༣. སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༣༧. ཏ་ཏི་ཡེ ག་ཡཱ་ཡནྟི ག་ཡཱ་གཱ་མེ, ག་ཡཱ་ཡ ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ནི་ཝི་ཊྛ་གཱ་མཾ ཨུ་པ་ནི་སྶཱ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ. ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩེཏི དཱི་གྷ་མ་ཉྩེ པཱ་ད་མ་ཛ྄ཛྷེ ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ཨ་ཊ་ནི་ཡོ པ་ཝེ་སེ་ཏྭཱ ཀ་ཏ་མ་ཉྩེ. ཏ་སྶ ‘‘ཨི་དཾ ཨུ་པ་རི, ཨི་དཾ ཧེ་ཊྛཱ’’ཏི ན་ཏྠི, པ་རི་ཝ་ཏྟེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྠ་ཏོ་པི ཏཱ་དི་སོ་ཝ ཧོ་ཏི, ཏཾ དེ་ཝ་ཊྛཱ་ནེ ཋ་པེ་ནྟི. ཙ་ཏུ་ནྣཾ པཱ་སཱ་ཎཱ་ནཾ ཨུ་པ་རི པཱ་སཱ་ཎཾ ཨ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཀ་ཏ་གེ་ཧ་མྤི ‘‘ཊ་ངྐི་ཏ་མ་ཉྩོ’’ཏི ཝུ་ཙྩ་ཏི. སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སྶཱཏི ཀ་ཐི་ན་སཱུ་ཙི་ས་དི་ས་ལོ་མ་སྶ. སོ ཀི་ར ཀ་སྶ་པ་སྶ བྷ་ག་ཝ་ཏོ སཱ་ས་ནེ པ་བྦ་ཛི་ཏྭཱ དཱུ་ར་ཊྛཱ་ན་ཏོ ཨཱ་ག་ཏོ སེ་ད་མ་ལ་གྒ་ཧི་ཏེ་ན ག་ཏྟེ་ན སུ་པ་ཉྙ་ཏྟཾ ས་ངྒྷི་ཀ་མ་ཉྩཾ ཨ་ནཱ་ད་རེ་ན ཨ་པ་ཙྩ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི, ཏ་སྶ པ་རི་སུ་དྡྷ་སཱི་ལ་སྶ ཏཾ ཀ་མྨཾ སུ་དྡྷ་ཝ་ཏྠེ ཀཱ་ལ༹་ཀཾ ཝི་ཡ ཨ་ཧོ་སི. སོ ཏ་སྨིཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཝི་སེ་སཾ ནི་བྦ་ཏྟེ་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ ཀཱ་ལཾ་ཀ་ཏྭཱ ག་ཡཱ་གཱ་མ་དྭཱ་རེ ས་ངྐཱ་ར་ཊྛཱ་ནེ ཡ་ཀྑོ ཧུ་ཏྭཱ ནི་བྦ་ཏྟི. ནི་བྦ་ཏྟ་མ་ཏྟ་སྶེ་ཝ ཙ་སྶ ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རཾ ཀ་ཐི་ན་སཱུ་ཙཱི་ཧི ག་ཝི་ཙྪི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏཾ ཝི་ཡ ཛཱ་ཏཾ.
ཨ་ཐེ་ཀ་དི་ཝ་སཾ བྷ་ག་ཝཱ པ་ཙྩཱུ་ས་ས་མ་ཡེ ལོ་ཀཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ ཏཾ ཡ་ཀྑཾ པ་ཋ་མཱ་ཝ་ཛྫ་ན་སྶེ་ཝ ཨཱ་པཱ་ཐཾ ཨཱ་ག་ཏཾ དི་སྭཱ – ‘‘ཨ་ཡཾ ཨེ་ཀཾ བུ་དྡྷ་ནྟ་རཾ མ་ཧཱ་དུ་ཀྑཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝི. ཀིཾ ནུ ཁྭཱ་སྶ མཾ ཨཱ་ག་མྨ སོ་ཏྠི་ཀཱ་ར་ཎཾ བྷ་ཝེ་ཡྻཱ’’ཏི? ཨཱ་ཝ་ཛྫེ་ནྟོ པ་ཋ་མ་མ་གྒ་སྶ ཨུ་པ་ནི་སྶ་ཡཾ ཨ་དྡ་ས. ཨ་ཐ་སྶ ས་ངྒ་ཧཾ ཀཱ་ཏུ་ཀཱ་མོ སུ་ར་ཏྟ་དུ་པ་ཊྚཾ ནི་ཝཱ་སེ་ཏྭཱ སུ་ག་ཏ་མ་ཧཱ་ཙཱི་ཝ་རཾ པཱ་རུ་པི་ཏྭཱ དེ་ཝ་ཝི་མཱ་ན་ཀ་པྤཾ ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊིཾ པ་ཧཱ་ཡ ཧ་ཏྠི་ག་ཝཱ་སྶ་མ་ནུ་སྶ་ཀུ་ཀྐུ་རཱ་དི་ཀུ་ཎ་པ་དུ་གྒ་ནྡྷཾ ས་ངྐཱ་ར་ཊྛཱ་ནཾ ག་ནྟྭཱ ཏ་ཏྠ མ་ཧཱ་ག་ནྡྷ་ཀུ་ཊི་ཡཾ ཝི་ཡ ནི་སཱི་དི. ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཝུ་ཏྟཾ ‘‘སཱུ་ཙི་ལོ་མ་སྶ ཡ་ཀྑ་སྶ བྷ་ཝ་ནེ’’ཏི.
