ན་མོ ཏ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་ར་ཧ་ཏོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་སྶ
མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ནི་ཀཱ་ཡེ
མ་ཛ྄ཛྷི་མ་པ་ཎྞཱ་ས་པཱ་ལི༹
༡. ག་ཧ་པ་ཏི་ཝ་གྒོ
༡. ཀ་ནྡ་ར་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཙ་མྤཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ག་གྒ་རཱ་ཡ པོ་ཀྑ་ར་ཎི་ཡཱ ཏཱི་རེ མ་ཧ་ཏཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ས་དྡྷིཾ. ཨ་ཐ ཁོ པེ་སྶོ [པེ་ཡོ (ཀ.)] ཙ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ ཀ་ནྡ་ར་ཀོ ཙ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པེ་སྶོ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཀ་ནྡ་ར་ཀོ པ་ན པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ [སཱ་རཱ་ཎཱི་ཡཾ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ པཱི.)] ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏོ ཁོ ཀ་ནྡ་ར་ཀོ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀོ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱུ་ཏཾ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱུ་ཏཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ཨ་ནུ་ཝི་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ བྷོ་ཏཱ གོ་ཏ་མེ་ན ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ པ་ཊི་པཱ་དི་ཏོ! ཡེ་པི ཏེ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཨ་ཧེ་སུཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཏེ་པི བྷ་ག་ཝ་ནྟོ ཨེ་ཏ་པ་ར་མཾ་ཡེ་ཝ ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པ་ཊི་པཱ་དེ་སུཾ – སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨེ་ཏ་ར་ཧི བྷོ་ཏཱ གོ་ཏ་མེ་ན ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ པ་ཊི་པཱ་དི་ཏོ. ཡེ་པི ཏེ, བྷོ གོ་ཏ་མ, བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཏེ་པི བྷ་ག་ཝ་ནྟོ ཨེ་ཏ་པ་ར་མཾ་ཡེ་ཝ ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པ་ཊི་པཱ་དེ་སྶ་ནྟི – སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨེ་ཏ་ར་ཧི བྷོ་ཏཱ གོ་ཏ་མེ་ན ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ པ་ཊི་པཱ་དི་ཏོ’’ཏི.
༢. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ, ཀ་ནྡ་ར་ཀ, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ, ཀ་ནྡ་ར་ཀ. ཡེ་པི ཏེ, ཀ་ནྡ་ར་ཀ, ཨ་ཧེ་སུཾ ཨ་ཏཱི་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཏེ་པི བྷ་ག་ཝ་ནྟོ ཨེ་ཏ་པ་ར་མཾ་ཡེ་ཝ ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པ་ཊི་པཱ་དེ་སུཾ – སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨེ་ཏ་ར་ཧི མ་ཡཱ ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ པ་ཊི་པཱ་དི་ཏོ. ཡེ་པི ཏེ, ཀ་ནྡ་ར་ཀ, བྷ་ཝི་སྶ་ནྟི ཨ་ནཱ་ག་ཏ་མ་དྡྷཱ་ནཾ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཏེ་པི བྷ་ག་ཝ་ནྟོ ཨེ་ཏ་པ་ར་མཾ་ཡེ་ཝ ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ པ་ཊི་པཱ་དེ་སྶ་ནྟི – སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ཨེ་ཏ་ར་ཧི མ་ཡཱ ས་མྨཱ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ པ་ཊི་པཱ་དི་ཏོ.
‘‘ས་ནྟི ཧི, ཀ་ནྡ་ར་ཀ, བྷི་ཀྑཱུ ཨི་མ་སྨིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ ཨ་ར་ཧ་ནྟོ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝཱ ཝུ་སི་ཏ་ཝ་ནྟོ ཀ་ཏ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ ཨོ་ཧི་ཏ་བྷཱ་རཱ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟ་ས་ད་ཏྠཱ པ་རི་ཀྑཱི་ཎ་བྷ་ཝ་སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ ས་མྨ་ད་ཉྙཱ ཝི་མུ་ཏྟཱ. ས་ནྟི ཧི, ཀ་ནྡ་ར་ཀ, བྷི་ཀྑཱུ ཨི་མ་སྨིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ སེ་ཀྑཱ ས་ནྟ་ཏ་སཱི་ལཱ ས་ནྟ་ཏ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ནི་པ་ཀཱ ནི་པ་ཀ་ཝུ་ཏྟི་ནོ; ཏེ ཙ་ཏཱུ་སུ [ནི་པ་ཀ་ཝུ་ཏྟི་ནོ ཙ་ཏཱུ་སུ (སཱི.)] ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ་སུ སུ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟཱ [སུ་པ་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟཱ (སཱི. པཱི. ཀ.)] ཝི་ཧ་ར་ནྟི. ཀ་ཏ་མེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ? ཨི་དྷ, ཀ་ནྡ་ར་ཀ, བྷི་ཀྑུ ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ; ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ; ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ; དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཏཱ་པཱི ས་མྤ་ཛཱ་ནོ ས་ཏི་མཱ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶ’’ནྟི.
༣. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, པེ་སྶོ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ! ཡཱ་ཝ སུ་པ་ཉྙ་ཏྟཱ ཙི་མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཝི་སུ་དྡྷི་ཡཱ སོ་ཀ་པ་རི་དེ་ཝཱ་ནཾ [སོ་ཀ་པ་རི་དྡ་ཝཱ་ནཾ (སཱི. པཱི.)] ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཱ་ཡ དུ་ཀྑ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ་ཡ ཉཱ་ཡ་སྶ ཨ་དྷི་ག་མཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ན་སྶ ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ་ཡ. མ་ཡ་མྤི ཧི, བྷ་ནྟེ, གི་ཧཱི ཨོ་དཱ་ཏ་ཝ་ས་ནཱ ཀཱ་ལེ་ན ཀཱ་ལཾ ཨི་མེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནེ་སུ སུ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟཱ ཝི་ཧ་རཱ་མ. ཨི་དྷ མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཀཱ་ཡེ ཀཱ་ཡཱ་ནུ་པ་སྶི་ནོ ཝི་ཧ་རཱ་མ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ ས་མྤ་ཛཱ་ནཱ ས་ཏི་མ་ནྟོ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ; ཝེ་ད་ནཱ་སུ ཝེ་ད་ནཱ་ནུ་པ་སྶི་ནོ ཝི་ཧ་རཱ་མ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ ས་མྤ་ཛཱ་ནཱ ས་ཏི་མ་ནྟོ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ; ཙི་ཏྟེ ཙི་ཏྟཱ་ནུ་པ་སྶི་ནོ ཝི་ཧ་རཱ་མ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ ས་མྤ་ཛཱ་ནཱ ས་ཏི་མ་ནྟོ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ; དྷ་མྨེ་སུ དྷ་མྨཱ་ནུ་པ་སྶི་ནོ ཝི་ཧ་རཱ་མ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ ས་མྤ་ཛཱ་ནཱ ས་ཏི་མ་ནྟོ, ཝི་ནེ་ཡྻ ལོ་ཀེ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཾ. ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ! ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ མ་ནུ་སྶ་ག་ཧ་ནེ ཨེ་ཝཾ མ་ནུ་སྶ་ཀ་ས་ཊེ ཨེ་ཝཾ མ་ནུ་སྶ་སཱ་ཋེ་ཡྻེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཧི་ཏཱ་ཧི་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི. ག་ཧ་ན་ཉྷེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ཡ་དི་དཾ མ་ནུ་སྶཱ; ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཀ་ཉྷེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ཡ་དི་དཾ པ་ས་ཝོ. ཨ་ཧ་ཉྷི, བྷ་ནྟེ, པ་ཧོ་མི ཧ་ཏྠི་ད་མྨཾ སཱ་རེ་ཏུཾ. ཡཱ་ཝ་ཏ་ཀེ་ན ཨ་ནྟ་རེ་ན ཙ་མྤཾ ག་ཏཱ་ག་ཏཾ ཀ་རི་སྶ་ཏི ས་བྦཱ་ནི ཏཱ་ནི སཱ་ཋེ་ཡྻཱ་ནི ཀཱུ་ཊེ་ཡྻཱ་ནི ཝ་ངྐེ་ཡྻཱ་ནི ཛི་མྷེ་ཡྻཱ་ནི པཱ་ཏུ་ཀ་རི་སྶ་ཏི. ཨ་མྷཱ་ཀཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, དཱ་སཱ་ཏི ཝཱ པེ་སྶཱ་ཏི ཝཱ ཀ་མྨ་ཀ་རཱ་ཏི ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཝ ཀཱ་ཡེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ནྟི ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཝ ཝཱ་ཙཱ་ཡ ཨ་ཉྙ་ཐཱ་ཝ ནེ་སཾ ཙི་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ! ཡཱ་ཝ་ཉྩི་དཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཝཾ མ་ནུ་སྶ་ག་ཧ་ནེ ཨེ་ཝཾ མ་ནུ་སྶ་ཀ་ས་ཊེ ཨེ་ཝཾ མ་ནུ་སྶ་སཱ་ཋེ་ཡྻེ ཝ་ཏྟ་མཱ་ནེ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཧི་ཏཱ་ཧི་ཏཾ ཛཱ་ནཱ་ཏི. ག་ཧ་ན་ཉྷེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ཡ་དི་དཾ མ་ནུ་སྶཱ; ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཀ་ཉྷེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ཡ་དི་དཾ པ་ས་ཝོ’’ཏི.
༤. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ, པེ་སྶ, ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ, པེ་སྶ. ག་ཧ་ན་ཉྷེ་ཏཾ, པེ་སྶ, ཡ་དི་དཾ མ་ནུ་སྶཱ; ཨུ་ཏྟཱ་ན་ཀ་ཉྷེ་ཏཾ, པེ་སྶ, ཡ་དི་དཾ པ་ས་ཝོ. ཙ་ཏྟཱ་རོ་མེ, པེ་སྶ, པུ་གྒ་ལཱ ས་ནྟོ སཾ་ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ ལོ་ཀ་སྨིཾ. ཀ་ཏ་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ? ཨི་དྷ, པེ་སྶ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཧོ་ཏི ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ; ཨི་དྷ པ་ན, པེ་སྶ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ནྟ་པོ ཧོ་ཏི པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ; ཨི་དྷ པ་ན, པེ་སྶ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཙ ཧོ་ཏི ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, པ་ར་ནྟ་པོ ཙ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ; ཨི་དྷ པ་ན, པེ་སྶ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཧོ་ཏི ནཱ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ན པ་ར་ནྟ་པོ ན པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ. སོ ཨ་ན་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་པ་ར་ནྟ་པོ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ནི་ཙྪཱ་ཏོ ནི་བྦུ་ཏོ སཱི་ཏཱི་བྷཱུ་ཏོ [སཱི་ཏི་བྷཱུ་ཏོ (སཱི. པཱི. ཀ.)] སུ་ཁ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་མེ་སཾ, པེ་སྶ, ཙ་ཏུ་ནྣཾ པུ་གྒ་ལཱ་ནཾ ཀ་ཏ་མོ ཏེ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘ཡྭཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, ཨ་ཡཾ མེ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷེ་ཏི. ཡོ་པཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ནྟ་པོ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, ཨ་ཡ་མྤི མེ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷེ་ཏི. ཡོ་པཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཙ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ པ་ར་ནྟ་པོ ཙ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, ཨ་ཡ་མྤི མེ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷེ་ཏི. ཡོ ཙ ཁོ ཨ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ་ཏྟ་ནྟ་པོ ནཱ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ན པ་ར་ནྟ་པོ ན པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, སོ ཨ་ན་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་པ་ར་ནྟ་པོ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ནི་ཙྪཱ་ཏོ ནི་བྦུ་ཏོ སཱི་ཏཱི་བྷཱུ་ཏོ སུ་ཁ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨ་ཡ་མེ་ཝ [ཨ་ཡཾ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] མེ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏཱི’’ཏི.
༥. ‘‘ཀ་སྨཱ པ་ན ཏེ, པེ་སྶ, ཨི་མེ ཏ་ཡོ པུ་གྒ་ལཱ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷེ་ནྟཱི’’ཏི? ‘‘ཡྭཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ སོ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ སུ་ཁ་ཀཱ་མཾ དུ་ཀྑ་པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལཾ ཨཱ་ཏཱ་པེ་ཏི པ་རི་ཏཱ་པེ་ཏི – ཨི་མི་ནཱ མེ ཨ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷེ་ཏི. ཡོ་པཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ནྟ་པོ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ སོ པ་རཾ སུ་ཁ་ཀཱ་མཾ དུ་ཀྑ་པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལཾ ཨཱ་ཏཱ་པེ་ཏི པ་རི་ཏཱ་པེ་ཏི – ཨི་མི་ནཱ མེ ཨ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷེ་ཏི. ཡོ་པཱ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཙ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ པ་ར་ནྟ་པོ ཙ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ སོ ཨ་ཏྟཱ་ན་ཉྩ པ་ར་ཉྩ སུ་ཁ་ཀཱ་མཾ དུ་ཀྑ་པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལཾ [སུ་ཁ་ཀཱ་མེ དུ་ཀྑ་པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལེ (སཱི. པཱི.)] ཨཱ་ཏཱ་པེ་ཏི པ་རི་ཏཱ་པེ་ཏི – ཨི་མི་ནཱ མེ ཨ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ནཱ་རཱ་དྷེ་ཏི. ཡོ ཙ ཁོ ཨ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ་ཏྟ་ནྟ་པོ ནཱ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ན པ་ར་ནྟ་པོ ན པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ སོ ཨ་ན་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་པ་ར་ནྟ་པོ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ནི་ཙྪཱ་ཏོ ནི་བྦུ་ཏོ སཱི་ཏཱི་བྷཱུ་ཏོ སུ་ཁ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ [ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་མི་ནཱ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ཝི་ཧ་ར་ཏི; སོ ཨ་ཏྟཱ་ན་ཉྩ པ་ར་ཉྩ སུ་ཁ་ཀཱ་མཾ དུ་ཀྑ་པ་ཊི་ཀྐཱུ་ལཾ ནེ་ཝ ཨཱ་ཏཱ་པེ་ཏི ན པ་རི་ཏཱ་པེ་ཏི – ཨི་མི་ནཱ [ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨི་མི་ནཱ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] མེ ཨ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ ཙི་ཏྟཾ ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏི. ཧ་ནྡ, ཙ དཱ་ནི མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ག་ཙྪཱ་མ; བ་ཧུ་ཀི་ཙྩཱ མ་ཡཾ བ་ཧུ་ཀ་ར་ཎཱི་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཡ་སྶ་དཱ་ནི ཏྭཾ, པེ་སྶ, ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་སཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ པེ་སྶོ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་མོ་དི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ པ་ཀྐཱ་མི.
༦. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ཙི་ར་པ་ཀྐ་ནྟེ པེ་སྶེ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘པ་ཎྜི་ཏོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པེ་སྶོ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ; མ་ཧཱ་པ་ཉྙོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པེ་སྶོ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ. ས་ཙེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པེ་སྶོ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ མུ་ཧུ་ཏྟཾ ནི་སཱི་དེ་ཡྻ ཡཱ་ཝ་སྶཱ་ཧཾ ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལེ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཝི་བྷ་ཛི་སྶཱ་མི [ཝི་བྷ་ཛཱ་མི (སཱི. པཱི.)], མ་ཧ་ཏཱ ཨ་ཏྠེ་ན སཾ་ཡུ་ཏྟོ ཨ་བྷ་ཝི་སྶ. ཨ་པི ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ་པི པེ་སྶོ ཧ་ཏྠཱ་རོ་ཧ་པུ་ཏྟོ མ་ཧ་ཏཱ ཨ་ཏྠེ་ན སཾ་ཡུ་ཏྟོ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཏ་སྶ, བྷ་ག་ཝཱ, ཀཱ་ལོ, ཨེ་ཏ་སྶ, སུ་ག་ཏ, ཀཱ་ལོ, ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མེ ཙ་ཏྟཱ་རོ པུ་གྒ་ལེ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཝི་བྷ་ཛེ་ཡྻ. བྷ་ག་ཝ་ཏོ སུ་ཏྭཱ བྷི་ཀྑཱུ དྷཱ་རེ་སྶ་ནྟཱི’’ཏི. ‘‘ཏེ་ན ཧི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སུ་ཎཱ་ཐ, སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཐ, བྷཱ་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སུཾ. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
༧. ‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཙེ་ལ་ཀོ ཧོ་ཏི མུ་ཏྟཱ་ཙཱ་རོ ཧ་ཏྠཱ་པ་ལེ་ཁ་ནོ [ཧ་ཏྠཱ་ཝ་ལེ་ཁ་ནོ (སྱཱ. ཀཾ.)] ན་ཨེ་ཧི་བྷ་དྡ་ནྟི་ཀོ ན་ཏི་ཊྛ་བྷ་དྡ་ནྟི་ཀོ [ན་ཨེ་ཧི་བྷ་ད་ནྟི་ཀོ, ན་ཏི་ཊྛ་བྷ་ད་ནྟི་ཀོ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)]; ནཱ་བྷི་ཧ་ཊཾ ན ཨུ་དྡི་སྶ་ཀ་ཏཾ ན ནི་མ་ནྟ་ནཾ སཱ་དི་ཡ་ཏི; སོ ན ཀུ་མྦྷི་མུ་ཁཱ པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི ན ཀ་ལོ༹་པི་མུ་ཁཱ [ཁ་ལོ༹་པི་མུ་ཁོ (སཱི.)] པ་ཊི་གྒ་ཎྷཱ་ཏི ན ཨེ་ལ༹་ཀ་མ་ནྟ་རཾ ན ད་ཎྜ་མ་ནྟ་རཾ ན མུ་ས་ལ་མ་ནྟ་རཾ ན དྭི་ནྣཾ བྷུ་ཉྫ་མཱ་ནཱ་ནཾ ན ག་བྦྷི་ནི་ཡཱ ན པཱ་ཡ་མཱ་ནཱ་ཡ ན པུ་རི་ས་ནྟ་ར་ག་ཏཱ་ཡ ན ས་ངྐི་ཏྟཱི་སུ ན ཡ་ཏྠ སཱ ཨུ་པ་ཊྛི་ཏོ ཧོ་ཏི ན ཡ་ཏྠ མ་ཀྑི་ཀཱ ས་ཎྜ་ས་ཎྜ་ཙཱ་རི་ནཱི; ན མ་ཙྪཾ ན མཾ་སཾ ན སུ་རཾ ན མེ་ར་ཡཾ ན ཐུ་སོ་ད་ཀཾ པི་ཝ་ཏི. སོ ཨེ་ཀཱ་གཱ་རི་ཀོ ཝཱ ཧོ་ཏི ཨེ་ཀཱ་ལོ་པི་ཀོ, དྭཱ་གཱ་རི་ཀོ ཝཱ ཧོ་ཏི དྭཱ་ལོ་པི་ཀོ…པེ… ས་ཏྟཱ་གཱ་རི་ཀོ ཝཱ ཧོ་ཏི ས་ཏྟཱ་ལོ་པི་ཀོ; ཨེ་ཀི་སྶཱ་པི ད་ཏྟི་ཡཱ ཡཱ་པེ་ཏི, དྭཱི་ཧི་པི ད་ཏྟཱི་ཧི ཡཱ་པེ་ཏི…པེ… ས་ཏྟ་ཧི་པི ད་ཏྟཱི་ཧི ཡཱ་པེ་ཏི; ཨེ་ཀཱ་ཧི་ཀ་མྤི ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ཏི, དྭཱི་ཧི་ཀ་མྤི ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ཏི…པེ… ས་ཏྟཱ་ཧི་ཀ་མྤི ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ཏི – ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཨ་ཌྜྷ་མཱ་སི་ཀཾ པ་རི་ཡཱ་ཡ་བྷ་ཏྟ་བྷོ་ཛ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ སཱ་ཀ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, སཱ་མཱ་ཀ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ནཱི་ཝཱ་ར་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ད་དྡུ་ལ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཧ་ཊ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཀ་ཎ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ཙཱ་མ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, པི་ཉྙཱ་ཀ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཏི་ཎ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི, གོ་མ་ཡ་བྷ་ཀྑོ ཝཱ ཧོ་ཏི; ཝ་ན་མཱུ་ལ་ཕ་ལཱ་ཧཱ་རོ ཡཱ་པེ་ཏི པ་ཝ་ཏྟ་ཕ་ལ་བྷོ་ཛཱི. སོ སཱ་ཎཱ་ནི་པི དྷཱ་རེ་ཏི, མ་སཱ་ཎཱ་ནི་པི དྷཱ་རེ་ཏི, ཚ་ཝ་དུ་སྶཱ་ནི་པི དྷཱ་རེ་ཏི, པཾ་སུ་ཀཱུ་ལཱ་ནི་པི དྷཱ་རེ་ཏི, ཏི་རཱི་ཊཱ་ནི་པི དྷཱ་རེ་ཏི, ཨ་ཛི་ན་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི, ཨ་ཛི་ན་ཀྑི་པ་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི, ཀུ་ས་ཙཱི་ར་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི, ཝཱ་ཀ་ཙཱི་ར་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི, ཕ་ལ་ཀ་ཙཱི་ར་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི, ཀེ་ས་ཀ་མྦ་ལ་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི, ཝཱ་ལ༹་ཀ་མྦ་ལ་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི, ཨུ་ལཱུ་ཀ་པ་ཀྑ་མྤི དྷཱ་རེ་ཏི; ཀེ་ས་མ་སྶུ་ལོ་ཙ་ཀོ་པི ཧོ་ཏི, ཀེ་ས་མ་སྶུ་ལོ་ཙ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, ཨུ་བྦྷ་ཊྛ་ཀོ་པི ཧོ་ཏི ཨཱ་ས་ན་པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟོ, ཨུ་ཀྐུ་ཊི་ཀོ་པི ཧོ་ཏི ཨུ་ཀྐུ་ཊི་ཀ་པྤ་དྷཱ་ན་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, ཀ་ཎྚ་ཀཱ་པ་སྶ་ཡི་ཀོ་པི ཧོ་ཏི ཀ་ཎྚ་ཀཱ་པ་སྶ་ཡེ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི [པ་སྶ མ. ནི. ༡.༡༥༥ མ་ཧཱ་སཱི་ཧ་ནཱ་ད་སུ་ཏྟེ]; སཱ་ཡ་ཏ་ཏི་ཡ་ཀ་མྤི ཨུ་ད་ཀོ་རོ་ཧ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ཏི – ཨི་ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ ཀཱ་ཡ་སྶ ཨཱ་ཏཱ་པ་ན་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ.
