༡༨. ས་མུ་དྡ་ཝ་གྒོ
༡. པ་ཋ་མ་ས་མུ་དྡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༢༨. ས་མུ་དྡ་ཝ་གྒ་སྶ པ་ཋ་མེ ཙ་ཀྑུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པུ་རི་ས་སྶ ས་མུ་དྡོཏི ཡ་དི དུ་པྤཱུ་ར་ཎ་ཊྛེ་ན ཡ་དི ཝཱ ས་མུ་དྡ་ན་ཊྛེ་ན ས་མུ་དྡོ, ཙ་ཀྑུ་མེ་ཝ ས་མུ་དྡོ. ཏ་སྶ ཧི པ་ཐ་ཝི་ཏོ ཡཱ་ཝ ཨ་ཀ་ནི་ཊྛ་བྲ་ཧྨ་ལོ་ཀཱ ནཱི་ལཱ་དི་ཨཱ་ར་མྨ་ཎཾ ས་མོ་ས་ར་ནྟཾ པ་རི་པུ་ཎྞ་བྷཱ་ཝཾ ཀཱ་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་ཏི, ཨེ་ཝཾ དུ་པྤཱུ་ར་ཎ་ཊྛེ་ན་པི ས་མུ་དྡོ. ཙ་ཀྑུ ཙ ཏེ་སུ ཏེ་སུ ནཱི་ལཱ་དཱི་སུ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ་སུ ས་མུ་དྡ་ཏི, ཨ་སཾ་ཝུ་ཏཾ ཧུ་ཏྭཱ ཨོ་ས་ར་མཱ་ནཾ ཀི་ལེ་སུ་པྤ་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་དོ་ས་ག་མ་ནེ་ན ག་ཙྪ་ཏཱི་ཏི ས་མུ་དྡ་ན་ཊྛེ་ན་པི ས་མུ་དྡོ. ཏ་སྶ རཱུ་པ་མ་ཡོ ཝེ་གོཏི ས་མུ་དྡ་སྶ ཨ་པྤ་མཱ་ཎོ ཨཱུ་མི་མ་ཡོ ཝེ་གོ ཝི་ཡ ཏ་སྶཱ་པི ཙ་ཀྑུ་ས་མུ་དྡ་སྶ ས་མོ་ས་ར་ནྟ་སྶ ནཱི་ལཱ་དི་བྷེ་ད་སྶ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་སྶ ཝ་སེ་ན ཨ་པྤ་མེ་ཡྻོ རཱུ་པ་མ་ཡོ ཝེ་གོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཡོ ཏཾ རཱུ་པ་མ་ཡཾ ཝེ་གཾ ས་ཧ་ཏཱིཏི ཡོ ཏཾ ཙ་ཀྑུ་ས་མུ་དྡེ ས་མོ་ས་ཊཾ རཱུ་པ་མ་ཡཾ ཝེ་གཾ, མ་ནཱ་པེ རཱུ་པེ རཱ་གཾ, ཨ་མ་ནཱ་པེ དོ་སཾ, ཨ་ས་མ་པེ་ཀྑི་ཏེ མོ་ཧ་ནྟི ཨེ་ཝཾ རཱ་གཱ་དི་ཀི་ལེ་སེ ཨ་ནུ་པྤཱ་དེ་ནྟོ ཨུ་པེ་ཀྑ་ཀ་བྷཱ་ཝེ་ན ས་ཧ་ཏི.
ས་ཨཱུ་མིནྟི་ཨཱ་དཱི་སུ ཀི་ལེ་ས་ཨཱུ་མཱི་ཧི ས་ཨཱུ་མིཾ. ཀི་ལེ་སཱ་ཝ་ཊྚེ་ཧི སཱ་ཝ་ཊྚཾ. ཀི་ལེ་ས་གཱ་ཧེ་ཧི ས་གཱ་ཧཾ. ཀི་ལེ་ས་ར་ཀྑ་སེ་ཧི ས་ར་ཀྑ་སཾ. ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་ས་སྶ ཙ ཝ་སེ་ན ས་ཨཱུ་མིཾ. ཝུ་ཏ་ཉྷེ་ཏཾ ‘‘ཨཱུ་མི་བྷ་ཡ་ནྟི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཀོ་དྷཱུ་པཱ་ཡཱ་ས་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན’’ནྟི (ཨི་ཏི་ཝུ. ༡༠༩; མ. ནི. ༢.༡༦༢; ཨ. ནི. ༤.༡༢༢). ཀཱ་མ་གུ་ཎ་ཝ་སེ་ན སཱ་ཝ་ཊྚཾ. ཝུ་ཏ་ཉྷེ་ཏཾ ‘‘ཨཱ་ཝ་ཊྚ་གྒཱ་ཧོ་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, པ་ཉྩ་ནྣེ་ཏཾ ཀཱ་མ་གུ་ཎཱ་ནཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན’’ནྟི (སཾ. ནི. ༤.༢༤༡). མཱ་ཏུ་གཱ་མ་ཝ་སེ་ན ས་གཱ་ཧཾ ས་ར་ཀྑ་སཾ. ཝུ་ཏྟ་ཉྷེ་ཏཾ ‘‘གཱ་ཧ་ར་ཀྑ་སོ་ཏི ཁོ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, མཱ་ཏུ་གཱ་མ་སྶེ་ཏཾ ཨ་དྷི་ཝ་ཙ་ན’’ནྟི (ཨི་ཏི་ཝུ. ༡༠༩). སེ་ས་ཝཱ་རེ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ས་བྷ་ཡཾ དུ་ཏྟ་རཾ ཨ་ཙྩ་ཏ་རཱིཏི ཨཱུ་མི་བྷ་ཡེ་ན ས་བྷ་ཡཾ དུ་ར་ཏི་ཀྐ་མཾ ཨ་ཏི་ཀྐ་མི. ལོ་ཀ་ནྟ་གཱུཏི ས་ངྑཱ་ར་ལོ་ཀ་སྶ ཨ་ནྟཾ ག་ཏོ. པཱ་ར་ག་ཏོ་ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏཱིཏི ནི་བྦཱ་ནཾ ག་ཏོ་ཏི ཀ་ཐཱི་ཡ་ཏི.
༢-༣. དུ་ཏི་ཡ་ས་མུ་དྡ་སུ་ཏྟཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༢༩-༢༣༠. དུ་ཏི་ཡེ ས་མུ་དྡོཏི ས་མུ་དྡ་ན་ཊྛེ་ན ས་མུ་དྡོ, ཀི་ལེ་ད་ན་ཊྛེ་ན ཏེ་མ་ན་ཊྛེ་ནཱ་ཏི ཝུ་ཏྟཾ ཧོ་ཏི. ཡེ་བྷུ་ཡྻེ་ནཱཏི ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་རི་ཡ་སཱ་ཝ་ཀེ. ས་མུ་ནྣཱཏི ཀི་ལི་ནྣཱ ཏི་ནྟཱ ནི་མུ་གྒཱ. ཏ་ནྟཱ་ཀུ་ལ་ཀ་ཛཱ་ཏཱཏི་ཨཱ་དི ཧེ་ཊྛཱ ཝི་ཏྠཱ་རི་ཏ་མེ་ཝ. མ་ཙྩུ་ཛ་ཧོཏི ཏ་ཡོ མ་ཙྩཱུ ཛ་ཧི་ཏྭཱ ཋི་ཏོ. ནི་རུ་པ་དྷཱིཏི ཏཱི་ཧི ཨུ་པ་དྷཱི་ཧི ཨ་ནུ་པ་དྷི. ཨ་པུ་ན་བྦྷ་ཝཱ་ཡཱཏི ནི་བྦཱ་ན་ཏྠཱ་ཡ. ཨ་མོ་ཧ་ཡཱི མ་ཙྩུ་རཱ་ཛནྟི ཡ་ཐཱ ཏ་སྶ ག་ཏིཾ ན ཛཱ་ནཱ་ཏི, ཨེ་ཝཾ མ་ཙྩུ་རཱ་ཛཱ་ནཾ མོ་ཧེ་ཏྭཱ ག་ཏོ. ཏ་ཏི་ཡཾ ཝུ་ཏྟ་ན་ཡ་མེ་ཝ.
