༡༠. ཀ་ཎྞ་ཀ་ཏྠ་ལ་སུ་ཏྟཾ
༣༧༥. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་རུ་ཉྙཱ་ཡཾ [ཨུ་ཛུ་ཉྙཱ་ཡཾ (སཱི. པཱི.), ཨུ་ད་ཉྙཱ་ཡཾ (སྱཱ. ཀཾ.)] ཝི་ཧ་ར་ཏི ཀ་ཎྞ་ཀ་ཏྠ་ལེ མི་ག་དཱ་ཡེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨུ་རུ་ཉྙཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ ཧོ་ཏི ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ ཀ་ར་ཎཱི་ཡེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ པུ་རི་སཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ མ་མ ཝ་ཙ་ནེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡཱ་ཧི, ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ – ‘རཱ་ཛཱ, བྷ་ནྟེ, པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡ་ཏི, ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ་ཏཱི’ཏི. ཨེ་ཝ་ཉྩ ཝ་དེ་ཧི – ‘ཨ་ཛྫ ཀི་ར, བྷ་ནྟེ, རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཏྟ་པཱ་ཏ་རཱ་སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶ་ཏཱི’’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’’ཏི ཁོ སོ པུ་རི་སོ ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ སོ པུ་རི་སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘རཱ་ཛཱ, བྷ་ནྟེ, པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡ་ཏི, ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ་ཏི; ཨེ་ཝ་ཉྩ ཝ་དེ་ཏི – ‘ཨ་ཛྫ ཀི་ར བྷ་ནྟེ, རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཏྟ་པཱ་ཏ་རཱ་སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶ་ཏཱི’’’ཏི. ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ སོ་མཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི – ‘‘ཨ་ཛྫ ཀི་ར རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཏྟ་པཱ་ཏ་རཱ་སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ སོ་མཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི རཱ་ཛཱ་ནཾ པ་སེ་ན་དིཾ ཀོ་ས་ལཾ བྷ་ཏྟཱ་བྷི་ཧཱ་རེ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཏེ་ན ཧི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་མྷཱ་ཀ་མྤི ཝ་ཙ་ནེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡཱ་ཧི, ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ – ‘སོ་མཱ ཙ, བྷ་ནྟེ, བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡ་ཏི, ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ་ཏཱི’’’ཏི.
༣༧༦. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཏྟ་པཱ་ཏ་རཱ་སོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སོ་མཱ ཙ, བྷ་ནྟེ, བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡ་ཏི [ཝ་ནྡ་ནྟི (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)], ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི [པུ་ཙྪ་ནྟཱི་ཏི (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)]. ‘‘ཀིཾ པ་ན, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སོ་མཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ཨ་ཉྙཾ དཱུ་ཏཾ ནཱ་ལ་ཏྠུ’’ནྟི? ‘‘ཨ་སྶོ་སུཾ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སོ་མཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི – ‘ཨ་ཛྫ ཀི་ར རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ བྷུ་ཏྟ་པཱ་ཏ་རཱ་སོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ད་སྶ་ནཱ་ཡ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་སྶ་ཏཱི’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ, བྷ་ནྟེ, སོ་མཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི མཾ བྷ་ཏྟཱ་བྷི་ཧཱ་རེ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘ཏེ་ན ཧི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་མྷཱ་ཀ་མྤི ཝ་ཙ་ནེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡཱ་ཧི, ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ – སོ་མཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི བྷ་ག་ཝ་ཏོ པཱ་དེ སི་ར་སཱ ཝ་ནྡ་ཏི, ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷཾ ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐཾ ལ་ཧུ་ཊྛཱ་ནཾ བ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རཾ པུ་ཙྪ་ཏཱི’’’ཏི. ‘‘སུ་ཁི་ནི་ཡོ ཧོ་ནྟུ ཏཱ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སོ་མཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི ས་ཀུ་ལཱ ཙ བྷ་གི་ནཱི’’ཏི.
