོ’’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ དཱ་ས་ཀ, ཡེ་ན ཁེ་མ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཁེ་མ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཧི – ‘ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ, ཝེ་ད་ནུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ, ས་ཉྙུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ, ས་ངྑཱ་རུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ, ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ཨི་མེ་སུ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏཱི’’’ཏི?
‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དཱ་ས་ཀོ ཐེ་རཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ…པེ… ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ཨི་མེ་སུ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ཨི་མེ་སུ ཁྭཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ན ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དཱ་ས་ཀོ ཡེ་ན ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཐེ་རེ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཁེ་མ་ཀོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ཨི་མེ་སུ ཁྭཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ན ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མཱི’’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ དཱ་ས་ཀ, ཡེ་ན ཁེ་མ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཁེ་མ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཧི – ‘ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ནོ ཙེ ཀི་རཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ཨི་མེ་སུ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི. ཏེ་ན་ཧཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ཨ་ར་ཧཾ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ’’’ཏི.
‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དཱ་ས་ཀོ ཐེ་རཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ…པེ… ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ; ནོ ཙེ ཀི་རཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ཨི་མེ་སུ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶ་ཏི, ཏེ་ན་ཧཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ཨ་ར་ཧཾ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ’’ཏི. ‘‘པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ཨི་མེ་སུ ཁྭཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ན ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མི, ན ཙ་མྷི ཨ་ར་ཧཾ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ; ཨ་པི ཙ མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཨ་དྷི་ག་ཏཾ, ‘ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨཱི’ཏི ན ཙ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དཱ་ས་ཀོ ཡེ་ན ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ…པེ… ཐེ་རེ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཁེ་མ་ཀོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, བྷི་ཀྑུ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – པ་ཉྩི་མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – རཱུ་པུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ…པེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷོ. ཨི་མེ་སུ ཁྭཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ན ཀི་ཉྩི ཨ་ཏྟཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་ནི་ཡཾ ཝཱ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མི, ན ཙ་མྷི ཨ་ར་ཧཾ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ; ཨ་པི ཙ མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཨ་དྷི་ག་ཏཾ, ‘ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨཱི’ཏི ན ཙ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མཱི’’ཏི.
‘‘ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ དཱ་ས་ཀ, ཡེ་ན ཁེ་མ་ཀོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཁེ་མ་ཀཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཧི – ‘ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ཡ་མེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སི, ཀི་མེ་ཏཾ ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སི? རཱུ་པཾ ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ རཱུ་པཱ ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སི, ཝེ་ད་ནཾ… ས་ཉྙཾ… ས་ངྑཱ་རེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སི. ཡ་མེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སི. ཀི་མེ་ཏཾ ཨ་སྨཱི་ཏི ཝ་དེ་སཱི’’’ཏི?
‘‘ཨེ་ཝ་མཱ་ཝུ་སོ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ དཱ་ས་ཀོ ཐེ་རཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཁེ་མ་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ཐེ་རཱ ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘‘ཡ་མེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི, ཀི་མེ་ཏཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི? རཱུ་པཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི ཨ་ཉྙ་ཏྲ རཱུ་པཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི? ཝེ་ད་ནཾ… ས་ཉྙཾ… ས་ངྑཱ་རེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི? ཡ་མེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི, ཀི་མེ་ཏཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི’’ཏི? ‘‘ཨ་ལཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ དཱ་ས་ཀ, ཀིཾ ཨི་མཱ་ཡ ས་ནྡྷཱ་ཝ་ནི་ཀཱ་ཡ! ཨཱ་ཧ་རཱ་ཝུ་སོ, ད་ཎྜཾ; ཨ་ཧ་མེ་ཝ ཡེ་ན ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶཱ་མཱི’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ ད་ཎྜ་མོ་ལུ་བྦྷ ཡེ་ན ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཐེ་རེ་ཧི བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཁེ་མ་ཀཾ ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཡ་མེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི, ཀི་མེ་ཏཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི? རཱུ་པཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ རཱུ་པཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི? ཝེ་ད་ནཾ… ས་ཉྙཾ… ས་ངྑཱ་རེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི? ཡ་མེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཁེ་མ་ཀ, ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སི, ཀི་མེ་ཏཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དེ་སཱི’’ཏི? ‘‘ན ཁྭཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, རཱུ་པཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི; ན་པི ཨ་ཉྙ་ཏྲ རཱུ་པཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི. ན ཝེ་ད་ནཾ… ན ས་ཉྙཾ… ན ས་ངྑཱ་རེ… ན ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི; ན་པི ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི. ཨ་པི ཙ མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཨ་དྷི་ག་ཏཾ ‘ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨཱི’ཏི ན ཙ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མི’’.
‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨུ་པྤ་ལ་སྶ ཝཱ པ་དུ་མ་སྶ ཝཱ པུ་ཎྜ་རཱི་ཀ་སྶ ཝཱ ག་ནྡྷོ. ཡོ ནུ ཁོ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘པ་ཏྟ་སྶ ག་ནྡྷོ’ཏི ཝཱ ‘ཝ་ཎྞ་སྶ [ཝ་ཎྜ་སྶ (ཀ་ཏྠ་ཙི)] ག་ནྡྷོ’ཏི ཝཱ ‘ཀི་ཉྫ་ཀྑ་སྶ ག་ནྡྷོ’ཏི ཝཱ ས་མྨཱ ནུ ཁོ སོ ཝ་ད་མཱ་ནོ ཝ་དེ་ཡྻཱ’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ’’. ‘‘ཡ་ཐཱ ཀ་ཐཾ, པ་ནཱ་ཝུ་སོ, ས་མྨཱ བྱཱ་ཀ་ར་མཱ་ནོ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི? ‘‘‘པུ་པྥ་སྶ ག་ནྡྷོ’ཏི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ས་མྨཱ བྱཱ་ཀ་ར་མཱ་ནོ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁྭཱ་ཧཾ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ན རཱུ་པཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི, ན་པི ཨ་ཉྙ་ཏྲ རཱུ་པཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི. ན ཝེ་ད་ནཾ… ན ས་ཉྙཾ… ན ས་ངྑཱ་རེ… ན ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི, ན་པི ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཝ་དཱ་མི. ཨ་པི ཙ མེ, ཨཱ་ཝུ་སོ, པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཨ་དྷི་ག་ཏཾ ‘ཨ་ཡ་མ་ཧ་མ་སྨཱི’ཏི ན ཙ ས་མ་ནུ་པ་སྶཱ་མི’’.
‘‘ཀི་ཉྩཱ་པི, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀ་སྶ པ་ཉྩོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནི སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི པ་ཧཱི་ནཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཐ ཁྭ་སྶ ཧོ་ཏི – ‘ཡོ ཙ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨ་ནུ་ས་ཧ་ག་ཏོ ཨ་སྨཱི་ཏི མཱ་ནོ, ཨ་སྨཱི་ཏི ཚ་ནྡོ, ཨ་སྨཱི་ཏི ཨ་ནུ་ས་ཡོ ཨ་ས་མཱུ་ཧ་ཏོ. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨི་ཏི རཱུ་པཾ, ཨི་ཏི རཱུ་པ་སྶ ས་མུ་ད་ཡོ, ཨི་ཏི རཱུ་པ་སྶ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མོ; ཨི་ཏི ཝེ་ད་ནཱ… ཨི་ཏི ས་ཉྙཱ… ཨི་ཏི ས་ངྑཱ་རཱ… ཨི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ, ཨི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ས་མུ་ད་ཡོ, ཨི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མོ’ཏི. ཏ་སྶི་མེ་སུ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶི་ནོ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཡོ་པི་སྶ ཧོ་ཏི པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨ་ནུ་ས་ཧ་ག་ཏོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི, མཱ་ནོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི, ཚ་ནྡོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཨ་ནུ་ས་ཡོ ཨ་ས་མཱུ་ཧ་ཏོ, སོ་པི ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཾ ག་ཙྪ་ཏི.
‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཝ་ཏྠཾ སཾ་ཀི་ལི་ཊྛཾ མ་ལ་གྒ་ཧི་ཏཾ. ཏ་མེ་ནཾ སཱ་མི་ཀཱ ར་ཛ་ཀ་སྶ ཨ་ནུ་པ་ད་ཛྫུཾ. ཏ་མེ་ནཾ ར་ཛ་ཀོ ཨཱུ་སེ ཝཱ ཁཱ་རེ ཝཱ གོ་མ་ཡེ ཝཱ ས་མྨ་དྡི་ཏྭཱ ཨ་ཙྪེ ཨུ་ད་ཀེ ཝི་ཀྑཱ་ལེ་ཏི. ཀི་ཉྩཱ་པི ཏཾ ཧོ་ཏི ཝ་ཏྠཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏཾ, ཨ་ཐ ཁྭ་སྶ ཧོ་ཏི ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ས་ཧ་ག་ཏོ ཨཱུ་ས་ག་ནྡྷོ ཝཱ ཁཱ་ར་ག་ནྡྷོ ཝཱ གོ་མ་ཡ་ག་ནྡྷོ ཝཱ ཨ་ས་མཱུ་ཧ་ཏོ. ཏ་མེ་ནཾ ར་ཛ་ཀོ སཱ་མི་ཀཱ་ནཾ དེ་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ སཱ་མི་ཀཱ ག་ནྡྷ་པ་རི་བྷཱ་ཝི་ཏེ ཀ་ར་ཎྜ་ཀེ ནི་ཀྑི་པ་ནྟི. ཡོ་པི་སྶ ཧོ་ཏི ཨ་ནུ་ས་ཧ་ག་ཏོ ཨཱུ་ས་ག་ནྡྷོ ཝཱ ཁཱ་ར་ག་ནྡྷོ ཝཱ གོ་མ་ཡ་ག་ནྡྷོ ཝཱ ཨ་ས་མཱུ་ཧ་ཏོ, སོ་པི ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཾ ག་ཙྪ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཀི་ཉྩཱ་པི ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀ་སྶ པ་ཉྩོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནི སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི པ་ཧཱི་ནཱ་ནི བྷ་ཝ་ནྟི, ཨ་ཐ ཁྭ་སྶ ཧོ་ཏི ཡེ་ཝ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨ་ནུ་ས་ཧ་ག་ཏོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི, མཱ་ནོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི, ཚ་ནྡོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཨ་ནུ་ས་ཡོ ཨ་ས་མཱུ་ཧ་ཏོ. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི. ‘ཨི་ཏི རཱུ་པཾ, ཨི་ཏི རཱུ་པ་སྶ ས་མུ་ད་ཡོ, ཨི་ཏི རཱུ་པ་སྶ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མོ; ཨི་ཏི ཝེ་ད་ནཱ… ཨི་ཏི ས་ཉྙཱ… ཨི་ཏི ས་ངྑཱ་རཱ… ཨི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ, ཨི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ས་མུ་ད་ཡོ, ཨི་ཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྶ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མོ’ཏི. ཏ་སྶ ཨི་མེ་སུ པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨུ་ད་ཡ་བྦ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶི་ནོ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཡོ་པི་སྶ ཧོ་ཏི པ་ཉྩ་སུ ཨུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷེ་སུ ཨ་ནུ་ས་ཧ་ག་ཏོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི, མཱ་ནོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི, ཚ་ནྡོ ‘ཨ་སྨཱི’ཏི ཨ་ནུ་ས་ཡོ ཨ་ས་མཱུ་ཧ་ཏོ, སོ་པི ས་མུ་གྒྷཱ་ཏཾ ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི.
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཁེ་མ་ཀཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ན ཁོ [ན ཁོ པ་ན (ཀ.)] མ་ཡཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཁེ་མ་ཀཾ ཝི་ཧེ་སཱ་པེ་ཁཱ པུ་ཙྪི་མྷ, ཨ་པི ཙཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ པ་ཧོ་སི ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ས་ནཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏུཾ དེ་སེ་ཏུཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏུཾ པ་ཊྛ་པེ་ཏུཾ ཝི་ཝ་རི་ཏུཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏུཾ ཨུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀཱ་ཏུཾ. ཏ་ཡི་དཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ ཁེ་མ་ཀེ་ན ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ས་ནཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨཱ་ཙི་ཀྑི་ཏཾ དེ་སི་ཏཾ པ་ཉྙཱ་པི་ཏཾ པ་ཊྛ་པི་ཏཾ ཝི་ཝ་རི་ཏཾ ཝི་བྷ་ཛི་ཏཾ ཨུ་ཏྟཱ་ནཱི་ཀ་ཏ’’ནྟི.
ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཁེ་མ་ཀོ. ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ ཐེ་རཱ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁེ་མ་ཀ་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡུཾ. ཨི་མ་སྨི་ཉྩ པ་ན ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎ་སྨིཾ བྷ་ཉྙ་མཱ་ནེ ས་ཊྛི་མ་ཏྟཱ་ནཾ ཐེ་རཱ་ནཾ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ ཨ་ནུ་པཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་ས་ཝེ་ཧི ཙི་ཏྟཱ་ནི ཝི་མུ་ཙྩིཾ་སུ, ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཁེ་མ་ཀ་སྶ ཙཱ་ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.