༡. པ་བྦ་ཏ་ཝ་གྒོ
༡. ཧི་མ་ཝ་ནྟ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༨༢. བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་སཾ་ཡུ་ཏྟ་སྶ པ་ཋ་མེ ནཱ་གཱཏི ཨི་མེ་པི མ་ཧཱ་ས་མུ་དྡ་པི་ཊྛེ ཨཱུ་མི་ཨ་ནྟ་ར་ཝཱ་སི་ནོ་ཝ, ན ཝི་མཱ་ན་ཊྛ་ཀ་ནཱ་གཱ. ཏེ་སཾ ཧི་མ་ཝ་ནྟཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཀཱ་ཡ་ཝ་ཌྜྷ་ནཱ་དི་ས་བྦཾ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེཏི ཨེ་ཏྠ བོ་དྷི་ཡཱ, བོ་དྷི་སྶ ཝཱ ཨ་ངྒཱ་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ. ཀིཾ ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི? ཡཱ ཧི ཨ་ཡཾ དྷ་མྨ་སཱ་མ་གྒཱི, ཡཱ་ཡ ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་མ་གྒ་ཀྑ་ཎེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་མཱ་ནཱ་ཡ ལཱི་ནུ་དྡྷ་ཙྩ་པ་ཏི་ཊྛཱ་ནཱ་ཡཱུ་ཧ་ན ཀཱ་མ་སུ་ཁ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐཱ་ནུ་ཡོ་ག་ཨུ་ཙྪེ་ད་ས་སྶ་ཏཱ་བྷི་ནི་ཝེ་སཱ་དཱི་ནཾ ཨ་ནེ་ཀེ་སཾ ཨུ་པ་དྡ་ཝཱ་ནཾ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏཱ་ཡ ས་ཏི་དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ཝཱི་རི་ཡ་པཱི་ཏི་པ་སྶ་དྡྷི་ས་མཱ་དྷི་ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ དྷ་མྨ་སཱ་མ་གྒི་ཡཱ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ བོ་དྷཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱིཏི ཀི་ལེ་ས་ས་ནྟཱ་ན་ནི་དྡཱ་ཡ ཨུ་ཊྛ་ཧ་ཏི, ཙ་ཏྟཱ་རི ཝཱ ཨ་རི་ཡ་ས་ཙྩཱ་ནི པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ཏི, ནི་བྦཱ་ན་མེ་ཝ ཝཱ ས་ཙྪི་ཀ་རོ་ཏཱི་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཡ་ཐཱ་ཧ ‘‘ས་ཏྟ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ བྷཱ་ཝེ་ཏྭཱ ཨ་ནུ་ཏྟ་རཾ ས་མྨཱ་ས་མྦོ་དྷིཾ ཨ་བྷི་ས་མྦུ་དྡྷོ’’ཏི (སཾ. ནི. ༥.༣༧༨; དཱི. ནི. ༣.༡༤༣). ཏ་སྶཱ དྷ་མྨ་སཱ་མ་གྒི་ས་ངྑཱ་ཏཱ་ཡ བོ་དྷི་ཡཱ ཨ་ངྒཱ་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཛྷཱ་ན་ངྒ་མ་གྒ་ངྒཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ. ཡོ་པེ་ས ཡ་ཐཱ་ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཱ་ཡ ཨེ་ཏཱ་ཡ དྷ་མྨ་སཱ་མ་གྒི་ཡཱ བུ་ཛ྄ཛྷ་ཏཱི་ཏི ཀ་ཏྭཱ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀོ བོ་དྷཱི་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་སྶ བོ་དྷི་སྶ ཨ་ངྒཱ་ཏི་པི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ སེ་ན་ངྒ་ར་ཐ་ངྒཱ་ད་ཡོ ཝི་ཡ. ཏེ་ནཱ་ཧུ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཙ་རི་ཡཱ – ‘‘བུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཀ་སྶ པུ་གྒ་ལ་སྶ ཨ་ངྒཱ་ཏི ཝཱ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ’’ཏི.
ཨ་པི་ཙ ‘‘བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ་ཏི ཀེ་ན་ཊྛེ་ན བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ? བོ་དྷཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱི་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ, བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ, ཨ་ནུ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ, པ་ཊི་བུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ, ས་མྦུ་ཛ྄ཛྷ་ནྟཱི་ཏི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ’’ཨི་ཙྩཱ་དི་ནཱ (པ་ཊི. མ. ༢.༡༧) པ་ཊི་ས་མྦྷི་དཱ་ན་ཡེ་ནཱ་པི བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ པ་ན པ་ས་ཏྠོ སུ་ནྡ་རོ ཙ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ་ཏི ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ. ས་ཏི་ཡེ་ཝ ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ་ཏི ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ, ཏཾ ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ནྟི ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. བྷཱ་ཝེ་ཏཱིཏི ཝ་ཌྜྷེ་ཏི, ཨ་ཏྟ་ནོ ཙི་ཏྟ་ས་ནྟཱ་ནེ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཛ་ནེ་ཏི, ཨ་བྷི་ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏནྟི་ཨཱ་དཱི་ནི ཀོ་ས་ལ་སཾ་ཡུ་ཏྟེ ‘‘ས་མྨཱ་དི་ཊྛིཾ བྷཱ་ཝེ་ཏི ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏ’’ནྟི ཨེ་ཏྠ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡེ་ནེ་ཝ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི.
ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – ཏ་ཏྠ ཏ་ད་ངྒ་ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ, ས་མུ་ཙྪེ་ད་ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ, ནི་སྶ་ར་ཎ་ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏ་ནྟི, ཝི་ཝེ་ཀ་ཏྟ་ཡ་མེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ, བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་བྷཱ་ཝ་ནཾ པ་ཏྭཱ པ་ན པ་ཉྩ་ཝི་དྷ་ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏ་མྤི ཨེ་ཀེ ཝ་ཎྞ་ཡ་ནྟི. ཏེ ཧི ན ཀེ་ཝ་ལཾ བ་ལ་ཝ་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་མ་གྒ་ཕ་ལ་ཀྑ་ཎེ་སུ ཨེ་ཝ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ ཨུ་དྡྷ་ར་ནྟི ཝི་པ་སྶ་ནཱ་པཱ་ད་ཀ-ཀ་སི་ཎ་ཛ྄ཛྷཱ་ན-ཨཱ་ནཱ་པཱ་ནཱ་སུ་བྷ-བྲ་ཧྨ་ཝི་ཧཱ་ར་ཛ྄ཛྷཱ་ནེ་སུ་པི ཨུ་དྡྷ་ར་ནྟི, ན ཙ པ་ཊི་སི་དྡྷཱ ཨ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཙ་རི་ཡེ་ཧི. ཏ་སྨཱ ཏེ་སཾ མ་ཏེ་ན ཨེ་ཏེ་སཾ ཛྷཱ་ནཱ་ནཾ པ་ཝ་ཏྟི་ཀྑ་ཎེ ཀི་ཙྩ་ཏོ ཨེ་ཝ ཝི་ཀྑ་མྦྷ་ན་ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏཾ. ཡ་ཐཱ ཙ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཀྑ་ཎེ ‘‘ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཏོ ནི་སྶ་ར་ཎ་ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏ’’ནྟི ཝུ་ཏྟཾ, ཨེ་ཝཾ པ་ཊི་པ་སྶ་དྡྷི་ཝི་ཝེ་ཀ་ནི་སྶི་ཏ་མྤི བྷཱ་ཝེ་ཏཱི་ཏི ཝ་ཏྟུཾ ཝ་ཊྚ་ཏི. སེ་ས་མེ་ཏྠ ཧེ་ཊྛཱ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ.