༨. ‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ནྟ་པོ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ ཨོ་ར་བྦྷི་ཀོ ཧོ་ཏི སཱུ་ཀ་རི་ཀོ སཱ་ཀུ་ཎི་ཀོ མཱ་ག་ཝི་ཀོ ལུ་དྡོ མ་ཙྪ་གྷཱ་ཏ་ཀོ ཙོ་རོ ཙོ་ར་གྷཱ་ཏ་ཀོ གོ་གྷཱ་ཏ་ཀོ བ་ནྡྷ་ནཱ་གཱ་རི་ཀོ ཡེ ཝཱ པ་ན་ཉྙེ་པི ཀེ་ཙི ཀུ་རཱུ་ར་ཀ་མྨ་ནྟཱ. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ པ་ར་ནྟ་པོ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ.
༩. ‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཙ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ པ་ར་ནྟ་པོ ཙ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨེ་ཀ་ཙྩོ པུ་གྒ་ལོ རཱ་ཛཱ ཝཱ ཧོ་ཏི ཁ་ཏྟི་ཡོ མུ་དྡྷཱ་ཝ་སི་ཏྟོ བྲཱ་ཧྨ་ཎོ ཝཱ མ་ཧཱ་སཱ་ལོ. སོ པུ་ར་ཏྠི་མེ་ན ན་ག་ར་སྶ ན་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ [ས་ནྡྷཱ་གཱ་རཾ (ཊཱི་ཀཱ)] ཀཱ་རཱ་པེ་ཏྭཱ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཁ་རཱ་ཛི་ནཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ ས་པྤི་ཏེ་ལེ་ན ཀཱ་ཡཾ ཨ་བྦྷ་ཉྫི་ཏྭཱ མ་ག་ཝི་སཱ་ཎེ་ན པི་ཊྛིཾ ཀ་ཎྜུ་ཝ་མཱ་ནོ ན་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ པ་ཝི་ས་ཏི ས་དྡྷིཾ མ་ཧེ་སི་ཡཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཙ པུ་རོ་ཧི་ཏེ་ན. སོ ཏ་ཏྠ ཨ་ན་ནྟ་ར་ཧི་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ཧ་རི་ཏུ་པ་ལི་ཏྟཱ་ཡ སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི. ཨེ་ཀི་སྶཱ་ཡ གཱ་ཝི་ཡཱ ས་རཱུ་པ་ཝ་ཙྪཱ་ཡ ཡཾ ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཐ་ནེ ཁཱི་རཾ ཧོ་ཏི ཏེ་ན རཱ་ཛཱ ཡཱ་པེ་ཏི, ཡཾ དུ་ཏི་ཡ་སྨིཾ ཐ་ནེ ཁཱི་རཾ ཧོ་ཏི ཏེ་ན མ་ཧེ་སཱི ཡཱ་པེ་ཏི, ཡཾ ཏ་ཏི་ཡ་སྨིཾ ཐ་ནེ ཁཱི་རཾ ཧོ་ཏི ཏེ་ན བྲཱ་ཧྨ་ཎོ པུ་རོ་ཧི་ཏོ ཡཱ་པེ་ཏི, ཡཾ ཙ་ཏུ་ཏྠ་སྨིཾ ཐ་ནེ ཁཱི་རཾ ཧོ་ཏི ཏེ་ན ཨ་གྒིཾ ཛུ་ཧ་ཏི, ཨ་ཝ་སེ་སེ་ན ཝ་ཙྪ་ཀོ ཡཱ་པེ་ཏི. སོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨུ་ས་བྷཱ ཧ་ཉྙ་ནྟུ ཡ་ཉྙ་ཏྠཱ་ཡ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཝ་ཙྪ་ཏ་རཱ ཧ་ཉྙ་ནྟུ ཡ་ཉྙ་ཏྠཱ་ཡ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཝ་ཙྪ་ཏ་རི་ཡོ ཧ་ཉྙ་ནྟུ ཡ་ཉྙ་ཏྠཱ་ཡ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨ་ཛཱ ཧ་ཉྙ་ནྟུ ཡ་ཉྙ་ཏྠཱ་ཡ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨུ་ར་བྦྷཱ ཧ་ཉྙ་ནྟུ ཡ་ཉྙ་ཏྠཱ་ཡ, (ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ཨ་སྶཱ ཧ་ཉྙ་ནྟུ ཡ་ཉྙ་ཏྠཱ་ཡ) [( ) ན་ཏྠི སཱི. པཱི. པོ་ཏྠ་ཀེ་སུ], ཨེ་ཏྟ་ཀཱ རུ་ཀྑཱ ཚི་ཛྫ་ནྟུ ཡཱུ་པ་ཏྠཱ་ཡ, ཨེ་ཏྟ་ཀཱ ད་བྦྷཱ ལཱུ་ཡ་ནྟུ བ་རི་ཧི་ས་ཏྠཱ་ཡཱ’ཏི [པ་རི་ཧིཾ ས་ཏྠཱ་ཡ (ཀ.)]. ཡེ་པི་སྶ ཏེ ཧོ་ནྟི དཱ་སཱ་ཏི ཝཱ པེ་སྶཱ་ཏི ཝཱ ཀ་མྨ་ཀ་རཱ་ཏི ཝཱ ཏེ་པི ད་ཎྜ་ཏ་ཛྫི་ཏཱ བྷ་ཡ་ཏ་ཛྫི་ཏཱ ཨ་སྶུ་མུ་ཁཱ རུ་ད་མཱ་ནཱ པ་རི་ཀ་མྨཱ་ནི ཀ་རོ་ནྟི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཙ ཨ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ པ་ར་ནྟ་པོ ཙ པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ.
༡༠. ‘‘ཀ་ཏ་མོ ཙ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ་ཏྟ་ནྟ་པོ ནཱ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ན པ་ར་ནྟ་པོ ན པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, སོ ཨ་ན་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་པ་ར་ནྟ་པོ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ནི་ཙྪཱ་ཏོ ནི་བྦུ་ཏོ སཱི་ཏཱི་བྷཱུ་ཏོ སུ་ཁ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི? ཨི་དྷ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ ལོ་ཀེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ. སོ ཨི་མཾ ལོ་ཀཾ ས་དེ་ཝ་ཀཾ ས་མཱ་ར་ཀཾ ས་བྲ་ཧྨ་ཀཾ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎིཾ པ་ཛཾ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཾ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ པ་ཝེ་དེ་ཏི. སོ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏི ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཾ སཱ་ཏྠཾ ས་བྱ་ཉྫ་ནཾ, ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ པ་ཀཱ་སེ་ཏི. ཏཾ དྷ་མྨཾ སུ་ཎཱ་ཏི ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ ཝཱ ཀུ་ལེ པ་ཙྩཱ་ཛཱ་ཏོ. སོ ཏཾ དྷ་མྨཾ སུ་ཏྭཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ ས་དྡྷཾ པ་ཊི་ལ་བྷ་ཏི. སོ ཏེ་ན ས་དྡྷཱ་པ་ཊི་ལཱ་བྷེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ས་མྦཱ་དྷོ གྷ་རཱ་ཝཱ་སོ ར་ཛཱ་པ་ཐོ, ཨ་བྦྷོ་ཀཱ་སོ པ་བྦ་ཛྫཱ. ན་ཡི་དཾ སུ་ཀ་རཾ ཨ་གཱ་རཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ཝ་ས་ཏཱ ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ ཨེ་ཀ་ནྟ་པ་རི་སུ་དྡྷཾ ས་ངྑ་ལི་ཁི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཙ་རི་ཏུཾ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛེ་ཡྻ’ནྟི. སོ ཨ་པ་རེ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཨ་པྤཾ ཝཱ བྷོ་ག་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ, མ་ཧ་ནྟཾ ཝཱ བྷོ་ག་ཀྑ་ནྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ, ཨ་པྤཾ ཝཱ ཉཱ་ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ པ་ཧཱ་ཡ, མ་ཧ་ནྟཾ ཝཱ ཉཱ་ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ པ་ཧཱ་ཡ, ཀེ་ས་མ་སྶུཾ ཨོ་ཧཱ་རེ་ཏྭཱ, ཀཱ་སཱ་ཡཱ་ནི ཝ་ཏྠཱ་ནི ཨ་ཙྪཱ་དེ་ཏྭཱ ཨ་གཱ་ར་སྨཱ ཨ་ན་གཱ་རི་ཡཾ པ་བྦ་ཛ་ཏི.
༡༡. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏོ ས་མཱ་ནོ བྷི་ཀྑཱུ་ནཾ སི་ཀྑཱ་སཱ་ཛཱི་ཝ་ས་མཱ་པ་ནྣོ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ པ་ཧཱ་ཡ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི ནི་ཧི་ཏ་ད་ཎྜོ ནི་ཧི་ཏ་ས་ཏྠོ, ལ་ཛྫཱི ད་ཡཱ་པ་ནྣོ ས་བྦ་པཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི དི་ནྣཱ་དཱ་ཡཱི དི་ནྣ་པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱི, ཨ་ཐེ་ནེ་ན སུ་ཙི་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨ་བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ པ་ཧཱ་ཡ བྲ་ཧྨ་ཙཱ་རཱི ཧོ་ཏི ཨཱ་རཱ་ཙཱ་རཱི ཝི་ར་ཏོ མེ་ཐུ་ནཱ གཱ་མ་དྷ་མྨཱ. མུ་སཱ་ཝཱ་དཾ པ་ཧཱ་ཡ མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི ས་ཙྩ་ཝཱ་དཱི ས་ཙྩ་ས་ནྡྷོ ཐེ་ཏོ པ་ཙྩ་ཡི་ཀོ ཨ་ཝི་སཾ་ཝཱ་ད་ཀོ ལོ་ཀ་སྶ. པི་སུ་ཎཾ ཝཱ་ཙཾ པ་ཧཱ་ཡ པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨི་ཏོ སུ་ཏྭཱ ན ཨ་མུ་ཏྲ ཨ་ཀྑཱ་ཏཱ ཨི་མེ་སཾ བྷེ་དཱ་ཡ, ཨ་མུ་ཏྲ ཝཱ སུ་ཏྭཱ ན ཨི་མེ་སཾ ཨ་ཀྑཱ་ཏཱ ཨ་མཱུ་སཾ བྷེ་དཱ་ཡ – ཨི་ཏི བྷི་ནྣཱ་ནཾ ཝཱ ས་ནྡྷཱ་ཏཱ ས་ཧི་ཏཱ་ནཾ ཝཱ ཨ་ནུ་པྤ་དཱ་ཏཱ ས་མ་གྒཱ་རཱ་མོ ས་མ་གྒ་ར་ཏོ ས་མ་གྒ་ན་ནྡཱི ས་མ་གྒ་ཀ་ར་ཎིཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཕ་རུ་སཾ ཝཱ་ཙཾ པ་ཧཱ་ཡ ཕ་རུ་སཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི, ཡཱ སཱ ཝཱ་ཙཱ ནེ་ལཱ ཀ་ཎྞ་སུ་ཁཱ པེ་མ་ནཱི་ཡཱ ཧ་ད་ཡ་ངྒ་མཱ པོ་རཱི བ་ཧུ་ཛ་ན་ཀ་ནྟཱ བ་ཧུ་ཛ་ན་མ་ནཱ་པཱ ཏ་ཐཱ་རཱུ་པིཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པཾ པ་ཧཱ་ཡ ས་མྥ་པྤ་ལཱ་པཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི ཀཱ་ལ་ཝཱ་དཱི བྷཱུ་ཏ་ཝཱ་དཱི ཨ་ཏྠ་ཝཱ་དཱི དྷ་མྨ་ཝཱ་དཱི ཝི་ན་ཡ་ཝཱ་དཱི, ནི་དྷཱ་ན་ཝ་ཏིཾ ཝཱ་ཙཾ བྷཱ་སི་ཏཱ ཀཱ་ལེ་ན སཱ་པ་དེ་སཾ པ་རི་ཡ་ནྟ་ཝ་ཏིཾ ཨ་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏཾ. སོ བཱི་ཛ་གཱ་མ་བྷཱུ་ཏ་གཱ་མ་ས་མཱ་ར་མྦྷཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཀ་བྷ་ཏྟི་ཀོ ཧོ་ཏི ར་ཏྟཱུ་པ་ར་ཏོ ཝི་ར་ཏོ ཝི་ཀཱ་ལ་བྷོ་ཛ་ནཱ; ན་ཙྩ་གཱི་ཏ་ཝཱ་དི་ཏ་ཝི་སཱུ་ཀ་ད་སྶ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ཝི་ལེ་པ་ན་དྷཱ་ར་ཎ་མ་ཎྜ་ན་ཝི་བྷཱུ་ས་ན་ཊྛཱ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨུ་ཙྩཱ་ས་ཡ་ན་མ་ཧཱ་ས་ཡ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཛཱ་ཏ་རཱུ་པ་ར་ཛ་ཏ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨཱ་མ་ཀ་དྷ་ཉྙ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨཱ་མ་ཀ་མཾ་ས་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨི་ཏྠི་ཀུ་མཱ་རི་ཀ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; དཱ་སི་དཱ་ས་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨ་ཛེ་ལ༹་ཀ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཀུ་ཀྐུ་ཊ་སཱུ་ཀ་ར་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཧ་ཏྠི་ག་ཝ་སྶ་ཝ་ལ༹་ཝ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཁེ་ཏྟ་ཝ་ཏྠུ་པ་ཊི་གྒ་ཧ་ཎཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; དཱུ་ཏེ་ཡྻ་པ་ཧི་ཎ་ག་མ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཀ་ཡ་ཝི་ཀྐ་ཡཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཏུ་ལཱ་ཀཱུ་ཊ་ཀཾ་ས་ཀཱུ་ཊ་མཱ་ན་ཀཱུ་ཊཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཨུ་ཀྐོ་ཊ་ན་ཝ་ཉྩ་ན་ནི་ཀ་ཏི་སཱ་ཙི་ཡོ་གཱ [སཱ་ཝི་ཡོ་གཱ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.) སཱ་ཙི ཀུ་ཊི་ལ་པ་རི་ཡཱ་ཡོ] པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི; ཚེ་ད་ན་ཝ་དྷ་བ་ནྡྷ་ན་ཝི་པ་རཱ་མོ་ས་ཨཱ་ལོ་པ་ས་ཧ་སཱ་ཀཱ་རཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏོ ཧོ་ཏི [པ་སྶ མ. ནི. ༡.༢༩༣ ཙཱུ་ལ༹་ཧ་ཏྠི་པ་དོ་པ་མེ].
