༡. དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐ་པ་ཝ་ཏྟ་ན་ཝཱ་རོ

༣༠. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏཾ – ཨེ་ཀཾ ས་མ་ཡཾ བྷ་ག་ཝཱ བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ ཝི་ཧ་ར་ཏི ཨི་སི་པ་ཏ་ནེ མི་ག་དཱ་ཡེ. ཏ་ཏྲ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ པ་ཉྩ་ཝ་གྒི་ཡེ བྷི་ཀྑཱུ ཨཱ་མ་ནྟེ་སི –

‘‘དྭེ་མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨ་ནྟཱ པ་བྦ་ཛི་ཏེ་ན ན སེ་ཝི་ཏ་བྦཱ. ཀ་ཏ་མེ དྭེ? ཡོ ཙཱ་ཡཾ ཀཱ་མེ་སུ ཀཱ་མ་སུ་ཁ་ལླི་ཀཱ་ནུ་ཡོ་གོ ཧཱི་ནོ ག་མྨོ པོ་ཐུ་ཛྫ་ནི་ཀོ ཨ་ན་རི་ཡོ ཨ་ན་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏོ; ཡོ ཙཱ་ཡཾ ཨ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་གོ དུ་ཀྑོ ཨ་ན་རི་ཡོ ཨ་ན་ཏྠ་སཾ་ཧི་ཏོ. ཨེ་ཏེ ཁོ [ཨེ་ཏེ ཏེ (སྱཱ. ཀ. སཱི. ཨ་ཊྛ.) སཾ. ནི. ༥.༡༠༨༡; མ་ཧཱ་ཝ. ༡༣ པ་སྶི་ཏ་བྦཱ], བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨུ་བྷོ ཨ་ནྟེ ཨ་ནུ་པ་ག་མྨ མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཙ་ཀྑུ་ཀ་ར་ཎཱི ཉཱ་ཎ་ཀ་ར་ཎཱི ཨུ་པ་ས་མཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ས་མྦོ་དྷཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི.

‘‘ཀ་ཏ་མཱ ཙ སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཙ་ཀྑུ་ཀ་ར་ཎཱི ཉཱ་ཎ་ཀ་ར་ཎཱི ཨུ་པ་ས་མཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ས་མྦོ་དྷཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི? ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཨ་རི་ཡོ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀོ མ་གྒོ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ས་མྨཱ་དི་ཊྛི…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷི. ཨ་ཡཾ ཁོ སཱ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མ་ཛ྄ཛྷི་མཱ པ་ཊི་པ་དཱ ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་ན ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷཱ ཙ་ཀྑུ་ཀ་ར་ཎཱི ཉཱ་ཎ་ཀ་ར་ཎཱི ཨུ་པ་ས་མཱ་ཡ ཨ་བྷི་ཉྙཱ་ཡ ས་མྦོ་དྷཱ་ཡ ནི་བྦཱ་ནཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ཏི.

‘‘ཨི་དཾ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དུ་ཀྑཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ. ཛཱ་ཏི་པི དུ་ཀྑཱ, ཛ་རཱ་པི དུ་ཀྑཱ, བྱཱ་དྷི་པི དུ་ཀྑོ, མ་ར་ཎ་མྤི དུ་ཀྑཾ, ཨ་པྤི་ཡེ་ཧི ས་མྤ་ཡོ་གོ དུ་ཀྑོ, པི་ཡེ་ཧི ཝི་པྤ་ཡོ་གོ དུ་ཀྑོ, ཡ་མྤི་ཙྪཾ ན ལ་བྷ་ཏི ཏ་མྤི དུ་ཀྑཾ; སཾ་ཁི་ཏྟེ་ན པ་ཉྩུ་པཱ་དཱ་ན་ཀྑ་ནྡྷཱ དུ་ཀྑཱ. ཨི་དཾ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ – ཡཱ་ཡཾ ཏ་ཎྷཱ པོ་ནོ་བྷ་ཝི་ཀཱ ན་ནྡི་རཱ་ག་ས་ཧ་ག་ཏཱ ཏ་ཏྲ་ཏ་ཏྲཱ་བྷི་ན་ནྡི་ནཱི, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ཀཱ་མ་ཏ་ཎྷཱ, བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ, ཝི་བྷ་ཝ་ཏ་ཎྷཱ. ཨི་དཾ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ – ཡོ ཏ་སྶཱ་ཡེ་ཝ ཏ་ཎྷཱ་ཡ ཨ་སེ་ས་ཝི་རཱ་ག་ནི་རོ་དྷོ ཙཱ་གོ པ་ཊི་ནི་སྶ་གྒོ མུ་ཏྟི ཨ་ནཱ་ལ་ཡོ. ཨི་དཾ ཁོ པ་ན, བྷི་ཀྑ་ཝེ, དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ – ཨ་ཡ་མེ་ཝ ཨ་རི་ཡོ ཨ་ཊྛ་ངྒི་ཀོ མ་གྒོ, སེ་ཡྻ་ཐི་དཾ – ས་མྨཱ་དི་ཊྛི…པེ… ས་མྨཱ་ས་མཱ་དྷི.