༢. ཀཱ་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༨༣. དུ་ཏི་ཡེ ཨཱ་ཧཱ་ར་ཊྛི་ཏི་ཀོཏི པ་ཙྩ་ཡ་ཊྛི་ཏི་ཀོ. ཨཱ་ཧཱ་རཾ པ་ཊི་ཙྩཱཏི པ་ཙྩ་ཡཾ པ་ཊི་ཙྩ. སུ་བྷ་ནི་མི་ཏྟནྟི སུ་བྷ་མྤི སུ་བྷ་ནི་མི་ཏྟཾ, སུ་བྷ་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི སུ་བྷ་ནི་མི་ཏྟཾ. ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོཏི ཨ་ནུ་པཱ་ཡ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ཨུ་པྤ་ཐ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ཨ་ནི་ཙྩེ ‘‘ནི་ཙྩ’’ནྟི ཝཱ, དུ་ཀྑེ ‘‘སུ་ཁ’’ནྟི, ཨ་ན་ཏྟ་ནི ‘‘ཨ་ཏྟཱ’’ཏི ཝཱ, ཨ་སུ་བྷེ ‘‘སུ་བྷ’’ནྟི ཝཱ, མ་ན་སི་ཀཱ་རོ. ཏཾ ཏ་སྨིཾ སུ་བྷཱ་ར་མྨ་ཎེ བ་ཧུ་ལཾ པ་ཝ་ཏྟ་ཡ་ཏོ ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ཏི. ཏེ་ན ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཨ་ཏྠི, བྷི་ཀྑ་ཝེ, སུ་བྷ་ནི་མི་ཏྟ’’ནྟི་ཨཱ་དི. ཨེ་ཝཾ ས་བྦ་ནཱི་ཝ་ར་ཎེ་སུ ཡོ་ཛ་ནཱ ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ.
པ་ཊི་གྷ་ནི་མི་ཏྟནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ པ་ན པ་ཊི་གྷོ་པི པ་ཊི་གྷ་ནི་མི་ཏྟཾ པ་ཊི་གྷཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི. ཨ་ར་ཏཱིཏི ཨུ་ཀྐ་ཎྛི་ཏཱ. ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ཨ་ར་ཏི? པ་ནྟེ་སུ ཝཱ སེ་ནཱ་ས་ནེ་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་ར་ཉྙ་ཏ་རེ་སུ ཝཱ ཨ་དྷི་ཀུ་ས་ལེ་སུ དྷ་མྨེ་སུ ཨ་ར་ཏི ཨ་ར་ཏི་ཏཱ ཨ་ན་བྷི་ར་ཏི ཨ་ན་བྷི་ར་མ་ནཱ ཨུ་ཀྐ་ཎྛི་ཏཱ པ་རི་ཏ་སྶི་ཏཱ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཨ་ར་ཏཱི’’ཏི (ཝི་བྷ. ༨༥༦).
ཏ་ནྡཱིཏི ཨ་ཏི་སཱི་ཏཱ་དི་པ་ཙྩ་ཡཱ ཨུ་པྤ་ནྣཾ ཨཱ་ག་ནྟུ་ཀ་ཀཱ་ཡཱ་ལ་སི་ཡཾ. ཡ་སྨིཾ ཨུ་པྤ་ནྣེ ‘‘ཨ་ཏི་སཱི་ཏཾ ཨ་ཏི་ཨུ་ཎྷཾ ཨ་ཏི་ཙྪཱ་ཏོ་སྨི ཨ་ཏི་དྷཱ་ཏོ་སྨི ཨ་ཏི་དཱུ་ར་མ་གྒཾ ག་ཏོ་སྨཱི’’ཏི ཝ་ད་ཏི, ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ཏ་ནྡི, ཡཱ ཏ་ནྡཱི ཏ་ནྡི་ཡ་ནཱ ཏ་ནྡི་མ་ན་ཀ་ཏཱ ཨཱ་ལ་སྱཾ ཨཱ་ལ་སྱཱ་ཡ་ནཱ ཨཱ་ལ་སྱཱ་ཡི་ཏ་ཏྟཾ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཏ་ནྡཱི’’ཏི (ཝི་བྷ. ༨༥༧).
ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏཱཏི ཀི་ལེ་ས་ཝ་སེ་ན ཀཱ་ཡ་ཝི་ན་མ་ནཱ. ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཱ ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏཱ? ཡཱ ཀཱ་ཡ་སྶ ཛ་མྦྷ་ནཱ ཝི་ཛ་མྦྷ་ནཱ ཨཱ་ན་མ་ནཱ ཝི་ན་མ་ནཱ ས་ནྣ་མ་ནཱ པ་ཎ་མ་ནཱ བྱཱ་དྷི་ཡ་ཀཾ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཝི་ཛ་མྦྷི་ཏཱ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༨༥༨).
བྷ་ཏྟ་ས་མྨ་དོཏི བྷ་ཏྟ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ. ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མོ བྷ་ཏྟ་ས་མྨ་དོ? ཡཱ བྷུ་ཏྟཱ་ཝི་སྶ བྷ་ཏྟ་མུ་ཙྪཱ བྷ་ཏྟ་ཀི་ལ་མ་ཐོ བྷ་ཏྟ་པ་རི་ལཱ༹་ཧོ ཀཱ་ཡ་དུ་ཊྛུ་ལླཾ, ཨ་ཡཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི བྷ་ཏྟ་ས་མྨ་དོ’’ཏི (ཝི་བྷ. ༨༥༩).
ཙེ་ཏ་སོ ཙ ལཱི་ན་ཏྟནྟི ཙི་ཏྟ་སྶ ལཱི་ཡ་ནཱ་ཀཱ་རོ, ཡཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ – ‘‘ཏ་ཏྠ ཀ་ཏ་མཾ ཙེ་ཏ་སོ ལཱི་ན་ཏྟཾ? ཡཱ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་ཀ་ལྱ་ཏཱ ཨ་ཀ་མྨ་ཉྙ་ཏཱ ཨོ་ལཱི་ཡ་ནཱ ས་ལླཱི་ཡ་ནཱ ལཱི་ནཾ ལཱི་ཡ་ནཱ ལཱི་ཡི་ཏ་ཏྟཾ ཐི་ནཾ ཐི་ཡ་ནཱ ཐི་ཡི་ཏ་ཏྟཾ ཙི་ཏྟ་སྶ, ཨི་དཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི ཙེ་ཏ་སོ ལཱི་ན་ཏྟ’’ནྟི (ཝི་བྷ. ༨༦༠).