༣༧༧. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སུ་ཏཾ མེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘ན་ཏྠི སོ ས་མ་ཎོ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ ཡོ ས་བྦ་ཉྙཱུ ས་བྦ་ད་སྶཱ་ཝཱི ཨ་པ་རི་སེ་སཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ པ་ཊི་ཛཱ་ནི་སྶ་ཏི, ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’ཏི. ཡེ ཏེ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ན་ཏྠི སོ ས་མ་ཎོ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ ཡོ ས་བྦ་ཉྙཱུ ས་བྦ་ད་སྶཱ་ཝཱི ཨ་པ་རི་སེ་སཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ པ་ཊི་ཛཱ་ནི་སྶ་ཏི, ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’ཏི; ཀ་ཙྩི ཏེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཝུ་ཏྟ་ཝཱ་དི་ནོ, ན ཙ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི, དྷ་མྨ་སྶ ཙཱ་ནུ་དྷ་མྨཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ནྟི, ན ཙ ཀོ་ཙི ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀོ ཝཱ་དཱ་ནུ་ཝཱ་དོ གཱ་ར་ཡ྄ཧཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི? ‘‘ཡེ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ན་ཏྠི སོ ས་མ་ཎོ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ ཡོ ས་བྦ་ཉྙཱུ ས་བྦ་ད་སྶཱ་ཝཱི ཨ་པ་རི་སེ་སཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ པ་ཊི་ཛཱ་ནི་སྶ་ཏི, ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’ཏི; ན མེ ཏེ ཝུ་ཏྟ་ཝཱ་དི་ནོ, ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི ཙ པ་ན མཾ ཏེ ཨ་ས་ཏཱ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ནཱ’’ཏི.
༣༧༨. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཝི་ཊ་ཊཱུ་བྷཾ སེ་ནཱ་པ་ཏིཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཀོ ནུ ཁོ, སེ་ནཱ་པ་ཏི, ཨི་མཾ ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུཾ རཱ་ཛ་ནྟེ་པུ་རེ ཨ་བྦྷུ་དཱ་ཧཱ་སཱི’’ཏི? ‘‘ས་ཉྫ་ཡོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨཱ་ཀཱ་ས་གོ་ཏྟོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ པུ་རི་སཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨེ་ཧི ཏྭཾ, ཨ་མྦྷོ པུ་རི་ས, མ་མ ཝ་ཙ་ནེ་ན ས་ཉྫ་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཨཱ་ཀཱ་ས་གོ་ཏྟཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་ཧི – ‘རཱ་ཛཱ ཏཾ, བྷ་ནྟེ, པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏཱི’’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, དེ་ཝཱ’’ཏི ཁོ སོ པུ་རི་སོ ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ པ་ཊི་སྶུ་ཏྭཱ ཡེ་ན ས་ཉྫ་ཡོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨཱ་ཀཱ་ས་གོ་ཏྟོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ས་ཉྫ་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཨཱ་ཀཱ་ས་གོ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘རཱ་ཛཱ ཏཾ, བྷ་ནྟེ, པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨཱ་མ་ནྟེ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སི་ཡཱ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨ་ཉྙ་དེ་ཝ ཀི་ཉྩི ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ, ཏ་ཉྩ ཛ་ནོ ཨ་ཉྙ་ཐཱ་པི པ་ཙྩཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ [པ་ཙྩཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻཱ་ཏི, ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི མ་ཧཱ་རཱ་ཛ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ་ཏི (སཱི.)]