‘‘སོ ས་ནྟུ་ཊྛོ ཧོ་ཏི ཀཱ་ཡ་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཀུ་ཙྪི་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན. སོ ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི, ས་མཱ་དཱ་ཡེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི ནཱ་མ པ་ཀྑཱི ས་ཀུ་ཎོ ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ ཌེ་ཏི, ས་པ་ཏྟ་བྷཱ་རོ་ཝ ཌེ་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ བྷི་ཀྑུ ས་ནྟུ་ཊྛོ ཧོ་ཏི ཀཱ་ཡ་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཀུ་ཙྪི་པ་རི་ཧཱ་རི་ཀེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན. སོ ཡེ་ན ཡེ་ནེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི, ས་མཱ་དཱ་ཡེ་ཝ པ་ཀྐ་མ་ཏི. སོ ཨི་མི་ནཱ ཨ་རི་ཡེ་ན སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་སུ་ཁཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི.
༡༢. ‘‘སོ ཙ་ཀྑུ་ནཱ རཱུ་པཾ དི་སྭཱ ན ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏི ནཱ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧཱི. ཡ་ཏྭཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་མེ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྭཱ་སྶ་ཝེ་ཡྻུཾ ཏ་སྶ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ར་ཀྑ་ཏི ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ, ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡེ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སོ་ཏེ་ན ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ…པེ… གྷཱ་ནེ་ན ག་ནྡྷཾ གྷཱ་ཡི་ཏྭཱ…པེ… ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ ར་སཾ སཱ་ཡི་ཏྭཱ…པེ… ཀཱ་ཡེ་ན ཕོ་ཊྛ་བྦཾ ཕུ་སི་ཏྭཱ…པེ… མ་ན་སཱ དྷ་མྨཾ ཝི་ཉྙཱ་ཡ ན ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏི ནཱ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧཱི. ཡ་ཏྭཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་མེ་ནཾ མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྭཱ་སྶ་ཝེ་ཡྻུཾ ཏ་སྶ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ར་ཀྑ་ཏི མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ, མ་ནི་ནྡྲི་ཡེ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སོ ཨི་མི་ནཱ ཨ་རི་ཡེ་ན ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཨ་བྱཱ་སེ་ཀ་སུ་ཁཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི.
‘‘སོ ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟེ པ་ཊི་ཀྐ་ནྟེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ཨཱ་ལོ་ཀི་ཏེ ཝི་ལོ་ཀི་ཏེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ས་མི་ཉྫི་ཏེ པ་སཱ་རི་ཏེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ས་ངྒྷཱ་ཊི་པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་དྷཱ་ར་ཎེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ཨ་སི་ཏེ པཱི་ཏེ ཁཱ་ཡི་ཏེ སཱ་ཡི་ཏེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ཨུ་ཙྩཱ་ར་པ་སྶཱ་ཝ་ཀ་མྨེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི, ག་ཏེ ཋི་ཏེ ནི་སི་ནྣེ སུ་ཏྟེ ཛཱ་ག་རི་ཏེ བྷཱ་སི་ཏེ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱ་ཝེ ས་མྤ་ཛཱ་ན་ཀཱ་རཱི ཧོ་ཏི.
༡༣. ‘‘སོ ཨི་མི་ནཱ ཙ ཨ་རི་ཡེ་ན སཱི་ལ་ཀྑ་ནྡྷེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, (ཨི་མཱ་ཡ ཙ ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ས་ནྟུ་ཊྛི་ཡཱ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ,) [པ་སྶ མ. ནི. ༡.༢༩༦ ཙཱུ་ལ༹་ཧ་ཏྠི་པ་དོ་པ་མེ] ཨི་མི་ནཱ ཙ ཨ་རི་ཡེ་ན ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཨི་མི་ནཱ ཙ ཨ་རི་ཡེ་ན ས་ཏི་ས་མྤ་ཛ་ཉྙེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཝི་ཝི་ཏྟཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ བྷ་ཛ་ཏི ཨ་ར་ཉྙཾ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལཾ པ་བྦ་ཏཾ ཀ་ནྡ་རཾ གི་རི་གུ་ཧཾ སུ་སཱ་ནཾ ཝ་ན་པ་ཏྠཾ ཨ་བྦྷོ་ཀཱ་སཾ པ་ལཱ་ལ་པུ་ཉྫཾ. སོ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ནི་སཱི་ད་ཏི པ་ལླ་ངྐཾ ཨཱ་བྷུ་ཛི་ཏྭཱ ཨུ་ཛུཾ ཀཱ་ཡཾ པ་ཎི་དྷཱ་ཡ པ་རི་མུ་ཁཾ ས་ཏིཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ. སོ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཾ ལོ་ཀེ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ག་ཏཱ་བྷི་ཛ྄ཛྷེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི, བྱཱ་པཱ་ད་པ་དོ་སཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་བྱཱ་པ་ནྣ་ཙི་ཏྟོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ས་བྦ་པཱ་ཎ་བྷཱུ་ཏ་ཧི་ཏཱ་ནུ་ཀ་མྤཱི, བྱཱ་པཱ་ད་པ་དོ་སཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི; ཐཱི་ན་མི་དྡྷཾ པ་ཧཱ་ཡ ཝི་ག་ཏ་ཐཱི་ན་མི་དྡྷོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ལོ་ཀ་ས་ཉྙཱི ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ, ཐཱི་ན་མི་དྡྷཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི; ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཾ པ་ཧཱ་ཡ ཨ་ནུ་དྡྷ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ཝཱུ་པ་ས་ནྟ་ཙི་ཏྟོ, ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི; ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཾ པ་ཧཱ་ཡ ཏི་ཎྞ་ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཀ་ཐཾ་ཀ་ཐཱི ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ, ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི.
‘‘སོ ཨི་མེ པ་ཉྩ ནཱི་ཝ་ར་ཎེ པ་ཧཱ་ཡ ཙེ་ཏ་སོ ཨུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ པ་ཉྙཱ་ཡ དུ་བྦ་ལཱི་ཀ་ར་ཎེ, ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི ཝི་ཝི་ཙྩ ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི; ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ས་མྤ་སཱ་ད་ནཾ ཙེ་ཏ་སོ ཨེ་ཀོ་དི་བྷཱ་ཝཾ ཨ་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ཨ་ཝི་ཙཱ་རཾ ས་མཱ་དྷི་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི; པཱི་ཏི་ཡཱ ཙ ཝི་རཱ་གཱ ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀོ ཙ ཝི་ཧ་ར་ཏི ས་ཏོ ཙ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ སུ་ཁ་ཉྩ ཀཱ་ཡེ་ན པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི, ཡཾ ཏཾ ཨ་རི་ཡཱ ཨཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི – ‘ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀོ ས་ཏི་མཱ སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱི’ཏི ཏ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི; སུ་ཁ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ པུ་བྦེ་ཝ སོ་མ་ན་སྶ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ ཨ་དུ་ཀྑ་མ་སུ་ཁཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི.
༡༤. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཱ་ནུ་སྶ་ཏི་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིཾ དྭེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཏི་སྶོ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཙ་ཏ་སྶོ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ པ་ཉྩ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ད་ས་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཝཱི་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཏིཾ་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ པ་ཉྙཱ་ས་མྤི ཛཱ་ཏི་ཡོ ཛཱ་ཏི་ས་ཏ་མྤི ཛཱ་ཏི་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཛཱ་ཏི་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་མྤི ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ ཨ་ནེ་ཀེ་པི སཾ་ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚ་ཀ་པྤེ – ‘ཨ་མུ་ཏྲཱ་སིཾ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོ ཨེ་ཝཾ་གོ་ཏྟོ ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རོ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ, སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨ་མུ་ཏྲ ཨུ་ད་པཱ་དིཾ; ཏ་ཏྲཱ་པཱ་སིཾ ཨེ་ཝཾ་ནཱ་མོ ཨེ་ཝཾ་གོ་ཏྟོ ཨེ་ཝཾ་ཝ་ཎྞོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཱ་རོ ཨེ་ཝཾ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི ཨེ་ཝ་མཱ་ཡུ་པ་རི་ཡ་ནྟོ, སོ ཏ་ཏོ ཙུ་ཏོ ཨི་དྷཱུ་པ་པ་ནྣོ’ཏི. ཨི་ཏི སཱ་ཀཱ་རཾ ས་ཨུ་དྡེ་སཾ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
༡༥. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཙུ་ཏཱུ་པ་པཱ་ཏ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི – ‘ཨི་མེ ཝ་ཏ བྷོ་ནྟོ ས་ཏྟཱ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པ་ཝཱ་ད་ཀཱ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ མི་ཙྪཱ་དི་ཊྛི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དཱ་ནཱ, ཏེ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ ཨ་པཱ་ཡཾ དུ་གྒ་ཏིཾ ཝི་ནི་པཱ་ཏཾ ནི་ར་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ; ཨི་མེ ཝཱ པ་ན བྷོ་ནྟོ ས་ཏྟཱ ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཝ་ཙཱི་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ མ་ནོ་སུ་ཙ་རི་ཏེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨ་ནུ་པ་ཝཱ་ད་ཀཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀཱ ས་མྨཱ་དི་ཊྛི་ཀ་མྨ་ས་མཱ་དཱ་ནཱ, ཏེ ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ སུ་ག་ཏིཾ ས་གྒཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཱ’ཏི. ཨི་ཏི དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི.
༡༦. ‘‘སོ ཨེ་ཝཾ ས་མཱ་ཧི་ཏེ ཙི་ཏྟེ པ་རི་སུ་དྡྷེ པ་རི་ཡོ་དཱ་ཏེ ཨ་ན་ངྒ་ཎེ ཝི་ག་ཏཱུ་པ་ཀྐི་ལེ་སེ མུ་དུ་བྷཱུ་ཏེ ཀ་མྨ་ནི་ཡེ ཋི་ཏེ ཨཱ་ནེ་ཉྫ་པྤ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡ་ཉཱ་ཎཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨ་བྷི་ནི་ནྣཱ་མེ་ཏི. སོ ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ’ནྟི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨ་ཡཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨི་མེ ཨཱ་ས་ཝཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ས་མུ་ད་ཡོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ནི་རོ་དྷོ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ‘ཨ་ཡཾ ཨཱ་ས་ཝ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ’ཏི ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ན་ཏོ ཨེ་ཝཾ པ་སྶ་ཏོ ཀཱ་མཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, བྷ་ཝཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་ཝི་ཛྫཱ་ས་ཝཱ་པི ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི. ཝི་མུ་ཏྟ་སྨིཾ ཝི་མུ་ཏྟ་མི་ཏི ཉཱ་ཎཾ ཧོ་ཏི. ‘ཁཱི་ཎཱ ཛཱ་ཏི, ཝུ་སི་ཏཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ, ཀ་ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ, ནཱ་པ་རཾ ཨི་ཏྠ་ཏྟཱ་ཡཱ’ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་གྒ་ལོ ནེ་ཝ་ཏྟ་ནྟ་པོ ནཱ་ཏྟ་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ, ན པ་ར་ནྟ་པོ ན པ་ར་པ་རི་ཏཱ་པ་ནཱ་ནུ་ཡོ་ག་མ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ. སོ ཨ་ཏྟ་ནྟ་པོ ཨ་པ་ར་ནྟ་པོ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ནི་ཙྪཱ་ཏོ ནི་བྦུ་ཏོ སཱི་ཏཱི་བྷཱུ་ཏོ སུ་ཁ་པྤ་ཊི་སཾ་ཝེ་དཱི བྲ་ཧྨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་ཏྟ་ནཱ ཝི་ཧ་ར་ཏཱི’’ཏི.
ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ བྷ་ག་ཝཱ. ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ ཏེ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡུ་ནྟི.
ཀ་ནྡ་ར་ཀ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཋ་མཾ.
༢. ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་ར་སུ་ཏྟཾ
༡༧. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི བེ་ལུ་ཝ་གཱ་མ་ཀེ [ཝེ་ལུ༹་ཝ་གཱ་མ་ཀེ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)]. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ད་ས་མོ ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་རོ པཱ་ཊ་ལི་པུ་ཏྟཾ ཨ་ནུ་པྤ་ཏྟོ ཧོ་ཏི ཀེ་ན་ཙི་དེ་ཝ ཀ་ར་ཎཱི་ཡེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ ད་ས་མོ ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་རོ ཡེ་ན ཀུ་ཀྐུ་ཊཱ་རཱ་མོ ཡེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ བྷི་ཀྑུ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ད་ས་མོ ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་རོ ཏཾ བྷི་ཀྑུཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཧཾ ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཨེ་ཏ་ར་ཧི ཝི་ཧ་ར་ཏི? ད་སྶ་ན་ཀཱ་མཱ ཧི མ་ཡཾ ཏཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡ’’ནྟི. ‘‘ཨེ་སོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཝེ་སཱ་ལི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི བེ་ལུ་ཝ་གཱ་མ་ཀེ’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ ད་ས་མོ ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་རོ པཱ་ཊ་ལི་པུ་ཏྟེ ཏཾ ཀ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཏཱི་རེ་ཏྭཱ ཡེ་ན ཝེ་སཱ་ལཱི ཡེ་ན བེ་ལུ་ཝ་གཱ་མ་ཀོ ཡེ་ནཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི.
༡༨. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ད་ས་མོ ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་རོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཏྠི ནུ ཁོ, བྷ་ནྟེ ཨཱ་ན་ནྡ, ཏེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ན་ཏཱ པ་སྶ་ཏཱ ཨ་ར་ཧ་ཏཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ན ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ ཨ་ཀྑཱ་ཏོ ཡ་ཏྠ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ པ་ཧི་ཏ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཨ་ཝི་མུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ན་ནུ་པྤ་ཏྟ་ཉྩ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘ཨ་ཏྠི ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཏེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ན་ཏཱ པ་སྶ་ཏཱ ཨ་ར་ཧ་ཏཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ན ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ ཨ་ཀྑཱ་ཏོ ཡ་ཏྠ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ པ་ཧི་ཏ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཨ་ཝི་མུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ན་ནུ་པྤ་ཏྟ་ཉྩ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘ཀ་ཏ་མོ པ་ན, བྷ་ནྟེ ཨཱ་ན་ནྡ, ཏེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ན་ཏཱ པ་སྶ་ཏཱ ཨ་ར་ཧ་ཏཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ན ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ ཨ་ཀྑཱ་ཏོ ཡ་ཏྠ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ པ་ཧི་ཏ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཨ་ཝི་མུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ན་ནུ་པྤ་ཏྟ་ཉྩ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏཱི’’ཏི?
༡༩. ‘‘ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི ཝི་ཝི་ཙྩ ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨི་ད་མྤི པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ. ཡཾ ཁོ པ་ན ཀི་ཉྩི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ ཏ་ད་ནི་ཙྩཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཋི་ཏོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ནོ ཙེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཏེ་ནེ་ཝ དྷ་མྨ་རཱ་གེ་ན ཏཱ་ཡ དྷ་མྨ་ན་ནྡི་ཡཱ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི ཏ་ཏྠ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟི་དྷ་མྨོ ཏ་སྨཱ ལོ་ཀཱ. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཏེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ན་ཏཱ པ་སྶ་ཏཱ ཨ་ར་ཧ་ཏཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ན ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ ཨ་ཀྑཱ་ཏོ ཡ་ཏྠ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ པ་ཧི་ཏ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཨ་ཝི་མུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ན་ནུ་པྤ་ཏྟ་ཉྩ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
༢༠. ‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ས་མྤ་སཱ་ད་ནཾ…པེ… དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨི་ད་མྤི ཁོ དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ… ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ པཱི་ཏི་ཡཱ ཙ ཝི་རཱ་གཱ…པེ… ཏ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨི་ད་མྤི ཁོ ཏ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ…པེ… ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ སུ་ཁ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ …པེ… ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨི་ད་མྤི ཁོ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ… ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ [ཙ་ཏུ་ཏྠིཾ (སཱི. པཱི.)]. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷེ་ན [ཨ་བྱཱ་པ་ཛ྄ཛྷེ་ན (སཱི. སྱཱ. པཱི.), ཨ་བྱཱ་པ་ཛྫེ་ན (ཀ.) ཨ་ངྒུ་ཏྟ་ར་ཏི་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏ་བྦཱ] ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨ་ཡ་མྤི ཁོ མེ་ཏྟཱ་ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཱ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཱ. ཡཾ ཁོ པ་ན ཀི་ཉྩི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ ཏ་ད་ནི་ཙྩཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཋི་ཏོ…པེ… ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ ཀ་རུ་ཎཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… མུ་དི་ཏཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨ་ཡ་མྤི ཁོ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཱ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཱ. ཡཾ ཁོ པ་ན ཀི་ཉྩི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ ཏ་ད་ནི་ཙྩཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཋི་ཏོ… ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ ས་བྦ་སོ རཱུ་པ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མཱ པ་ཊི་གྷ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ ནཱ་ན་ཏྟ་ས་ཉྙཱ་ནཾ ཨ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱ ‘ཨ་ན་ནྟོ ཨཱ་ཀཱ་སོ’ཏི ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨ་ཡ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཱ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཱ. ཡཾ ཁོ པ་ན ཀི་ཉྩི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ ཏ་ད་ནི་ཙྩཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཋི་ཏོ…པེ… ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ ས་བྦ་སོ ཨཱ་ཀཱ་སཱ་ན་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ ‘ཨ་ན་ནྟཾ ཝི་ཉྙཱ་ཎ’ནྟི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨ་ཡ་མྤི ཁོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཱ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཱ. ཡཾ ཁོ པ་ན ཀི་ཉྩི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ ཏ་ད་ནི་ཙྩཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཋི་ཏོ…པེ… ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི.
‘‘པུ་ན ཙ་པ་རཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, བྷི་ཀྑུ ས་བྦ་སོ ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཉྩཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ས་མ་ཏི་ཀྐ་མྨ ‘ན་ཏྠི ཀི་ཉྩཱི’ཏི ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨ་ཡ་མྤི ཁོ ཨཱ་ཀི་ཉྩ་ཉྙཱ་ཡ་ཏ་ན་ས་མཱ་པ་ཏྟི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཱ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཱ. ཡཾ ཁོ པ་ན ཀི་ཉྩི ཨ་བྷི་ས་ངྑ་ཏཾ ཨ་བྷི་ས་ཉྩེ་ཏ་ཡི་ཏཾ ཏ་ད་ནི་ཙྩཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’ནྟི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. སོ ཏ་ཏྠ ཋི་ཏོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ནོ ཙེ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཏེ་ནེ་ཝ དྷ་མྨ་རཱ་གེ་ན ཏཱ་ཡ དྷ་མྨ་ན་ནྡི་ཡཱ པ་ཉྩ་ནྣཾ ཨོ་ར་མྦྷཱ་གི་ཡཱ་ནཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་རི་ཀྑ་ཡཱ ཨོ་པ་པཱ་ཏི་ཀོ ཧོ་ཏི ཏ་ཏྠ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ཨ་ནཱ་ཝ་ཏྟི་དྷ་མྨོ ཏ་སྨཱ ལོ་ཀཱ. ཨ་ཡ་མྤི ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཏེ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཛཱ་ན་ཏཱ པ་སྶ་ཏཱ ཨ་ར་ཧ་ཏཱ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷེ་ན ཨེ་ཀ་དྷ་མྨོ ཨ་ཀྑཱ་ཏོ ཡ་ཏྠ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་སྶ ཨཱ་ཏཱ་པི་ནོ པ་ཧི་ཏ་ཏྟ་སྶ ཝི་ཧ་ར་ཏོ ཨ་ཝི་མུ་ཏྟ་ཉྩེ་ཝ ཙི་ཏྟཾ ཝི་མུ་ཙྩ་ཏི, ཨ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎཱ ཙ ཨཱ་ས་ཝཱ པ་རི་ཀྑ་ཡཾ ག་ཙྪ་ནྟི, ཨ་ན་ནུ་པྤ་ཏྟ་ཉྩ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཡོ་ག་ཀྑེ་མཾ ཨ་ནུ་པཱ་པུ་ཎཱ་ཏཱི’’ཏི.