ཙེ་ཏ་སོ ཨ་ཝཱུ་པ་ས་མོཏི ཡ་ཐཱ ནཱ་མ ཝཱི་ཏ་ཙྩི་ཀོ་པི ཨ་ངྒཱ་རོ ནེ་ཝ ཏཱ་ཝ ས་ནྣི་སཱི་ད་ཏི པ་ཏཱ་པཾ ཀ་རོ་ཏི་ཡེ་ཝ, ཡ་ཐཱ ཙ པ་ཏྟ་པ་ཙ་ན་ཊྛཱ་ནེ ནེ་ཝ ཏཱ་ཝ ས་ནྣི་སཱི་ད་ཏི པ་ཏཱ་པཾ ཀ་རོ་ཏི་ཡེ་ཝ, ཨེ་ཝཾ ཙི་ཏྟ་སྶ ཨ་ཝཱུ་པ་ས་ནྟཱ་ཀཱ་རོ, ཨ་ཏྠ་ཏོ པ་ནེ་ཏཾ ཨུ་དྡྷ་ཙྩ་ཀུ་ཀྐུ་ཙྩ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི.
ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪ་ཊྛཱ་ནཱི་ཡཱ དྷ་མྨཱཏི ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་དྷ་མྨཱ. ཨ་ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རོ ས་བྦ་ཏྠ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡོ་ཝ. ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ཀཱ་མ་ཙྪ་ནྡོ ཝི་ཙི་ཀི་ཙྪཱ་ཏི ཨི་མེ དྭེ དྷ་མྨཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ན ཀ་ཐི་ཏཱ, བྱཱ་པཱ་དོ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ན ཙ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡེ་ན ཙ, སེ་སཱ ས་ཧ་ཛཱ་ཏེ་ན ཙ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡེ་ན ཙཱ་ཏི.
ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ཊྛཱ་ནཱི་ཡཱ དྷ་མྨཱཏི ས་ཏི་ཡཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་དྷ་མྨཱ ས་ཏྟ་ཏིཾ་ས བོ་དྷི་པ་ཀྑི་ཡཱ ཙ ན་ཝ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་དྷ་མྨཱ ཙ. ཏ་ཏྠ ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་བ་ཧུ་ལཱི་ཀཱ་རོཏི ཏ་ཏྠ ཨུ་པཱ་ཡ་མ་ན་སི་ཀཱ་ར་སྶ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཀ་ར་ཎཾ.
ཀུ་ས་ལཱ་ཀུ་ས་ལཱ དྷ་མྨཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཀུ་ས་ལཱཏི ཀོ་ས་ལླ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱ ཨ་ན་ཝ་ཛྫ་སུ་ཁ་ཝི་པཱ་ཀཱ. ཨ་ཀུ་ས་ལཱཏི ཨ་ཀོ་ས་ལླ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱ སཱ་ཝ་ཛྫ་དུ་ཀྑ་ཝི་པཱ་ཀཱ. སཱ་ཝ་ཛྫཱཏི ཨ་ཀུ་ས་ལཱ. ཨ་ན་ཝ་ཛྫཱཏི ཀུ་ས་ལཱ. ཧཱི་ན་པ་ཎཱི་ཏ་ཀ་ཎྷ་སུ་ཀྐེ་སུཔི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ས་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཱཏི ཀ་ཎྷ་སུ་ཀྐཱ་ཡེ་ཝ. ཀ་ཎྷཱ ཧི ཀ་ཎྷ་ཝི་པཱ་ཀ་དཱ་ན་ཏོ, སུ་ཀྐཱ ཙ སུ་ཀྐ་ཝི་པཱ་ཀ་དཱ་ན་ཏོ ས་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཱ ནཱ་མ, ས་དི་ས་ཝི་པཱ་ཀ་ཀོ་ཊྛཱ་སཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱུ་ཏ་སྶ ཝཱ བྷཱ་ག་སྶ ཨ་ཏྠི་ཏཱ་ཡ ས་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཱ. ཀ་ཎྷཱ་ན་ཉྷི སུ་ཀྐཱ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱ་གཱ, སུ་ཀྐཱ་ན་ཉྩ ཀ་ཎྷཱ པ་ཊི་པ་ཀྑ་བྷཱ་གཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མྤི ས་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཱ. ས་པྤ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏ་ཊྛེ་ན ཝཱ ས་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཱ. ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཉྷི ཀུ་ས་ལཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝི་པཱ་ཀཾ དེ་ཏི, ཀུ་ས་ལ་ཉྩ ཨ་ཀུ་ས་ལཾ པ་ཊི་བཱ་ཧི་ཏྭཱ་ཏི ཨེ་ཝ་མྤི ཀ་ཎྷ་སུ་ཀྐཱ ས་པྤ་ཊི་བྷཱ་གཱ.
ཨཱ་ར་མྦྷ་དྷཱ་ཏཱུཏི པ་ཋ་མཱ་ར་མྦྷ་ཝཱི་རི་ཡཾ. ནི་ཀྐ་མ་དྷཱ་ཏཱུཏི ཀོ་ས་ཛྫ་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟ་ཏྟཱ ཏ་ཏོ བ་ལ་ཝ་ཏ་རཾ. པ་ར་ཀྐ་མ་དྷཱ་ཏཱུཏི པ་རཾ པ་རཾ ཋཱ་ནཾ ཨ་ཀྐ་མ་ན་ཏཱ་ཡ ཏ་ཏོ་པི བ་ལ་ཝ་ཏ་ར་ནྟི ཏཱི་ཧི་པི པ་དེ་ཧི ཝཱི་རི་ཡ་མེ་ཝ ཀ་ཐི་ཏཾ.
པཱི་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ཊྛཱ་ནཱི་ཡཱཏི པཱི་ཏི་ཡཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་དྷ་མྨཱ. ཀཱ་ཡ་པ་སྶ་དྡྷཱིཏི ཏི་ཎྞཾ ཁ་ནྡྷཱ་ནཾ ད་ར་ཐ་པ་སྶ་དྡྷི. ཙི་ཏྟ་པ་སྶ་དྡྷཱིཏི ཝི་ཉྙཱ་ཎ་ཀྑ་ནྡྷ་སྶ ད་ར་ཐ་པ་སྶ་དྡྷི. ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟནྟི ས་མ་ཐོ་པི ས་མ་ཐ་ནི་མི་ཏྟཾ, ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་མྤི. ཨ་བྱ་གྒ་ནི་མི་ཏྟནྟི ཏ་སྶེ་ཝ ཝེ་ཝ་ཙ་ནཾ.
ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒ་ཊྛཱ་ནཱི་ཡཱཏི ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཡ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་དྷ་མྨཱ, ཨ་ཏྠ་ཏོ པ་ན མ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟཱ་ཀཱ་རོ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ཊྛཱ་ནཱི་ཡཱ དྷ་མྨོ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ ས་ཏི་དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡ་ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ན ཀ་ཐི་ཏཱ, སེ་སཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་ན་པི ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡེ་ན་པི.
༣. སཱི་ལ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༨༤. ཏ་ཏི་ཡེ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣཱཏི ཨེ་ཏྠ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝ་སྶ ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་སཱི་ལཾ ཀ་ཐི་ཏཾ, ཏེ་ན ས་མྤ་ནྣཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ས་མཱ་དྷི་པ་ཉྙཱ་སུཔི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཝི་མུ་ཏྟི པ་ན ཕ་ལ་ཝི་མུ་ཏྟི་ཡེ་ཝ. ཝི་མུ་ཏྟི་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎ་ཉཱ་ཎཾ. ཨེ་ཝ་མེ་ཏྠ སཱི་ལཱ་ད་ཡོ ཏ་ཡོ ལོ་ཀི་ཡ་ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ, ཝི་མུ་ཏྟི ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ་ཝ, ཝི་མུ་ཏྟི་ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ ལོ་ཀི་ཡ་མེ་ཝ.
