༧. ཨ་ཙེ་ལ་ཀ་སྶ་པ་སུ་ཏྟཾ
༡༧. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཝེ་ལུ༹་ཝ་ནེ ཀ་ལ་ནྡ་ཀ་ནི་ཝཱ་པེ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ རཱ་ཛ་ག་ཧཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པཱ་ཝི་སི. ཨ་དྡ་སཱ ཁོ ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་སྶ་པོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ དཱུ་ར་ཏོ་ཝ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཾ. དི་སྭཱ་ན ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏོ ཁོ ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་སྶ་པོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ མ་ཡཾ བྷ་ཝ་ནྟཾ གོ་ཏ་མཾ ཀ་ཉྩི་དེ་ཝ [ཀི་ཉྩི་དེ་ཝ (ཀ.)] དེ་སཾ, ས་ཙེ ནོ བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཀ་རོ་ཏི པ་ཉྷ་སྶ ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཱ་ཡཱ’’ཏི.
‘‘ཨ་ཀཱ་ལོ ཁོ ཏཱ་ཝ, ཀ་སྶ་པ, པ་ཉྷ་སྶ; ཨ་ནྟ་ར་གྷ་རཾ པ་ཝི་ཊྛ་མྷཱ’’ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་སྶ་པོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ ‘‘པུ་ཙྪེ་ཡྻཱ་མ མ་ཡཾ བྷ་ཝ་ནྟཾ གོ་ཏ་མཾ ཀ་ཉྩི་དེ་ཝ དེ་སཾ, ས་ཙེ ནོ བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ ཨོ་ཀཱ་སཾ ཀ་རོ་ཏི པ་ཉྷ་སྶ ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎཱ་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ཀཱ་ལོ ཁོ ཏཱ་ཝ, ཀ་སྶ་པ, པ་ཉྷ་སྶ; ཨ་ནྟ་ར་གྷ་རཾ པ་ཝི་ཊྛ་མྷཱ’’ཏི. ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་སྶ་པོ…པེ… ཨ་ནྟ་ར་གྷ་རཾ པ་ཝི་ཊྛ་མྷཱ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་སྶ་པོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ན ཁོ པ་ན མ་ཡཾ བྷ་ཝ་ནྟཾ གོ་ཏ་མཾ བ་ཧུ་དེ་ཝ པུ་ཙྪི་ཏུ་ཀཱ་མཱ’’ཏི. ‘‘པུ་ཙྪ, ཀ་སྶ་པ, ཡ་དཱ་ཀ་ངྑ་སཱི’’ཏི.
‘‘ཀིཾ ནུ ཁོ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ‘ས་ཡཾ་ཀ་ཏཾ དུ་ཀྑ’ནྟི? ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘ཀིཾ པ་ན, བྷོ གོ་ཏ་མ, པ་རཾ་ཀ་ཏཾ དུ་ཀྑ’ནྟི? ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘ཀིཾ ནུ ཁོ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ས་ཡཾ་ཀ་ཏ་ཉྩ པ་རཾ་ཀ་ཏ་ཉྩ དུ་ཀྑ’ནྟི? ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘ཀིཾ པ་ན བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་ས་ཡཾ་ཀཱ་རཾ ཨ་པ་རཾ་ཀཱ་རཾ ཨ་དྷི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣཾ དུ་ཀྑ’ནྟི? ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཝོ་ཙ. ‘ཀིཾ ནུ ཁོ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ན་ཏྠི དུ་ཀྑ’ནྟི? ‘ན ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ན་ཏྠི དུ་ཀྑཾ. ཨ་ཏྠི ཁོ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑ’ནྟི. ‘ཏེ་ན ཧི བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ དུ་ཀྑཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ན པ་སྶ་ཏཱི’ཏི. ‘ན ཁྭཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑཾ ན ཛཱ་ནཱ་མི, ན པ་སྶཱ་མི. ཛཱ་ནཱ་མི ཁྭཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑཾ; པ་སྶཱ་མི ཁྭཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑ’’’ནྟི.