༢༡. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ད་ས་མོ ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་རོ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ ཨཱ་ན་ནྡ, པུ་རི་སོ ཨེ་ཀཾ་ཝ ནི་དྷི་མུ་ཁཾ ག་ཝེ་ས་ནྟོ ས་ཀི་དེ་ཝ ཨེ་ཀཱ་ད་ས ནི་དྷི་མུ་ཁཱ་ནི ཨ་དྷི་ག་ཙྪེ་ཡྻ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཀཾ ཨ་མ་ཏ་དྭཱ་རཾ ག་ཝེ་ས་ནྟོ ས་ཀི་དེ་ཝ [ས་ཀིཾ དེ་ཝ (ཀ.)] ཨེ་ཀཱ་ད་ས ཨ་མ་ཏ་དྭཱ་རཱ་ནི ཨ་ལ་ཏྠཾ བྷཱ་ཝ་ནཱ་ཡ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, པུ་རི་ས་སྶ ཨ་གཱ་རཾ ཨེ་ཀཱ་ད་ས་དྭཱ་རཾ, སོ ཏ་སྨིཾ ཨ་གཱ་རེ ཨཱ་དི་ཏྟེ ཨེ་ཀ་མེ་ཀེ་ན་པི དྭཱ་རེ་ན ས་ཀྐུ་ཎེ་ཡྻ ཨ་ཏྟཱ་ནཾ སོ་ཏྠིཾ ཀཱ་ཏུཾ; ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨི་མེ་སཾ ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ནྣཾ ཨ་མ་ཏ་དྭཱ་རཱ་ནཾ ཨེ་ཀ་མེ་ཀེ་ན་པི ཨ་མ་ཏ་དྭཱ་རེ་ན ས་ཀྐུ་ཎི་སྶཱ་མི ཨ་ཏྟཱ་ནཾ སོ་ཏྠིཾ ཀཱ་ཏུཾ. ཨི་མེ་ཧི ནཱ་མ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡཱ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་སྶ ཨཱ་ཙ་རི་ཡ་དྷ་ནཾ པ་རི་ཡེ་སི་སྶ་ནྟི, ཀི་མ་ངྒཾ [ཀིཾ (སཱི. པཱི.)] པ་ནཱ་ཧཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་ན་ནྡ་སྶ པཱུ་ཛཾ ན ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི! ཨ་ཐ ཁོ ད་ས་མོ ག་ཧ་པ་ཏི ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་རོ པཱ་ཊ་ལི་པུ་ཏྟ་ཀ་ཉྩ ཝེ་སཱ་ལི་ཀ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷཾ ས་ནྣི་པཱ་ཏེ་ཏྭཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན ཁཱ་ད་ནཱི་ཡེ་ན བྷོ་ཛ་ནཱི་ཡེ་ན ས་ཧ་ཏྠཱ ས་ནྟ་པྤེ་སི ས་མྤ་ཝཱ་རེ་སི, ཨེ་ཀ་མེ་ཀ་ཉྩ བྷི་ཀྑུཾ པ་ཙྩེ་ཀཾ དུ་སྶ་ཡུ་གེ་ན ཨ་ཙྪཱ་དེ་སི, ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟ་ཉྩ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཏི་ཙཱི་ཝ་རེ་ན ཨ་ཙྪཱ་དེ་སི, ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཙ ཨཱ་ན་ནྡ་སྶ པ་ཉྩ་ས་ཏ་ཝི་ཧཱ་རཾ ཀཱ་རཱ་པེ་སཱི་ཏི.
ཨ་ཊྛ་ཀ་ནཱ་ག་ར་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ དུ་ཏི་ཡཾ.
༣. སེ་ཁ་སུ་ཏྟཾ
༢༢. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ས་ཀྐེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ནི་གྲོ་དྷཱ་རཱ་མེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ་ནཾ [ཀ་པི་ལ་ཝ་ཏྠུ་ཝཱ་སཱི་ནཾ (ཀ.)] ས་ཀྱཱ་ནཾ ན་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཨ་ཙི་ར་ཀཱ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏི ཨ་ན་ཛ྄ཛྷཱ་ཝུ་ཊྛཾ [ཨ་ན་ཛ྄ཛྷཱ་ཝུ་ཏྠཾ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ས་མ་ཎེ་ན ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝཱ ཀེ་ན་ཙི ཝཱ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དིཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཱ ཁོ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ཨི་དྷ, བྷ་ནྟེ, ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ་ནཾ ས་ཀྱཱ་ནཾ ན་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཨ་ཙི་ར་ཀཱ་རི་ཏཾ [ཨ་ཙི་ར་ཀཱ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏི (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ཨ་ན་ཛ྄ཛྷཱ་ཝུ་ཊྛཾ ས་མ་ཎེ་ན ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝཱ ཀེ་ན་ཙི ཝཱ མ་ནུ་སྶ་བྷཱུ་ཏེ་ན. ཏཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ པ་ཋ་མཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏུ. བྷ་ག་ཝ་ཏཱ པ་ཋ་མཾ པ་རི་བྷུ་ཏྟཾ པ་ཙྪཱ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ པ་རི་བྷུ་ཉྫི་སྶ་ནྟི. ཏ་ད་སྶ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ་ནཾ ས་ཀྱཱ་ནཾ དཱི་གྷ་ར་ཏྟཾ ཧི་ཏཱ་ཡ སུ་ཁཱ་ཡཱ’’ཏི. ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་སི བྷ་ག་ཝཱ ཏུ་ཎྷཱི་བྷཱ་ཝེ་ན. ཨ་ཐ ཁོ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཨ་དྷི་ཝཱ་ས་ནཾ ཝི་དི་ཏྭཱ ཨུ་ཊྛཱ་ཡཱ་ས་ནཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ པ་ད་ཀྑི་ཎཾ ཀ་ཏྭཱ ཡེ་ན ན་ཝཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ས་བྦ་ས་ནྠ་རིཾ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ [ས་བྦ་ས་ནྠ་རིཾ ས་ནྠ་ཏཾ (ཀ.)] ས་ནྠ་རི་ཏྭཱ ཨཱ་ས་ནཱ་ནི པ་ཉྙ་པེ་ཏྭཱ ཨུ་ད་ཀ་མ་ཎི་ཀཾ ཨུ་པ་ཊྛ་པེ་ཏྭཱ ཏེ་ལ་པྤ་དཱི་པཾ ཨཱ་རོ་པེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མིཾ་སུ; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཾ་སུ. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏཱ ཁོ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙུཾ – ‘‘ས་བྦ་ས་ནྠ་རིཾ ས་ནྠ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ, ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ, ཨཱ་ས་ནཱ་ནི པ་ཉྙ་ཏྟཱ་ནི, ཨུ་ད་ཀ་མ་ཎི་ཀོ ཨུ་པ་ཊྛཱ་པི་ཏོ, ཏེ་ལ་པྤ་དཱི་པོ ཨཱ་རོ་པི་ཏོ. ཡ་སྶ་དཱ་ནི, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཀཱ་ལཾ མ་ཉྙ་ཏཱི’’ཏི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷེ་ན ཡེ་ན ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པཱ་དེ པ་ཀྑཱ་ལེ་ཏྭཱ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ཐ་མྦྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ པུ་ར་ཏྠཱ་བྷི་མུ་ཁོ ནི་སཱི་དི. བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷོ་པི ཁོ པཱ་དེ པ་ཀྑཱ་ལེ་ཏྭཱ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ པ་ཙྪི་མཾ བྷི་ཏྟིཾ ནི་སྶཱ་ཡ པུ་ར་ཏྠཱ་བྷི་མུ་ཁོ ནི་སཱི་དི, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ་ཡེ་ཝ པུ་ར་ཀྑ་ཏྭཱ. ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ་པི ཁོ ས་ཀྱཱ པཱ་དེ པ་ཀྑཱ་ལེ་ཏྭཱ ས་ནྠཱ་གཱ་རཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ པུ་ར་ཏྠི་མཾ བྷི་ཏྟིཾ ནི་སྶཱ་ཡ པ་ཙྪི་མཱ་བྷི་མུ་ཁཱ ནི་སཱི་དིཾ་སུ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ་ཡེ་ཝ པུ་ར་ཀྑ་ཏྭཱ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝེ ས་ཀྱེ བ་ཧུ་དེ་ཝ ར་ཏྟིཾ དྷ་མྨི་ཡཱ ཀ་ཐཱ་ཡ ས་ནྡ་སྶེ་ཏྭཱ ས་མཱ་ད་པེ་ཏྭཱ ས་མུ་ཏྟེ་ཛེ་ཏྭཱ ས་མྤ་ཧཾ་སེ་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘པ་ཊི་བྷཱ་ཏུ ཏཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ་ནཾ ས་ཀྱཱ་ནཾ སེ་ཁོ པཱ་ཊི་པ་དོ [པ་ཊི་པ་དོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)]. པི་ཊྛི མེ ཨཱ་གི་ལཱ་ཡ་ཏི; ཏ་མ་ཧཾ ཨཱ་ཡ་མི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སི. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཙ་ཏུ་གྒུ་ཎཾ ས་ངྒྷཱ་ཊིཾ པ་ཉྙཱ་པེ་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎེ་ན པ་སྶེ་ན སཱི་ཧ་སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་སི, པཱ་དེ པཱ་དཾ ཨ་ཙྩཱ་དྷཱ་ཡ, ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ, ཨུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཉྙཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱ.
༢༣. ཨ་ཐ ཁོ ཨཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ མ་ཧཱ་ནཱ་མཾ ས་ཀྐཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི, བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏི, ཛཱ་ག་རི་ཡཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ས་ཏྟ་ཧི ས་དྡྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་བྷི་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ ནི་ཀཱ་མ་ལཱ་བྷཱི ཧོ་ཏི ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི.
༢༤. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སཱི་ལ་ཝཱ ཧོ་ཏི, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཾ་ཝ་ར་སཾ་ཝུ་ཏོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་ཙཱ་ར་གོ་ཙ་ར་ས་མྤ་ནྣོ ཨ་ཎུ་མ་ཏྟེ་སུ ཝ་ཛྫེ་སུ བྷ་ཡ་ད་སྶཱ་ཝཱི, ས་མཱ་དཱ་ཡ སི་ཀྑ་ཏི སི་ཀྑཱ་པ་དེ་སུ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཙ་ཀྑུ་ནཱ རཱུ་པཾ དི་སྭཱ ན ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏི ནཱ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧཱི. ཡ་ཏྭཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་མེ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྭཱ་སྶ་ཝེ་ཡྻུཾ ཏ་སྶ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ར་ཀྑ་ཏི ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡཾ, ཙ་ཀྑུ་ནྡྲི་ཡེ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. སོ་ཏེ་ན ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ…པེ… གྷཱ་ནེ་ན ག་ནྡྷཾ གྷཱ་ཡི་ཏྭཱ…པེ… ཛི་ཝ྄ཧཱ་ཡ ར་སཾ སཱ་ཡི་ཏྭཱ…པེ… ཀཱ་ཡེ་ན ཕོ་ཊྛ་བྦཾ ཕུ་སི་ཏྭཱ…པེ… མ་ན་སཱ དྷ་མྨཾ ཝི་ཉྙཱ་ཡ ན ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧཱི ཧོ་ཏི ནཱ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧཱི. ཡ་ཏྭཱ་དྷི་ཀ་ར་ཎ་མེ་ནཾ མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཝི་ཧ་ར་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་དོ་མ་ན་སྶཱ པཱ་པ་ཀཱ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱ ཨ་ནྭཱ་སྶ་ཝེ་ཡྻུཾ ཏ་སྶ སཾ་ཝ་རཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ཛྫ་ཏི, ར་ཀྑ་ཏི མ་ནི་ནྡྲི་ཡཾ, མ་ནི་ནྡྲི་ཡེ སཾ་ཝ་རཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ པ་ཊི་ས་ངྑཱ ཡོ་ནི་སོ ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ཏི – ‘ནེ་ཝ ད་ཝཱ་ཡ ན མ་དཱ་ཡ ན མ་ཎྜ་ནཱ་ཡ ན ཝི་བྷཱུ་ས་ནཱ་ཡ; ཡཱ་ཝ་དེ་ཝ ཨི་མ་སྶ ཀཱ་ཡ་སྶ ཋི་ཏི་ཡཱ ཡཱ་པ་ནཱ་ཡ ཝི་ཧིཾ་སཱུ་པ་ར་ཏི་ཡཱ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཱ་ནུ་གྒ་ཧཱ་ཡ. ཨི་ཏི པུ་རཱ་ཎ་ཉྩ ཝེ་ད་ནཾ པ་ཊི་ཧ་ངྑཱ་མི, ན་ཝ་ཉྩ ཝེ་ད་ནཾ ན ཨུ་པྤཱ་དེ་སྶཱ་མི, ཡཱ་ཏྲཱ ཙ མེ བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་ཏཱ ཙ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རོ ཙཱ’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏི.
‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཛཱ་ག་རི་ཡཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ དི་ཝ་སཾ ཙ་ངྐ་མེ་ན ནི་ས་ཛྫཱ་ཡ ཨཱ་ཝ་ར་ཎཱི་ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི, ར་ཏྟི་ཡཱ པ་ཋ་མཾ ཡཱ་མཾ ཙ་ངྐ་མེ་ན ནི་ས་ཛྫཱ་ཡ ཨཱ་ཝ་ར་ཎཱི་ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི, ར་ཏྟི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མཾ ཡཱ་མཾ ད་ཀྑི་ཎེ་ན པ་སྶེ་ན སཱི་ཧ་སེ་ཡྻཾ ཀ་པྤེ་ཏི, པཱ་དེ པཱ་དཾ ཨ་ཙྩཱ་དྷཱ་ཡ, ས་ཏོ ས་མྤ་ཛཱ་ནོ, ཨུ་ཊྛཱ་ན་ས་ཉྙཾ མ་ན་སི ཀ་རི་ཏྭཱ, ར་ཏྟི་ཡཱ པ་ཙྪི་མཾ ཡཱ་མཾ པ་ཙྩུ་ཊྛཱ་ཡ ཙ་ངྐ་མེ་ན ནི་ས་ཛྫཱ་ཡ ཨཱ་ཝ་ར་ཎཱི་ཡེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི ཙི་ཏྟཾ པ་རི་སོ་དྷེ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཛཱ་ག་རི་ཡཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི.
༢༥. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་ཏྟ་ཧི ས་དྡྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ས་དྡ་ཧ་ཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ བོ་དྷིཾ – ‘ཨི་ཏི་པི སོ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ར་ཧཾ ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷོ ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ སུ་ག་ཏོ ལོ་ཀ་ཝི་དཱུ ཨ་ནུ་ཏྟ་རོ པུ་རི་ས་ད་མྨ་སཱ་ར་ཐི ས་ཏྠཱ དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ནཾ བུ་དྡྷོ བྷ་ག་ཝཱ’ཏི. ཧི་རི་མཱ ཧོ་ཏི, ཧི་རཱི་ཡ་ཏི ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན, ཧི་རཱི་ཡ་ཏི པཱ་པ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ. ཨོ་ཏྟ་པྤཱི ཧོ་ཏི, ཨོ་ཏྟ་པྤ་ཏི ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏེ་ན, ཨོ་ཏྟ་པྤ་ཏི པཱ་པ་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཱ. བ་ཧུ་སྶུ་ཏོ ཧོ་ཏི སུ་ཏ་དྷ་རོ སུ་ཏ་ས་ནྣི་ཙ་ཡོ. ཡེ ཏེ དྷ་མྨཱ ཨཱ་དི་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ མ་ཛ྄ཛྷེ་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ པ་རི་ཡོ་སཱ་ན་ཀ་ལྱཱ་ཎཱ སཱ་ཏྠཱ ས་བྱ་ཉྫ་ནཱ ཀེ་ཝ་ལ་པ་རི་པུ་ཎྞཾ པ་རི་སུ་དྡྷཾ བྲ་ཧྨ་ཙ་རི་ཡཾ ཨ་བྷི་ཝ་ད་ནྟི ཏ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་སྶ དྷ་མྨཱ བ་ཧུ་སྶུ་ཏཱ [བ་ཧཱུ སུ་ཏཱ (?)] ཧོ་ནྟི དྷཱ་ཏཱ [དྷ་ཏཱ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] ཝ་ཙ་སཱ པ་རི་ཙི་ཏཱ མ་ན་སཱ་ནུ་པེ་ཀྑི་ཏཱ དི་ཊྛི་ཡཱ སུ་པྤ་ཊི་ཝི་དྡྷཱ. ཨཱ་ར་དྡྷ་ཝཱི་རི་ཡོ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ, ཀུ་ས་ལཱ་ནཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་དཱ་ཡ, ཐཱ་མ་ཝཱ ད་ལ༹ྷ་པ་ར་ཀྐ་མོ ཨ་ནི་ཀྑི་ཏྟ་དྷུ་རོ ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ. ས་ཏི་མཱ ཧོ་ཏི, པ་ར་མེ་ན ས་ཏི་ནེ་པ་ཀྐེ་ན ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཙི་ར་ཀ་ཏ་མྤི ཙི་ར་བྷཱ་སི་ཏ་མྤི ས་རི་ཏཱ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏཱ. པ་ཉྙ་ཝཱ ཧོ་ཏི, ཨུ་ད་ཡ་ཏྠ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ པ་ཉྙཱ་ཡ ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ, ཨ་རི་ཡཱ་ཡ ནི་བྦེ་དྷི་ཀཱ་ཡ ས་མྨཱ དུ་ཀྑ་ཀྑ་ཡ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་ཏྟ་ཧི ས་དྡྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི.