ད་སྶ་ན་མྤཱ་ཧནྟི ད་སྶ་ན་མྤི ཨ་ཧཾ. ཏཾ པ་ནེ་ཏཾ ད་སྶ་ནཾ – ཙ་ཀྑུ་ད་སྶ་ནཾ, ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ན་ནྟི དུ་ཝི་དྷཾ. ཏ་ཏྠ པ་ས་ནྣེ་ཧི ཙ་ཀྑཱུ་ཧི ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ད་སྶ་ནཾ ཨོ་ལོ་ཀ་ནཾ ཙ་ཀྑུ་ད་སྶ་ནཾ ནཱ་མ. ཨ་རི་ཡེ་ཧི པ་ན དི་ཊྛ་སྶ ལ་ཀྑ་ཎ་སྶ ད་སྶ་ནཾ, པ་ཊི་ཝི་དྡྷ་སྶ ཙ པ་ཊི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནཾ ཛྷཱ་ནེ་ན ཝཱ ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ཡ ཝཱ མ་གྒ་ཕ་ལེ་ཧི ཝཱ ཉཱ་ཎ་ད་སྶ་ནཾ ནཱ་མ. ཨི་མ་སྨིཾ པ་ནེ་ཏྠ ཙ་ཀྑུ་ད་སྶ་ནཾ ཨ་དྷི་པྤེ་ཏཾ. ཨ་རི་ཡཱ་ན་ཉྷི པ་ས་ནྣེ་ཧི ཙ་ཀྑཱུ་ཧི ཨོ་ལོ་ཀ་ན་མྤི བ་ཧུ་ཀཱ་ར་མེ་ཝ. ས་ཝ་ནནྟི ‘‘ཨ་སུ་ཀོ ནཱ་མ ཁཱི་ཎཱ་ས་ཝོ ཨ་སུ་ཀ་སྨིཾ ནཱ་མ ར་ཊྛེ ཝཱ ཛ་ན་པ་དེ ཝཱ གཱ་མེ ཝཱ ནི་ག་མེ ཝཱ ཝི་ཧཱ་རེ ཝཱ ལེ་ཎེ ཝཱ ཝ་ས་ཏཱི’’ཏི ཀ་ཐེ་ནྟཱ་ནཾ སོ་ཏེ་ན ས་ཝ་ནཾ, ཨེ་ཏ་མྤི བ་ཧུ་ཀཱ་ར་མེ་ཝ. ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནནྟི ‘‘དཱ་ནཾ ཝཱ ད་སྶཱ་མི, པ་ཉྷཾ ཝཱ པུ་ཙྪི་སྶཱ་མི, དྷ་མྨཾ ཝཱ སོ་སྶཱ་མི, ས་ཀྐཱ་རཾ ཝཱ ཀ་རི་སྶཱ་མཱི’’ཏི ཨེ་ཝ་རཱུ་པེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མ་ནཾ. པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ནནྟི པ་ཉྷཱ་པ་ཡི་རུ་པཱ་ས་ནཾ. ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ གུ་ཎེ སུ་ཏྭཱ ཏེ ཨུ་པ་ས་ངྐ་མི་ཏྭཱ ནི་མ་ནྟེ་ཏྭཱ དཱ་ནཾ ད་ཏྭཱ ‘‘ཀིཾ, བྷ་ནྟེ, ཀུ་ས་ལ’’ནྟི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན པ་ཉྷ་པུ་ཙྪ་ན་ནྟི ཨ་ཏྠོ.
ཨ་ནུ་སྶ་ཏིནྟི ར་ཏྟི་ཊྛཱ་ན་དི་ཝཱ་ཊྛཱ་ནེ་སུ ནི་སི་ནྣ་སྶ ‘‘ཨི་དཱ་ནི ཨ་རི་ཡཱ ལེ་ཎ་གུ་ཧ་མ་ཎྜ་པཱ་དཱི་སུ ཛྷཱ་ན་ཝི་པ་སྶ་ནཱ་མ་གྒ་ཕ་ལ་སུ་ཁེ་ཧི ཝཱི་ཏི་ནཱ་མེ་ནྟཱི’’ཏི ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ. ཡོ ཝཱ ཏེ་སཾ ས་ནྟི་ཀེ ཨོ་ཝཱ་དོ ལ་དྡྷོ ཧོ་ཏི, ཏཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏྭཱ ‘‘ཨི་མ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ སཱི་ལཾ ཀ་ཐི་ཏཾ, ཨི་མ་སྨིཾ ས་མཱ་དྷི, ཨི་མ་སྨིཾ ཝི་པ་སྶ་ནཱ, ཨི་མ་སྨིཾ མ་གྒོ, ཨི་མ་སྨིཾ ཕ་ལ’’ནྟི ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཎཾ. ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛྫནྟི ཨ་རི་ཡེ་སུ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ གྷ་རཱ ནི་ཀྑ་མྨ ཏེ་སཾ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛྫཾ. ཨ་རི་ཡཱ་ན་ཉྷི ས་ནྟི་ཀེ ཙི་ཏྟཾ པ་སཱ་དེ་ཏྭཱ ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཏེ་སཾ་ཡེ་ཝ ཨོ་ཝཱ་དཱ་ནུ་སཱ་ས་ནིཾ པ་ཙྩཱ་སཱི་ས་མཱ་ན་སྶ ཙ་ར་ཏོ་པི པ་བྦ་ཛྫཱ ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛྫཱ ནཱ་མ. ཨ་རི་ཡེ་སུ པ་སཱ་དེ་ན ཨ་ཉྙ་ཏྠ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཨ་རི་ཡཱ་ནཾ ས་ནྟི་ཀེ ཨོ་ཝཱ་དཱ་ནུ་སཱ་ས་ནིཾ པ་ཙྩཱ་སཱི་ས་མཱ་ན་སྶ ཙ་ར་ཏོ པ་བྦ་ཛྫཱ་པི ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛྫཱ ནཱ་མ. ཨ་ཉྙེ་སུ པ་ན པ་སཱ་དེ་ན ཨ་ཉྙེ་སཾ་ཡེ་ཝ ས་ནྟི་ཀེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙེ་སཾ་ཡེ་ཝ ཨོ་ཝཱ་དཱ་ནུ་སཱ་ས་ནིཾ པ་ཙྩཱ་སཱི་ས་མཱ་ན་སྶ ཙ་ར་ཏོ པ་བྦ་ཛྫཱ ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛྫཱ ནཱ་མ ན ཧོ་ཏི.
