༤. པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ཀཾ
ཨ་ཕཱ་སུ་ཀ་ཝི་ཧཱ་ར་ཀ་ཐཱ
༢༠༩. པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ཀེ – ནེ་ཝ ཨཱ་ལ་པེ་ཡྻཱ་མ ན ས་ལླ་པེ་ཡྻཱ་མཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨཱ་ལཱ་པོ ནཱ་མ པ་ཋ་མ་ཝ་ཙ་ནཾ; ས་ལླཱ་པོ པ་ཙྪི་མ་ཝ་ཙ་ནཾ. ཧ་ཏྠ་ཝི་ལ་ངྒྷ་ཀེ་ནཱཏི ཧ་ཏྠུ་ཀྑེ་པ་ཀེ་ན. པ་སུ་སཾ་ཝཱ་སནྟི པ་སཱུ་ནཾ ཝི་ཡ སཾ་ཝཱ་སཾ. པ་ས་ཝོ་པི ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ ཨུ་པྤ་ནྣཾ སུ་ཁ་དུ་ཀྑཾ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་སྶ ན ཨཱ་རོ་ཙེ་ནྟི, པ་ཊི་ས་ནྠཱ་རཾ ན ཀ་རོ་ནྟི, ཏ་ཐཱ ཨེ་ཏེ་པི ན ཨ་ཀཾ་སུ; ཏ་སྨཱ ནེ་སཾ སཾ་ཝཱ་སོ ‘‘པ་སུ་སཾ་ཝཱ་སོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. ཨེ་ས ན་ཡོ ས་བྦ་ཏྠ. ན བྷི་ཀྑ་ཝེ མཱུ་ག་བྦ་ཏཾ ཏི་ཏྠི་ཡ་ས་མཱ་དཱ་ནནྟི ‘‘ཨི་མཾ ཏེ་མཱ་སཾ ན ཀ་ཐེ་ཏ་བྦ’’ནྟི ཨེ་ཝ་རཱུ་པཾ ཝ་ཏ་ས་མཱ་དཱ་ནཾ ན ཀཱ་ཏ་བྦཾ; ཨ་དྷ་མྨ་ཀ་ཏི་ཀཱ ཧེ་སཱ. ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཱ་ནུ་ལོ་མ་ཏཱཏི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ཝ་ཏྟུཾ ཨ་ནུ་ལོ་མ་བྷཱ་ཝོ. ‘‘ཝ་ད་ནྟུ མཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ’’ཏི ཧི ཝ་ད་ནྟཾ ས་ཀྐཱ ཧོ་ཏི ཀི་ཉྩི ཝ་ཏྟུཾ; ན ཨི་ཏ་རཾ. ཨཱ་པ་ཏྟི་ཝུ་ཊྛཱ་ན་ཏཱ ཝི་ན་ཡ་པུ་རེ་ཀྑཱ་ར་ཏཱཏི ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ཧི ཝུ་ཊྛཱ་ན་བྷཱ་ཝོ ཝི་ན་ཡཾ པུ་ར་ཏོ ཀ་ཏྭཱ ཙ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝོ. ‘‘ཝ་ད་ནྟུ མཾ ཨཱ་ཡ་སྨ་ནྟོ’’ཏི ཧི ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ནྟོ ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ཧི ཝུ་ཊྛ་ཧི་སྶ་ཏི, ཝི་ན་ཡ་ཉྩ པུ་ར་ཀྑ་ཏྭཱ ཝི་ཧ་རི་སྶ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི.
༢༡༠. སུ་ཎཱ་ཏུ མེ བྷ་ནྟེ ས་ངྒྷོ ཨ་ཛྫ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ, ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ, ས་ངྒྷོ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱཏི ཨ་ཡཾ ས་བྦ་ས་ངྒཱ་ཧི་ཀཱ ནཱ་མ ཉ་ཏྟི; ཨེ་ཝ་ཉྷི ཝུ་ཏྟེ ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀ་ཉྩ པ་ཝཱ་རེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. ས་མཱ་ན་ཝ་སྶི་ཀཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ པ་ན ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀ་མེ་ཝ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨ་ཉྙཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀ་ཉྩ ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀ་ཉྩ ཝ་ཊྚ་ཏི, ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀ་ཉྩ ས་མཱ་ན་ཝ་སྶི་ཀ་ཉྩ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི ཝུ་ཏྟེ པ་ན ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀ-དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀ-ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀཱ་ནི ཝ་ཊྚ་ནྟི, ས་མཱ་ན་ཝ་སྶི་ཀ་མེ་ཝ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ‘‘ས་མཱ་ན་ཝ་སྶི་ཀ’’ནྟི ཝུ་ཏྟེ ས་བྦཾ ཝ་ཊྚ་ཏི.
༢༡༡. ཨ་ཙྪ་ནྟཱིཏི ནི་སི་ནྣཱ་ཝ ཧོ་ནྟི, ན ཨུ་ཊྛ་ཧ་ནྟི. ཏ་ད་མ་ནྟ་རཱཏི ཏ་ད་ནྟ་རཱ; ཏཱ་ཝ་ཏ་ཀཾ ཀཱ་ལ་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་བྷེ་ད་ཀ་ཐཱ
༢༡༢. ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀཱ ཙ པ་ནྣ་ར་སི་ཀཱ ཙཱཏི ཨེ་ཏྠ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀཱ་ཡ ‘‘ཨ་ཛྫ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ པུ་བྦ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ, པ་ནྣ་ར་སི་ཀཱ་ཡ ‘‘ཨ་ཛྫ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ པ་ནྣ་ར་སཱི’’ཏི.