‘‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… པ་རི་ཉྙཱ་ཏ་ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི.

‘‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… པ་ཧཱི་ན་ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི.

‘‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ ས་ཙྪི་ཀཱ་ཏ་བྦ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ས་ཙྪི་ཀ་ཏ་ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི.

‘‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦ’ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… བྷཱ་ཝི་ཏ་ནྟི མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི.

‘‘ཡཱ་ཝ་ཀཱི་ཝ་ཉྩ མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ་སུ ཨེ་ཝཾ ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ དྭཱ་ད་སཱ་ཀཱ་རཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ ན སུ་ཝི་སུ་དྡྷཾ ཨ་ཧོ་སི, ནེ་ཝ ཏཱ་ཝཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་དེ་ཝ་ཀེ ལོ་ཀེ ས་མཱ་ར་ཀེ ས་བྲ་ཧྨ་ཀེ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎི་ཡཱ པ་ཛཱ་ཡ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ཡ ‘ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷོ’ཏི པ་ཙྩ་ཉྙཱ་སིཾ. ཡ་ཏོ ཙ ཁོ མེ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨི་མེ་སུ ཙ་ཏཱུ་སུ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ་སུ ཨེ་ཝཾ ཏི་པ་རི་ཝ་ཊྚཾ དྭཱ་ད་སཱ་ཀཱ་རཾ ཡ་ཐཱ་བྷཱུ་ཏཾ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ སུ་ཝི་སུ་དྡྷཾ ཨ་ཧོ་སི, ཨ་ཐཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་དེ་ཝ་ཀེ ལོ་ཀེ ས་མཱ་ར་ཀེ ས་བྲ་ཧྨ་ཀེ ས་སྶ་མ་ཎ་བྲཱ་ཧྨ་ཎི་ཡཱ པ་ཛཱ་ཡ ས་དེ་ཝ་མ་ནུ་སྶཱ་ཡ ‘ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷོ’ཏི པ་ཙྩ་ཉྙཱ་སིཾ. ཉཱ་ཎ་ཉྩ པ་ན མེ ད་སྶ་ནཾ ཨུ་ད་པཱ་དི – ‘ཨ་ཀུ་པྤཱ མེ ཝི་མུ་ཏྟི, ཨ་ཡ་མ་ནྟི་མཱ ཛཱ་ཏི, ན་ཏྠི དཱ་ནི པུ་ན་བྦྷ་ཝོ’’’ཏི.

ཨི་ད་མ་ཝོ་ཙ བྷ་ག་ཝཱ. ཨ་ཏྟ་མ་ནཱ པ་ཉྩ་ཝ་གྒི་ཡཱ བྷི་ཀྑཱུ བྷ་ག་ཝ་ཏོ བྷཱ་སི་ཏཾ ཨ་བྷི་ན་ནྡུ་ནྟི.

ཨི་མ་སྨི་ཉྩ པ་ན ཝེ་ཡྻཱ་ཀ་ར་ཎ་སྨིཾ བྷ་ཉྙ་མཱ་ནེ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཀོ་ཎྜ་ཉྙ་སྶ ཝི་ར་ཛཾ ཝཱི་ཏ་མ་ལཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི – ‘‘ཡཾ ཀི་ཉྩི ས་མུ་ད་ཡ་དྷ་མྨཾ, ས་བྦཾ ཏཾ ནི་རོ་དྷ་དྷ་མྨ’’ནྟི.

