༡. ས་ཏྟ་ཛ་ཊི་ལ་སུ་ཏྟཾ

༡༢༢. ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཝ་ཏྠི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི པུ་བྦཱ་རཱ་མེ མི་གཱ་ར་མཱ་ཏུ་པཱ་སཱ་དེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ སཱ་ཡ་ནྷ་ས་མ་ཡཾ པ་ཊི་ས་ལླཱ་ནཱ ཝུ་ཊྛི་ཏོ བ་ཧི་དྭཱ་ར་ཀོ་ཊྛ་ཀེ ནི་སི་ནྣོ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི.

ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ས་ཏྟ ཙ ཛ་ཊི་ལཱ ས་ཏྟ ཙ ནི་ག་ཎྛཱ ས་ཏྟ ཙ ཨ་ཙེ་ལ་ཀཱ ས་ཏྟ ཙ ཨེ་ཀ་སཱ་ཊ་ཀཱ ས་ཏྟ ཙ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ པ་རཱུ་ལ༹ྷ་ཀ་ཙྪ་ན་ཁ་ལོ་མཱ ཁཱ་རི་ཝི་ཝི་དྷ་མཱ་དཱ་ཡ [ཁཱ་རི་ཝི་དྷཾ ཨཱ་དཱ་ཡ (པཱི.) དཱི. ནི. ༡.༢༨༠ ཏ་ད་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་པི ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏ་བྦཱ] བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ ཨེ་ཀཾ་སཾ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཀ་རི་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎ་ཛཱ་ཎུ་མ་ཎྜ་ལཾ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ནི་ཧ་ནྟྭཱ ཡེ་ན ཏེ ས་ཏྟ ཙ ཛ་ཊི་ལཱ ས་ཏྟ ཙ ནི་ག་ཎྛཱ ས་ཏྟ ཙ ཨ་ཙེ་ལ་ཀཱ ས་ཏྟ ཙ ཨེ་ཀ་སཱ་ཊ་ཀཱ ས་ཏྟ ཙ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀཱ ཏེ་ན་ཉྫ་ལིཾ པ་ཎཱ་མེ་ཏྭཱ ཏི་ཀྑ་ཏྟུཾ ནཱ་མཾ སཱ་ཝེ་སི – ‘‘རཱ་ཛཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ…པེ… རཱ་ཛཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ’’ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟེ་སུ ཏེ་སུ ས་ཏྟ་སུ ཙ ཛ་ཊི་ལེ་སུ ས་ཏྟ་སུ ཙ ནི་ག་ཎྛེ་སུ ས་ཏྟ་སུ ཙ ཨ་ཙེ་ལ་ཀེ་སུ ས་ཏྟ་སུ ཙ ཨེ་ཀ་སཱ་ཊ་ཀེ་སུ ས་ཏྟ་སུ ཙ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ་སུ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཡེ ཏེ, བྷ་ནྟེ, ལོ་ཀེ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒཾ ཝཱ ས་མཱ་པ་ནྣཱ ཨེ་ཏེ ཏེ་སཾ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཱ’’ཏི.

‘‘དུ་ཛྫཱ་ནཾ ཁོ ཨེ་ཏཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཏ་ཡཱ གི་ཧི་ནཱ ཀཱ་མ་བྷོ་གི་ནཱ པུ་ཏྟ་ས་མྦཱ་དྷ་ས་ཡ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ནྟེ་ན ཀཱ་སི་ཀ་ཙ་ནྡ་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་ནྟེ་ན མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ཝི་ལེ་པ་ནཾ དྷཱ་ར་ཡ་ནྟེ་ན ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏཾ སཱ་དི་ཡ་ནྟེ་ན – ‘ཨི་མེ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ, ཨི་མེ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒཾ ས་མཱ་པ་ནྣཱ’’’ཏི.

‘‘སཾ་ཝཱ་སེ་ན ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སཱི་ལཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཉྩ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ན. སཾ་ཝོ་ཧཱ་རེ་ན ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སོ་ཙེ་ཡྻཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཉྩ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ན. ཨཱ་པ་དཱ་སུ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཐཱ་མོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. སོ ཙ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ན. སཱ་ཀ་ཙྪཱ་ཡ, ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པ་ཉྙཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སཱ ཙ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ནཱ’’ཏི.

‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ བྷ་ནྟེ! ཡཱ་ཝ སུ་བྷཱ་སི་ཏ་མི་དཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ – ‘དུ་ཛྫཱ་ནཾ ཁོ ཨེ་ཏཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཏ་ཡཱ གི་ཧི་ནཱ ཀཱ་མ་བྷོ་གི་ནཱ པུ་ཏྟ་ས་མྦཱ་དྷ་ས་ཡ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ནྟེ་ན ཀཱ་སི་ཀ་ཙ་ནྡ་ནཾ པ་ཙྩ་ནུ་བྷོ་ནྟེ་ན མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ཝི་ལེ་པ་ནཾ དྷཱ་ར་ཡ་ནྟེ་ན ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏཾ སཱ་དི་ཡ་ནྟེ་ན – ཨི་མེ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ, ཨི་མེ ཝཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒཾ ས་མཱ་པ་ནྣཱ’ཏི. སཾ་ཝཱ་སེ་ན ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སཱི་ལཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཉྩ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ན. སཾ་ཝོ་ཧཱ་རེ་ན ཁོ མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སོ་ཙེ་ཡྻཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཏ་ཉྩ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ན. ཨཱ་པ་དཱ་སུ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཐཱ་མོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. སོ ཙ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ན. སཱ་ཀ་ཙྪཱ་ཡ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པ་ཉྙཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སཱ ཙ ཁོ དཱི་གྷེ་ན ཨ་དྡྷུ་ནཱ, ན ཨི་ཏྟ་རཾ; མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ, ནོ ཨ་མ་ན་སི་ཀ་རོ་ཏཱ; པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ, ནོ དུ་པྤ་ཉྙེ་ནཱ’’ཏི.

‘‘ཨེ་ཏེ, བྷ་ནྟེ, མ་མ པུ་རི་སཱ ཙ་རཱ ཨོ་ཙ་ར་ཀཱ ཛ་ན་པ་དཾ ཨོ་ཙ་རི་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་ཧི པ་ཋ་མཾ ཨོ་ཙི་ཎྞཾ ཨ་ཧཾ པ་ཙྪཱ ཨོ་སཱ་པ་ཡི་སྶཱ་མི [ཨོ་ཡཱ་ཡི་སྶཱ་མི (སཱི.), ཨོ་ཧ་ཡི་སྶཱ་མི (སྱཱ. ཀཾ.)]. ཨི་དཱ་ནི ཏེ, བྷ་ནྟེ, ཏཾ ར་ཛོ་ཛ་ལླཾ པ་ཝཱ་ཧེ་ཏྭཱ སུ་ནྷཱ་ཏཱ སུ་ཝི་ལི་ཏྟཱ ཀ་པྤི་ཏ་ཀེ་ས་མ་སྶཱུ ཨོ་དཱ་ཏ་ཝ་ཏྠཱ [ཨོ་དཱ་ཏ་ཝ་ཏྠ་ཝ་ས་ནཱ (སཱི.)] པ་ཉྩ་ཧི ཀཱ་མ་གུ་ཎེ་ཧི ས་མ་པྤི་ཏཱ ས་མ་ངྒཱི་བྷཱུ་ཏཱ པ་རི་ཙཱ་རེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི.

ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཏཱ་ཡཾ ཝེ་ལཱ་ཡཾ ཨི་མཱ གཱ་ཐཱ་ཡོ ཨ་བྷཱ་སི –

‘‘ན ཝ་ཎྞ་རཱུ་པེ་ན ན་རོ སུ་ཛཱ་ནོ,

ན ཝི་སྶ་སེ ཨི་ཏྟ་ར་ད་སྶ་ནེ་ན;

སུ་ས་ཉྙ་ཏཱ་ན་ཉྷི ཝི་ཡ་ཉྫ་ནེ་ན,

ཨ་ས་ཉྙ་ཏཱ ལོ་ཀ་མི་མཾ ཙ་ར་ནྟི.

‘‘པ་ཏི་རཱུ་པ་ཀོ མ་ཏྟི་ཀཱ་ཀུ་ཎྜ་ལོ་ཝ,

ལོ་ཧ་ཌྜྷ་མཱ་སོ་ཝ སུ་ཝ་ཎྞ་ཚ་ནྣོ;

ཙ་ར་ནྟི ལོ་ཀེ [ཨེ་ཀེ (སཱི. པཱི.)] པ་རི་ཝཱ་ར་ཚ་ནྣཱ,

ཨ་ནྟོ ཨ་སུ་དྡྷཱ བ་ཧི སོ་བྷ་མཱ་ནཱ’’ཏི.