པ་ཝཱ་ར་ཎ་ཀ་མྨེ་སུ ས་ཙེ ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཝི་ཧཱ་རེ པ་ཉྩ་སུ བྷི་ཀྑཱུ་སུ ཝ་ས་ནྟེ་སུ ཨེ་ཀ་སྶ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ག་ཎ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ཙ་ཏཱུ་སུ ཏཱི་སུ ཝཱ ཝ་ས་ནྟེ་སུ ཨེ་ཀ་སྶ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཏ་ཡོ ཝཱ དྭེ ཝཱ ས་ངྒྷ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ས་བྦ་མེ་ཏཾ ཨ་དྷ་མྨེ་ན་ཝ་གྒཾ པ་ཝཱ་ར་ཎ་ཀ་མྨཾ.
ས་ཙེ པ་ན ས་བྦེ་པི པ་ཉྩ ཛ་ནཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ག་ཎ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཏ་ཡོ ཝཱ དྭེ ཝཱ ཝ་ས་ནྟཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ས་ངྒྷ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ས་བྦ་མེ་ཏཾ ཨ་དྷ་མྨེ་ན་ས་མ་གྒཾ པ་ཝཱ་ར་ཎ་ཀ་མྨཾ.
ས་ཙེ པ་ཉྩ་སུ ཛ་ནེ་སུ ཨེ་ཀ་སྶ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ངྒྷ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ཙ་ཏཱུ་སུ ཏཱི་སུ ཝཱ ཨེ་ཀ་སྶ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཨཱ་ཧ་རི་ཏྭཱ ཏ་ཡོ ཝཱ དྭེ ཝཱ ག་ཎ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ས་བྦ་མེ་ཏཾ དྷ་མྨེ་ན་ཝ་གྒཾ པ་ཝཱ་ར་ཎ་ཀ་མྨཾ.
ས་ཙེ པ་ན ས་བྦེ་པི པ་ཉྩ ཛ་ནཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ས་ངྒྷ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཝཱ ཏ་ཡོ ཝཱ ཨེ་ཀ་ཏོ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ ག་ཎ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, དྭེ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ཨེ་ཀ་ཀོ ཝ་ས་ནྟོ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ན་པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཀ་རོ་ཏི, ས་བྦ་མེ་ཏཾ དྷ་མྨེ་ན་ས་མ་གྒཾ ནཱ་མ པ་ཝཱ་ར་ཎ་ཀ་མྨ་ནྟི.
པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་དཱ་ནཱ་ནུ་ཛཱ་ན་ན་ཀ་ཐཱ
༢༡༣. དི་ནྣཱ ཧོ་ཏི པ་ཝཱ་ར་ཎཱཏི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཝཾ དི་ནྣཱ་ཡ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཧཱ་ར་ཀེ་ན ས་ངྒྷཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ཨེ་ཝཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ – ‘‘ཏི་སྶོ བྷ་ནྟེ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏི དི་ཊྛེ་ན ཝཱ སུ་ཏེ་ན ཝཱ པ་རི་ས་ངྐཱ་ཡ ཝཱ, ཝ་ད་ཏུ ཏཾ བྷ་ནྟེ ས་ངྒྷོ ཨ་ནུ་ཀ་མྤཾ ཨུ་པཱ་དཱ་ཡ, པ་སྶ་ནྟོ པ་ཊི་ཀ་རི་སྶ་ཏི. དུ་ཏི་ཡ་མྤི…པེ… ཏ་ཏི་ཡ་མྤི བྷ་ནྟེ ཏི་སྶོ བྷི་ཀྑུ ས་ངྒྷཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏི…པེ… པ་ཊི་ཀ་རི་སྶ་ཏཱི’’ཏི. ས་ཙེ པ་ན ཝུ་ཌྜྷ་ཏ་རོ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨཱ་ཡ་སྨཱ བྷ་ནྟེ ཏི་སྶོ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ; ཨེ་ཝ་ཉྷི ཏེ་ན ཏ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ པ་ཝཱ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏཱི་ཏི.