པ་ཝ་ཏྟི་ཏེ ཙ པ་ན བྷ་ག་ཝ་ཏཱ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐེ བྷུ་མྨཱ [བྷཱུ་མཱ (ཀ.)] དེ་ཝཱ ས་དྡ་མ་ནུ་སྶཱ་ཝེ་སུཾ – ‘‘ཨེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ ཨི་སི་པ་ཏ་ནེ མི་ག་དཱ་ཡེ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཏཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝ་ཏྟི་ཡཾ ས་མ་ཎེ་ན ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝཱ དེ་ཝེ་ན ཝཱ མཱ་རེ་ན ཝཱ བྲ་ཧྨུ་ནཱ ཝཱ ཀེ་ན་ཙི ཝཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི. བྷུ་མྨཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ [ཙཱ་ཏུ་མྨ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ (སྱཱ.)] དེ་ཝཱ ས་དྡ་མ་ནུ་སྶཱ་ཝེ་སུཾ…པེ… ཙཱ་ཏུ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛི་ཀཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ནཾ ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ ཏཱ་ཝ་ཏིཾ་སཱ དེ་ཝཱ…པེ… ཡཱ་མཱ དེ་ཝཱ…པེ… ཏུ་སི་ཏཱ དེ་ཝཱ…པེ… ནི་མྨཱ་ན་ར་ཏཱི དེ་ཝཱ…པེ… པ་ར་ནི་མྨི་ཏ་ཝ་ས་ཝ་ཏྟཱི དེ་ཝཱ…པེ… བྲ་ཧྨ་ཀཱ་ཡི་ཀཱ དེ་ཝཱ ས་དྡ་མ་ནུ་སྶཱ་ཝེ་སུཾ – ‘‘ཨེ་ཏཾ བྷ་ག་ཝ་ཏཱ བཱ་རཱ་ཎ་སི་ཡཾ ཨི་སི་པ་ཏ་ནེ མི་ག་དཱ་ཡེ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ དྷ་མྨ་ཙ་ཀྐཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཏཾ ཨ་པྤ་ཊི་ཝ་ཏྟི་ཡཾ ས་མ་ཎེ་ན ཝཱ བྲཱ་ཧྨ་ཎེ་ན ཝཱ དེ་ཝེ་ན ཝཱ མཱ་རེ་ན ཝཱ བྲ་ཧྨུ་ནཱ ཝཱ ཀེ་ན་ཙི ཝཱ ལོ་ཀ་སྨི’’ནྟི.

ཨི་ཏི་ཧ ཏེ་ན ཁ་ཎེ་ན ཏེ་ན ལ་ཡེ་ན ཏེ་ན མུ་ཧུ་ཏྟེ་ན ཡཱ་ཝ བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ ས་དྡོ ཨ་བྦྷུ་གྒ་ཙྪི. ཨ་ཡ་ཉྩ ད་ས་ས་ཧ་སྶཱི ལོ་ཀ་དྷཱ་ཏུ སཾ་ཀ་མྤི ས་མྤ་ཀ་མྤི ས་མྤ་ཝེ་དྷི, ཨ་པྤ་མཱ་ཎོ ཙ ཨུ་ལཱ༹་རོ ཨོ་བྷཱ་སོ ལོ་ཀེ པཱ་ཏུ་ར་ཧོ་སི ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨ [ཨ་ཏི་ཀྐ་མྨེ་ཝ (སྱཱ. ཀ.) སཾ. ནི. ༥.༡༠༨༡ པ་སྶི་ཏ་བྦཱ] དེ་ཝཱ་ནཾ དེ་ཝཱ་ནུ་བྷཱ་ཝ་ནྟི.