༢༦. ‘‘ཀ་ཐ་ཉྩ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་བྷི་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ ནི་ཀཱ་མ་ལཱ་བྷཱི ཧོ་ཏི ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི? ཨི་དྷ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཝི་ཝི་ཙྩེ་ཝ ཀཱ་མེ་ཧི ཝི་ཝི་ཙྩ ཨ་ཀུ་ས་ལེ་ཧི དྷ་མྨེ་ཧི, ས་ཝི་ཏ་ཀྐཾ ས་ཝི་ཙཱ་རཾ ཝི་ཝེ་ཀ་ཛཾ པཱི་ཏི་སུ་ཁཾ པ་ཋ་མཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི; ཝི་ཏ་ཀྐ་ཝི་ཙཱ་རཱ་ནཾ ཝཱུ་པ་ས་མཱ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཾ ས་མྤ་སཱ་ད་ནཾ…པེ… དུ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི; པཱི་ཏི་ཡཱ ཙ ཝི་རཱ་གཱ…པེ… ཏ་ཏི་ཡཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི; སུ་ཁ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཙ པ་ཧཱ་ནཱ པུ་བྦེ་ཝ སོ་མ་ན་སྶ་དོ་མ་ན་སྶཱ་ནཾ ཨ་ཏྠ་ངྒ་མཱ…པེ… ཙ་ཏུ་ཏྠཾ ཛྷཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་བྷི་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ ནི་ཀཱ་མ་ལཱ་བྷཱི ཧོ་ཏི ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི.
༢༧. ‘‘ཡ་ཏོ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨེ་ཝཾ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ག་རི་ཡཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ཏྟ་ཧི ས་དྡྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་བྷི་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ ནི་ཀཱ་མ་ལཱ་བྷཱི ཧོ་ཏི ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སེ་ཁོ པཱ་ཊི་པ་དོ ཨ་པུ་ཙྩ་ཎྜ་ཏཱ་ཡ ས་མཱ་པ་ནྣོ, བྷ་བྦོ ཨ་བྷི་ནི་བྦྷི་དཱ་ཡ, བྷ་བྦོ ས་མྦོ་དྷཱ་ཡ, བྷ་བྦོ ཨ་ནུ་ཏྟ་ར་སྶ ཡོ་ག་ཀྑེ་མ་སྶ ཨ་དྷི་ག་མཱ་ཡ. སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཀུ་ཀྐུ་ཊི་ཡཱ ཨ་ཎྜཱ་ནི ཨ་ཊྛ ཝཱ ད་ས ཝཱ དྭཱ་ད་ས ཝཱ ཏཱ་ནཱ་སྶུ ཀུ་ཀྐུ་ཊི་ཡཱ ས་མྨཱ ཨ་དྷི་ས་ཡི་ཏཱ་ནི ས་མྨཱ པ་རི་སེ་དི་ཏཱ་ནི ས་མྨཱ པ་རི་བྷཱ་ཝི་ཏཱ་ནི, ཀི་ཉྩཱ་པི ཏ་སྶཱ ཀུ་ཀྐུ་ཊི་ཡཱ ན ཨེ་ཝཾ ཨི་ཙྪཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻ – ‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏི་མེ ཀུ་ཀྐུ་ཊ་པོ་ཏ་ཀཱ པཱ་ད་ན་ཁ་སི་ཁཱ་ཡ ཝཱ མུ་ཁ་ཏུ་ཎྜ་ཀེ་ན ཝཱ ཨ་ཎྜ་ཀོ་སཾ པ་དཱ་ལེ་ཏྭཱ སོ་ཏྠི་ནཱ ཨ་བྷི་ནི་བྦྷི་ཛྫེ་ཡྻུ’ནྟི, ཨ་ཐ ཁོ བྷ་བྦཱ་ཝ ཏེ ཀུ་ཀྐུ་ཊ་པོ་ཏ་ཀཱ པཱ་ད་ན་ཁ་སི་ཁཱ་ཡ ཝཱ མུ་ཁ་ཏུ་ཎྜ་ཀེ་ན ཝཱ ཨ་ཎྜ་ཀོ་སཾ པ་དཱ་ལེ་ཏྭཱ སོ་ཏྠི་ནཱ ཨ་བྷི་ནི་བྦྷི་ཛྫི་ཏུཾ. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཡ་ཏོ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨེ་ཝཾ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ག་རི་ཡཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ས་ཏྟ་ཧི ས་དྡྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་བྷི་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ ནི་ཀཱ་མ་ལཱ་བྷཱི ཧོ་ཏི ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སེ་ཁོ པཱ་ཊི་པ་དོ ཨ་པུ་ཙྩ་ཎྜ་ཏཱ་ཡ ས་མཱ་པ་ནྣོ, བྷ་བྦོ ཨ་བྷི་ནི་བྦྷི་དཱ་ཡ, བྷ་བྦོ ས་མྦོ་དྷཱ་ཡ, བྷ་བྦོ ཨ་ནུ་ཏྟ་ར་སྶ ཡོ་ག་ཀྑེ་མ་སྶ ཨ་དྷི་ག་མཱ་ཡ.
༢༨. ‘‘ས ཁོ སོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་མྨ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིཾ དྭེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ…པེ… ཨི་ཏི སཱ་ཀཱ་རཾ ས་ཨུ་དྡེ་སཾ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, ཨ་ཡ་མ་སྶ པ་ཋ་མཱ་བྷི་ནི་བྦྷི་དཱ ཧོ་ཏི ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ཙྪཱ་པ་ཀ་སྶེ་ཝ ཨ་ཎྜ་ཀོ་ས་མྷཱ.
‘‘ས ཁོ སོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མཾ་ཡེ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་མྨ དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ…པེ… ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨ་ཡ་མ་སྶ དུ་ཏི་ཡཱ་བྷི་ནི་བྦྷི་དཱ ཧོ་ཏི ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ཙྪཱ་པ་ཀ་སྶེ་ཝ ཨ་ཎྜ་ཀོ་ས་མྷཱ.
‘‘ས ཁོ སོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་མྨ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཨ་ཡ་མ་སྶ ཏ་ཏི་ཡཱ་བྷི་ནི་བྦྷི་དཱ ཧོ་ཏི ཀུ་ཀྐུ་ཊ་ཙྪཱ་པ་ཀ་སྶེ་ཝ ཨ་ཎྜ་ཀོ་ས་མྷཱ.
༢༩. ‘‘ཡ་མྤི [ཡ་མྤི ཁོ (ཀ.)], མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཧོ་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཙ་ར་ཎ་སྨིཾ; ཡ་མྤི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ནྡྲི་ཡེ་སུ གུ་ཏྟ་དྭཱ་རོ ཧོ་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཙ་ར་ཎ་སྨིཾ; ཡ་མྤི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ བྷོ་ཛ་ནེ མ་ཏྟ་ཉྙཱུ ཧོ་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཙ་ར་ཎ་སྨིཾ; ཡ་མྤི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཛཱ་ག་རི་ཡཾ ཨ་ནུ་ཡུ་ཏྟོ ཧོ་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཙ་ར་ཎ་སྨིཾ; ཡ་མྤི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ས་ཏྟ་ཧི ས་དྡྷ་མྨེ་ཧི ས་མ་ནྣཱ་ག་ཏོ ཧོ་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཙ་ར་ཎ་སྨིཾ; ཡ་མྤི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ ཨཱ་བྷི་ཙེ་ཏ་སི་ཀཱ་ནཾ དི་ཊྛ་དྷ་མྨ་སུ་ཁ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ནཾ ནི་ཀཱ་མ་ལཱ་བྷཱི ཧོ་ཏི ཨ་ཀི་ཙྪ་ལཱ་བྷཱི ཨ་ཀ་སི་ར་ལཱ་བྷཱི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཙ་ར་ཎ་སྨིཾ.
‘‘ཡ་ཉྩ ཁོ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིཾ དྭེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ…པེ… ཨི་ཏི སཱ་ཀཱ་རཾ ས་ཨུ་དྡེ་སཾ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཝི་ཛྫཱ་ཡ; ཡ་མྤི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ…པེ… ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཝི་ཛྫཱ་ཡ. ཡ་མྤི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཨི་ད་མྤི་སྶ ཧོ་ཏི ཝི་ཛྫཱ་ཡ.
‘‘ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཝི་ཛྫཱ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པི ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པི ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ ཨི་ཏི་པི.
༣༠. ‘‘བྲ་ཧྨུ་ནཱ་པེ་སཱ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, ས་ན་ངྐུ་མཱ་རེ་ན གཱ་ཐཱ བྷཱ་སི་ཏཱ –
‘ཁ་ཏྟི་ཡོ སེ་ཊྛོ ཛ་ནེ་ཏ་སྨིཾ, ཡེ གོ་ཏྟ་པ་ཊི་སཱ་རི་ནོ;
ཝི་ཛྫཱ་ཙ་ར་ཎ་ས་མྤ་ནྣོ, སོ སེ་ཊྛོ དེ་ཝ་མཱ་ནུ་སེ’ཏི.
‘‘སཱ ཁོ པ་ནེ་སཱ, མ་ཧཱ་ནཱ་མ, བྲ་ཧྨུ་ནཱ ས་ན་ངྐུ་མཱ་རེ་ན གཱ་ཐཱ སུ་གཱི་ཏཱ ནོ དུ་གྒཱི་ཏཱ, སུ་བྷཱ་སི་ཏཱ ནོ དུ་བྦྷཱ་སི་ཏཱ, ཨ་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏཱ ནོ ཨ་ན་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏཱ, ཨ་ནུ་མ་ཏཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ’’ཏི.
ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟཾ ཨཱ་ན་ནྡཾ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི – ‘‘སཱ་དྷུ སཱ་དྷུ, ཨཱ་ན་ནྡ, སཱ་དྷུ ཁོ ཏྭཾ, ཨཱ་ན་ནྡ, ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ་ནཾ ས་ཀྱཱ་ནཾ སེ་ཁཾ པཱ་ཊི་པ་དཾ ཨ་བྷཱ་སཱི’’ཏི.
ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙཱ་ཡ་སྨཱ ཨཱ་ན་ནྡོ. ས་མ་ནུ་ཉྙོ ས་ཏྠཱ ཨ་ཧོ་སི. ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ ཀཱ་པི་ལ་ཝ་ཏྠ་ཝཱ ས་ཀྱཱ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཨཱ་ན་ནྡ་སྶ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡུ་ནྟི.
སེ་ཁ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཏ་ཏི་ཡཾ.
༤. པོ་ཏ་ལི་ཡ་སུ་ཏྟཾ
༣༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨ་ངྒུ་ཏྟ་རཱ་པེ་སུ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨཱ་པ་ཎཾ ནཱ་མ ཨ་ངྒུ་ཏྟ་རཱ་པཱ་ནཾ ནི་ག་མོ. ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཎཾ པི་ཎྜཱ་ཡ པཱ་ཝི་སི. ཨཱ་པ་ཎེ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ཡེ་ན་ཉྙ་ཏ་རོ ཝ་ན་ས་ཎྜོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཱ་ཡ. ཏཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ [ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ག་ཧེ་ཏྭཱ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ.), ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧི་ཏྭཱ (པཱི. ཀ.)] ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་སྨིཾ རུ་ཀྑ་མཱུ་ལེ དི་ཝཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ནི་སཱི་དི. པོ་ཏ་ལི་ཡོ་པི ཁོ ག་ཧ་པ་ཏི ས་མྤ་ནྣ་ནི་ཝཱ་ས་ན་པཱ་ཝུ་ར་ཎོ [པཱ་པུ་ར་ཎོ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ.)] ཚ་ཏྟུ་པཱ་ཧ་ནཱ་ཧི [ཚ་ཏྟུ་པཱ་ཧ་ནོ (ཀ.)] ཛ་ངྒྷཱ་ཝི་ཧཱ་རཾ ཨ་ནུ་ཙ་ངྐ་མ་མཱ་ནོ ཨ་ནུ་ཝི་ཙ་ར་མཱ་ནོ ཡེ་ན སོ ཝ་ན་ས་ཎྜོ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཏཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏཾ ཁོ པོ་ཏ་ལི་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏིཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨཱ་ས་ནཱ་ནི; ས་ཙེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་སི ནི་སཱི་དཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, པོ་ཏ་ལི་ཡོ ག་ཧ་པ་ཏི ‘‘ག་ཧ་པ་ཏི་ཝཱ་དེ་ན མཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏཱི’’ཏི ཀུ་པི་ཏོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ ཏུ་ཎྷཱི ཨ་ཧོ་སི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ…པེ… ཏ་ཏི་ཡ་མྤི ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པོ་ཏ་ལི་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏིཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨཱ་ས་ནཱ་ནི; ས་ཙེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་སི ནི་སཱི་དཱ’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, པོ་ཏ་ལི་ཡོ ག་ཧ་པ་ཏི ག་ཧ་པ་ཏི་ཝཱ་དེ་ན མཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་ཏཱི’’ཏི ཀུ་པི་ཏོ ཨ་ན་ཏྟ་མ་ནོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཏ་ཡི་དཾ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ན་ཙྪ་ནྣཾ, ཏ་ཡི་དཾ ན་པྤ་ཏི་རཱུ་པཾ, ཡཾ མཾ ཏྭཾ ག་ཧ་པ་ཏི་ཝཱ་དེ་ན ས་མུ་དཱ་ཙ་ར་སཱི’’ཏི. ‘‘ཏེ ཧི ཏེ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨཱ་ཀཱ་རཱ, ཏེ ལི་ངྒཱ, ཏེ ནི་མི་ཏྟཱ ཡ་ཐཱ ཏཾ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶཱ’’ཏི. ‘‘ཏ་ཐཱ ཧི པ་ན མེ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ས་བྦེ ཀ་མྨ་ནྟཱ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཱ, ས་བྦེ ཝོ་ཧཱ་རཱ ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ’’ཏི. ‘‘ཡ་ཐཱ ཀ་ཐཾ པ་ན ཏེ, ག་ཧ་པ་ཏི, ས་བྦེ ཀ་མྨ་ནྟཱ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཱ, ས་བྦེ ཝོ་ཧཱ་རཱ ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ’’ཏི? ‘‘ཨི་དྷ མེ, བྷོ གོ་ཏ་མ, ཡཾ ཨ་ཧོ་སི དྷ་ནཾ ཝཱ དྷ་ཉྙཾ ཝཱ ར་ཛ་ཏཾ ཝཱ ཛཱ་ཏ་རཱུ་པཾ ཝཱ ས་བྦཾ ཏཾ པུ་ཏྟཱ་ནཾ དཱ་ཡ་ཛྫཾ ནི་ཡྻཱ་ཏཾ, ཏ་ཏྠཱ་ཧཾ ཨ་ནོ་ཝཱ་དཱི ཨ་ནུ་པ་ཝཱ་དཱི གྷཱ་ས་ཙྪཱ་ད་ན་པ་ར་མོ ཝི་ཧ་རཱ་མི. ཨེ་ཝཾ ཁོ མེ [ཨེ་ཝ་ཉྩ མེ (སྱཱ.), ཨེ་ཝཾ མེ (ཀ.)], བྷོ གོ་ཏ་མ, ས་བྦེ ཀ་མྨ་ནྟཱ པ་ཊི་ཀྑི་ཏྟཱ, ས་བྦེ ཝོ་ཧཱ་རཱ ས་མུ་ཙྪི་ནྣཱ’’ཏི. ‘‘ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཁོ ཏྭཾ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དཾ ཝ་ད་སི, ཨ་ཉྙ་ཐཱ ཙ པ་ན ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ‘‘ཡ་ཐཱ ཀ་ཐཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏི? སཱ་དྷུ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ཐཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏུ ཡ་ཐཱ ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ‘‘ཏེ་ན ཧི, ག་ཧ་པ་ཏི, སུ་ཎཱ་ཧི, སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཧི, བྷཱ་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ པོ་ཏ་ལི་ཡོ ག་ཧ་པ་ཏི བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སི.