ཨེ་ཝཾ པ་བྦ་ཛི་ཏེ་སུ པ་ན མ་ཧཱ་ཀ་སྶ་པ་ཏྠེ་ར་སྶ ཏཱ་ཝ ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛྫཾ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ ས་ཏ་ས་ཧ་སྶ་མ་ཏྟཱ ཨ་ཧེ་སུཾ, ཏ་ཐཱ ཐེ་ར་སྶེ་ཝ ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རི་ཀ་སྶ ཙ ཙ་ནྡ་གུ་ཏྟ་ཏྠེ་ར་སྶ, ཏ་སྶཱ་པི ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རི་ཀ་སྶ སཱུ་རི་ཡ་གུ་ཏྟ་ཏྠེ་ར་སྶ, ཏ་སྶཱ་པི ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རི་ཀ་སྶ ཨ་སྶ་གུ་ཏྟ་ཏྠེ་ར་སྶ, ཏ་སྶཱ་པི ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རི་ཀ་སྶ ཡོ་ན་ཀ་དྷ་མྨ་ར་ཀྑི་ཏ་ཏྠེ་ར་སྶ, ཏ་སྶ པ་ན ས་དྡྷི་ཝི་ཧཱ་རི་ཀོ ཨ་སོ་ཀ་ར་ཉྙོ ཀ་ནི་ཊྛ་བྷཱ་ཏཱ ཏི་སྶ་ཏྠེ་རོ ནཱ་མ ཨ་ཧོ་སི, ཏ་སྶ ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛྫཾ པ་བྦ་ཛི་ཏཱ ཨ་ཌྜྷ་ཏེ་ཡྻ་ཀོ་ཊི་ས་ངྑཱ ཨ་ཧེ་སུཾ. མ་ཧི་ནྡ་ཏྠེ་ར་སྶ ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛི་ཏཱ་ནཾ ག་ཎ་ན་པ་རི་ཙྪེ་དོ ན་ཏྠི. ཡཱ་ཝ་ཛྫ་དི་ཝ་སཱ ལ་ངྐཱ་དཱི་པེ ས་ཏྠ་རི པ་སཱ་དེ་ན པ་བྦ་ཛ་ནྟཱ མ་ཧི་ནྡ་ཏྠེ་ར་སྶེ་ཝ པ་བྦ་ཛྫཾ ཨ་ནུ་པ་བྦ་ཛ་ནྟི ནཱ་མ.
ཏཾ དྷ་མྨནྟི ཏཾ ཏེ་སཾ ཨོ་ཝཱ་དཱ་ནུ་སཱ་ས་ནཱི་དྷ་མྨཾ. ཨ་ནུ་སྶ་ར་ཏཱིཏི ས་ར་ཏི. ཨ་ནུ་ཝི་ཏ་ཀྐེ་ཏཱིཏི ཝི་ཏ་ཀྐཱ་ཧ་ཏཾ ཀ་རོ་ཏི. ཨཱ་ར་དྡྷོ ཧོ་ཏཱིཏི པ་རི་པུ་ཎྞོ ཧོ་ཏི. པ་ཝི་ཙི་ན་ཏཱིཏི་ཨཱ་དི ས་བྦཾ ཏ་ཏྠ ཉཱ་ཎ་ཙཱ་ར་ཝ་སེ་ནེ་ཝ ཝུ་ཏྟཾ. ཨ་ཐ ཝཱ པ་ཝི་ཙི་ན་ཏཱིཏི ཏེ་སཾ ཏེ་སཾ དྷ་མྨཱ་ནཾ ལ་ཀྑ་ཎཾ ཝི་ཙི་ན་ཏི. པ་ཝི་ཙ་ར་ཏཱིཏི ཏ་ཏྠ ཉཱ་ཎཾ ཙ་རཱ་པེ་ཏི. པ་རི་ཝཱི་མཾ་ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏཱིཏི ཝཱི་མཾ་ས་ནཾ ཨོ་ལོ་ཀ་ནཾ ག་ཝེ་ས་ནཾ ཨཱ་པ་ཛྫ་ཏི.
ས་ཏྟ ཕ་ལཱ ས་ཏྟཱ་ནི་སཾ་སཱཏི ཨུ་བྷ་ཡ་མྤེ་ཏཾ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཀཾ. དི་ཊྛེ་ཝ དྷ་མྨེ པ་ཊི་ཀ་ཙྩ ཨ་ཉྙཾ ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏཱིཏི ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ ཨཱ་རཱ་དྷེ་ནྟོ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཨཱ་རཱ་དྷེ་ཏི, ཏ་ཉྩ ཁོ པ་ཊི་ཀ་ཙྩ, ཨ་ས་མྤ་ཏྟེ་ཡེ་ཝ མ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨ་ཐ མ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེཏི ཨ་ཐ མ་ར་ཎ་སྶ ཨཱ་ས་ནྣ་ཀཱ་ལེ.
ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱིཏི ཡོ ཨཱ་ཡུ་ཝེ་མ་ཛ྄ཛྷཾ ཨ་ན་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡ་ཏི, སོ ཏི་ཝི་དྷོ ཧོ་ཏི. ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀེ་སུ ཏཱ་ཝ ཨ་ཝི་ཧེ་སུ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨེ་ཀོ ནི་བྦ་ཏྟ་དི་ཝ་སེ་ཡེ་ཝ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ནོ ཙེ ནི་བྦ་ཏྟ་དི་ཝ་སེ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, པ་ཋ་མ་སྶ པ་ན ཀ་པྤ་ས་ཏ་སྶ མ་ཏྠ་ཀེ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི. ཨ་ཡ་མེ་ཀོ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི. ཨ་པ་རོ ཨེ་ཝཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ དྭི་ནྣཾ ཀ་པྤ་ས་ཏཱ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀེ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ དུ་ཏི་ཡོ. ཨ་པ་རོ ཨེ་ཝ་མྤི ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ ཙ་ཏུ་ནྣཾ ཀ་པྤ་ས་ཏཱ་ནཾ མ་ཏྠ་ཀེ པཱ་པུ་ཎཱ་ཏི, ཨ་ཡཾ ཏ་ཏི་ཡོ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི.
པ་ཉྩ་མཾ པ་ན ཀ་པྤ་ས་ཏཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟོ ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ནཱ་མ ཧོ་ཏི. ཨ་ཏ་པྤཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཡ་ཏྠ ཀ་ཏྠ་ཙི ཨུ་པྤ་ནྣོ པ་ན ས་ས་ངྑཱ་རེ་ན ས་པྤ་ཡོ་གེ་ན ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟོ ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ནཱ་མ, ཨ་ས་ངྑཱ་རེ་ན ཨ་པྤ་ཡོ་གེ་ན པ་ཏྟོ ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི ནཱ་མ. ཨ་ཝི་ཧཱ་དཱི་སུ་པི ནི་བྦ་ཏྟོ ཏ་ཏྠ ཡཱ་ཝ་ཏཱ་ཡུ་ཀཾ ཋ་ཏྭཱ ཨུ་པ་རཱུ་པ་རི ནི་བྦ་ཏྟི་ཏྭཱ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛཾ པ་ཏྟོ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ནཱ་མ.