ཁ་རོཏི སུཾ་སུ་མཱ་ར་པི་ཊྛི ཝི་ཡ ཚ་ད་ནི་ཊྛ་ཀཱ་ཧི ཝི་ས་མ་ཙྪ་ད་ན་པི་ཊྛི ཝི་ཡ ཙ ཁ་ར་ས་རཱི་རོ. སོ ཀི་ར ཀ་སྶ་པ་ས་མྨཱ་ས་མྦུ་དྡྷ་ཀཱ་ལེ སཱི་ལ་ས་མྤ་ནྣོ ཨུ་པཱ་ས་ཀོ ཨེ་ཀ་དི་ཝ་སེ ཝི་ཧཱ་རེ ཙི་ཏྟ་ཏྠ་ར་ཎཱ་དཱི་ཧི ཨ་ཏྠ་ཏཱ་ཡ བྷཱུ་མི་ཡཱ ས་ངྒྷི་ཀེ ཨ་ཏྠ་ར་ཎེ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཨ་པ་ཙྩ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི. ས་ངྒྷི་ཀཾ ཏེ་ལཾ ཨ་བྷཱ་ཛེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཨུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒཾ ཨ་པ་ཙྩ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ནི་པ་ཛྫི. ས་ངྒྷི་ཀཾ ཏེ་ལཾ ཨ་བྷཱ་ཛེ་ཏྭཱ ཨ་ཏྟ་ནོ ཧ་ཏྠེ་ཧི ས་རཱི་རཾ མ་ཀྑེ་སཱི་ཏི་པི ཝ་ད་ནྟི. སོ ཏེ་ན ཀ་མྨེ་ན ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏུཾ ཨ་ས་ཀྐོ་ནྟོ ཏ་སྶེ་ཝ གཱ་མ་སྶ དྭཱ་རེ ས་ངྐཱ་ར་ཊྛཱ་ནེ ཡ་ཀྑོ ཧུ་ཏྭཱ ནི་བྦ་ཏྟི. ནི་བྦ་ཏྟ་མ་ཏྟ་སྶ ཙ་སྶ ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རཾ ཝུ་ཏྟ་པྤ་ཀཱ་རཾ ཨ་ཧོ་སི. ཏེ ཨུ་བྷོ་པི ས་ཧཱ་ཡཱ ཛཱ་ཏཱ. ཨི་ཏི ཁ་ར་སྶ ཁ་ར་བྷཱ་ཝོ ཝེ་དི་ཏ་བྦོ.
ཨ་ཝི་དཱུ་རེ ཨ་ཏི་ཀྐ་མ་ནྟཱིཏི གོ་ཙ་རཾ པ་རི་ཡེ་ས་ནྟཱ ས་མཱ་ག་མ་ཊྛཱ་ནཾ ཝཱ ག་ཙྪ་ནྟཱ ཨཱ་ས་ནྣེ ཋཱ་ནེ ག་ཙྪ་ནྟི. ཏེ་སུ སཱུ་ཙི་ལོ་མོ ས་ཏྠཱ་རཾ ན པ་སྶ་ཏི, ཁ་ར་ལོ་མོ པ་ཋ་མ་ཏ་རཾ དི་སྭཱ སཱུ་ཙི་ལོ་མཾ ཡ་ཀྑཾ ཨེ་ཏ་ད་ཝོ་ཙ – ‘‘ཨེ་སོ ས་མ་ཎོ’’ཏི, ས་མྨ, ཨེ་ས ཏ་ཝ བྷ་ཝ་ནཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ནི་སི་ནྣོ ཨེ་ཀོ ས་མ་ཎོ་ཏི. ནེ་སོ ས་མ་ཎོ, ས་མ་ཎ་ཀོ ཨེ་སོཏི སོ ཀི་ར ཡོ མཾ པ་སྶི་ཏྭཱ བྷཱི་ཏོ པ་ལཱ་ཡ་ཏི, ཏཾ ས་མ་ཎ་ཀོ་ཏི ཝ་ད་ཏི. ཡོ ན བྷཱ་ཡ་ཏི, ཏཾ ས་མ་ཎོ་ཏི. ཏ་སྨཱ ‘‘ཨ་ཡཾ མཾ དི་སྭཱ བྷཱི་ཏོ པ་ལཱ་ཡི་སྶ་ཏཱི’’ཏི མ་ཉྙ་མཱ་ནོ ཨེ་ཝ་མཱ་ཧ.