པ་ཝཱ་ར་ཎཾ དེ་ནྟེ་ན ཚ་ནྡ་མྤི དཱ་ཏུནྟི ཨེ་ཏྠ ཚ་ནྡ་དཱ་ནཾ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀྑ་ནྡྷ་ཀེ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ཨི་དྷཱ་པི ཙ ཚ་ནྡ་དཱ་ནཾ ཨ་ཝ་སེ་ས་ཀ་མྨ་ཏྠཱ་ཡ. ཏ་སྨཱ ས་ཙེ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ དེ་ནྟོ ཚ་ནྡཾ དེ་ཏི, ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན ཨཱ་ཧ་ཊཱ་ཡ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ཏེ་ན ཙ བྷི་ཀྑུ་ནཱ ས་ངྒྷེ་ན ཙ པ་ཝཱ་རི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི. ཨ་ཐ པ་ཝཱ་ར་ཎ་མེ་ཝ དེ་ཏི, ན ཚ་ནྡཾ, ཏ་སྶ ཙ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ཨཱ་རོ་ཙི་ཏཱ་ཡ ས་ངྒྷེ་ན ཙ པ་ཝཱ་རི་ཏེ ས་བྦེ་སཾ སུ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཨ་ཉྙཾ པ་ན ཀ་མྨཾ ཀུ་པྤ་ཏི. ས་ཙེ ཚ་ནྡ་མེ་ཝ དེ་ཏི ན པ་ཝཱ་ར་ཎཾ, ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཙ སེ་ས་ཀ་མྨཱ་ནི ཙ ན ཀུ་པྤ་ནྟི, ཏེ་ན པ་ན བྷི་ཀྑུ་ནཱ ཨ་པྤ་ཝཱ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏི. པ་ཝཱ་ར་ཎ་དི་ཝ་སེ པ་ན བ་ཧི་སཱི་མཱ་ཡཾ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཨ་དྷི་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ཨཱ་ག་ཏེ་ན་པི ཚ་ནྡོ དཱ་ཏ་བྦོ, ཏེ་ན ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཝཱ་ར་ཎ་ཀ་མྨཾ ན ཀུ་པྤ་ཏི.
༢༡༨. ཨ་ཛྫ མེ པ་ཝཱ་ར་ཎཱཏི ཨེ་ཏྠ ས་ཙེ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀཱ ཧོ་ཏི, ‘‘ཨ་ཛྫ མེ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སཱི’’ཏི ས་ཙེ པ་ནྣ་ར་སི་ཀཱ ‘‘ཨ་ཛྫ མེ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ པ་ནྣ་ར་སཱི’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་དྷི་ཊྛཱ་ཏ་བྦཾ.
༢༡༩. ཏ་ད་ཧུ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ཨཱ་པ་ཏྟིནྟི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ.
ཨ་ནཱ་པ་ཏྟི་པ་ནྣ་ར་ས་ཀཱ་དི་ཀ་ཐཱ
༢༢༢. པུ་ན པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦནྟི པུ་ན པུ་བྦ་ཀི་ཙྩཾ ཀ་ཏྭཱ ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷ་ཏྠེ་ར་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. སེ་སཾ ཨུ་པོ་ས་ཐ་ཀྑ་ནྡྷ་ཀ་ཝ་ཎྞ་ནཱ་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ.
༢༢༨. ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀེ་ཧི ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀཱ་ནཾ ཨ་ནུ་ཝ་ཏྟི་ཏ་བྦནྟི ‘‘ཨ་ཛྫ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སཱི’’ཏི ཨེ་ཏ་དེ་ཝ པུ་བྦ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. པ་ནྣ་ར་སི་ཀ་ཝཱ་རེ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨཱ་ཝཱ་སི་ཀེ་ཧི ནི་སྶཱི་མཾ ག་ནྟྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦནྟི ཨ་སྶཱ་ཝ་སཱ་ནེ ཨ་ཡཾ པཱ་ལི༹་མུ་ཏྟ་ཀ་ཝི་ནི་ཙྪ་ཡོ – ས་ཙེ པུ་རི་མི་ཀཱ་ཡ པ་ཉྩ བྷི་ཀྑཱུ ཝ་སྶཾ ཨུ་པ་ག་ཏཱ, པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ་པི པ་ཉྩ, པུ་རི་མེ་ཧི ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རི་ཏེ པ་ཙྪི་མེ་ཧི ཏེ་སཾ ས་ནྟི་ཀེ པཱ་རི་སུ་དྡྷི་ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཀཱ་ཏ་བྦོ, ན ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཨུ་པོ་ས་ཐ་གྒེ དྭེ ཉ་ཏྟི་ཡོ ཋ་པེ་ཏ་བྦཱ. ས་ཙེ་པི པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཏ་ཡོ དྭེ ཨེ་ཀོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ཐ པུ་རི་མི་ཀཱ་ཡ ཙ་ཏྟཱ་རོ པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ་པི ཙ་ཏྟཱ་རོ ཏ་ཡོ དྭེ ཨེ་ཀོ ཝཱ ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ཐཱ་པི པུ་རི་མི་ཀཱ་ཡ ཏ་ཡོ, པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ་པི ཏ་ཡོ དྭེ ཝཱ, ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨི་ད་ཉྷེ་ཏྠ ལ་ཀྑ་ཎཾ – ས་ཙེ པུ་རི་མི་ཀཱ་ཡ ཨུ་པ་ག་ཏེ་ཧི པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཐོ་ཀ་ཏ་རཱ ཙེ་ཝ ཧོ་ནྟི ས་མ་ས་མཱ ཙ, ས་ངྒྷ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ ག་ཎཾ པཱུ་རེ་ནྟི, ས་ངྒྷ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཝ་སེ་ན ཉ་ཏྟི ཋ་པེ་ཏ་བྦཱ་ཏི.