ཨི་མ་སྨིཾ པ་ན ཋཱ་ནེ ཨ་ཊྛ་ཙ་ཏྟཱ་རཱི་ས ཨ་ནཱ་གཱ་མི་ནོ ཀ་ཐེ་ཏ་བྦཱ. ཨ་ཝི་ཧེ་སུ ཧི ཏ་ཡོ ཨ་ནྟ་རཱ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཨེ་ཀོ ཨུ་པ་ཧ་ཙྩ་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཨེ་ཀོ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི་ཏི པ་ཉྩ ཧོ་ནྟི. ཏེ ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་ནོ པ་ཉྩ, ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡི་ནོ པ་ཉྩཱ་ཏི ད་ས ཧོ་ནྟི, ཏ་ཐཱ ཨ་ཏ་པྤཱ་དཱི་སུ. ཨ་ཀ་ནི་ཊྛེ་སུ པ་ན ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ན་ཏྠི, ཏ་སྨཱ ཏ་ཏྠ ཙ་ཏྟཱ་རོ ས་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི, ཙ་ཏྟཱ་རོ ཨ་ས་ངྑཱ་ར་པ་རི་ནི་བྦཱ་ཡཱི་ཏི ཨ་ཊྛཱ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ཊྛ་ཙ་ཏྟཱ་ལཱི་ས ཧོ་ནྟི. ཏེ་སཾ ཨུ་དྡྷཾ་སོ་ཏོ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་གཱ་མཱི ས་བྦ་ཛེ་ཊྛོ ཙེ་ཝ ཧོ་ཏི ས་བྦ་ཀ་ནི་ཊྛོ ཙ. ཀ་ཐཾ? སོ ཧི སོ་ལ༹་ས་ཀ་པྤ་ས་ཧ་སྶཱ་ཡུ་ཀ་ཏྟཱ ཨཱ་ཡུ་ནཱ ས་བྦེ་སཾ ཛེ་ཊྛོ, ས་བྦ་པ་ཙྪཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པཱ་པུ་ཎཱི་ཏི ས་བྦེ་སཾ ཀ་ནི་ཊྛོ. ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟེ ཨ་པུ་བྦཾ ཨ་ཙ་རི་མཾ ཨེ་ཀ་ཙི་ཏྟ་ཀྑ་ཎི་ཀཱ ནཱ་ནཱ་ལ་ཀྑ་ཎཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་མ་གྒ་སྶ པུ་བྦ་བྷཱ་ག་ཝི་པ་སྶ་ནཱ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཀ་ཐི་ཏཱ.
༤. ཝ་ཏྠ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༨༥. ཙ་ཏུ་ཏྠེ ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཨི་ཏི ཙེ མེ ཧོ་ཏཱིཏི ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ་ཏི ཨེ་ཝཾ ཙེ མ་ཡ྄ཧཾ ཧོ་ཏི. ཨ་པྤ་མཱ་ཎོ་ཏི མེ ཧོ་ཏཱིཏི ཨ་པྤ་མཱ་ཎོ་ཏི ཨེ་ཝཾ མེ ཧོ་ཏི. སུ་ས་མཱ་ར་དྡྷོཏི སུ་པ་རི་པུ་ཎྞོ. ཏི་ཊྛ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ཊྛ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏི་ཊྛ་ཏི – ཨུ་པྤཱ་དཾ ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་ཏྟཱ ཨ་ནུ་པྤཱ་དཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་ཏྟཱ ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏི་ཊྛ་ཏི, པ་ཝ་ཏྟཾ, ཨ་པྤ་ཝ་ཏྟཾ, ནི་མི་ཏྟཾ, ཨ་ནི་མི་ཏྟཾ ས་ངྑཱ་རེ ཨ་ནཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་ཏྟཱ, ཝི་ས་ངྑཱ་རཾ ཨཱ་ཝ་ཛྫི་ཏ་ཏྟཱ ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒོ ཏི་ཊྛ་ཏཱི་ཏི. ཨི་མེ་ཧི ཨ་ཊྛ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཏི་ཊྛ་ཏཱི་ཏི ཐེ་རོ ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཝུ་ཏྟཱ་ཀཱ་ར་ཝི་པ་རཱི་ཏེ་ཧེ་ཝ ཨ་ཊྛ་ཧཱ་ཀཱ་རེ་ཧི ཙ་ཝ་ནྟཾ ཙ་ཝ་ཏཱི་ཏི པ་ཛཱ་ནཱ་ཏི. སེ་ས་བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཨི་ཏི ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟེ ཐེ་ར་སྶ ཕ་ལ་བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ ཀ་ཐི་ཏཱ. ཡ་དཱ ཧི ཐེ་རོ ས་ཏི་ས་མྦོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཾ སཱི་སཾ ཀ་ཏྭཱ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟིཾ ས་མཱ་པ་ཛྫ་ཏི, ཏ་དཱ ཨི་ཏ་རེ ཚ ཏ་ད་ནྭ་ཡཱ ཧོ་ནྟི. ཡ་དཱ དྷ་མྨ་ཝི་ཙ་ཡཱ་དཱི་སུ ཨ་ཉྙ་ཏ་རཾ, ཏ་དཱ་པི སེ་སཱ ཏ་ད་ནྭ་ཡཱ ཧོ་ནྟཱི་ཏི ཨེ་ཝཾ ཕ་ལ་ས་མཱ་པ་ཏྟི་ཡཾ ཨ་ཏྟ་ནོ ཙི་ཎྞ་ཝ་སི་ཏཾ ད་སྶེ་ནྟོ ཐེ་རོ ཨི་མཾ སུ་ཏྟཾ ཀ་ཐེ་སཱི་ཏི.
༥. བྷི་ཀྑུ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༨༦. པ་ཉྩ་མེ བོ་དྷཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟཱིཏི བུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏྠཱ་ཡ སཾ་ཝ་ཏྟ་ནྟི. ཀིཾ བུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏྠཱ་ཡ? མ་གྒེ་ན ཨ་ས་ངྑ་ཏཾ ནི་བྦཱ་ནཾ, པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ་ཡ ཀ་ཏ་ཀི་ཙྩ་ཏཾ, མ་གྒེ་ན ཝཱ ཀི་ལེ་ས་ནི་དྡཱ་ཏོ པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཏྠཱ་ཡ, ཕ་ལེ་ན པ་བུ་ཛ྄ཛྷ་ན་བྷཱ་ཝ་ཏྠཱ་ཡཱ་ཏི་པི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཏེ་ནེ་ཝེ་ཏྠ ནི་བྦཱ་ན་ས་ཙྪི་ཀི་རི་ཡཱ ཀི་ལེ་ས་པ་ཧཱ་ན་པ་ཙྩ་ཝེ་ཀྑ་ཎཱ་ཏི ས་བྦཾ ད་སྶི་ཏཾ.