. ཡ་ཐཱ ཀ་ཐཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་ཏི ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ ཁོ ཨ་ཧཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨ་བྷི་ཛཱ་ནཱ་མི ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ – ‘ན་ཏྠི སོ ས་མ་ཎོ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ ཡོ ས་ཀི་དེ་ཝ ས་བྦཾ ཉ་སྶ་ཏི, ས་བྦཾ ད་ཀྑི་ཏི, ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’’’ཏི. ‘‘ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཧ; ས་ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཧ – ‘ན་ཏྠི སོ ས་མ་ཎོ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ ཡོ ས་ཀི་དེ་ཝ ས་བྦཾ ཉ་སྶ་ཏི, ས་བྦཾ ད་ཀྑི་ཏི, ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’’’ཏི. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷ་ནྟེ, ཝ་ཎྞཱ – ཁ་ཏྟི་ཡཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ཝེ་སྶཱ, སུ་དྡཱ. ཨི་མེ་སཾ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཝ་ཎྞཱ་ནཾ སི་ཡཱ ཝི་སེ་སོ སི་ཡཱ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ’’ནྟི? ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཝ་ཎྞཱ – ཁ་ཏྟི་ཡཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ཝེ་སྶཱ, སུ་དྡཱ. ཨི་མེ་སཾ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཝ་ཎྞཱ་ནཾ དྭེ ཝ་ཎྞཱ ཨ་གྒ་མ་ཀྑཱ་ཡ་ནྟི – ཁ་ཏྟི་ཡཱ ཙ བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ ཙ – ཡ་དི་དཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་ད་ན་པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་ན་ཨ་ཉྫ་ལི་ཀ་མྨ་སཱ་མཱི་ཙི་ཀ་མྨཱ་ནཱི’’ཏི [སཱ་མི་ཙི་ཀ་མྨཱ་ན་ནྟི (སཱི.)]. ‘‘ནཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨི་ཀཾ པུ་ཙྪཱ་མི; ས་མྤ་རཱ་ཡི་ཀཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ པུ་ཙྪཱ་མི. ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷ་ནྟེ, ཝ་ཎྞཱ – ཁ་ཏྟི་ཡཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ཝེ་སྶཱ, སུ་དྡཱ. ཨི་མེ་སཾ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཝ་ཎྞཱ་ནཾ སི་ཡཱ ཝི་སེ་སོ སི་ཡཱ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ’’ནྟི?
༣༧༩. ‘‘པ་ཉྩི་མཱ་ནི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པ་དྷཱ་ནི་ཡ་ངྒཱ་ནི. ཀ་ཏ་མཱ་ནི པ་ཉྩ? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྷི་ཀྑུ ས་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་དྡ་ཧ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ བོ་དྷིཾ – ‘ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ’ཏི; ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷོ ཧོ་ཏི ཨ་པྤཱ་ཏ་ངྐོ ས་མ་ཝེ་པཱ་ཀི་ནི་ཡཱ ག་ཧ་ཎི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ནཱ་ཏི་སཱི་ཏཱ་ཡ ནཱ་ཙྩུ་ཎྷཱ་ཡ མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ་ཡ པ་དྷཱ་ན་ཀྑ་མཱ་ཡ; ཨ་ས་ཋོ ཧོ་ཏི ཨ་མཱ་ཡཱ་ཝཱི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ ཨཱ་ཝི་ཀ་ཏྟཱ ས་ཏྠ་རི ཝཱ ཝི་ཉྙཱུ་སུ ཝཱ ས་བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི་སུ; ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ, ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་ཡ, ཐཱ་མ་ཝཱ ད་ལ༹ྷ་པ་ར་ཀྐ་མོ ཨ་ནི་ཀྑི་ཏྟ་དྷུ་རོ ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ; པ་ཉྙ་ཝཱ ཧོ་ཏི ཨུ་ད་ཡ་ཏྠ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཡ ས་མྨཱ་དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ – ཨི་མཱ་ནི ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པ་ཉྩ པ་དྷཱ་ནི་ཡ་ངྒཱ་ནི. ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཝ་ཎྞཱ – ཁ་ཏྟི་ཡཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ཝེ་སྶཱ, སུ་དྡཱ. ཏེ ཙ་སྶུ ཨི་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི པ་དྷཱ་ནི་ཡ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ; ཨེ་ཏྠ པ་ན ནེ་སཾ ཨ་སྶ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷ་ནྟེ, ཝ་ཎྞཱ – ཁ་ཏྟི་ཡཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ཝེ་སྶཱ, སུ་དྡཱ. ཏེ ཙ་སྶུ ཨི་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི པ་དྷཱ་ནི་ཡ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ; ཨེ་ཏྠ པ་ན ནེ་སཾ, བྷ་ནྟེ, སི་ཡཱ ཝི་སེ་སོ སི་ཡཱ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ’’ནྟི? ‘‘ཨེ་ཏྠ ཁོ ནེ་སཱ་ཧཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པ་དྷཱ་ན་ཝེ་མ་ཏྟ་ཏཾ ཝ་དཱ་མི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི་སྶུ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, དྭེ ཧ་ཏྠི་ད་མྨཱ ཝཱ ཨ་སྶ་ད་མྨཱ ཝཱ གོ་ད་མྨཱ ཝཱ སུ་ད་ནྟཱ སུ་ཝི་ནཱི་ཏཱ, དྭེ ཧ་ཏྠི་ད་མྨཱ ཝཱ ཨ་སྶ་ད་མྨཱ ཝཱ གོ་ད་མྨཱ ཝཱ ཨ་ད་ནྟཱ ཨ་ཝི་ནཱི་ཏཱ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡེ ཏེ དྭེ ཧ་ཏྠི་ད་མྨཱ ཝཱ ཨ་སྶ་ད་མྨཱ ཝཱ གོ་ད་མྨཱ ཝཱ སུ་ད་ནྟཱ སུ་ཝི་ནཱི་ཏཱ, ཨ་པི ནུ ཏེ ད་ནྟཱ་ཝ ད་ནྟ་ཀཱ་ར་ཎཾ ག་ཙྪེ་ཡྻུཾ, ད་ནྟཱ་ཝ ད་ནྟ་བྷཱུ་མིཾ ས་མྤཱ་པུ་ཎེ་ཡྻུ’’ནྟི? ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཡེ པ་ན ཏེ དྭེ ཧ་ཏྠི་ད་མྨཱ ཝཱ ཨ་སྶ་ད་མྨཱ ཝཱ གོ་ད་མྨཱ ཝཱ ཨ་ད་ནྟཱ ཨ་ཝི་ནཱི་ཏཱ, ཨ་པི ནུ ཏེ ཨ་ད་ནྟཱ་ཝ ད་ནྟ་ཀཱ་ར་ཎཾ ག་ཙྪེ་ཡྻུཾ, ཨ་ད་ནྟཱ་ཝ ད་ནྟ་བྷཱུ་མིཾ ས་མྤཱ་པུ་ཎེ་ཡྻུཾ, སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཏེ དྭེ ཧ་ཏྠི་ད་མྨཱ ཝཱ ཨ་སྶ་ད་མྨཱ ཝཱ གོ་ད་མྨཱ ཝཱ སུ་ད་ནྟཱ སུ་ཝི་ནཱི་ཏཱ’’ཏི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡཾ ཏཾ ས་དྡྷེ་ན པ་ཏྟ་བྦཾ ཨ་པྤཱ་བཱ་དྷེ་ན ཨ་ས་ཋེ་ན ཨ་མཱ་ཡཱ་ཝི་ནཱ ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡེ་ན པ་ཉྙ་ཝ་ཏཱ ཏཾ ཝ་ཏ [ཏཾ ཏ་ཐཱ སོ (ཀ.)] ཨ་སྶ་དྡྷོ བ་ཧྭཱ་བཱ་དྷོ ས་ཋོ མཱ་ཡཱ་ཝཱི ཀུ་སཱི་ཏོ དུ་པྤ་ཉྙོ པཱ་པུ་ཎི་སྶ་ཏཱི་ཏི – ནེ་ཏཾ ཋཱ་ནཾ ཝི་ཛྫ་ཏཱི’’ཏི.
༣༨༠. ‘‘ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཧ; ས་ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཧ. ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, བྷ་ནྟེ, ཝ་ཎྞཱ – ཁ་ཏྟི་ཡཱ, བྲཱ་ཧྨ་ཎཱ, ཝེ་སྶཱ, སུ་དྡཱ. ཏེ ཙ་སྶུ ཨི་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི པ་དྷཱ་ནི་ཡ་ངྒེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཏེ ཙ་སྶུ ས་མྨ་པྤ་དྷཱ་ནཱ; ཨེ་ཏྠ པ་ན ནེ་སཾ, བྷ་ནྟེ, སི་ཡཱ ཝི་སེ་སོ སི་ཡཱ ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎ’’ནྟི? ‘‘ཨེ་ཏྠ ཁོ [ཨེ་ཏྠ ཁོ པ་ན (སཱི.)] ནེ་སཱ་ཧཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ན ཀི་ཉྩི ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཝ་དཱ་མི – ཡ་དི་དཾ ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་མུ་ཏྟིཾ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, པུ་རི་སོ སུ་ཀྑཾ སཱ་ཀ་ཀ་ཊྛཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་གྒིཾ ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟེ་ཡྻ, ཏེ་ཛོ པཱ་ཏུ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨ་ཐཱ་པ་རོ པུ་རི་སོ སུ་ཀྑཾ སཱ་ལ་ཀ་ཊྛཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་གྒིཾ ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟེ་ཡྻ, ཏེ་ཛོ པཱ་ཏུ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨ་ཐཱ་པ་རོ པུ་རི་སོ སུ་ཀྑཾ ཨ་མྦ་ཀ་ཊྛཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་གྒིཾ ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟེ་ཡྻ, ཏེ་ཛོ པཱ་ཏུ་ཀ་རེ་ཡྻ; ཨ་ཐཱ་པ་རོ པུ་རི་སོ སུ་ཀྑཾ ཨུ་དུ་མྦ་ར་ཀ་ཊྛཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨ་གྒིཾ ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟེ་ཡྻ, ཏེ་ཛོ པཱ་ཏུ་ཀ་རེ་ཡྻ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སི་ཡཱ ནུ ཁོ ཏེ་སཾ ཨ་གྒཱི་ནཾ ནཱ་ནཱ་དཱ་རུ་ཏོ ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟཱ་ནཾ ཀི་ཉྩི ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཨ་ཙྩི་ཡཱ ཝཱ ཨ་ཙྩིཾ, ཝ་ཎྞེ་ན ཝཱ ཝ་ཎྞཾ, ཨཱ་བྷཱ་ཡ ཝཱ ཨཱ་བྷ’’ནྟི? ‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཡཾ ཏཾ ཏེ་ཛཾ ཝཱི་རི་ཡཱ ནི་མྨ་ཐི་ཏཾ པ་དྷཱ་ནཱ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟཾ [ཝི་རི་ཡཾ ནི་པྥ་ར་ཏི, ཏཾ པ་ཙྪཱ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟཾ (སཱི.)], ནཱ་ཧཾ ཏ་ཏྠ ཀི་ཉྩི ནཱ་ནཱ་ཀ་ར་ཎཾ ཝ་དཱ་མི – ཡ་དི་དཾ ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ ཝི་མུ་ཏྟི’’ནྟི. ‘‘ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཧ; ས་ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨཱ་ཧ. ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཏྠི དེ་ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཀིཾ པ་ན ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་སི – ‘ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཏྠི དེ་ཝཱ’’’ཏི? ‘‘ཡ་དི ཝཱ ཏེ, བྷ་ནྟེ, དེ་ཝཱ ཨཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཡ་དི ཝཱ ཨ་ནཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ’’? ‘‘ཡེ ཏེ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, དེ་ཝཱ ས་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷཱ ཏེ དེ་ཝཱ ཨཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ, ཡེ ཏེ དེ་ཝཱ ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷཱ ཏེ དེ་ཝཱ ཨ་ནཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟ’’ནྟི.
༣༨༡. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཝི་ཊྚཱུ་བྷོ སེ་ནཱ་པ་ཏི བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཡེ ཏེ, བྷ་ནྟེ, དེ་ཝཱ ས་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷཱ ཨཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཏེ དེ་ཝཱ, ཡེ ཏེ དེ་ཝཱ ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷཱ ཨ་ནཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཏེ དེ་ཝེ ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་སྶ་ནྟི ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་སྶ་ནྟི ཝཱ’’ཏི?
ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་ན་ནྡ་སྶ ཨེ་ཏ་ད་ཧོ་སི – ‘‘ཨ་ཡཾ ཁོ ཝི་ཊ་ཊཱུ་བྷོ སེ་ནཱ་པ་ཏི ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ པུ་ཏྟོ; ཨ་ཧཾ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པུ་ཏྟོ. ཨ་ཡཾ ཁོ ཀཱ་ལོ ཡཾ པུ་ཏྟོ པུ་ཏྟེ་ན མ་ནྟེ་ཡྻཱ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཝི་ཊ་ཊཱུ་བྷཾ སེ་ནཱ་པ་ཏིཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཏེ་ན ཧི, སེ་ནཱ་པ་ཏི, ཏཾ ཡེ་ཝེ་ཏྠ པ་ཊི་པུ་ཙྪི་སྶཱ་མི; ཡ་ཐཱ ཏེ ཁ་མེ་ཡྻ ཏ་ཐཱ ནཾ བྱཱ་ཀ་རེ་ཡྻཱ་སི. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སེ་ནཱ་པ་ཏི, ཡཱ་ཝ་ཏཱ ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ ཝི་ཛི་ཏཾ ཡ་ཏྠ ཙ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨི་སྶ་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཙྩཾ ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏི, པ་ཧོ་ཏི ཏ་ཏྠ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཡཱ་ཝ་ཏཱ, བྷོ, ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ ཝི་ཛི་ཏཾ ཡ་ཏྠ ཙ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ཨི་སྶ་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཙྩཾ ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏི, པ་ཧོ་ཏི ཏ་ཏྠ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝཱ’’ཏི.
‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སེ་ནཱ་པ་ཏི, ཡཱ་ཝ་ཏཱ ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ ཨ་ཝི་ཛི་ཏཾ ཡ་ཏྠ ཙ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ན ཨི་སྶ་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཙྩཾ ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏི, ཏ་ཏྠ པ་ཧོ་ཏི རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཡཱ་ཝ་ཏཱ, བྷོ, ར་ཉྙོ པ་སེ་ན་དི་སྶ ཀོ་ས་ལ་སྶ ཨ་ཝི་ཛི་ཏཾ ཡ་ཏྠ ཙ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ན ཨི་སྶ་རི་ཡཱ་དྷི་པ་ཙྩཾ ར་ཛྫཾ ཀཱ་རེ་ཏི, ན ཏ་ཏྠ པ་ཧོ་ཏི རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ས་མ་ཎཾ ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཝཱ པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་པུ་ཉྙ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡ་ཝ་ནྟཾ ཝཱ ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝཱ’’ཏི.
‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སེ་ནཱ་པ་ཏི, སུ་ཏཱ ཏེ དེ་ཝཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷོ. སུ་ཏཱ མེ དེ་ཝཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཱ. ཨི་དྷཱ་པི བྷོ་ཏཱ ར་ཉྙཱ པ་སེ་ན་དི་ནཱ ཀོ་ས་ལེ་ན སུ་ཏཱ དེ་ཝཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཱ’’ཏི. ‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, སེ་ནཱ་པ་ཏི, པ་ཧོ་ཏི རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ དེ་ཝེ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སེ ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་ཏུཾ ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་ཏུཾ ཝཱ’’ཏི? ‘‘ད་སྶ་ན་མྤི, བྷོ, རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ དེ་ཝེ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སེ ན་པྤ་ཧོ་ཏི, ཀུ་ཏོ པ་ན ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་སྶ་ཏི ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་སྶ་ཏི ཝཱ’’ཏི? ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, སེ་ནཱ་པ་ཏི, ཡེ ཏེ དེ་ཝཱ ས་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷཱ ཨཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཏེ དེ་ཝཱ, ཡེ ཏེ དེ་ཝཱ ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷཱ ཨ་ནཱ་ག་ནྟཱ་རོ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ ཏེ དེ་ཝེ ད་སྶ་ནཱ་ཡ་པི ན་པྤ་ཧོ་ནྟི; ཀུ་ཏོ པ་ན ཏ་མྷཱ ཋཱ་ནཱ ཙཱ་ཝེ་སྶ་ནྟི ཝཱ པ་བྦཱ་ཛེ་སྶ་ནྟི ཝཱ’’ཏི?