ས་ཙེ པ་ན པུ་རི་མི་ཀཱ་ཡ ཏ་ཡོ, པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ ཨེ་ཀོ ཧོ་ཏི, ཏེ་ན ས་དྡྷིཾ ཏེ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཧོ་ནྟི, ཙ་ཏུ་ནྣཾ ས་ངྒྷ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏུཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. ག་ཎ་ཉ་ཏྟི་ཡཱ པ་ན སོ ག་ཎ་པཱུ་ར་ཀོ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ག་ཎ་ཝ་སེ་ན ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པུ་རི་མེ་ཧི པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཨི་ཏ་རེ་ན ཏེ་སཾ ས་ནྟི་ཀེ པཱ་རི་སུ་དྡྷི་ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཀཱ་ཏ་བྦོ. ས་ཙེ པུ་རི་མི་ཀཱ་ཡ དྭེ པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ དྭེ ཝཱ ཨེ་ཀོ ཝཱ ཧོ་ཏི, ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ས་ཙེ པུ་རི་མི་ཀཱ་ཡ ཨེ་ཀོ, པ་ཙྪི་མི་ཀཱ་ཡ་པི ཨེ་ཀོ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཀེ་ན ཨེ་ཀ་སྶ ས་ནྟི་ཀེ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ, ཨེ་ཀེ་ན པཱ་རི་སུ་དྡྷི་ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཀཱ་ཏ་བྦོ. ས་ཙེ པ་ན པུ་རི་མ་ཝ་སྶཱུ་པ་ག་ཏེ་ཧི པ་ཙྪི་མ་ཝ་སྶཱུ་པ་ག་ཏཱ ཨེ་ཀེ་ན་པི ཨ་དྷི་ཀ་ཏ་རཱ ཧོ་ནྟི, པ་ཋ་མཾ པཱ་ཏི་མོ་ཀྑཾ ཨུ་དྡི་སི་ཏྭཱ པ་ཙྪཱ ཐོ་ཀ་ཏ་རེ་ཧི ཏེ་སཾ ས་ནྟི་ཀེ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ.
ཀ་ཏྟི་ཀ་ཙཱ་ཏུ་མཱ་སི་ནི་ཡཱ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ པ་ན ས་ཙེ པ་ཋ་མཾ ཝ་སྶཱུ་པ་ག་ཏེ་ཧི མ་ཧཱ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ པ་ཝཱ་རི་ཏེ་ཧི པ་ཙྪཱ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཨ་དྷི་ཀ་ཏ་རཱ ཝཱ ས་མ་ས་མཱ ཝཱ ཧོ་ནྟི, པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཏེ་ཧི པ་ཝཱ་རི་ཏེ པ་ཙྪཱ ཨི་ཏ་རེ་ཧི པཱ་རི་སུ་དྡྷི་ཨུ་པོ་ས་ཐོ ཀཱ་ཏ་བྦོ. ཨ་ཐ མ་ཧཱ་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ པ་ཝཱ་རི་ཏཱ བ་ཧཱུ བྷི་ཀྑཱུ ཧོ་ནྟི, པ་ཙྪི་མ་ཝ་སྶཱུ་པ་ག་ཏཱ ཐོ་ཀ་ཏ་རཱ ཝཱ ཨེ་ཀོ ཝཱ, པཱ་ཏི་མོ་ཀྑེ ཨུ་དྡི་ཊྛེ པ་ཙྪཱ ཏེ་སཾ ས་ནྟི་ཀེ ཏེ་ན པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ.
༢༣༣. ན ཙ བྷི་ཀྑ་ཝེ ཨ་པྤ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཉྙ་ཏྲ ས་ངྒྷ་སཱ་མ་གྒི་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ ཀོ་ས་མྦ་ཀ་སཱ་མ་གྒཱི་ས་དི་སཱ་ཝ སཱ་མ་གྒཱི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ‘‘ཨ་ཛྫ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ སཱ་མ་གྒཱི’’ཏི ཨེ་ཝ་ཉྩེ་ཏྠ པུ་བྦ་ཀི་ཙྩཾ ཀཱ་ཏ་བྦཾ. ཡེ པ་ན ཀི་སྨི་ཉྩི་དེ་ཝ ཨ་པྤ་མ་ཏྟ་ཀེ པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་མ་གྒཱ ཧོ་ནྟི, ཏེ་ཧི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ་མེ་ཝ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. སཱ་མ་གྒཱི་པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཀ་རོ་ནྟེ་ཧི ཙ པ་ཋ་མ་པ་ཝཱ་ར་ཎཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ པཱ་ཊི་པ་ད་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཀ་ཏྟི་ཀ་ཙཱ་ཏུ་མཱ་སི་ནཱི པུ་ཎྞ་མཱ, ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ཀཱ་ཏ་བྦཱ, ཏ་ཏོ པ་ཙྪཱ ཝཱ པུ་རེ ཝཱ ན ཝ་ཊྚ་ཏི.
དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀཱ་དི་པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཀ་ཐཱ
༢༣༤. དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏུནྟི ཨེ་ཏྠ ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་ནྟེ་ནཱ་པི ‘‘ཡ་དི ས་ངྒྷ་སྶ པ་ཏྟ་ཀ་ལླཾ ས་ངྒྷོ དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀེ ‘‘ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི, ས་མཱ་ན་ཝ་སྶི་ཀེ་པི ‘‘ས་མཱ་ན་ཝ་སྶི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ’’ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཨེ་ཏྠ ཙ བ་ཧཱུ་པི ས་མཱ་ན་ཝ་སྶཱ ཨེ་ཀ་ཏོ པ་ཝཱ་རེ་ཏུཾ ལ་བྷ་ནྟི.
པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཋ་པ་ན་ཀ་ཐཱ
༢༣༦. བྷཱ་སི་ཏཱ་ཡ ལ་པི་ཏཱ་ཡ ཨ་པ་རི་ཡོ་སི་ཏཱ་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ ས་བྦ་ས་ངྒཱ་ཧི་ཀ་ཉྩ པུ་གྒ་ལི་ཀ་ཉྩཱ་ཏི དུ་ཝི་དྷཾ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཋ་པ་ནཾ. ཏ་ཏྠ ས་བྦ་ས་ངྒཱ་ཧི་ཀེ ‘‘སུ་ཎཱ་ཏུ མེ བྷ་ནྟེ ས་ངྒྷོ…པེ… ས་ངྒྷོ ཏེ་ཝཱ་ཙི་ཀཾ པ་ཝཱ་རེ’’ ཨི་ཏི སུ་ཀཱ་ར་ཏོ ཡཱ་ཝ རེ་ཀཱ་རོ, ཏཱ་ཝ བྷཱ་སི་ཏཱ ལ་པི་ཏཱ ཨ་པ་རི་ཡོ་སི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ. ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ཨེ་ཀ་པ་དེ་པི ཋ་པེ་ནྟེ་ན ཋ་པི་ཏཱ ཧོ་ཏི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ. ‘ཡྻ’ཀཱ་རེ པ་ན པ་ཏྟེ པ་རི་ཡོ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ཏ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཋ་པེ་ནྟེ་ན ཋ་པི་ཏཱ་པི ཨ་ཊྛ་པི་ཏཱ ཧོ་ཏི. པུ་གྒ་ལི་ཀ་ཋ་པ་ནེ པ་ན – ‘‘ས་ངྒྷཾ བྷ་ནྟེ པ་ཝཱ་རེ་མི…པེ… ཏ་ཏི་ཡ་མྤི བྷ་ནྟེ ས་ངྒྷཾ པ་ཝཱ་རེ་མི དི་ཊྛེ་ན ཝཱ…པེ… པ་སྶ་ནྟོ པ་ཊཱི’’ཏི ས་ངྐཱ་ར་ཏོ ཡཱ་ཝ ཨ་ཡཾ ས་བྦ་པ་ཙྪི་མོ ‘ཊི’ཀཱ་རོ ཏཱ་ཝ བྷཱ་སི་ཏཱ ལ་པི་ཏཱ ཨ་པ་རི་ཡོ་སི་ཏཱ་ཝ ཧོ་ཏི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ, ཨེ་ཏྠ་ནྟ་རེ ཨེ་ཀ་པ་དེ་པི ཋ་པེ་ནྟེ་ན ཋ་པི་ཏཱ ཧོ་ཏི པ་ཝཱ་ར་ཎཱ, ‘‘ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཝུ་ཏྟེ པ་ན པ་རི་ཡོ་སི་ཏཱ ཧོ་ཏི, ཏ་སྨཱ ‘‘ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨེ་ཏ་སྨིཾ པ་དེ པ་ཏྟེ ཋ་པི་ཏཱ་པི ཨ་ཊྛ་པི་ཏཱ ཧོ་ཏི. ཨེ་ས ན་ཡོ དྭེ་ཝཱ་ཙི་ཀ་ཨེ་ཀ་ཝཱ་ཙི་ཀ་ས་མཱ་ན་ཝ་སྶི་ཀཱ་སུ་པི. ཨེ་ཏཱ་སུ་པི ཧི ཊི་ཀཱ་རཱ་ཝ་སཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ ཋ་པ་ན་ཁེ་ཏྟ་ནྟི.
༢༣༧. ཨ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཡ་མཱ་ནོཏི ‘‘ཀི་མྷི ནཾ ཋ་པེ་སཱི’’ཏི པ་ར་ཏོ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ན པུ་ཙྪི་ཡ་མཱ་ནོ. ཨོ་མ་དྡི་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏཱ་ནི ‘‘ཨ་ལཾ བྷི་ཀྑུ མཱ བྷ་ཎྜ་ན’’ནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི ཝ་ཙ་ནཱ་ནི ཝ་ཏྭཱ, ཝ་ཙ་ནོ་མ་དྡ་ནཱ ཧི ཨི་དྷ ཨོ་མ་དྡ་ནཱ་ཏི ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཱ. ཨ་ནུ་དྡྷཾ་སི་ཏཾ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏཱིཏི ‘‘ཨ་མཱུ་ལ་ཀེ་ན པཱ་རཱ་ཛི་ཀེ་ན ཨ་ནུ་དྡྷཾ་སི་ཏོ ཨ་ཡཾ མ་ཡཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་ཛཱ་ནཱ་ཏི. ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨནྟི ས་ངྒྷཱ་དི་སེ་སེ་ན ཨ་ནུ་དྡྷཾ་ས་ནེ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡཾ; ཨི་ཏ་རེ་ཧི དུ་ཀྐ་ཊཾ. ནཱ་སེ་ཏྭཱཏི ལི་ངྒ་ནཱ་ས་ནཱ་ཡ ནཱ་སེ་ཏྭཱ.