‘‘ཀི ནུ ཁོ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ‘ས་ཡཾ་ཀ་ཏཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཨི་ཏི པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི ཝ་དེ་སི. ‘ཀིཾ པ་ན, བྷོ གོ་ཏ་མ, པ་རཾ་ཀ་ཏཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཨི་ཏི པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི ཝ་དེ་སི. ‘ཀིཾ ནུ ཁོ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ས་ཡཾ་ཀ་ཏ་ཉྩ པ་རཾ་ཀ་ཏ་ཉྩ དུ་ཀྑ’ནྟི ཨི་ཏི པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི ཝ་དེ་སི. ‘ཀིཾ པ་ན, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་ས་ཡཾ་ཀཱ་རཾ ཨ་པ་རཾ་ཀཱ་རཾ ཨ་དྷི་ཙྩ་ས་མུ་པྤ་ནྣཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཨི་ཏི པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ‘མཱ ཧེ་ཝཾ, ཀ་སྶ་པཱ’ཏི ཝ་དེ་སི. ‘ཀིཾ ནུ ཁོ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ན་ཏྠི དུ་ཀྑ’ནྟི ཨི་ཏི པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ‘ན ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ན་ཏྠི དུ་ཀྑཾ, ཨ་ཏྠི ཁོ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑ’ནྟི ཝ་དེ་སི. ‘ཏེ་ན ཧི བྷ་ཝཾ གོ་ཏ་མོ དུ་ཀྑཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི ན པ་སྶ་ཏཱི’ཏི ཨི་ཏི པུ་ཊྛོ ས་མཱ་ནོ ‘ན ཁྭཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑཾ ན ཛཱ་ནཱ་མི ན པ་སྶཱ་མི. ཛཱ་ནཱ་མི ཁྭཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑཾ; པ་སྶཱ་མི ཁྭཱ་ཧཾ, ཀ་སྶ་པ, དུ་ཀྑ’ནྟི ཝ་དེ་སི. ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ཏུ ཙ [ཨ་ཡཾ ཙ་ཀཱ་རོ སཱི. པོ་ཏྠ་ཀེ ན་ཏྠི] མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ དུ་ཀྑཾ. དེ་སེ་ཏུ ཙ [ཨ་ཡཾ ཙ་ཀཱ་རོ སཱི. པོ་ཏྠ་ཀེ ན་ཏྠི] མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ དུ་ཀྑ’’ནྟི.
‘‘‘སོ ཀ་རོ་ཏི སོ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་ད་ཡ་ཏཱི’ཏི [པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དི་ཡ་ཏཱི་ཏི (སཱི. པཱི. ཀ.)] ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ཨཱ་དི་ཏོ ས་ཏོ ‘ས་ཡཾ་ཀ་ཏཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཨི་ཏི ཝ་དཾ ས་སྶ་ཏཾ ཨེ་ཏཾ པ་རེ་ཏི. ‘ཨ་ཉྙོ ཀ་རོ་ཏི ཨ་ཉྙོ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་ད་ཡ་ཏཱི’ཏི ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ཝེ་ད་ནཱ་བྷི་ཏུ་ནྣ་སྶ ས་ཏོ ‘པ་རཾ་ཀ་ཏཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཨི་ཏི ཝ་དཾ ཨུ་ཙྪེ་དཾ ཨེ་ཏཾ པ་རེ་ཏི. ཨེ་ཏེ ཏེ, ཀ་སྶ་པ, ཨུ་བྷོ ཨ་ནྟེ ཨ་ནུ་པ་ག་མྨ མ་ཛ྄ཛྷེ་ན ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏི – ‘ཨ་ཝི་ཛྫཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ས་ངྑཱ་རཱ; ས་ངྑཱ་ར་པ་ཙྩ་ཡཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ…པེ… ཨེ་ཝ་མེ་ཏ་སྶ ཀེ་ཝ་ལ་སྶ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ས་མུ་ད་ཡོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ཡ ཏྭེ་ཝ ཨ་སེ་ས་ཝི་རཱ་ག་ནི་རོ་དྷཱ ས་ངྑཱ་ར་ནི་རོ་དྷོ; ས་ངྑཱ་ར་ནི་རོ་དྷཱ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ནི་རོ་དྷོ…པེ… ཨེ་ཝ་མེ་ཏ་སྶ ཀེ་ཝ་ལ་སྶ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ནི་རོ་དྷོ ཧོ་ཏཱི’’’ཏི.