ཨ་ཐ ཁོ བྷ་ག་ཝཱ ཨི་མཾ ཨུ་དཱ་ནཾ ཨུ་དཱ་ནེ་སི – ‘‘ཨ་ཉྙཱ་སི ཝ་ཏ, བྷོ, ཀོ་ཎྜ་ཉྙོ; ཨ་ཉྙཱ་སི ཝ་ཏ, བྷོ, ཀོ་ཎྜ་ཉྙོ’’ཏི. ཨི་ཏི ཧི་དཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ཏོ ཀོ་ཎྜ་ཉྙ་སྶ ཨ་ཉྙཱ་སི་ཀོ་ཎྜ་ཉྙོ ཏྭེ་ཝ [ཨ་ཉྙཱ་ཀོ་ཎྜ་ཉྙོ་ཏྭེ་ཝ (སྱཱ.)] ནཱ་མཾ ཨ་ཧོ་སི.

[ཀ] ‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི’’.

ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དཱི་ཏི – ཀེ་ན་ཊྛེ་ན? ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དཱི་ཏི – ཀེ་ན་ཊྛེ་ན? པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དཱི་ཏི – ཀེ་ན་ཊྛེ་ན? ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དཱི་ཏི – ཀེ་ན་ཊྛེ་ན? ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དཱི་ཏི – ཀེ་ན་ཊྛེ་ན? ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དཱིཏི – ད་སྶ་ན་ཊྛེ་ན. ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དཱིཏི – ཉཱ་ཏ་ཊྛེ་ན. པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དཱིཏི – པ་ཛཱ་ན་ན་ཊྛེ་ན. ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དཱིཏི – པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཊྛེ་ན. ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དཱིཏི – ཨོ་བྷཱ་ས་ཊྛེ་ན.

ཙ་ཀྑུཾ དྷ་མྨོ, ཉཱ་ཎཾ དྷ་མྨོ, པ་ཉྙཱ དྷ་མྨོ, ཝི་ཛྫཱ དྷ་མྨོ, ཨཱ་ལོ་ཀོ དྷ་མྨོ. ཨི་མེ པ་ཉྩ དྷ་མྨཱ དྷ་མྨ་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ནྟི གོ་ཙ་རཱ ཙ. ཡེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཏེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ. ཡེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ ཏེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘དྷ་མྨེ་སུ ཉཱ་ཎཾ དྷ་མྨ་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ’’.

ད་སྶ་ན་ཊྛོ ཨ་ཏྠོ, ཉཱ་ཏ་ཊྛོ ཨ་ཏྠོ, པ་ཛཱ་ན་ན་ཊྛོ ཨ་ཏྠོ, པ་ཊི་ཝེ་དྷ་ཊྛོ ཨ་ཏྠོ, ཨོ་བྷཱ་ས་ཊྛོ ཨ་ཏྠོ. ཨི་མེ པ་ཉྩ ཨ་ཏྠཱ ཨ་ཏྠ་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ནྟི གོ་ཙ་རཱ ཙ. ཡེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཏེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ. ཡེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ ཏེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘ཨ་ཏྠེ་སུ ཉཱ་ཎཾ ཨ་ཏྠ་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ’’.

པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ས་ནྡ་སྶེ་ཏུཾ བྱ་ཉྫ་ན་ནི་རུ་ཏྟཱ་བྷི་ལཱ་པཱ, པ་ཉྩ ཨ་ཏྠེ ས་ནྡ་སྶེ་ཏུཾ བྱ་ཉྫ་ན་ནི་རུ་ཏྟཱ་བྷི་ལཱ་པཱ. ཨི་མཱ ད་ས ནི་རུ་ཏྟི་ཡཱ ནི་རུ་ཏྟི་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ནྟི གོ་ཙ་རཱ ཙ. ཡེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཏེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ. ཡེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ ཏེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘ནི་རུ་ཏྟཱི་སུ ཉཱ་ཎཾ ནི་རུ་ཏྟི་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ’’.

པ་ཉྩ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཉཱ་ཎཱ་ནི, པ་ཉྩ་སུ ཨ་ཏྠེ་སུ ཉཱ་ཎཱ་ནི, ད་ས་སུ ནི་རུ་ཏྟཱི་སུ ཉཱ་ཎཱ་ནི. ཨི་མཱ་ནི ཝཱི་ས་ཏི ཉཱ་ཎཱ་ནི པ་ཊི་བྷཱ་ན་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ནྟི གོ་ཙ་རཱ ཙ. ཡེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཏེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ. ཡེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ ཏེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘པ་ཊི་བྷཱ་ནེ་སུ ཉཱ་ཎཾ པ་ཊི་བྷཱ་ན་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ’’.