༣༢. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཊྛ ཁོ ཨི་མེ, ག་ཧ་པ་ཏི, དྷ་མྨཱ ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཀ་ཏ་མེ ཨ་ཊྛ? ཨ་པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ ནི་སྶཱ་ཡ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ; དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཾ; ས་ཙྩ་ཝཱ་ཙཾ [ས་ཙྩཾ ཝཱ་ཙཾ (སྱཱ.)] ནི་སྶཱ་ཡ མུ་སཱ་ཝཱ་དོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ; ཨ་པི་སུ་ཎཾ ཝཱ་ཙཾ ནི་སྶཱ་ཡ པི་སུ་ཎཱ ཝཱ་ཙཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ; ཨ་གི་དྡྷི་ལོ་བྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ གི་དྡྷི་ལོ་བྷོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ; ཨ་ནི་ནྡཱ་རོ་སཾ ནི་སྶཱ་ཡ ནི་ནྡཱ་རོ་སོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ; ཨ་ཀྐོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ; ཨ་ན་ཏི་མཱ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཏི་མཱ་ནོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ. ཨི་མེ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་ཊྛ དྷ་མྨཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཝུ་ཏྟཱ, ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི’’ཏི. ‘‘ཡེ མེ [ཡེ མེ པ་ན (སྱཱ. ཀ.)], བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨ་ཊྛ དྷ་མྨཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཝུ་ཏྟཱ, ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟི, སཱ་དྷུ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མེ ཨ་ཊྛ དྷ་མྨེ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན [ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏྭཱ (ཀ.)] ཝི་བྷ་ཛ་ཏུ ཨ་ནུ་ཀ་མྤཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡཱ’’ཏི. ‘‘ཏེ་ན ཧི, ག་ཧ་པ་ཏི, སུ་ཎཱ་ཧི, སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཧི, བྷཱ་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ པོ་ཏ་ལི་ཡོ ག་ཧ་པ་ཏི བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སི. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
༣༣. ‘‘‘ཨ་པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ ནི་སྶཱ་ཡ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱི ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ [ཨ་ཧ་ཉྩེ (?)] ཁོ པ་ན པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱི ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏ་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ [ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩ ཝི་ཉྙཱུ (སཱི. སྱཱ. པཱི.)] ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏ་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏ་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ. ཡེ ཙ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘ཨ་པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏཾ ནི་སྶཱ་ཡ པཱ་ཎཱ་ཏི་པཱ་ཏོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༣༤. ‘‘‘དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ’ནྟི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ཡཱི ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ ཁོ པ་ན ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ཡཱི ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ. ཡེ ཙ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་དི་ནྣཱ་དཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ’ནྟི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༣༥. ‘‘‘ས་ཙྩ་ཝཱ་ཙཾ ནི་སྶཱ་ཡ མུ་སཱ་ཝཱ་དོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ མུ་སཱ་ཝཱ་དཱི ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ ཁོ པ་ན མུ་སཱ་ཝཱ་དཱི ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ མུ་སཱ་ཝཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ མུ་སཱ་ཝཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ མུ་སཱ་ཝཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ མུ་སཱ་ཝཱ་དོ. ཡེ ཙ མུ་སཱ་ཝཱ་ད་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, མུ་སཱ་ཝཱ་དཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘ས་ཙྩ་ཝཱ་ཙཾ ནི་སྶཱ་ཡ མུ་སཱ་ཝཱ་དོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༣༦. ‘‘‘ཨ་པི་སུ་ཎཾ ཝཱ་ཙཾ ནི་སྶཱ་ཡ པི་སུ་ཎཱ ཝཱ་ཙཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ’ཏི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ པི་སུ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ ཁོ པ་ན པི་སུ་ཎ་ཝཱ་ཙོ ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ པི་སུ་ཎ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ པི་སུ་ཎ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ པི་སུ་ཎ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ པི་སུ་ཎཱ ཝཱ་ཙཱ. ཡེ ཙ པི་སུ་ཎ་ཝཱ་ཙཱ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, པི་སུ་ཎཱ་ཡ ཝཱ་ཙཱ་ཡ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘ཨ་པི་སུ་ཎཾ ཝཱ་ཙཾ ནི་སྶཱ་ཡ པི་སུ་ཎཱ ཝཱ་ཙཱ པ་ཧཱ་ཏ་བྦཱ’ཏི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༣༧. ‘‘‘ཨ་གི་དྡྷི་ལོ་བྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ གི་དྡྷི་ལོ་བྷོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ གི་དྡྷི་ལོ་བྷཱི ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ ཁོ པ་ན གི་དྡྷི་ལོ་བྷཱི ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ གི་དྡྷི་ལོ་བྷ་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ གི་དྡྷི་ལོ་བྷ་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ གི་དྡྷི་ལོ་བྷ་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ གི་དྡྷི་ལོ་བྷོ. ཡེ ཙ གི་དྡྷི་ལོ་བྷ་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, གི་དྡྷི་ལོ་བྷཱ པ་ཊི་ཝི་ར་ཏ་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘ཨ་གི་དྡྷི་ལོ་བྷཾ ནི་སྶཱ་ཡ གི་དྡྷི་ལོ་བྷོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༣༨. ‘‘‘ཨ་ནི་ནྡཱ་རོ་སཾ ནི་སྶཱ་ཡ ནི་ནྡཱ་རོ་སོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ ནི་ནྡཱ་རོ་སཱི ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ ཁོ པ་ན ནི་ནྡཱ་རོ་སཱི ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ ནི་ནྡཱ་རོ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ ནི་ནྡཱ་རོ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ ནི་ནྡཱ་རོ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ ནི་ནྡཱ་རོ་སོ. ཡེ ཙ ནི་ནྡཱ་རོ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, ཨ་ནི་ནྡཱ་རོ་སི་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘ཨ་ནི་ནྡཱ་རོ་སཾ ནི་སྶཱ་ཡ ནི་ནྡཱ་རོ་སོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༣༩. ‘‘‘ཨ་ཀྐོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སཱི ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ ཁོ པ་ན ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སཱི ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སོ. ཡེ ཙ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་ས་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, ཨ་ཀྐོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སི་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘ཨ་ཀྐོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་སོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༤༠. ‘‘‘ཨ་ན་ཏི་མཱ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཏི་མཱ་ནོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི ཨི་ཏི ཁོ པ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ, ཀི་ཉྩེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ? ཨི་དྷ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ ཧེ་ཏུ ཨ་ཏི་མཱ་ནཱི ཨ་སྶཾ, ཏེ་སཱ་ཧཾ སཾ་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནཾ པ་ཧཱ་ནཱ་ཡ ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ པ་ཊི་པ་ནྣོ. ཨ་ཧ་ཉྩེ་ཝ ཁོ པ་ན ཨ་ཏི་མཱ་ནཱི ཨ་སྶཾ, ཨ་ཏྟཱ་པི མཾ ཨུ་པ་ཝ་དེ་ཡྻ ཨ་ཏི་མཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཨ་ནུ་ཝི་ཙྩཱ་པི མཾ ཝི་ཉྙཱུ ག་ར་ཧེ་ཡྻུཾ ཨ་ཏི་མཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ, ཀཱ་ཡ་སྶ བྷེ་དཱ པ་རཾ མ་ར་ཎཱ དུ་གྒ་ཏི པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ ཨ་ཏི་མཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ. ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན སཾ་ཡོ་ཛ་ནཾ ཨེ་ཏཾ ནཱི་ཝ་ར་ཎཾ ཡ་དི་དཾ ཨ་ཏི་མཱ་ནོ. ཡེ ཙ ཨ་ཏི་མཱ་ན་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ཛྫེ་ཡྻུཾ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ, ཨ་ན་ཏི་མཱ་ནི་སྶ ཨེ་ཝཾ་ས ཏེ ཨཱ་ས་ཝཱ ཝི་གྷཱ་ཏ་པ་རི་ལཱ༹་ཧཱ ན ཧོ་ནྟི’. ‘ཨ་ན་ཏི་མཱ་ནཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཨ་ཏི་མཱ་ནོ པ་ཧཱ་ཏ་བྦོ’ཏི – ཨི་ཏི ཡ་ནྟཾ ཝུ་ཏྟཾ ཨི་ད་མེ་ཏཾ པ་ཊི་ཙྩ ཝུ་ཏྟཾ.
༤༡. ‘‘ཨི་མེ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་ཊྛ དྷ་མྨཱ སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན ཝུ་ཏྟཱ, ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཝི་བྷ་ཏྟཱ [ཨ་ཝི་བྷ་ཏྟཱ (སྱཱ. ཀ.)], ཡེ ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟི; ན ཏྭེ་ཝ ཏཱ་ཝ ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི.
‘‘ཡ་ཐཱ ཀ་ཐཾ པ་ན, བྷ་ནྟེ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏི? སཱ་དྷུ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ཏ་ཐཱ དྷ་མྨཾ དེ་སེ་ཏུ ཡ་ཐཱ ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏཱི’’ཏི. ‘‘ཏེ་ན ཧི, ག་ཧ་པ་ཏི, སུ་ཎཱ་ཧི, སཱ་དྷུ་ཀཾ མ་ན་སི ཀ་རོ་ཧི, བྷཱ་སི་སྶཱ་མཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’ཏི ཁོ པོ་ཏ་ལི་ཡོ ག་ཧ་པ་ཏི བྷ་ག་ཝ་ཏོ པ་ཙྩ་སྶོ་སི. བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ –
ཀཱ་མཱ་དཱི་ན་ཝ་ཀ་ཐཱ
༤༢. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཀུ་ཀྐུ་རོ ཛི་གྷ་ཙྪཱ་དུ་བྦ་ལྱ་པ་རེ་ཏོ གོ་གྷཱ་ཏ་ཀ་སཱུ་ནཾ པ་ཙྩུ་པ་ཊྛི་ཏོ ཨ་སྶ. ཏ་མེ་ནཾ ད་ཀྑོ གོ་གྷཱ་ཏ་ཀོ ཝཱ གོ་གྷཱ་ཏ་ཀ་ནྟེ་ཝཱ་སཱི ཝཱ ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལཾ སུ་ནི་ཀྐ་ནྟཾ ནི་ཀྐ་ནྟཾ ནི་མྨཾ་སཾ ལོ་ཧི་ཏ་མ་ཀྑི་ཏཾ ཨུ་པ་སུ་མྦྷེ་ཡྻ [ཨུ་པ་ཙྪུ་བྷེ་ཡྻ (སཱི. པཱི.), ཨུ་པ་ཙྪཱུ་བྷེ་ཡྻ (སྱཱ. ཀཾ.), ཨུ་པ་ཙྩུ་མྦྷེ་ཡྻ (ཀ.)]. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་པི ནུ ཁོ སོ ཀུ་ཀྐུ་རོ ཨ་མུཾ ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལཾ སུ་ནི་ཀྐ་ནྟཾ ནི་ཀྐ་ནྟཾ ནི་མྨཾ་སཾ ལོ་ཧི་ཏ་མ་ཀྑི་ཏཾ པ་ལེ་ཧ་ནྟོ ཛི་གྷ་ཙྪཱ་དུ་བྦ་ལྱཾ པ་ཊི་ཝི་ནེ་ཡྻཱ’’ཏི?
‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ’’?
‘‘ཨ་དུ་ཉྷི, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལཾ སུ་ནི་ཀྐ་ནྟཾ ནི་ཀྐ་ནྟཾ ནི་མྨཾ་སཾ ལོ་ཧི་ཏ་མ་ཀྑི་ཏཾ. ཡཱ་ཝ་དེ་ཝ པ་ན སོ ཀུ་ཀྐུ་རོ ཀི་ལ་མ་ཐ་སྶ ཝི་གྷཱ་ཏ་སྶ བྷཱ་གཱི ཨ་སྶཱ་ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨ་ཊྛི་ཀ་ངྐ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ [བ་ཧཱུ་པཱ་ཡཱ་སཱ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)], ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ས་མྨ་པྤ་ཉྙཱ་ཡ དི་སྭཱ ཡཱ་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ནཱ་ན་ཏྟཱ ནཱ་ན་ཏྟ་སི་ཏཱ ཏཾ ཨ་བྷི་ནི་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ, ཡཱ་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ཨེ་ཀ་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་ཏྟ་སི་ཏཱ ཡ་ཏྠ ས་བྦ་སོ ལོ་ཀཱ་མི་སཱུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཨ་པ་རི་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ཏ་མེ་ཝཱུ་པེ་ཀྑཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
༤༣. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ག་ཧ་པ་ཏི, གི་ཛ྄ཛྷོ ཝཱ ཀ་ངྐོ ཝཱ ཀུ་ལ་ལོ ཝཱ མཾ་ས་པེ་སིཾ ཨཱ་དཱ་ཡ ཨུ་ཌྜཱི་ཡེ་ཡྻ [ཨུ་ཌྜ་ཡེ་ཡྻ (སྱཱ. པཱི.)]. ཏ་མེ་ནཾ གི་ཛ྄ཛྷཱ་པི ཀ་ངྐཱ་པི ཀུ་ལ་ལཱ་པི ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཨ་ནུ་པ་ཏི་ཏྭཱ ཝི་ཏ་ཙྪེ་ཡྻུཾ ཝི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻུཾ [ཝི་རཱ་ཛེ་ཡྻུཾ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)]. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ས་ཙེ སོ གི་ཛ྄ཛྷོ ཝཱ ཀ་ངྐོ ཝཱ ཀུ་ལ་ལོ ཝཱ ཏཾ མཾ་ས་པེ་སིཾ ན ཁི་པྤ་མེ་ཝ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ, སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ མ་ར་ཎཾ ཝཱ ནི་ག་ཙྪེ་ཡྻ མ་ར་ཎ་མ་ཏྟཾ ཝཱ དུ་ཀྑ’’ནྟི?
‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘མཾ་ས་པེ་སཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ས་མྨ་པྤ་ཉྙཱ་ཡ དི་སྭཱ ཡཱ་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ནཱ་ན་ཏྟཱ ནཱ་ན་ཏྟ་སི་ཏཱ ཏཾ ཨ་བྷི་ནི་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ཨེ་ཀ་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་ཏྟ་སི་ཏཱ ཡ་ཏྠ ས་བྦ་སོ ལོ་ཀཱ་མི་སཱུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཨ་པ་རི་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ཏ་མེ་ཝཱུ་པེ་ཀྑཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
༤༤. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ག་ཧ་པ་ཏི, པུ་རི་སོ ཨཱ་དི་ཏྟཾ ཏི་ཎུ་ཀྐཾ ཨཱ་དཱ་ཡ པ་ཊི་ཝཱ་ཏཾ ག་ཙྪེ་ཡྻ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ས་ཙེ སོ པུ་རི་སོ ཏཾ ཨཱ་དི་ཏྟཾ ཏི་ཎུ་ཀྐཾ ན ཁི་པྤ་མེ་ཝ པ་ཊི་ནི་སྶ་ཛྫེ་ཡྻ ཏ་སྶ སཱ ཨཱ་དི་ཏྟཱ ཏི་ཎུ་ཀྐཱ ཧ་ཏྠཾ ཝཱ ད་ཧེ་ཡྻ བཱ་ཧུཾ ཝཱ ད་ཧེ་ཡྻ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝཱ ཨ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒཾ [ད་ཧེ་ཡྻ. ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝཱ ཨ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒ (སཱི. པཱི.)] ད་ཧེ་ཡྻ, སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ མ་ར་ཎཾ ཝཱ ནི་ག་ཙྪེ་ཡྻ མ་ར་ཎ་མ་ཏྟཾ ཝཱ དུ་ཀྑ’’ནྟི?
‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཏི་ཎུ་ཀྐཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ས་མྨ་པྤ་ཉྙཱ་ཡ དི་སྭཱ…པེ… ཏ་མེ་ཝཱུ་པེ་ཀྑཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
༤༥. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་ངྒཱ་ར་ཀཱ་སུ སཱ་དྷི་ཀ་པོ་རི་སཱ, པཱུ་རཱ ཨ་ངྒཱ་རཱ་ནཾ ཝཱི་ཏ་ཙྩི་ཀཱ་ནཾ ཝཱི་ཏ་དྷཱུ་མཱ་ནཾ. ཨ་ཐ པུ་རི་སོ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ ཛཱི་ཝི་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨ་མ་རི་ཏུ་ཀཱ་མོ སུ་ཁ་ཀཱ་མོ དུ་ཀྑ་པྤ་ཊི་ཀྐཱུ་ལོ. ཏ་མེ་ནཾ དྭེ བ་ལ་ཝ་ནྟོ པུ་རི་སཱ ནཱ་ནཱ་བཱ་ཧཱ་སུ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨ་ངྒཱ་ར་ཀཱ་སུཾ ཨུ་པ་ཀ་ཌྜྷེ་ཡྻུཾ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་པི ནུ སོ པུ་རི་སོ ཨི་ཏི་ཙི་ཏི་ཙེ་ཝ ཀཱ་ཡཾ ས་ནྣཱ་མེ་ཡྻཱ’’ཏི?
‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ’’?
‘‘ཝི་དི་ཏ་ཉྷི, བྷ་ནྟེ, ཏ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ ཨི་མ་ཉྩཱ་ཧཾ ཨ་ངྒཱ་ར་ཀཱ་སུཾ པ་པ་ཏི་སྶཱ་མི, ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ མ་ར་ཎཾ ཝཱ ནི་ག་ཙྪི་སྶཱ་མི མ་ར་ཎ་མ་ཏྟཾ ཝཱ དུ་ཀྑ’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཨ་ངྒཱ་ར་ཀཱ་སཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ས་མྨ་པྤ་ཉྙཱ་ཡ དི་སྭཱ…པེ… ཏ་མེ་ཝཱུ་པེ་ཀྑཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
༤༦. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ག་ཧ་པ་ཏི, པུ་རི་སོ སུ་པི་ན་ཀཾ པ་སྶེ་ཡྻ ཨཱ་རཱ་མ་རཱ་མ་ཎེ་ཡྻ་ཀཾ ཝ་ན་རཱ་མ་ཎེ་ཡྻ་ཀཾ བྷཱུ་མི་རཱ་མ་ཎེ་ཡྻ་ཀཾ པོ་ཀྑ་ར་ཎི་རཱ་མ་ཎེ་ཡྻ་ཀཾ. སོ པ་ཊི་བུ་དྡྷོ ན ཀི་ཉྩི པ་ཊི་པ་སྶེ་ཡྻ [པ་སྶེ་ཡྻ (སཱི. སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)]. ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘སུ་པི་ན་ཀཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’ཏི…པེ… ཏ་མེ་ཝཱུ་པེ་ཀྑཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
༤༧. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ག་ཧ་པ་ཏི, པུ་རི་སོ ཡཱ་ཙི་ཏ་ཀཾ བྷོ་གཾ ཡཱ་ཙི་ཏྭཱ ཡཱ་ནཾ ཝཱ [ཡཱ་ནཾ (སྱཱ. ཀཾ. པཱི.)] པོ་རི་སེ་ཡྻཾ [པོ་རོ་སེ་ཡྻཾ (སཱི. པཱི. ཀ.), ཨོ་རོ་པེ་ཡྻ (སྱཱ. ཀཾ.)] པ་ཝ་ར་མ་ཎི་ཀུ་ཎྜ་ལཾ. སོ ཏེ་ཧི ཡཱ་ཙི་ཏ་ཀེ་ཧི བྷོ་གེ་ཧི པུ་ར་ཀྑ་ཏོ པ་རི་ཝུ་ཏོ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་ཎཾ པ་ཊི་པ་ཛྫེ་ཡྻ. ཏ་མེ་ནཾ ཛ་ནོ དི་སྭཱ ཨེ་ཝཾ ཝ་དེ་ཡྻ – ‘བྷོ་གཱི ཝ་ཏ, བྷོ, པུ་རི་སོ, ཨེ་ཝཾ ཀི་ར བྷོ་གི་ནོ བྷོ་གཱ་ནི བྷུ་ཉྫ་ནྟཱི’ཏི. ཏ་མེ་ནཾ སཱ་མི་ཀཱ ཡ་ཏྠ ཡ་ཏྠེ་ཝ པ་སྶེ་ཡྻུཾ ཏ་ཏྠ ཏ་ཏྠེ་ཝ སཱ་ནི ཧ་རེ་ཡྻུཾ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་ལཾ ནུ ཁོ ཏ་སྶ པུ་རི་ས་སྶ ཨ་ཉྙ་ཐ་ཏྟཱ་ཡཱ’’ཏི?
‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཏཾ ཀི་སྶ ཧེ་ཏུ’’?