༤-༦. ཁཱི་ར་རུ་ཀྑོ་པ་མ་སུ་ཏྟཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༣༡-༢༣༣. ཙ་ཏུ་ཏྠེ ཨ་པྤ་ཧཱི་ན་ཊྛེ་ན ཨ་ཏྠི, ཏེ་ནེ་ཝཱ་ཧ སོ ཨ་པྤ་ཧཱི་ནོཏི. པ་རི་ཏྟཱཏི, པ་བྦ་ཏ་མ་ཏྟ་མྤི རཱུ་པཾ ཨ་ནི་ཊྛཾ ཨ་ར་ཛ་ནཱི་ཡཾ པ་རི་ཏྟཾ ནཱ་མ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཝ་རཱུ་པཱ་པི་སྶ རཱུ་པཱ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ཡཱ་དི་ཡ་ནྟཱི་ཏི ད་སྶེ་ཏི. ཀོ པ་ན ཝཱ་དོ ཨ་དྷི་མ་ཏྟཱ་ནནྟི ཨི་ཊྛཱ་ར་མྨ་ཎཾ པ་ན་སྶ ར་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝ་ཏྠུ ཙི་ཏྟཾ པ་རི་ཡཱ་དི་ཡ་ཏཱི་ཏི ཨེ་ཏྠ ཀཱ ཀ་ཐཱ? ཨེ་ཏྠ ཙ ན་ཁ་པི་ཊྛི་པ་མཱ་ཎ་མྤི མ་ཎི་མུ་ཏྟཱ་དི ར་ཛ་ནཱི་ཡཾ ཝ་ཏྠུ ཨ་དྷི་མ་ཏྟཱ་ར་མྨ་ཎ་མེ་ཝཱ་ཏི ཝེ་དི་ཏ་བྦཾ. ད་ཧ་རོཏི་ཨཱ་དཱི་ནི ཏཱི་ཎི་པི ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙ་ཝེ་ཝ་ཙ་ནཱ་ནེ་ཝ. ཨཱ་བྷི་ནྡེ་ཡྻཱཏི པ་ཧ་རེ་ཡྻ པ་དཱ་ལེ་ཡྻ ཝཱ. པ་ཉྩ་མེ ཏ་དུ་བྷ་ཡནྟི ཏཾ ཨུ་བྷ་ཡཾ. ཚ་ཊྛཾ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ.
༧. ཨུ་དཱ་ཡཱི་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༣༤. ས་ཏྟ་མེ ཨ་ནེ་ཀ་པ་རི་ཡཱ་ཡེ་ནཱཏི ཨ་ནེ་ཀེ་ཧི ཀཱ་ར་ཎེ་ཧི. ཨི་ཏི་པཱ་ཡནྟི ཨི་ཏི་པི ཨ་ཡཾ. ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟེ ཨ་ནི་ཙྩེ་ན ཨ་ན་ཏྟ་ལ་ཀྑ་ཎཾ ཀ་ཐི་ཏཾ.