༦-༧. ཀུ་ཎྜ་ལི་ཡ་སུ་ཏྟཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༨༧-༡༨༨. ཚ་ཊྛེ ཨཱ་རཱ་མ་ནི་སྶ་ཡཱིཏི ཨཱ་རཱ་མཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཝ་ས་ན་བྷཱ་ཝེ་ན ཨཱ་རཱ་མ་ནི་སྶ་ཡཱི. པ་རི་སཱ་ཝ་ཙ་རོཏི པ་རི་སཱ་ཡ ཨ་ཝ་ཙ་རོ. པ་རི་སཾ ནཱ་མ བཱ་ལཱ་པི, པ་ཎྜི་ཏཱ་པི ཨོ་ས་ར་ནྟི, ཡོ པ་ན པ་ར་པྤ་ཝཱ་དཾ མ་དྡི་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཝཱ་དཾ དཱི་པེ་ཏུཾ ས་ཀྐོ་ཏི, ཨ་ཡཾ པ་རི་སཱ་ཝ་ཙ་རོ ནཱ་མ. ཨཱ་རཱ་མེ་ན ཨཱ་རཱ་མནྟི ཨཱ་རཱ་མེ་ནེ་ཝ ཨཱ་རཱ་མཾ ཨ་ནུ་ཙ་ངྐ་མཱ་མི, ན བཱ་ཧི་རེ་ནཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཨུ་ཡྻཱ་ནེ་ན ཨུ་ཡྻཱ་ནནྟི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨ་ཉྙེ་ན ཝཱ ཨཱ་རཱ་མེ་ན པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཨ་ཉྙཾ ཨཱ་རཱ་མཾ, ཨ་ཉྙེ་ན ཨུ་ཡྻཱ་ནེ་ན ཨ་ཉྙཾ ཨུ་ཡྻཱ་ན་ནྟི ཨ་ཡ་མེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ. ཨི་ཏི་ཝཱ་ད་པྤ་མོ་ཀྑཱ་ནི་སཾ་སནྟི ‘‘ཨེ་ཝཾ པུ་ཙྪཱ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནཾ, ཨེ་ཝཾ ག་ཧ་ཎཾ, ཨེ་ཝཾ ནི་བྦེ་ཋ་ན’’ནྟི ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཨི་ཏི་ཝཱ་དོ ཧོ་ཏི ཨི་ཏི་ཝཱ་ད་པྤ་མོ་ཀྑོ་ཏི ཨེ་ཏཾ ཨཱ་ནི་སཾ་སཾ. ཨུ་པཱ་ར་མྦྷཱ་ནི་སཾ་སནྟི ‘‘ཨ་ཡཾ པུ་ཙྪཱ་ཡ དོ་སོ, ཨ་ཡཾ ཝི་སྶ་ཛྫ་ནེ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཝཱ་ད་དོ་སཱ་ནི་སཾ་སཾ.
ཀ་ཐཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཙ, ཀུ་ཎྜ་ལི་ཡ, ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རོཏི ས་ཏྠཱ ‘‘ཨེ་ཏྟ་ཀཾ ཋཱ་ནཾ པ་རི་བྦཱ་ཛ་ཀེ་ན པུ་ཙྪི་ཏཾ, ཨི་དཱ་ནི པུ་ཙྪི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏཱི’’ཏི ཉ་ཏྭཱ ‘‘ན ཏཱ་ཝ ཨ་ཡཾ དེ་ས་ནཱ ཡ་ཐཱ་ནུ་ས་ནྡྷིཾ ག་ཏཱ. ཨི་དཱ་ནི ནཾ ཡ་ཐཱ་ནུ་ས་ནྡྷིཾ པཱ་པེ་སྶཱ་མཱི’’ཏི ས་ཡ་མེ་ཝ པུ་ཙྪ་ནྟོ ཨི་མཾ དེ་ས་ནཾ ཨཱ་ར་བྷི. ཏ་ཏྠ མ་ནཱ་པཾ ནཱ་བྷི་ཛ྄ཛྷ་ཏཱིཏི ཨི་ཊྛཱ་ར་མྨ་ཎཾ ནཱ་བྷི་ཛ྄ཛྷཱ་ཡ་ཏི. ནཱ་བྷི་ཧཾ་ས་ཏཱིཏི ན སཱ་མི་སཱ་ཡ ཏུ་ཊྛི་ཡཱ ཨ་བྷི་ཧཾ་ས་ཏི. ཏ་སྶ ཋི་ཏོ ཙ ཀཱ་ཡོ ཧོ་ཏི, ཋི་ཏཾ ཙི་ཏྟཾ ཨ་ཛ྄ཛྷ་ཏྟནྟི ཏ་སྶ ནཱ་མ་ཀཱ་ཡོ ཙ ཙི་ཏྟ་ཉྩ གོ་ཙ་ར་ཛ྄ཛྷ་ཏྟེ ཋི་ཏཾ ཧོ་ཏི. སུ་ས་ཎྛི་ཏནྟི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཝ་སེ་ན སུ་ཊྛུ ས་ཎྛི་ཏཾ. སུ་ཝི་མུ་ཏྟནྟི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ སུ་ཝི་མུ་ཏྟཾ. ཨ་མ་ནཱ་པནྟི ཨ་ནི་ཊྛཱ་ར་མྨ་ཎཾ. ན མ་ངྐུ ཧོ་ཏཱིཏི ཏ་སྨིཾ ན མ་ངྐུ ཧོ་ཏི. ཨ་པྤ་ཏི་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟོཏི ཀི་ལེ་ས་ཝ་སེ་ན ཨ་ཊྛི་ཏ་ཙི་ཏྟོ. ཨ་དཱི་ན་མཱ་ན་སོཏི དོ་མ་ན་སྶ་ཝ་སེ་ན ཨ་དཱི་ན་ཙི་ཏྟོ. ཨ་བྱཱ་པ་ནྣ་ཙེ་ཏ་སོཏི དོ་ས་ཝ་སེ་ན ཨ་པཱུ་ཏི་ཙི་ཏྟོ.
ཨེ་ཝཾ བྷཱ་ཝི་ཏོ ཁོ, ཀུ་ཎྜ་ལི་ཡ, ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རོ ཨེ་ཝཾ བ་ཧུ་ལཱི་ཀ་ཏོ ཏཱི་ཎི སུ་ཙ་རི་ཏཱ་ནི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨེ་ཝཾ སུ་ཙ་རི་ཏ་པཱུ་ར་ཎཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ – ཨི་མེ་སུ ཏཱ་ཝ ཚ་སུ དྭཱ་རེ་སུ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཀ་ཐཾ? ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་རེ ཏཱ་ཝ ཨི་ཊྛཱ་ར་མྨ་ཎེ ཨཱ་པཱ་ཐ་ག་ཏེ ཀཱ་ཡ་ངྒ་ཝཱ་ཙ་ངྒཱ་ནི ཨ་ཙོ་པེ་ཏྭཱ ཏ་སྨིཾ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ལོ་བྷཾ ཨུ་པྤཱ་དེ་ནྟ་སྶ མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ལོ་བྷ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན ‘‘ཨ་ཧོ ཝ་ཏི་དཾ ཨི་ཊྛཾ ཀ་ནྟཾ མ་ནཱ་པ’’ནྟི བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ, ཏ་དེ་ཝ ཧ་ཏྠེ་ན པ་རཱ་མ་ས་ནྟ་སྶ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ. སེ་ས་དྭཱ་རེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཨ་ཡཾ པ་ན ཝི་སེ་སོ – སོ་ཏ་དྭཱ་ར་སྨི་ཉྷི ས་དྡཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏཾ ས་ངྑ་པ་ཎ་ཝཱ་དི་ཏཱུ་རི་ཡ་བྷ་ཎྜཾ ཨ་ནཱ་མཱ་སཾ ཨཱ་མ་ས་ནྟ་སྶ, གྷཱ་ན་དྭཱ་རེ ག་ནྡྷཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏཾ ག་ནྡྷ་མཱ་ལཱ་དིཾ, ཛི་ཝ྄ཧཱ་དྭཱ་རེ ར་སཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏཾ མ་ཙྪ་མཾ་སཱ་དིཾ, ཀཱ་ཡ་དྭཱ་རེ ཕོ་ཊྛ་བྦཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝ་ཏྠུ་བྷཱུ་ཏཾ ཝ་ཏྠ་ཏཱུ་ལ་ཀ་པཱ་ཝཱ་རཱ་དིཾ, མ་ནོ་དྭཱ་རེ པ་ཉྙ་ཏྟི་ཝ་སེ་ན དྷ་མྨཱ་ར་མྨ་ཎ་བྷཱུ་ཏཾ ས་པྤི་ཏེ་ལ་མ་དྷུ་ཕཱ་ཎི་ཏཱ་དིཾ ཨཱ་མ་ས་ནྟ་སྶ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ས་ངྑེ་པ་ཏོ པ་ནེ་ཏྠ ཚ་སུ དྭཱ་རེ་སུ ཀཱ་ཡ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མོ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ, ཝ་ཙཱི་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མོ ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ, མ་ནོ་ཝཱི་ཏི་ཀྐ་མོ མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏ་ནྟི ཏཱི་ཎེ་ཝ དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི.