‘‘སཱ་མི་ནོ ཧི, བྷ་ནྟེ, སཱ་ནི ཧ་ར་ནྟཱི’’ཏི. ‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘ཡཱ་ཙི་ཏ་ཀཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’ཏི…པེ… ཏ་མེ་ཝཱུ་པེ་ཀྑཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
༤༨. ‘‘སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, ག་ཧ་པ་ཏི, གཱ་མ་སྶ ཝཱ ནི་ག་མ་སྶ ཝཱ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཏི་བྦོ ཝ་ན་ས་ཎྜོ. ཏ་ཏྲ་སྶ རུ་ཀྑོ ས་མྤ་ནྣ་ཕ་ལོ ཙ ཨུ་པ་པ་ནྣ་ཕ་ལོ [ཨུ་པྤ་ནྣ་ཕ་ལོ (སྱཱ.)] ཙ, ན ཙ་སྶུ ཀཱ་ནི་ཙི ཕ་ལཱ་ནི བྷཱུ་མི་ཡཾ པ་ཏི་ཏཱ་ནི. ཨ་ཐ པུ་རི་སོ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ ཕ་ལ་ཏྠི་ཀོ ཕ་ལ་ག་ཝེ་སཱི ཕ་ལ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ. སོ ཏཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཏཾ རུ་ཀྑཾ པ་སྶེ་ཡྻ ས་མྤ་ནྣ་ཕ་ལ་ཉྩ ཨུ་པ་པ་ནྣ་ཕ་ལ་ཉྩ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ རུ་ཀྑོ ས་མྤ་ནྣ་ཕ་ལོ ཙ ཨུ་པ་པ་ནྣ་ཕ་ལོ ཙ, ན་ཏྠི ཙ ཀཱ་ནི་ཙི ཕ་ལཱ་ནི བྷཱུ་མི་ཡཾ པ་ཏི་ཏཱ་ནི. ཛཱ་ནཱ་མི ཁོ པ་ནཱ་ཧཾ རུ་ཀྑཾ ཨཱ་རོ་ཧི་ཏུཾ [ཨཱ་རུ་ཧི་ཏུཾ (སཱི.)]. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨི་མཾ རུ་ཀྑཾ ཨཱ་རོ་ཧི་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་ཉྩ ཁཱ་དེ་ཡྻཾ ཨུ་ཙྪ་ངྒ་ཉྩ པཱུ་རེ་ཡྻ’ནྟི. སོ ཏཾ རུ་ཀྑཾ ཨཱ་རོ་ཧི་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་ཉྩ ཁཱ་དེ་ཡྻ ཨུ་ཙྪ་ངྒ་ཉྩ པཱུ་རེ་ཡྻ. ཨ་ཐ དུ་ཏི་ཡོ པུ་རི་སོ ཨཱ་ག་ཙྪེ་ཡྻ ཕ་ལ་ཏྠི་ཀོ ཕ་ལ་ག་ཝེ་སཱི ཕ་ལ་པ་རི་ཡེ་ས་ནཾ ཙ་ར་མཱ་ནོ ཏི་ཎྷཾ ཀུ་ཋཱ་རིཾ [ཀུ་དྷཱ་རིཾ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ཨཱ་དཱ་ཡ. སོ ཏཾ ཝ་ན་ས་ཎྜཾ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་གཱ་ཧེ་ཏྭཱ ཏཾ རུ་ཀྑཾ པ་སྶེ་ཡྻ ས་མྤ་ནྣ་ཕ་ལ་ཉྩ ཨུ་པ་པ་ནྣ་ཕ་ལ་ཉྩ. ཏ་སྶ ཨེ་ཝ་མ་སྶ – ‘ཨ་ཡཾ ཁོ རུ་ཀྑོ ས་མྤ་ནྣ་ཕ་ལོ ཙ ཨུ་པ་པ་ནྣ་ཕ་ལོ ཙ, ན་ཏྠི ཙ ཀཱ་ནི་ཙི ཕ་ལཱ་ནི བྷཱུ་མི་ཡཾ པ་ཏི་ཏཱ་ནི. ན ཁོ པ་ནཱ་ཧཾ ཛཱ་ནཱ་མི རུ་ཀྑཾ ཨཱ་རོ་ཧི་ཏུཾ. ཡཾ་ནཱུ་ནཱ་ཧཾ ཨི་མཾ རུ་ཀྑཾ མཱུ་ལ་ཏོ ཚེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཝ་ད་ཏྠ་ཉྩ ཁཱ་དེ་ཡྻཾ ཨུ་ཙྪ་ངྒ་ཉྩ པཱུ་རེ་ཡྻ’ནྟི. སོ ཏཾ རུ་ཀྑཾ མཱུ་ལ་ཏོ་ཝ ཚི་ནྡེ་ཡྻ. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་མུ་ཀོ [ཨ་སུ (སཱི. པཱི.)] ཡོ སོ པུ་རི་སོ པ་ཋ་མཾ རུ་ཀྑཾ ཨཱ་རཱུ་ལ༹ྷོ ས་ཙེ སོ ན ཁི་པྤ་མེ་ཝ ཨོ་རོ་ཧེ་ཡྻ ཏ་སྶ སོ རུ་ཀྑོ པ་པ་ཏ་ནྟོ ཧ་ཏྠཾ ཝཱ བྷ་ཉྫེ་ཡྻ པཱ་དཾ ཝཱ བྷ་ཉྫེ་ཡྻ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝཱ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ཝཱ ཨ་ངྒ་པ་ཙྩ་ངྒཾ བྷ་ཉྫེ་ཡྻ, སོ ཏ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཾ མ་ར་ཎཾ ཝཱ ནི་ག་ཙྪེ་ཡྻ མ་ར་ཎ་མ་ཏྟཾ ཝཱ དུ་ཀྑ’’ནྟི?
‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་ཏི པ་ཊི་ས་ཉྩི་ཀྑ་ཏི – ‘རུ་ཀྑ་ཕ་ལཱུ་པ་མཱ ཀཱ་མཱ ཝུ་ཏྟཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བ་ཧུ་དུ་ཀྑཱ བ་ཧུ་པཱ་ཡཱ་སཱ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝོ ཨེ་ཏྠ བྷི་ཡྻོ’ཏི. ཨེ་ཝ་མེ་ཏཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ས་མྨ་པྤ་ཉྙཱ་ཡ དི་སྭཱ ཡཱ་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ནཱ་ན་ཏྟཱ ནཱ་ན་ཏྟ་སི་ཏཱ ཏཾ ཨ་བྷི་ནི་ཝ་ཛྫེ་ཏྭཱ ཡཱ་ཡཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ ཨེ་ཀ་ཏྟཱ ཨེ་ཀ་ཏྟ་སི་ཏཱ ཡ་ཏྠ ས་བྦ་སོ ལོ་ཀཱ་མི་སཱུ་པཱ་དཱ་ནཱ ཨ་པ་རི་སེ་སཱ ནི་རུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟི ཏ་མེ་ཝཱུ་པེ་ཀྑཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི.
༤༩. ‘‘ས ཁོ སོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་མྨ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཨེ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏིཾ དྭེ་པི ཛཱ་ཏི་ཡོ…པེ… ཨི་ཏི སཱ་ཀཱ་རཾ ས་ཨུ་དྡེ་སཾ ཨ་ནེ་ཀ་ཝི་ཧི་ཏཾ པུ་བྦེ་ནི་ཝཱ་སཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏི.
‘‘ས ཁོ སོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་མྨ དི་བྦེ་ན ཙ་ཀྑུ་ནཱ ཝི་སུ་དྡྷེ་ན ཨ་ཏི་ཀྐ་ནྟ་མཱ་ནུ་ས་ཀེ་ན ས་ཏྟེ པ་སྶ་ཏི ཙ་ཝ་མཱ་ནེ ཨུ་པ་པ་ཛྫ་མཱ་ནེ ཧཱི་ནེ པ་ཎཱི་ཏེ སུ་ཝ་ཎྞེ དུ་བྦ་ཎྞེ སུ་ག་ཏེ དུ་གྒ་ཏེ…པེ… ཡ་ཐཱ་ཀ་མྨཱུ་པ་གེ ས་ཏྟེ པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི.
‘‘ས ཁོ སོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ ཨི་མཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཏི་པཱ་རི་སུ་དྡྷིཾ ཨཱ་ག་མྨ ཨཱ་ས་ཝཱ་ནཾ ཁ་ཡཱ ཨ་ནཱ་ས་ཝཾ ཙེ་ཏོ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ པ་ཉྙཱ་ཝི་མུ་ཏྟིཾ དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ ས་ཡཾ ཨ་བྷི་ཉྙཱ ས་ཙྪི་ཀ་ཏྭཱ ཨུ་པ་ས་མྤ་ཛྫ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཁོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏི.
༥༠. ‘‘ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ག་ཧ་པ་ཏི, ཡ་ཐཱ ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ ཧོ་ཏི, ཨ་པི ནུ ཏྭཾ ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དཾ ཨ་ཏྟ་ནི ས་མ་ནུ་པ་སྶ་སཱི’’ཏི? ‘‘ཀོ ཙཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཀོ ཙ ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དོ! ཨཱ་ར་ཀཱ ཨ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་རི་ཡ་སྶ ཝི་ན་ཡེ ས་བྦེ་ན ས་བྦཾ ས་བྦ་ཐཱ ས་བྦཾ ཝོ་ཧཱ་ར་ས་མུ་ཙྪེ་དཱ. མ་ཡ་ཉྷི, བྷ་ནྟེ, པུ་བྦེ ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡེ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡཱ་ཏི ཨ་མ་ཉྙི་མྷ, ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷོ་ཛི་མྷ, ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་ཋཱ་ནེ ཋ་པི་མྷ; བྷི་ཀྑཱུ པ་ན མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡཱ་ཏི ཨ་མ་ཉྙི་མྷ, ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷོ་ཛི་མྷ, ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་ཋཱ་ནེ ཋ་པི་མྷ; ཨི་དཱ་ནི པ་ན མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་ཉྙ་ཏི་ཏྠི་ཡེ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡཱ་ཏི ཛཱ་ནི་སྶཱ་མ, ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷོ་ཛེ་སྶཱ་མ, ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨ་ནཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་ཋཱ་ནེ ཋ་པེ་སྶཱ་མ. བྷི་ཀྑཱུ པ་ན མ་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡཱ་ཏི ཛཱ་ནི་སྶཱ་མ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་བྷོ་ཛ་ནཾ བྷོ་ཛེ་སྶཱ་མ, ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡེ་ཝ ས་མཱ་ནེ ཨཱ་ཛཱ་ནཱི་ཡ་ཋཱ་ནེ ཋ་པེ་སྶཱ་མ. ཨ་ཛ་ནེ་སི ཝ་ཏ མེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ས་མ་ཎེ་སུ ས་མ་ཎ་པྤེ་མཾ, ས་མ་ཎེ་སུ ས་མ་ཎ་པྤ་སཱ་དཾ, ས་མ་ཎེ་སུ ས་མ་ཎ་གཱ་ར་ཝཾ. ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ! སེ་ཡྻ་ཐཱ་པི, བྷ་ནྟེ, ནི་ཀྐུ་ཛྫི་ཏཾ ཝཱ ཨུ་ཀྐུ་ཛྫེ་ཡྻ, པ་ཊི་ཙྪ་ནྣཾ ཝཱ ཝི་ཝ་རེ་ཡྻ, མཱུ་ལ༹ྷ་སྶ ཝཱ མ་གྒཾ ཨཱ་ཙི་ཀྑེ་ཡྻ, ཨ་ནྡྷ་ཀཱ་རེ ཝཱ ཏེ་ལ་པ་ཛྫོ་ཏཾ དྷཱ་རེ་ཡྻ, ཙ་ཀྑུ་མ་ནྟོ རཱུ་པཱ་ནི ད་ཀྑ་ནྟཱི་ཏི; ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཁོ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ན དྷ་མྨོ པ་ཀཱ་སི་ཏོ. ཨེ་སཱ་ཧཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཙྪཱ་མི དྷ་མྨ་ཉྩ བྷི་ཀྑུ་ས་ངྒྷ་ཉྩ. ཨུ་པཱ་ས་ཀཾ མཾ བྷ་ག་ཝཱ དྷཱ་རེ་ཏུ ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ པཱ་ཎུ་པེ་ཏཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཏ’’ནྟི.
པོ་ཏ་ལི་ཡ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ.
༥. ཛཱི་ཝ་ཀ་སུ་ཏྟཾ
༥༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ རཱ་ཛ་ག་ཧེ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཛཱི་ཝ་ཀ་སྶ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩ་སྶ ཨ་མྦ་ཝ་ནེ. ཨ་ཐ ཁོ ཛཱི་ཝ་ཀོ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩོ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷི་ཝཱ་དེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣོ ཁོ ཛཱི་ཝ་ཀོ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སུ་ཏཾ མེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ – ‘ས་མ་ཎཾ གོ་ཏ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ པཱ་ཎཾ ཨཱ་ར་བྷ་ནྟི [ཨཱ་ར་མྦྷ་ནྟི (ཀ.)], ཏཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཛཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སྶ་ཀ་ཏཾ [ཨུ་དྡི་སྶ་ཀ་ཊཾ (སཱི. པཱི.)] མཾ་སཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི པ་ཊི་ཙྩ་ཀ་མྨ’ནྟི. ཡེ ཏེ, བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ས་མ་ཎཾ གོ་ཏ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ པཱ་ཎཾ ཨཱ་ར་བྷ་ནྟི, ཏཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཛཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སྶ་ཀ་ཏཾ མཾ་སཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི པ་ཊི་ཙྩ་ཀ་མྨ’ནྟི, ཀ་ཙྩི ཏེ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝ་ཏོ ཝུ་ཏྟ་ཝཱ་དི་ནོ, ན ཙ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི, དྷ་མྨ་སྶ ཙཱ་ནུ་དྷ་མྨཾ བྱཱ་ཀ་རོ་ནྟི, ན ཙ ཀོ་ཙི ས་ཧ་དྷ་མྨི་ཀོ ཝཱ་དཱ་ནུ་ཝཱ་དོ གཱ་ར་ཡ྄ཧཾ ཋཱ་ནཾ ཨཱ་ག་ཙྪ་ཏཱི’’ཏི?
༥༢. ‘‘ཡེ ཏེ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧཾ་སུ – ‘ས་མ་ཎཾ གོ་ཏ་མཾ ཨུ་དྡི་སྶ པཱ་ཎཾ ཨཱ་ར་བྷ་ནྟི, ཏཾ ས་མ་ཎོ གོ་ཏ་མོ ཛཱ་ནཾ ཨུ་དྡི་སྶ་ཀ་ཏཾ མཾ་སཾ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི པ་ཊི་ཙྩ་ཀ་མྨ’ནྟི ན མེ ཏེ ཝུ་ཏྟ་ཝཱ་དི་ནོ, ཨ་བྦྷཱ་ཙི་ཀྑ་ནྟི ཙ མཾ ཏེ ཨ་ས་ཏཱ ཨ་བྷཱུ་ཏེ་ན. ཏཱི་ཧི ཁོ ཨ་ཧཾ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཋཱ་ནེ་ཧི མཾ་སཾ ཨ་པ་རི་བྷོ་ག་ནྟི ཝ་དཱ་མི. དི་ཊྛཾ, སུ་ཏཾ, པ་རི་ས་ངྐི་ཏཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ ཨ་ཧཾ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཏཱི་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི མཾ་སཾ ཨ་པ་རི་བྷོ་ག་ནྟི ཝ་དཱ་མི. ཏཱི་ཧི ཁོ ཨ་ཧཾ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཋཱ་ནེ་ཧི མཾ་སཾ པ་རི་བྷོ་ག་ནྟི ཝ་དཱ་མི. ཨ་དི་ཊྛཾ, ཨ་སུ་ཏཾ, ཨ་པ་རི་ས་ངྐི་ཏཾ – ཨི་མེ་ཧི ཁོ ཨ་ཧཾ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཏཱི་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི མཾ་སཾ པ་རི་བྷོ་ག་ནྟི ཝ་དཱ་མི.
༥༣. ‘‘ཨི་དྷ, ཛཱི་ཝ་ཀ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ གཱ་མཾ ཝཱ ནི་ག་མཾ ཝཱ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ མེ་ཏྟཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ཏི. ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ་ཝ [ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ (སྱཱ. ཀཾ.)], ཛཱི་ཝ་ཀ, བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏི. སོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན ཏ་སྶ ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟ་སྶ ཝཱ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ་ཏི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་ད་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ སོ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན པ་རི་ཝི་ས་ཏི. ཏ་སྶ ན ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘སཱ་དྷུ ཝ་ཏ མཱ་ཡཾ [མཾ + ཨ་ཡཾ = མཱ་ཡཾ] ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན པ་རི་ཝི་སེ་ཡྻཱ་ཏི! ཨ་ཧོ ཝ་ཏ མཱ་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨཱ་ཡ་ཏི་མྤི ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ་ན པ་ཎཱི་ཏེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན པ་རི་ཝི་སེ་ཡྻཱ’ཏི – ཨེ་ཝ་མྤི་སྶ ན ཧོ་ཏི. སོ ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨ་ག་ཐི་ཏོ [ཨ་ག་དྷི་ཏོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ཨ་མུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ན་ཛ྄ཛྷོ་པ་ནྣོ [ཨ་ན་ཛ྄ཛྷཱ་པ་ནྣོ (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)] ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ད་སྶཱ་ཝཱི ནི་སྶ་ར་ཎ་པ་ཉྙོ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཨ་པི ནུ སོ བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨ་ཏྟ་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཝཱ ཙེ་ཏེ་ཏི, པ་ར་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཝཱ ཙེ་ཏེ་ཏི, ཨུ་བྷ་ཡ་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཝཱ ཙེ་ཏེ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ན་ནུ སོ, ཛཱི་ཝ་ཀ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨ་ན་ཝ་ཛྫཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ. སུ་ཏཾ མེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ – ‘བྲ་ཧྨཱ མེ་ཏྟཱ་ཝི་ཧཱ་རཱི’ཏི. ཏཾ མེ ཨི་དཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ས་ཀྑི་དི་ཊྛོ; བྷ་ག་ཝཱ ཧི, བྷ་ནྟེ, མེ་ཏྟཱ་ཝི་ཧཱ་རཱི’’ཏི. ‘‘ཡེ་ན ཁོ, ཛཱི་ཝ་ཀ, རཱ་གེ་ན ཡེ་ན དོ་སེ་ན ཡེ་ན མོ་ཧེ་ན བྱཱ་པཱ་ད་ཝཱ ཨ་སྶ སོ རཱ་གོ སོ དོ་སོ སོ མོ་ཧོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པ་ཧཱི་ནོ ཨུ་ཙྪི་ནྣ་མཱུ་ལོ ཏཱ་ལཱ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏོ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ་ཀ་ཏོ [ཨ་ན་བྷཱ་ཝ་ཀ་ཏོ (སཱི. པཱི.), ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ་ག་ཏོ (སྱཱ. ཀཾ.)] ཨཱ་ཡ་ཏིཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་དྷ་མྨོ. ས་ཙེ ཁོ ཏེ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཨི་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི ཏེ ཨེ་ཏ’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ’’ [བྷཱ་སི་ཏ་ནྟི (སྱཱ.)].
