༤. ཨ་ནུ་རཱ་དྷ་སུ་ཏྟཾ
༨༦. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི མ་ཧཱ་ཝ་ནེ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་སཱ་ལཱ་ཡཾ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨ་ནུ་རཱ་དྷོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ར་ཉྙ་ཀུ་ཊི་ཀཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ས་མྦ་ཧུ་ལཱ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཡེ་ན ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨ་ནུ་རཱ་དྷོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏཱ ཨ་ནུ་རཱ་དྷེ་ན ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དིཾ་སུ. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཱ ཁོ ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨ་ནུ་རཱ་དྷཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཡོ སོ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨུ་ཏྟ་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པ་ཏྟི་པ་ཏྟོ, ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨི་མེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ པ་ཉྙཱ་པ་ཡ་མཱ་ནོ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏི – ‘ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ, ‘ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ, ‘ཧོ་ཏི ཙ ན ཙ ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ, ‘ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ’’ཏི?
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨ་ནུ་རཱ་དྷོ ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡེ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཡོ སོ ཨཱ་ཝུ་སོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨུ་ཏྟ་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པ་ཏྟི་པ་ཏྟོ ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨི་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི པ་ཉྙཱ་པ་ཡ་མཱ་ནོ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏི – ‘ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ, ‘ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ, ‘ཧོ་ཏི ཙ ན ཙ ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ, ‘ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨ་ནུ་རཱ་དྷཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘སོ ཙཱ་ཡཾ བྷི་ཀྑུ ན་ཝོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ, ཐེ་རོ ཝཱ པ་ན བཱ་ལོ ཨ་བྱ་ཏྟོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨ་ནུ་རཱ་དྷཾ ན་ཝ་ཝཱ་དེ་ན ཙ བཱ་ལ་ཝཱ་དེ་ན ཙ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ་སུ.
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨ་ནུ་རཱ་དྷ་སྶ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟེ་སུ ཏེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡེ་སུ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ་སུ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ས་ཙེ ཁོ མཾ ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཨུ་ཏྟ་རིཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪེ་ཡྻུཾ. ཀ་ཐཾ བྱཱ་ཀ་ར་མཱ་ནོ ནུ ཁྭཱ་ཧཾ ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་ནཾ ཝུ་ཏྟ་ཝཱ་དཱི ཙེ་ཝ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་སྶཾ, ན ཙ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑེ་ཡྻཾ, དྷ་མྨ་སྶ ཙཱ་ནུ་དྷ་མྨཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཾ, ན ཙ ཀོ་ཙི ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀོ ཝཱ་དཱ་ནུ་ཝཱ་དོ གཱ་ར་ཡ྄ཧཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱ’’ཏི?
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨ་ནུ་རཱ་དྷོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ…པེ… ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨ་ནུ་རཱ་དྷོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨི་དྷཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ར་ཉྙ་ཀུ་ཊི་ཀཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་རཱ་མི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ས་མྦ་ཧུ་ལཱ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཡེ་ནཱ་ཧཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ …པེ… མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘ཡོ སོ, ཨཱ་ཝུ་སོ ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨུ་ཏྟ་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པ་ཏྟི་པ་ཏྟོ ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨི་མེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཋཱ་ནེ་སུ པ་ཉྙཱ་པ་ཡ་མཱ་ནོ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏི – ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཝཱ, ན ཧོ་ཏི… ཧོ་ཏི ཙ ན ཙ ཧོ་ཏི, ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཝཱ’’’ཏི?
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡེ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙཾ – ‘‘ཡོ སོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨུ་ཏྟ་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པ་ཏྟི་པ་ཏྟོ, ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨི་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི པ་ཉྙཱ་པ་ཡ་མཱ་ནོ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏི – ‘ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ…པེ… ‘ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ’ཏི ཝཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, བྷ་ནྟེ, ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ མཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘སོ ཙཱ་ཡཾ བྷི་ཀྑུ ན ཝོ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་ཙི་ར་པ་བྦ་ཛི་ཏོ ཐེ་རོ ཝཱ པ་ན བཱ་ལོ ཨ་བྱ་ཏྟོ’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ མཾ, བྷ་ནྟེ, ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ན་ཝ་ཝཱ་དེ་ན བཱ་ལ་ཝཱ་དེ་ན ཙ ཨ་པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ པ་ཀྐ་མིཾ་སུ’’.