༢༣༨. སཱ་སྶ ཡ་ཐཱ་དྷ་མྨཾ པ་ཊི་ཀ་ཏཱཏི ཨེ་ཏྟ་ཀ་མེ་ཝ ཝ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཐཱ་ཏི ཝ་ཏྟ་བྦཱ, ཨ་སུ་ཀཱ ནཱ་མ ཨཱ་པ་ཏྟཱི་ཏི ཨི་དཾ པ་ན ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ཨེ་ཏ་ཉྷི ཀ་ལ་ཧ་སྶ མུ་ཁཾ ཧོ་ཏི.
ཝ་ཏྠུ་ཋ་པ་ནཱ་དི་ཀ་ཐཱ
༢༣༩. ཨི་དཾ ཝ་ཏྠུ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ན པུ་གྒ་ལོཏི ཨེ་ཏྠ ཙོ་རཱ ཀི་ར ཨ་ར་ཉྙ་ཝི་ཧཱ་རེ པོ་ཀྑ་ར་ཎི་ཏོ མ་ཙྪེ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཙི་ཏྭཱ ཁཱ་དི་ཏྭཱ ཨ་ག་མཾ་སུ. སོ ཏཾ ཝི་པྤ་ཀཱ་རཾ དི་སྭཱ ཨཱ་རཱ་མེ ཝཱ ཀི་ཉྩི དྷུ་ཏྟེ་ན ཀ་ཏཾ ཝི་པྤ་ཀཱ་རཾ དི་སྭཱ ‘‘བྷི་ཀྑུ་སྶ ཨི་མི་ནཱ ཀ་མྨེ་ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦ’’ནྟི ས་ལླ་ཀྑེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. ཝ་ཏྠུཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷོ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱཏི ‘‘ཡ་དཱ ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཛཱ་ནི་སྶཱ་མ, ཏ་དཱ ནཾ ཙོ་དེ་སྶཱ་མ. ཨི་དཱ་ནི པ་ན ས་ངྒྷོ པ་ཝཱ་རེ་ཏཱུ’’ཏི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ. ཨི་དཱ་ནེ་ཝ ནཾ ཝ་དེ་ཧཱིཏི ས་ཙེ ཨི་མི་ནཱ ཝ་ཏྠུ་ནཱ ཀ་ཉྩི པུ་གྒ་ལཾ པ་རི་ས་ངྐ་སི, ཨི་དཱ་ནེ་ཝ ནཾ ཨ་པ་དི་སཱ་ཧཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་ཙེ ཨ་པ་དི་ས་ཏི, ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཨ་ནུ་ཝི་ཛྫི་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ; ནོ ཙེ ཨ་པ་དི་ས་ཏི, ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏྭཱ ཛཱ་ནི་སྶཱ་མཱ་ཏི པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ.
ཨ་ཡཾ པུ་གྒ་ལོ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི ན ཝ་ཏྠཱུཏི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཀོ བྷི་ཀྑུ མཱ་ལཱ་ག་ནྡྷ་ཝི་ལེ་པ་ནེ་ཧི ཙེ་ཏི་ཡཾ ཝཱ པཱུ་ཛེ་སི, ཨ་རི་ཊྛཾ ཝཱ པི་ཝི, ཏ་སྶ ཏ་ད་ནུ་རཱུ་པོ ས་རཱི་ར་ག་ནྡྷོ ཨ་ཧོ་སི; སོ ཏཾ ག་ནྡྷཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ‘‘ཨི་མ་སྶ བྷི་ཀྑུ་ནོ ཨེ་ཝ་རཱུ་པོ ས་རཱི་ར་ག་ནྡྷོ’’ཏི ཝ་ཏྠུཾ པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. པུ་གྒ་ལཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷོ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱཏི ཨེ་ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ས་ངྒྷོ པ་ཝཱ་རེ་ཏུ. ཨི་དཱ་ནེ་ཝ ནཾ ཝ་དེ་ཧཱིཏི ཡཾ ཏྭཾ པུ་གྒ་ལཾ ཋ་པེ་སི, ཏ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨི་དཱ་ནེ་ཝ དོ་སཾ ཝ་ད. ས་ཙེ ཨ་ཡ་མ་སྶ དོ་སོ་ཏི ཝ་ད་ཏི, ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ སོ་དྷེ་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཨ་ཐ ནཱ་ཧཾ ཛཱ་ནཱ་མཱི་ཏི ཝ་ད་ཏི, ཨུ་པ་པ་རི་ཀྑི་ཏྭཱ ཛཱ་ནི་སྶཱ་མཱ་ཏི པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ.