‘‘‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ པ་རི་ཉྙེ་ཡྻ’ནྟི…པེ… པ་རི་ཉྙཱ་ཏ་ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཉཱ་ཎཾ ཨུ་ད་པཱ་དི, པ་ཉྙཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཝི་ཛྫཱ ཨུ་ད་པཱ་དི, ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི’’.

པ་ཉྩ དྷ་མྨེ ས་ནྡ་སྶེ་ཏུཾ བྱ་ཉྫ་ན་ནི་རུ་ཏྟཱ་བྷི་ལཱ་པཱ, པ་ཉྩ ཨ་ཏྠེ ས་ནྡ་སྶེ་ཏུཾ བྱ་ཉྫ་ན་ནི་རུ་ཏྟཱ་བྷི་ལཱ་པཱ. ཨི་མཱ ད་ས ནི་རུ་ཏྟི་ཡོ ནི་རུ་ཏྟི་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ནྟི གོ་ཙ་རཱ ཙ. ཡེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ ཏེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ. ཡེ ཏ་སྶཱ གོ་ཙ་རཱ ཏེ ཏ་སྶཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎཱ. ཏེ་ན ཝུ་ཙྩ་ཏི – ‘‘ནི་རུ་ཏྟཱི་སུ ཉཱ་ཎཾ ནི་རུ་ཏྟི་པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ’’.

དུ་ཀྑེ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ པ་ནྣ་ར་ས དྷ་མྨཱ, པ་ནྣ་ར་ས ཨ་ཏྠཱ, ཏིཾ་ས ནི་རུ་ཏྟི་ཡོ, ས་ཊྛི ཉཱ་ཎཱ་ནི.

[ཁ] ‘‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ… ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ པ་ཧཱ་ཏ་བྦ’ནྟི…པེ… པ་ཧཱི་ན་ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ. … ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ…’’.

དུ་ཀྑ་ས་མུ་ད་ཡེ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ པ་ནྣ་ར་ས དྷ་མྨཱ, པ་ནྣ་ར་ས ཨ་ཏྠཱ, ཏིཾ་ས ནི་རུ་ཏྟི་ཡོ, ས་ཊྛི ཉཱ་ཎཱ་ནི.

[ག] ‘‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ… ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷཾ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ ས་ཙྪི་ཀཱ་ཏ་བྦ’ནྟི…པེ… ས་ཙྪི་ཀ་ཏ་ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ… ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ…’’.

དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷེ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ པ་ནྣ་ར་ས དྷ་མྨཱ, པ་ནྣ་ར་ས ཨ་ཏྠཱ, ཏིཾ་ས ནི་རུ་ཏྟི་ཡོ, ས་ཊྛི ཉཱ་ཎཱ་ནི.

[གྷ] ‘‘‘ཨི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩ’ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ… ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི. ‘ཏཾ ཁོ པ་ནི་དཾ དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནཱི པ་ཊི་པ་དཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཾ བྷཱ་ཝེ་ཏ་བྦ’ནྟི…པེ… བྷཱ་ཝི་ཏ་ནྟི པུ་བྦེ ཨ་ན་ནུ་སྶུ་ཏེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཙ་ཀྑུཾ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ… ཨཱ་ལོ་ཀོ ཨུ་ད་པཱ་དི…པེ…’’.

དུ་ཀྑ་ནི་རོ་དྷ་གཱ་མི་ནི་ཡཱ པ་ཊི་པ་དཱ་ཡ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ པ་ནྣ་ར་ས དྷ་མྨཱ, པ་ནྣ་ར་ས ཨ་ཏྠཱ, ཏིཾ་ས ནི་རུ་ཏྟི་ཡོ, ས་ཊྛི ཉཱ་ཎཱ་ནི.

ཙ་ཏཱུ་སུ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩེ་སུ ས་ཊྛི དྷ་མྨཱ, ས་ཊྛི ཨ་ཏྠཱ, ཝཱི་ས་ཏི་ས་ཏ་ནི་རུ་ཏྟི་ཡོ, ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས་ཉྩ དྭེ ཙ ཉཱ་ཎ་ས་ཏཱ་ནི.