‘‘ཏ་སྶ མ་ཡ྄ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟེ་སུ ཏེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡེ་སུ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ་སུ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘ས་ཙེ ཁོ མཾ ཏེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཨུ་ཏྟ་རིཾ པ་ཉྷཾ པུ་ཙྪེ་ཡྻུཾ. ཀ་ཐཾ བྱཱ་ཀ་ར་མཱ་ནོ ནུ ཁྭཱ་ཧཾ ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ་ནཾ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ་ནཾ ཝུ་ཏྟ་ཝཱ་དཱི ཙེ་ཝ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་སྶཾ, ན ཙ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑེ་ཡྻཾ, དྷ་མྨ་སྶ ཙཱ་ནུ་དྷ་མྨཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཾ, ན ཙ ཀོ་ཙི ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀོ ཝཱ་དཱ་ནུ་ཝཱ་དོ གཱ་ར་ཡ྄ཧཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱ’’’ཏི?
‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, རཱུ་པཾ ནི་ཙྩཾ ཝཱ ཨ་ནི་ཙྩཾ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་ནི་ཙྩཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཡཾ པ་ནཱ་ནི་ཙྩཾ དུ་ཀྑཾ ཝཱ ཏཾ སུ་ཁཾ ཝཱ’’ཏི? ‘‘དུ་ཀྑཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཡཾ པ་ནཱ་ནི་ཙྩཾ དུ་ཀྑཾ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མ་དྷ་མྨཾ ཀ་ལླཾ ནུ ཏཾ ས་མ་ནུ་པ་སྶི་ཏུཾ – ‘ཨེ་ཏཾ མ་མ, ཨེ་སོ་ཧ་མ་སྨི, ཨེ་སོ མེ ཨ་ཏྟཱ’’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཝེ་ད་ནཱ… ས་ཉྙཱ… ས་ངྑཱ་རཱ… ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ནི་ཙྩཾ ཝཱ ཨ་ནི་ཙྩཾ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཨ་ནི་ཙྩཾ བྷ་ནྟེ’’…པེ… ཏ་སྨཱ་ཏི་ཧ…པེ… ཨེ་ཝཾ པ་སྶཾ…པེ… ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ་ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི’’.
‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, རཱུ་པཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཝེ་ད་ནཾ… ས་ཉྙཾ… ས་ངྑཱ་རེ… ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, རཱུ་པ་སྨིཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཨ་ཉྙ་ཏྲ རཱུ་པཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཝེ་ད་ནཱ་ཡ…པེ… ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཝེ་ད་ནཱ་ཡ…པེ… ས་ཉྙཱ་ཡ… ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་ཉྙཱ་ཡ… ས་ངྑཱ་རེ་སུ… ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་ངྑཱ་རེ་ཧི… ཝི་ཉྙཱ་ཎ་སྨིཾ… ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཝི་ཉྙཱ་ཎཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, རཱུ་པཾ… ཝེ་ད་ནཱ… ས་ཉྙཱ… ས་ངྑཱ་རཱ… ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, ཨ་ཡཾ སོ ཨ་རཱུ་པཱི ཨ་ཝེ་ད་ནོ ཨ་ས་ཉྙཱི ཨ་ས་ངྑཱ་རོ ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཎོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཏི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཨེ་ཏྠ ཙ ཏེ, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཙྩ་ཏོ ཐེ་ཏ་ཏོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ཨ་ནུ་པ་ལ་བྦྷི་ཡ་མཱ་ནེ ཀ་ལླཾ ནུ ཏེ ཏཾ ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཾ – ‘ཡོ སོ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨུ་ཏྟ་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པུ་རི་སོ པ་ར་མ་པ་ཏྟི་པ་ཏྟོ ཏཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ཨ་ཉྙ་ཏྲ ཨི་མེ་ཧི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི པ་ཉྙཱ་པ་ཡ་མཱ་ནོ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏི – ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཝཱ… ནེ་ཝ ཧོ་ཏི ན ན ཧོ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ་ཏི ཝཱ’’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ! པུ་བྦེ ཙཱ་ཧཾ, ཨ་ནུ་རཱ་དྷ, ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཙ དུ་ཀྑ་ཉྩེ་ཝ པ་ཉྙ་པེ་མི, དུ་ཀྑ་སྶ ཙ ནི་རོ་དྷ’’ནྟི. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.