༥༤. ‘‘ཨི་དྷ, ཛཱི་ཝ་ཀ, བྷི་ཀྑུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ གཱ་མཾ ཝཱ ནི་ག་མཾ ཝཱ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡ ཝི་ཧ་ར་ཏི. སོ ཀ་རུ་ཎཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… མུ་དི་ཏཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ…པེ… ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཨེ་ཀཾ དི་སཾ ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི, ཏ་ཐཱ དུ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཏ་ཏི་ཡཾ, ཏ་ཐཱ ཙ་ཏུ་ཏྠཾ. ཨི་ཏི ཨུ་དྡྷ་མ་དྷོ ཏི་རི་ཡཾ ས་བྦ་དྷི ས་བྦ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ས་བྦཱ་ཝ་ནྟཾ ལོ་ཀཾ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙེ་ཏ་སཱ ཝི་པུ་ལེ་ན མ་ཧ་གྒ་ཏེ་ན ཨ་པྤ་མཱ་ཎེ་ན ཨ་ཝེ་རེ་ན ཨ་བྱཱ་བ་ཛ྄ཛྷེ་ན ཕ་རི་ཏྭཱ ཝི་ཧ་ར་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ སྭཱ་ཏ་ནཱ་ཡ བྷ་ཏྟེ་ན ནི་མ་ནྟེ་ཏི. ཨཱ་ཀ་ངྑ་མཱ་ནོ་ཝ, ཛཱི་ཝ་ཀ, བྷི་ཀྑུ ཨ་དྷི་ཝཱ་སེ་ཏི. སོ ཏ་སྶཱ ར་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩ་ཡེ་ན པུ་བྦ་ཎྷ་ས་མ་ཡཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ པ་ཏྟ་ཙཱི་ཝ་ར་མཱ་དཱ་ཡ ཡེ་ན ག་ཧ་པ་ཏི་སྶ ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟ་སྶ ཝཱ ནི་ཝེ་ས་ནཾ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མ་ཏི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཉྙ་ཏྟེ ཨཱ་ས་ནེ ནི་སཱི་ད་ཏི. ཏ་མེ་ནཾ སོ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན པ་རི་ཝི་ས་ཏི. ཏ་སྶ ན ཨེ་ཝཾ ཧོ་ཏི – ‘སཱ་དྷུ ཝ་ཏ མཱ་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ པ་ཎཱི་ཏེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན པ་རི་ཝི་སེ་ཡྻཱ་ཏི! ཨ་ཧོ ཝ་ཏ མཱ་ཡཾ ག་ཧ་པ་ཏི ཝཱ ག་ཧ་པ་ཏི་པུ་ཏྟོ ཝཱ ཨཱ་ཡ་ཏི་མྤི ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ་ན པ་ཎཱི་ཏེ་ན པི་ཎྜ་པཱ་ཏེ་ན པ་རི་ཝི་སེ་ཡྻཱ’ཏི – ཨེ་ཝ་མྤི་སྶ ན ཧོ་ཏི. སོ ཏཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏཾ ཨ་ག་ཐི་ཏོ ཨ་མུ་ཙྪི་ཏོ ཨ་ན་ཛ྄ཛྷོ་པ་ནྣོ ཨཱ་དཱི་ན་ཝ་ད་སྶཱ་ཝཱི ནི་སྶ་ར་ཎ་པ་ཉྙོ པ་རི་བྷུ་ཉྫ་ཏི. ཏཾ ཀིཾ མ་ཉྙ་སི, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཨ་པི ནུ སོ བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨ་ཏྟ་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཝཱ ཙེ་ཏེ་ཏི, པ་ར་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཝཱ ཙེ་ཏེ་ཏི, ཨུ་བྷ་ཡ་བྱཱ་བཱ་དྷཱ་ཡ ཝཱ ཙེ་ཏེ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘ནོ ཧེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ’’.
‘‘ན་ནུ སོ, ཛཱི་ཝ་ཀ, བྷི་ཀྑུ ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཨ་ན་ཝ་ཛྫཾ་ཡེ་ཝ ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ཏཱི’’ཏི?
‘‘ཨེ་ཝཾ, བྷ་ནྟེ. སུ་ཏཾ མེ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ – ‘བྲ་ཧྨཱ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཝི་ཧཱ་རཱི’ཏི. ཏཾ མེ ཨི་དཾ, བྷ་ནྟེ, བྷ་ག་ཝཱ ས་ཀྑི་དི་ཊྛོ; བྷ་ག་ཝཱ ཧི, བྷ་ནྟེ, ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཝི་ཧཱ་རཱི’’ཏི. ‘‘ཡེ་ན ཁོ, ཛཱི་ཝ་ཀ, རཱ་གེ་ན ཡེ་ན དོ་སེ་ན ཡེ་ན མོ་ཧེ་ན ཝི་ཧེ་ས་ཝཱ ཨ་སྶ ཨ་ར་ཏི་ཝཱ ཨ་སྶ པ་ཊི་གྷ་ཝཱ ཨ་སྶ སོ རཱ་གོ སོ དོ་སོ སོ མོ་ཧོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པ་ཧཱི་ནོ ཨུ་ཙྪི་ནྣ་མཱུ་ལོ ཏཱ་ལཱ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཏོ ཨ་ན་བྷཱ་ཝཾ་ཀ་ཏོ ཨཱ་ཡ་ཏིཾ ཨ་ནུ་པྤཱ་ད་དྷ་མྨོ. ས་ཙེ ཁོ ཏེ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཨི་དཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ, ཨ་ནུ་ཛཱ་ནཱ་མི ཏེ ཨེ་ཏ’’ནྟི. ‘‘ཨེ་ཏ་དེ་ཝ ཁོ པ་ན མེ, བྷ་ནྟེ, ས་ནྡྷཱ་ཡ བྷཱ་སི་ཏཾ’’.
༥༥. ‘‘ཡོ ཁོ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏཾ ཝཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སཱ་ཝ་ཀཾ ཝཱ ཨུ་དྡི་སྶ པཱ་ཎཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི སོ པ་ཉྩ་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏི. ཡ་མྤི སོ, ག་ཧ་པ་ཏི, ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘ག་ཙྪ་ཐ, ཨ་མུ་ཀཾ ནཱ་མ པཱ་ཎཾ ཨཱ་ནེ་ཐཱ’ཏི, ཨི་མི་ནཱ པ་ཋ་མེ་ན ཋཱ་ནེ་ན བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏི. ཡ་མྤི སོ པཱ་ཎོ ག་ལ་པྤ་ཝེ་ཋ་ཀེ་ན [ག་ལ་པྤ་ཝེ་དྷ་ཀེ་ན (བ་ཧཱུ་སུ)] ཨཱ་ནཱི་ཡ་མཱ་ནོ དུ་ཀྑཾ དོ་མ་ན་སྶཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི, ཨི་མི་ནཱ དུ་ཏི་ཡེ་ན ཋཱ་ནེ་ན བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏི. ཡ་མྤི སོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ – ‘ག་ཙྪ་ཐ ཨི་མཾ པཱ་ཎཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཐཱ’ཏི, ཨི་མི་ནཱ ཏ་ཏི་ཡེ་ན ཋཱ་ནེ་ན བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏི. ཡ་མྤི སོ པཱ་ཎོ ཨཱ་ར་བྷི་ཡ་མཱ་ནོ དུ་ཀྑཾ དོ་མ་ན་སྶཾ པ་ཊི་སཾ་ཝེ་དེ་ཏི, ཨི་མི་ནཱ ཙ་ཏུ་ཏྠེ་ན ཋཱ་ནེ་ན བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏི. ཡ་མྤི སོ ཏ་ཐཱ་ག་ཏཾ ཝཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སཱ་ཝ་ཀཾ ཝཱ ཨ་ཀ་པྤི་ཡེ་ན ཨཱ་སཱ་དེ་ཏི, ཨི་མི་ནཱ པ་ཉྩ་མེ་ན ཋཱ་ནེ་ན བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏི. ཡོ ཁོ, ཛཱི་ཝ་ཀ, ཏ་ཐཱ་ག་ཏཾ ཝཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སཱ་ཝ་ཀཾ ཝཱ ཨུ་དྡི་སྶ པཱ་ཎཾ ཨཱ་ར་བྷ་ཏི སོ ཨི་མེ་ཧི པ་ཉྩ་ཧི ཋཱ་ནེ་ཧི བ་ཧུཾ ཨ་པུ་ཉྙཾ པ་ས་ཝ་ཏཱི’’ཏི.
ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, ཛཱི་ཝ་ཀོ ཀོ་མཱ་ར་བྷ་ཙྩོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨ་ཙྪ་རི་ཡཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྦྷུ་ཏཾ, བྷ་ནྟེ! ཀ་པྤི་ཡཾ ཝ་ཏ, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ནྟི; ཨ་ན་ཝ་ཛྫཾ ཝ་ཏ, བྷ་ནྟེ, བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་ཧཱ་རཾ ཨཱ་ཧཱ་རེ་ནྟི. ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ, ཨ་བྷི་ཀྐ་ནྟཾ, བྷ་ནྟེ…པེ… ཨུ་པཱ་ས་ཀཾ མཾ བྷ་ག་ཝཱ དྷཱ་རེ་ཏུ ཨ་ཛྫ་ཏ་གྒེ པཱ་ཎུ་པེ་ཏཾ ས་ར་ཎཾ ག་ཏ’’ནྟི.
ཛཱི་ཝ་ཀ་སུ་ཏྟཾ ནི་ཊྛི་ཏཾ པ་ཉྩ་མཾ.
༦. ཨུ་པཱ་ལི་སུ་ཏྟཾ
༥༦. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ ནཱ་ལ༹་ནྡཱ་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི པཱ་ཝཱ་རི་ཀ་མྦ་ཝ་ནེ. ཏེ་ན ཁོ པ་ན ས་མ་ཡེ་ན ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ [ནཱ་ཐ་པུ་ཏྟོ (སཱི.), ནཱ་ཏ་པུ་ཏྟོ (པཱི.)] ནཱ་ལ༹་ནྡཱ་ཡཾ པ་ཊི་ཝ་ས་ཏི མ་ཧ་ཏི་ཡཱ ནི་ག་ཎྛ་པ་རི་སཱ་ཡ ས་དྡྷིཾ. ཨ་ཐ ཁོ དཱི་གྷ་ཏ་པ་སྶཱི ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ལ༹་ནྡཱ་ཡཾ པི་ཎྜཱ་ཡ ཙ་རི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ་བྷ་ཏྟཾ པི་ཎྜ་པཱ་ཏ་པ་ཊི་ཀྐ་ནྟོ ཡེ་ན པཱ་ཝཱ་རི་ཀ་མྦ་ཝ་ནཾ ཡེ་ན བྷ་ག་ཝཱ ཏེ་ནུ་པ་ས་ངྐ་མི; ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ ས་དྡྷིཾ ས་མྨོ་དི. ས་མྨོ་ད་ནཱི་ཡཾ ཀ་ཐཾ སཱ་ར་ཎཱི་ཡཾ ཝཱི་ཏི་སཱ་རེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཨ་ཊྛཱ་སི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ཋི་ཏཾ ཁོ དཱི་གྷ་ཏ་པ་སྶིཾ ནི་ག་ཎྛཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘སཾ་ཝི་ཛྫ་ནྟི ཁོ, ཏ་པ་སྶི [དཱི་གྷ་ཏ་པ་སྶི (སྱཱ. ཀཾ. ཀ.)], ཨཱ་ས་ནཱ་ནི; ས་ཙེ ཨཱ་ཀ་ངྑ་སི ནི་སཱི་དཱ’’ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, དཱི་གྷ་ཏ་པ་སྶཱི ནི་ག་ཎྛོ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ ནཱི་ཙཾ ཨཱ་ས་ནཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སཱི་དི. ཨེ་ཀ་མ་ནྟཾ ནི་སི་ནྣཾ ཁོ དཱི་གྷ་ཏ་པ་སྶིཾ ནི་ག་ཎྛཾ བྷ་ག་ཝཱ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཀ་ཏི པ་ན, ཏ་པ་སྶི, ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ ཀ་མྨཱ་ནི པ་ཉྙ་པེ་ཏི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ’’ཏི?
‘‘ན ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ནི་ག་ཎྛ་སྶ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟ་སྶ ‘ཀ་མྨཾ, ཀ་མྨ’ནྟི པ་ཉྙ་པེ་ཏུཾ; ‘ད་ཎྜཾ, ད་ཎྜ’ནྟི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ནི་ག་ཎྛ་སྶ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟ་སྶ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’’ནྟི.
‘‘ཀ་ཏི པ་ན, ཏ་པ་སྶི, ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ ད་ཎྜཱ་ནི པ་ཉྙ་པེ་ཏི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ’’ཏི?
‘‘ཏཱི་ཎི ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ ད་ཎྜཱ་ནི པ་ཉྙ་པེ་ཏི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ་ཏི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜཾ, ཝ་ཙཱི་ད་ཎྜཾ, མ་ནོ་ད་ཎྜ’’ནྟི.
‘‘ཀིཾ པ་ན, ཏ་པ་སྶི, ཨ་ཉྙ་དེ་ཝ ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜཾ, ཨ་ཉྙཾ ཝ་ཙཱི་ད་ཎྜཾ, ཨ་ཉྙཾ མ་ནོ་ད་ཎྜ’’ནྟི?
‘‘ཨ་ཉྙ་དེ་ཝ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜཾ, ཨ་ཉྙཾ ཝ་ཙཱི་ད་ཎྜཾ, ཨ་ཉྙཾ མ་ནོ་ད་ཎྜ’’ནྟི.
‘‘ཨི་མེ་སཾ པ་ན, ཏ་པ་སྶི, ཏི་ཎྞཾ ད་ཎྜཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་སི་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་ཏ་མཾ ད་ཎྜཾ ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཛྫ་ཏ་རཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ, ཡ་དི ཝཱ ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜཾ, ཡ་དི ཝཱ ཝ་ཙཱི་ད་ཎྜཾ, ཡ་དི ཝཱ མ་ནོ་ད་ཎྜ’’ནྟི?
‘‘ཨི་མེ་སཾ ཁོ, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཏི་ཎྞཾ ད་ཎྜཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་སི་ཊྛཱ་ནཾ ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜཾ ནི་ག་ཎྛོ ནཱ་ཊ་པུ་ཏྟོ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཛྫ་ཏ་རཾ པ་ཉྙ་པེ་ཏི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ, ནོ ཏ་ཐཱ ཝ་ཙཱི་ད་ཎྜཾ, ནོ ཏ་ཐཱ མ་ནོ་ད་ཎྜ’’ནྟི.
‘‘ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜ་ནྟི, ཏ་པ་སྶི, ཝ་དེ་སི’’?
‘‘ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜ་ནྟི, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཝ་དཱ་མི’’.
‘‘ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜ་ནྟི, ཏ་པ་སྶི, ཝ་དེ་སི’’?
‘‘ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜ་ནྟི, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཝ་དཱ་མི’’.
‘‘ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜ་ནྟི, ཏ་པ་སྶི, ཝ་དེ་སི’’?
‘‘ཀཱ་ཡ་ད་ཎྜ་ནྟི, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཝ་དཱ་མཱི’’ཏི.
ཨི་ཏི་ཧ བྷ་ག་ཝཱ དཱི་གྷ་ཏ་པ་སྶིཾ ནི་ག་ཎྛཾ ཨི་མ་སྨིཾ ཀ་ཐཱ་ཝ་ཏྠུ་སྨིཾ ཡཱ་ཝ་ཏ་ཏི་ཡ་ཀཾ པ་ཏི་ཊྛཱ་པེ་སི.
༥༧. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ, དཱི་གྷ་ཏ་པ་སྶཱི ནི་ག་ཎྛོ བྷ་ག་ཝ་ནྟཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཏྭཾ པ་ནཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཀ་ཏི ད་ཎྜཱ་ནི པ་ཉྙ་པེ་སི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ’’ཏི?
‘‘ན ཁོ, ཏ་པ་སྶི, ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ ‘ད་ཎྜཾ, ད་ཎྜ’ནྟི པ་ཉྙ་པེ་ཏུཾ; ‘ཀ་མྨཾ, ཀ་མྨ’ནྟི ཁོ, ཏ་པ་སྶི, ཨཱ་ཙི་ཎྞཾ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པ་ཉྙ་པེ་ཏུ’’ནྟི?
‘‘ཏྭཾ པ་ནཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཀ་ཏི ཀ་མྨཱ་ནི པ་ཉྙ་པེ་སི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ’’ཏི?
‘‘ཏཱི་ཎི ཁོ ཨ་ཧཾ, ཏ་པ་སྶི, ཀ་མྨཱ་ནི པ་ཉྙ་པེ་མི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ, ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ, མ་ནོ་ཀ་མྨ’’ནྟི.
‘‘ཀིཾ པ་ནཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཨ་ཉྙ་དེ་ཝ ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ, ཨ་ཉྙཾ ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ, ཨ་ཉྙཾ མ་ནོ་ཀ་མྨ’’ནྟི?
‘‘ཨ་ཉྙ་དེ་ཝ, ཏ་པ་སྶི, ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ, ཨ་ཉྙཾ ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ, ཨ་ཉྙཾ མ་ནོ་ཀ་མྨ’’ནྟི.
‘‘ཨི་མེ་སཾ པ་ནཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཏི་ཎྞཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་སི་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་ཏ་མཾ ཀ་མྨཾ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཛྫ་ཏ་རཾ པ་ཉྙ་པེ་སི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ, ཡ་དི ཝཱ ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ, ཡ་དི ཝཱ ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨཾ, ཡ་དི ཝཱ མ་ནོ་ཀ་མྨ’’ནྟི?
‘‘ཨི་མེ་སཾ ཁོ ཨ་ཧཾ, ཏ་པ་སྶི, ཏི་ཎྞཾ ཀ་མྨཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་བྷ་ཏྟཱ་ནཾ ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཝི་སི་ཊྛཱ་ནཾ མ་ནོ་ཀ་མྨཾ མ་ཧཱ་སཱ་ཝ་ཛྫ་ཏ་རཾ པ་ཉྙ་པེ་མི པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ ཀི་རི་ཡཱ་ཡ པཱ་པ་སྶ ཀ་མྨ་སྶ པ་ཝ་ཏྟི་ཡཱ, ནོ ཏ་ཐཱ ཀཱ་ཡ་ཀ་མྨཾ, ནོ ཏ་ཐཱ ཝ་ཙཱི་ཀ་མྨ’’ནྟི.
‘‘མ་ནོ་ཀ་མྨ་ནྟི, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཝ་དེ་སི’’?
‘‘མ་ནོ་ཀ་མྨ་ནྟི, ཏ་པ་སྶི, ཝ་དཱ་མི’’.
‘‘མ་ནོ་ཀ་མྨ་ནྟི, ཨཱ་ཝུ་སོ གོ་ཏ་མ, ཝ་དེ་སི’’?
‘‘མ་ནོ་ཀ་མྨ་ནྟི, ཏ་པ་སྶི, ཝ་དཱ་མི’’.