ཨ་ཡཾ པ་ན བྷི་ཀྑུ ཨ་ཏྟ་ནོ བྷཱ་ཝ་ནཱ་པ་ཊི་ས་ངྑཱ་ནེ ཋི་ཏོ ཨི་མཱ་ནི དུ་ཙྩ་རི་ཏཱ་ནི སུ་ཙ་རི་ཏཾ ཀ་ཏྭཱ ཝི་པ་རི་ཎཱ་མེ་ཏི. ཀ་ཐཾ? ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་རེ ཏཱ་ཝ ཨི་ཊྛཱ་ར་མྨ་ཎེ ཨཱ་པཱ་ཐ་ག་ཏེ ཀཱ་ཡ་ངྒ་ཝཱ་ཙ་ངྒཱ་ནི ཨ་ཙཱ་ལེ་ཏྭཱ རཱུ་པཱ་ར་མྨ་ཎཾ ཝི་པ་སྶ་ནཾ པ་ཊྛཱ་པ་ཡ་ཏོ མ་ནོ་སུ་ཙ་རི་ཏཾ ཧོ་ཏི, ཝི་པ་སྶ་ནཱ་ས་ཧ་ག་ཏེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན ཁ་ཡ་དྷ་མྨཾ ཝ་ཡ་དྷ་མྨ་ནྟི བྷ་ཎ་ནྟ་སྶ ཝ་ཙཱི་སུ་ཙ་རི་ཏཾ, ‘‘ཨ་ནཱ་མཱ་ས་བྷ་ཎྜཾ ཨེ་ཏ’’ནྟི ཨ་ནཱ་མ་ས་ནྟ་སྶ ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏཾ. སེ་ས་དྭཱ་རེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨེ་ཝཾ ཨི་མཱ་ནི ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས སུ་ཙ་རི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ས་ངྑེ་པ་ཏོ པ་ནེ་ཏྠཱ་པི ཚ་སུ དྭཱ་རེ་སུ ཀཱ་ཡ་སཾ་ཝ་རོ ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏཾ, ཝ་ཙཱི་སཾ་ཝ་རོ ཝ་ཙཱི་སུ་ཙ་རི་ཏཾ, མ་ནོ་སཾ་ཝ་རོ མ་ནོ་སུ་ཙ་རི་ཏ་ནྟི ཏཱི་ཎེ་ཝ སུ་ཙ་རི་ཏཱ་ནི ཧོ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་རོ ཏཱི་ཎི སུ་ཙ་རི་ཏཱ་ནི པ་རི་པཱུ་རེ་ཏཱི་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ སཱི་ལཱ་ནུ་ར་ཀྑི་ཏཾ ཨི་ནྡྲི་ཡ་སཾ་ཝ་ར་སཱི་ལཾ ཀ་ཐི་ཏཾ.
ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ པ་ཧཱ་ཡཱཏི་ཨཱ་དཱི་སུ ཏི་ཝི་དྷཾ ཀཱ་ཡ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ, ཙ་ཏུ་བྦི་དྷཾ ཝ་ཙཱི་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ, ཏི་ཝི་དྷཾ མ་ནོ་དུ་ཙྩ་རི་ཏཾ. ཏ་སྶ པ་ཊི་པ་ཀྑ་ཝ་སེ་ན ཀཱ་ཡ་སུ་ཙ་རི་ཏཱ་དཱི་ནི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ་ནི. ཨེ་ཏྟཱ་ཝ་ཏཱ ཀཱ་ཡ་སཾ་ཝ་ར་ཝ་ཙཱི་སཾ་ཝ་རེ་ཧི པཱ་ཏི་མོ་ཀྑ་སཱི་ལཾ, མ་ནོ་སཾ་ཝ་རེ་ན ཏཱི་ཎི སཱི་ལཱ་ནཱི་ཏི ཙ་ཏུ་པཱ་རི་སུ་དྡྷི་སཱི་ལཾ ཀ་ཐི་ཏཾ ཧོ་ཏི. ས་ཀ་ལེ པ་ན ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟེ སུ་ཙ་རི་ཏ་མཱུ་ལ་ཀཱ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ ལོ་ཀུ་ཏྟ་ར་མི་སྶ་ཀཱ, ས་ཏྟ་ནྣཾ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ་ནཾ མཱུ་ལ་བྷཱུ་ཏཱ ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ནཱ པུ་བྦ་བྷཱ་གཱ, ཏེ་པི ས་ཏི་པ་ཊྛཱ་ན་མཱུ་ལ་ཀཱ བོ་ཛ྄ཛྷ་ངྒཱ པུ་བྦ་བྷཱ་གཱ་ཝ. ཝི་ཛྫཱ་ཝི་མུ་ཏྟི་མཱུ་ལ་ཀཱ པ་ན ལོ་ཀུ་ཏྟ་རཱ་ཝ ཀ་ཐི་ཏཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. ས་ཏྟ་མཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ.
༨. ཨུ་པ་ཝཱ་ན་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༨༩. ཨ་ཊྛ་མེ པ་ཙྩ་ཏྟནྟི ཨ་ཏྟ་ནཱ་ཝ. ཡོ་ནི་སོ་མ་ན་སི་ཀཱ་རཱཏི ཡོ་ནི་སོ མ་ན་སི་ཀཱ་རེ་ན. ཨཱ་ར་བྦྷ་མཱ་ནོ་ཝཱཏི ཀུ་རུ་མཱ་ནོ་ཡེ་ཝ. སུ་ཝི་མུ་ཏྟནྟི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་ཝི་མུ་ཏྟི་ཡཱ སུ་ཊྛུ ཝི་མུ་ཏྟཾ. ཨ་ཊྛིཾ་ཀ་ཏྭཱཏི ཨ་ཏྠཾ ཀ་རི་ཏྭཱ, ཨ་ཏྠི་ཀོ ཧུ་ཏྭཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི.
༩. པ་ཋ་མ་ཨུ་པྤ་ནྣ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༩༠. ན་ཝ་མེ ནཱ་ཉྙ་ཏྲ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཱཏི ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྶ པཱ་ཏུ་བྷཱ་ཝཾ ཝི་ནཱ ན ཨ་ཉྙ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི ཨ་ཏྠོ.
༡༠. དུ་ཏི་ཡ་ཨུ་པྤ་ནྣ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༡༩༡. ད་ས་མེ ནཱ་ཉྙ་ཏྲ སུ་ག་ཏ་ཝི་ན་ཡཱཏི སུ་ག་ཏོ་ཝཱ་དཾ ཝི་ནཱ ན ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟཱི་ཏི.
པ་བྦ་ཏ་ཝ་གྒོ.