༣༨༢. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀོ་ནཱ་མོ ཨ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑཱུ’’ཏི? ‘‘ཨཱ་ན་ནྡོ ནཱ་མ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’’ཏི. ‘‘ཨཱ་ན་ནྡོ ཝ་ཏ, བྷོ, ཨཱ་ན་ནྡ་རཱུ་པོ ཝ་ཏ, བྷོ! ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཨཱ་ཧ; ས་ཧེ་ཏུ་རཱུ་པཾ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཨཱ་ཧ. ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཏྠི བྲ་ཧྨཱ’’ཏི? ‘‘ཀིཾ པ་ན ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་སི – ‘ཀིཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཏྠི བྲ་ཧྨཱ’’’ཏི? ‘‘ཡ་དི ཝཱ སོ, བྷ་ནྟེ, བྲ་ཧྨཱ ཨཱ་ག་ནྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ, ཡ་དི ཝཱ ཨ་ནཱ་ག་ནྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟ’’ནྟི? ‘‘ཡོ སོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྲ་ཧྨཱ ས་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷོ སོ བྲ་ཧྨཱ ཨཱ་ག་ནྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟཾ, ཡོ སོ བྲ་ཧྨཱ ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷོ སོ བྲ་ཧྨཱ ཨ་ནཱ་ག་ནྟཱ ཨི་ཏྠ་ཏྟ’’ནྟི. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ རཱ་ཛཱ་ནཾ པ་སེ་ན་དིཾ ཀོ་ས་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ས་ཉྫ་ཡོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨཱ་ཀཱ་ས་གོ་ཏྟོ ཨཱ་ག་ཏོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ ས་ཉྫ་ཡཾ བྲཱ་ཧྨ་ཎཾ ཨཱ་ཀཱ་ས་གོ་ཏྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀོ ནུ ཁོ, བྲཱ་ཧྨ་ཎ, ཨི་མཾ ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུཾ རཱ་ཛ་ནྟེ་པུ་རེ ཨ་བྦྷུ་དཱ་ཧཱ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཝི་ཊ་ཊཱུ་བྷོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, སེ་ནཱ་པ་ཏཱི’’ཏི. ཝི་ཊ་ཊཱུ་བྷོ སེ་ནཱ་པ་ཏི ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘‘ས་ཉྫ་ཡོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཨཱ་ཀཱ་ས་གོ་ཏྟོ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ པུ་རི་སོ རཱ་ཛཱ་ནཾ པ་སེ་ན་དིཾ ཀོ་ས་ལཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཡཱ་ན་ཀཱ་ལོ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་པུ་ཙྪི་མྷཱ, ས་བྦ་ཉྙུ་ཏཾ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀཱ་སི; ཏ་ཉྩ པ་ན་མྷཱ་ཀཾ རུ་ཙྩ་ཏི ཙེ་ཝ ཁ་མ་ཏི ཙ, ཏེ་ན ཙ་མྷཱ ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ. ཙཱ་ཏུ་ཝ་ཎྞི་སུ་དྡྷིཾ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་པུ་ཙྪི་མྷཱ, ཙཱ་ཏུ་ཝ་ཎྞི་སུ་དྡྷིཾ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀཱ་སི; ཏ་ཉྩ པ་ན་མྷཱ་ཀཾ རུ་ཙྩ་ཏི ཙེ་ཝ ཁ་མ་ཏི ཙ, ཏེ་ན ཙ་མྷཱ ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ. ཨ་དྷི་དེ་ཝེ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་པུ་ཙྪི་མྷཱ, ཨ་དྷི་དེ་ཝེ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀཱ་སི; ཏ་ཉྩ པ་ན་མྷཱ་ཀཾ རུ་ཙྩ་ཏི ཙེ་ཝ ཁ་མ་ཏི ཙ, ཏེ་ན ཙ་མྷཱ ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ. ཨ་དྷི་བྲ་ཧྨཱ་ནཾ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་པུ་ཙྪི་མྷཱ, ཨ་དྷི་བྲ་ཧྨཱ་ནཾ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀཱ་སི; ཏ་ཉྩ པ་ན་མྷཱ་ཀཾ རུ་ཙྩ་ཏི ཙེ་ཝ ཁ་མ་ཏི ཙ, ཏེ་ན ཙ་མྷཱ ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ. ཡཾ ཡ་དེ་ཝ ཙ མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་པུ་ཙྪི་མྷཱ ཏཾ ཏ་དེ་ཝ བྷ་ག་ཝཱ བྱཱ་ཀཱ་སི; ཏ་ཉྩ པ་ན་མྷཱ་ཀཾ རུ་ཙྩ་ཏི ཙེ་ཝ ཁ་མ་ཏི ཙ, ཏེ་ན ཙ་མྷཱ ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ. ཧ་ནྡ, ཙ དཱ་ནི མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ག་ཙྪཱ་མ; བ་ཧུ་ཀི་ཙྩཱ མ་ཡཾ བ་ཧུ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཡ་སྶ་དཱ་ནི ཏྭཾ, མ་ཧཱ་རཱ་ཛ, ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་སཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ རཱ་ཛཱ པ་སེ་ན་དི ཀོ་ས་ལོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མཱི་ཏི.
ཀ་ཎྞ་ཀ་ཏྠ་ལ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ད་ས་མཾ.
རཱ་ཛ་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ ཙ་ཏུ་ཏྠོ.