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་སྶ་པོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ! སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ནི་ཀྐུ་ཛྫི་ཏཾ ཝཱ ཨུ་ཀྐུ་ཛྫེ་ཡྻ…པེ… ཙ་ཀྑུ་མ་ནྟོ རཱུ་པཱ་ནི ད་ཀྑ་ནྟཱི་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དྷ་མྨོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཨེ་སཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪཱ་མི དྷ་མྨ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ. ལ་བྷེ་ཡྻཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ལ་བྷེ་ཡྻཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ད’’ནྟི.
‘‘ཡོ ཁོ, ཀ་སྶ་པ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡ་པུ་བྦོ ཨི་མ་སྨིཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་ཏི པ་བྦ་ཛྫཾ, ཨཱ་ཀ་ངྑ་ཏི ཨུ་པ་ས་མྤ་དཾ, སོ ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱ་སེ པ་རི་ཝ་ས་ཏི. ཙ་ཏུ་ནྣཾ མཱ་སཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན [ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་རི་ཝུ་ཊྛ་པ་རི་ཝཱ་སཾ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.)] (པ་རི་ཝུ་ཏྠ་པ་རི་ཝཱ་སཾ) ཨཱ་ར་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ བྷི་ཀྑཱུ [བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནཱ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.)] པ་བྦཱ་ཛེ་ནྟི ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ནྟི བྷི་ཀྑུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ. ཨ་པི ཙ མ་ཡཱ པུ་གྒ་ལ་ཝེ་མ་ཏྟ་ཏཱ ཝི་དི་ཏཱ’’ཏི.
‘‘ས་ཙེ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡ་པུ་བྦོ ཨི་མ་སྨིཾ དྷ་མྨ་ཝི་ན་ཡེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་ཏི པ་བྦ་ཛྫཾ, ཨཱ་ཀ་ངྑ་ཏི ཨུ་པ་ས་མྤ་དཾ, ཙ་ཏྟཱ་རོ མཱ་སེ པ་རི་ཝ་ས་ཏི. ཙ་ཏུ་ནྣཾ མཱ་སཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན [ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་རི་ཝུ་ཊྛ་པ་རི་ཝཱ་སཾ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.)] (པ་རི་ཝུ་ཏྠ་པ་རི་ཝཱ་སཾ) ཨཱ་ར་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ བྷི་ཀྑཱུ [བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནཱ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.)] པ་བྦཱ་ཛེ་ནྟི ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ནྟི བྷི་ཀྑུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡ. ཨ་ཧཾ ཙ་ཏྟཱ་རི ཝ་སྶཱ་ནི པ་རི་ཝ་སི་སྶཱ་མི, ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཝ་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན [ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པ་རི་ཝུ་ཊྛ་པ་རི་ཝཱ་སཾ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི. ཀ.)] (པ་རི་ཝུ་ཏྠ་པ་རི་ཝཱ་སཾ) ཨཱ་ར་དྡྷ་ཙི་ཏྟཱ བྷི་ཀྑཱུ པ་བྦཱ་ཛེ་ནྟུ ཨུ་པ་ས་མྤཱ་དེ་ནྟུ བྷི་ཀྑུ་བྷཱ་ཝཱ་ཡཱ’’ཏི.
ཨ་ལ་ཏྠ ཁོ ཨ་ཙེ་ལོ ཀ་སྶ་པོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ, ཨ་ལ་ཏྠ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཾ. ཨ་ཙི་རཱུ་པ་ས་མྤ་ནྣོ ཙ པ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཀ་སྶ་པོ ཨེ་ཀོ ཝཱུ་པ་ཀ་ཊྛོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟོ ཨཱ་ཏཱ་པཱི པ་ཧི་ཏ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ནྟོ ན་ཙི་ར་སྶེ་ཝ – ཡ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ ཀུ་ལ་པུ་ཏྟཱ ས་མྨ་དེ་ཝ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ནྟི ཏ་ད་ནུ་ཏྟ་རཾ – བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་པ་རི་ཡོ་སཱ་ནཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧཱ་སི. ‘‘ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ’’ཏི ཨ་བྦྷ་ཉྙཱ་སི. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཙ པ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཀ་སྶ་པོ ཨ་ར་ཧ་ཏཾ ཨ་ཧོ་སཱི་ཏི. ས་ཏྟ་མཾ.