༨. ཨཱ་དི་ཏྟ་པ་རི་ཡཱ་ཡ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༣༥. ཨ་ཊྛ་མེ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་སོ ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧོཏི ‘‘ཧ་ཏྠཱ སོ་བྷ་ནཱ པཱ་དཱ སོ་བྷ་ནཱ’’ཏི ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་ཝ་སེ་ན ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧོ. ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧོ་ཏི ཧི སཾ་ས་ནྡེ་ཏྭཱ ག་ཧ་ཎཾ, ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧོ་ཏི ཝི་བྷ་ཏྟི་ག་ཧ་ཎཾ. ནི་མི་ཏྟ་གྒཱ་ཧོ ཀུ་མྦྷཱི་ལ་ས་དི་སོ ས་བྦ་མེ་ཝ ག་ཎྷཱ་ཏི, ཨ་ནུ་བྱ་ཉྫ་ན་གྒཱ་ཧོ ར་ཏྟ་པཱ་ས་དི་སོ ཝི་བྷ་ཛི་ཏྭཱ ཧ་ཏྠ་པཱ་དཱ་དཱི་སུ ཏཾ ཏཾ ཀོ་ཊྛཱ་སཾ. ཨི་མེ པ་ན དྭེ གཱ་ཧཱ ཨེ་ཀ་ཛ་ཝ་ན་ཝཱ་རེ་པི ལ་བྦྷ་ནྟི, ནཱ་ནཱ་ཛ་ཝ་ན་ཝཱ་རེ ཝ་ཏྟ་བྦ་མེ་ཝ ན་ཏྠི.
ནི་མི་ཏྟ་སྶཱ་ད་ག་ཐི་ཏནྟི ནི་མི་ཏྟ་སྶཱ་དེ་ན ག་ནྠི་ཏཾ བ་དྡྷཾ. ཝི་ཉྙཱ་ཎནྟི ཀ་མྨ་ཝི་ཉྙཱ་ཎཾ. ཏ་སྨིཾ ཙེ ས་མ་ཡེ ཀཱ་ལཾ ཀ་རེ་ཡྻཱཏི ན ཀོ་ཙི སཾ་ཀི་ལི་ཊྛེ་ན ཙི་ཏྟེ་ན ཀཱ་ལཾ ཀ་རོ་ནྟོ ནཱ་མ ཨ་ཏྠི. ས་བྦ་ས་ཏྟཱ་ན་ཉྷི བྷ་ཝ་ངྒེ་ནེ་ཝ ཀཱ་ལ་ཀི་རི་ཡཱ ཧོ་ཏི. ཀི་ལེ་ས་བྷ་ཡཾ པ་ན ད་སྶེ་ནྟོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ. ས་མ་ཡ་ཝ་སེ་ན ཝཱ ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཾ. ཙ་ཀྑུ་དྭཱ་ར་སྨི་ཉྷི ཨཱ་པཱ་ཐ་ག་ཏེ ཨཱ་ར་མྨ་ཎེ ར་ཏྟ་ཙི་ཏྟཾ ཝཱ དུ་ཊྛ་ཙི་ཏྟཾ ཝཱ མཱུ་ལ༹ྷ་ཙི་ཏྟཾ ཝཱ ཨཱ་ར་མྨ་ཎ་ར་སཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝི་ཏྭཱ བྷ་ཝ་ངྒཾ ཨོ་ཏ་ར་ཏི, བྷ་ཝ་ངྒེ ཋ་ཏྭཱ ཀཱ་ལ་ཀི་རི་ཡཾ ཀ་རོ་ཏི. ཏ་སྨིཾ ས་མ་ཡེ ཀཱ་ལཾ ཀ་རོ་ནྟ་སྶ དྭེ་ཝ ག་ཏི་ཡོ པཱ་ཊི་ཀ་ངྑཱ, ཨི་མ་སྶ ས་མ་ཡ་སྶ ཝ་སེ་ནེ་ཏཾ ཝུ་ཏྟཾ.