ཨི་དཾ ཝ་ཏྠུ ཙ པུ་གྒ་ལོ ཙ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏཱིཏི པུ་རི་མ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཙོ་རེ་ཧི མ་ཙྪེ ག་ཧེ་ཏྭཱ པ་ཙི་ཏྭཱ པ་རི་བྷུ་ཏྟ་ཊྛཱ་ན་ཉྩ ག་ནྡྷཱ་དཱི་ཧི ན་ཧཱ་ན་ཊྛཱ་ན་ཉྩ དི་སྭཱ ‘‘པ་བྦ་ཛི་ཏ་སྶ ཀ་མྨ’’ནྟི མ་ཉྙ་མཱ་ནོ སོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. ཨི་དཱ་ནེ་ཝ ནཾ ཝ་དེ་ཧཱིཏི ཨི་དཱ་ནེ་ཝ ཏེ་ན ཝ་ཏྠུ་ནཱ པ་རི་ས་ངྐི་ཏཾ པུ་གྒ་ལཾ ཝ་དེ་ཧི; ཨི་དཾ པ་ན ཨུ་བྷ་ཡ་མྤི དི་སྭཱ དི་ཊྛ་ཀཱ་ལ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཝི་ནི་ཙྪི་ནི་ཏྭཱ་ཝ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཀ་ལླཾ ཝ་ཙ་ནཱ་ཡཱཏི ཀ་ལླཾ ཙོ་ད་ནཱ་ཡ; ཙོ་དེ་ཏུཾ ཝ་ཊྚ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཀ་སྨཱ? པ་ཝཱ་ར་ཎ་ཏོ པུ་བྦེ ཨ་ཝི་ནི་ཙྪི་ཏ་ཏྟཱ པ་ཙྪཱ ཙ དི་སྭཱ ཙོ་དི་ཏ་ཏྟཱ་ཏི. ཨུ་ཀྐོ་ཊ་ན་ཀཾ པཱ་ཙི་ཏྟི་ཡནྟི ཨི་ད་ཉྷི ཨུ་བྷ་ཡཾ པུ་བྦེ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཡ དི་སྭཱ ཝི་ནི་ཙྪི་ནི་ཏྭཱ་ཝ བྷི་ཀྑཱུ པ་ཝཱ་རེ་ནྟི, ཏ་སྨཱ པུ་ན ཏཾ ཨུ་ཀྐོ་ཊེ་ནྟ་སྶ ཨཱ་པ་ཏྟི.
བྷ་ཎྜ་ན་ཀཱ་ར་ཀ་ཝ་ཏྠུ་ཀ་ཐཱ
༢༤༠. དྭེ ཏ་ཡོ ཨུ་པོ་ས་ཐེ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀེ ཀཱ་ཏུནྟི ཨེ་ཏྠ ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྩ་མཱ དྭེ, ཏ་ཏི་ཡོ པ་ན པ་ཀ་ཏི་ཡཱ་པི ཙ་ཏུ་དྡ་སི་ཀོ་ཡེ་ཝཱ་ཏི. ཏ་སྨཱ ཏ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠཱ ཝཱ ཏ་ཏི་ཡ་ཙ་ཏུ་ཏྠ་པ་ཉྩ་མཱ ཝཱ དྭེ ཏ་ཡོ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀཱ ཀཱ་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཐ ཙ་ཏུ་ཏྠེ ཀ་ཏེ སུ་ཎ་ནྟི, པ་ཉྩ་མོ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀོ ཀཱ་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝ་མྤི དྭེ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སི་ཀཱ ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཀ་རོ་ནྟཱ བྷ་ཎྜ་ན་ཀཱ་ར་ཀཱ་ནཾ ཏེ་ར་སེ ཝཱ ཙཱ་ཏུ་དྡ་སེ ཝཱ ཨི་མེ པ་ནྣ་ར་སཱི་པ་ཝཱ་ར་ཎཾ པ་ཝཱ་རེ་སྶ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ པ་ཝཱ་རེ་ནྟེ་ཧི ཙ བ་ཧི་སཱི་མཱ་ཡ སཱ་མ་ཎེ་རེ ཋ་པེ་ཏྭཱ ‘‘ཏེ ཨཱ་ག་ཙྪ་ནྟཱི’’ཏི སུ་ཏྭཱ ལ་ཧུཾ ལ་ཧུཾ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ. ཨེ་ཏ་མ་ཏྠཾ ད་སྶེ་ཏུཾ ‘‘ཏེ ཙེ བྷི་ཀྑ་ཝེ…པེ… ཏ་ཐཱ ཀ་རོ་ནྟཱུ’’ཏི ཝུ་ཏྟཾ.