ཨི་མཾ ཁྭཱ་ཧཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ཨཱ་དཱི་ན་ཝནྟི ཨི་མཾ ཨ་ནེ་ཀཱ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ནི་ར་ཡེ ཨ་ནུ་བྷ་ཝི་ཏ་བྦཾ དུ་ཀྑཾ ས་མྤ་སྶ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝཾ ཝ་དཱ་མི ཏ་ཏྟཱ་ཡ ཨ་ཡོ་ས་ལཱ་ཀཱ་ཡ ཨ་ཀྑཱི་ནི ཨ་ཉྫཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མོ་ཏི. ཨི་མི་ནཱ ན་ཡེ་ན ས་བྦ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ. ཨ་ཡོ་ས་ངྐུ་ནཱཏི ཨ་ཡ་སཱུ་ལེ་ན. ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛནྟི དྭེ་པི ཀ་ཎྞ་ཙྪི་དྡཱ་ནི ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ པ་ཐ་ཝི་ཡཾ ཨཱ་ཀོ་ཊ་ན་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛཾ.
ཏ་ཏི་ཡ་ཝཱ་རེ ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛནྟི ན་ཁ་ཙྪེ་ད་ནཾ པ་ཝེ་སེ་ཏྭཱ ཨུ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ས་ཧ་དྷུ་ན་ཊྛེ་ན ཚི་ནྡི་ཏྭཱ པཱ་ཏ་ན་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛཾ. ཙ་ཏུ་ཏྠ་ཝཱ་རེ ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛནྟི བ་ནྡྷ་ན་མཱུ་ལཾ ཚེ་ཏྭཱ པཱ་ཏ་ན་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛཾ. པ་ཉྩ་མ་ཝཱ་རེ ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛནྟི ཏི་ཁི་ཎཱ་ཡ ས་ཏྟི་ཡཱ ཀཱ་ཡ་པ་སཱ་དཾ ཨུ་པྤཱ་ཊེ་ཏྭཱ པ་ཏ་ན་ཝ་སེ་ན ས་མྤ་ལི་མ་ཊྛཾ. ས་ཏྟི་ཡཱཏི ཨེ་ཏྠ མ་ཧ་ཏཱི ད་ཎྜ་ཀ་ཝཱ་སི ཝེ་དི་ཏ་བྦཱ. སོ་ཏྟནྟི ནི་པ་ཛྫི་ཏྭཱ ནི་དྡོ་ཀྐ་མ་ནཾ. ཡ་ཐཱ་རཱུ་པཱ་ནཾ ཝི་ཏ་ཀྐཱ་ནཾ ཝ་སཾ ག་ཏོ ས་ངྒྷཾ བྷི་ནྡེ་ཡྻཱཏི ཨི་མི་ནཱ ཝི་ཏ་ཀྐཱ་ནཾ ཡཱ་ཝ ས་ངྒྷ་བྷེ་དཱ པཱ་པ་ཀ་མྨཱ་ཝ་ཧ་ན་ཏཱ ད་སྶི་ཏཱ. སེ་ས་མེ་ཏྠ ཨུ་ཏྟཱ་ན་མེ་ཝ.
༩-༡༠. པ་ཋ་མ་ཧ་ཏྠ་པཱ་དོ་པ་མ་སུ་ཏྟཱ་དི་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༣༦-༢༣༧. ན་ཝ་མེ ཧ་ཏྠེ་སུ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ས་ཏཱིཏི ཧ་ཏྠེ་སུ ཝི་ཛྫ་མཱ་ནེ་སུ. ད་ས་མེ ན ཧོ་ཏཱིཏི ཝུ་ཙྩ་མཱ་ནེ བུ་ཛ྄ཛྷ་ན་ཀཱ་ནཾ ཨ་ཛ྄ཛྷཱ་ས་ཡ་ཝ་སེ་ན ཝུ་ཏྟཾ. དྭཱི་སུ་པི ཙེ་ཏེ་སུ ཝི་པཱ་ཀ་སུ་ཁ་དུ་ཀྑ་མེ་ཝ ད་སྶེ་ཏྭཱ ཝ་ཊྚ་ཝི་ཝ་ཊྚཾ ཀ་ཐི་ཏ་ནྟི.
ས་མུ་དྡ་ཝ་གྒོ ནི་ཊྛི་ཏོ.