ཨ་སཾ་ཝི་ཧི་ཏཱཏི སཾ་ཝི་ད་ཧ་ན་ར་ཧི་ཏཱ ཨཱ་ག་མ་ན་ཛཱ་ན་ན་ཏྠཱ་ཡ ཨ་ཀ་ཏ་སཾ་ཝི་ད་ཧི་ཏཱ; ཨ་ཝི་ཉྙཱ་ཏཱ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཏེ་སཾ ཝི་ཀྑི་ཏྭཱཏི ‘‘ཀི་ལ་ནྟ་ཏྠ མུ་ཧུ་ཏྟཾ ཝི་སྶ་མ་ཐཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་མྨོ་ཧཾ ཀ་ཏྭཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ནོ ཙེ ལ་བྷེ་ཐཱཏི ནོ ཙེ བ་ཧི་སཱི་མཾ ག་ནྟུཾ ལ་བྷེ་ཡྻུཾ; བྷ་ཎྜ་ན་ཀཱ་ར་ཀཱ་ནཾ སཱ་མ་ཎེ་རེ་ཧི ཙ ད་ཧ་ར་བྷི་ཀྑཱུ་ཧི ཙ ནི་ར་ནྟ་རཾ ཨ་ནུ་བ་དྡྷཱ་ཝ ཧོ་ནྟི. ཨཱ་ག་མེ ཛུ་ཎྷེཏི ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨཱ་ག་མེ ཛུ་ཎྷེ པ་ཝཱ་རེ་ཡྻཱ་མཱ་ཏི ཉ་ཏྟིཾ ཋ་པེ་སུཾ, ཏ་སྨིཾ ཨཱ་ག་མེ ཛུ་ཎྷེ ཀོ་མུ་དི་ཡཱ ཙཱ་ཏུ་མཱ་སི་ནི་ཡཱ ཨ་ཀཱ་མཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ, ཨ་ཝ་སྶཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏ་བྦཾ, ན ཧི ཏཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ པ་ཝཱ་རེ་ཏུཾ ལ་བྦྷ་ཏི. ཏེ་ཧི ཙེ བྷི་ཀྑ་ཝེ བྷི་ཀྑཱུ་ཧི པ་ཝཱ་རི་ཡ་མཱ་ནེཏི ཨེ་ཝཾ ཙཱ་ཏུ་མཱ་སི་ནི་ཡཱ པ་ཝཱ་རི་ཡ་མཱ་ནེ.
པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ས་ངྒ་ཧ་ཀ་ཐཱ
༢༤༡. ཨ་ཉྙ་ཏ་རོ ཕཱ་སུ་ཝི་ཧཱ་རོཏི ཏ་རུ་ཎ་ས་མ་ཐོ ཝཱ ཏ་རུ་ཎ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ ཝཱ. པ་རི་བཱ་ཧི་རཱ བྷ་ཝི་སྶཱ་མཱཏི ཨ་ནི་བ་དྡྷ་ར་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་དི་ཝཱ་ཊྛཱ་ནཱ་དི་བྷཱ་ཝེ་ན བྷཱ་ཝ་ནཱ་ནུ་ཡོ་གཾ ས་མྤཱ་དེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟཱ བཱ་ཧི་རཱ བྷ་ཝི་སྶཱ་མ. ས་བྦེ་ཧེ་ཝ ཨེ་ཀ་ཛ྄ཛྷཾ ས་ནྣི་པ་ཏི་ཏ་བྦནྟི ཨི་མི་ནཱ ཚ་ནྡ་དཱ་ནཾ པ་ཊི་ཀྑི་པ་ཏི. བྷི་ནྣ་སྶ ཧི ས་ངྒྷ་སྶ ས་མ་གྒ་ཀ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ ཏི་ཎ་ཝ་ཏྠཱ་ར་ཀ་ས་མ་ཐེ ཨི་མ་སྨི་ཉྩ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ས་ངྒ་ཧེ་ཏི ཨི་མེ་སུ ཏཱི་སུ ཋཱ་ནེ་སུ ཚ་ནྡཾ དཱ་ཏུཾ ན ཝ་ཊྚ་ཏི. པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ས་ངྒ་ཧོ ནཱ་མཱ་ཡཾ ཝི་སྶ་ཊྛ་ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཱ་ནཾ ཐཱ་མ་ག་ཏ་ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ནཾ སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ་དཱི་ན་ཉྩ ན དཱ་ཏ་བྦོ. ཏ་རུ་ཎ་ས་མ་ཐ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ལཱ་བྷི་ནོ པ་ན ས་བྦེ ཝཱ ཧོ་ནྟུ, ཨུ་པ་ཌྜྷཱ ཝཱ, ཨེ་ཀ་པུ་གྒ་ལོ ཝཱ ཨེ་ཀ་སྶ་པི ཝ་སེ་ན དཱ་ཏ་བྦོ་ཡེ་ཝ. དི་ནྣེ པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ས་ངྒ་ཧེ ཨ་ནྟོ་ཝ་སྶེ པ་རི་ཧཱ་རོ་ཝ ཧོ་ཏི, ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀཱ ཏེ་སཾ སེ་ནཱ་ས་ནཾ ག་ཧེ་ཏུཾ ན ལ་བྷ་ནྟི. ཏེ་ཧི་པི ཚི་ནྣ་ཝ་སྶེ་ཧི ན བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ, པ་ཝཱ་རེ་ཏྭཱ པ་ན ཨ་ནྟ་རཱ་པི ཙཱ་རི་ཀཾ པ་ཀྐ་མི་ཏུཾ ལ་བྷ་ནྟཱི་ཏི ད་སྶ་ན་ཏྠཾ ‘‘ཏེ་ཧི ཙེ བྷི་ཀྑ་ཝེ’’ཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. སེ་སཾ ས་བྦ་ཏྠ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝཱ་ཏི.
པ་ཝཱ་ར་ཎཱ་ཀྑ་ནྡྷ་ཀ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.