ཀཱ་ཡཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་སཱིཏི བྷེ་ར་ཝ་རཱུ་པཾ ནི་མྨི་ནི་ཏྭཱ མ་ཧཱ་མུ་ཁཾ ཝི་ཝ་རི་ཏྭཱ ས་ཀ་ལ་ས་རཱི་རེ ལོ་མཱ་ནི ཨུ་ཊྛཱ་པེ་ཏྭཱ ཀཱ་ཡཾ ཨུ་པ་ནཱ་མེ་སི. ཨ་པ་ནཱ་མེ་སཱིཏི ར་ཏ་ན་ས་ཏི་ཀཾ སུ་ཝ་ཎྞ་གྒྷ་ནི་ཀཾ ཝི་ཡ ཐོ་ཀཾ ཨ་པ་ནཱ་མེ་སི. པཱ་པ་ཀོཏི ལཱ་མ་ཀོ ཨ་མ་ནུ་ཉྙོ. སོ གཱུ་ཐཾ ཝི་ཡ ཨ་གྒི ཝི་ཡ ཀ་ཎྷ་ས་པྤོ ཝི་ཡ ཙ པ་རི་ཝ་ཛྫེ་ཏ་བྦོ, ན ཨི་མི་ནཱ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞེ་ན ས་རཱི་རེ་ན ས་མྤ་ཊི་ཙྪི་ཏ་བྦོ. ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟེ པ་ན སཱུ་ཙི་ལོ་མོ ‘‘པཱ་པ་ཀོ ཀི་ར མེ ས་མྥ་སྶོ’’ཏི ཀུ་དྡྷོ པ་ཉྷཾ ཏཾ, ས་མ་ཎཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ. ཙི་ཏྟཾ ཝཱ ཏེ ཁི་པི་སྶཱ་མཱིཏི ཡེ་ས་ཉྷི ཨ་མ་ནུ་སྶཱ ཙི་ཏྟཾ ཁི་པི་ཏུ་ཀཱ་མཱ ཧོ་ནྟི, ཏེ་སཾ སེ་ཏ་མུ་ཁཾ ནཱི་ལོ་ད་རཾ སུ་ར་ཏྟ་ཧ་ཏྠ་པཱ་དཾ མ་ཧཱ་སཱི་སཾ པ་ཛྫ་ལི་ཏ་ནེ་ཏྟཾ བྷེ་ར་ཝཾ ཝཱ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ནི་མྨི་ནི་ཏྭཱ ད་སྶེ་ནྟི, བྷེ་ར་ཝཾ ཝཱ ས་དྡཾ སཱ་ཝེ་ནྟི, ཀ་ཐེ་ནྟཱ་ནཾ་ཡེ་ཝ ཝཱ མུ་ཁེ ཧ་ཏྠཾ པ་ཀྑི་པི་ཏྭཱ ཧ་ད་ཡཾ མ་དྡ་ནྟི, ཏེ་ན ཏེ ས་ཏྟཱ ཨུ་མྨ་ཏྟ་ཀཱ ཧོ་ནྟི ཁི་ཏྟ་ཙི་ཏྟཱ. ཏཾ ས་ནྡྷཱ་ཡེ་ཝ་མཱ་ཧ. པཱ་ར་ག་ངྒཱ་ཡཱཏི དྭཱི་སུ པཱ་དེ་སུ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏཾ ཨཱ་ཝི་ཉྪེ་ཏྭཱ ཡ་ཐཱ ན པུ་ནཱ་ག་ཙྪ་སི, ཨེ་ཝཾ པཱ་རཾ ཝཱ ག་ངྒཱ་ཡ ཁི་པི་སྶཱ་མཱི་ཏི ཝ་ད་ཏི. ས་དེ་ཝ་ཀེཏི་ཨཱ་དི ཝུ་ཏྟ་ཏྠ་མེ་ཝ. པུ་ཙྪ ཡ་དཱ་ཀ་ངྑ་སཱིཏི ཡཾ་ཀི་ཉྩི ཨཱ་ཀ་ངྑ་སི, ཏཾ ས་བྦཾ པུ་ཙྪ, ཨ་སེ་སཾ ཏེ བྱཱ་ཀ་རི་སྶཱ་མཱི་ཏི ས་བྦ་ཉྙུ་པ་ཝཱ་ར་ཎཾ པ་ཝཱ་རེ་ཏི.
ཀུ་ཏོ་ནི་དཱ་ནཱཏི ཀིཾ་ནི་དཱ་ནཱ, ཀིཾ་པ་ཙྩ་ཡཱ་ཏི ཨ་ཏྠོ? ཀུ་མཱ་ར་ཀཱ དྷ་ངྐ་མི་ཝོ་སྶ་ཛ་ནྟཱིཏི ཡ་ཐཱ ཀུ་མཱ་ར་ཀཱ ཀཱ་ཀཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཨོ་སྶ་ཛ་ནྟི ཁི་པ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ པཱ་པ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ ཀུ་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡ ཙི་ཏྟཾ ཨོ་སྶ་ཛ་ནྟཱི་ཏི པུ་ཙྪ་ཏི?
ཨི་ཏོ་ནི་དཱ་ནཱཏི ཨ་ཡཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ ནི་དཱ་ནཾ ཨེ་ཏེ་ས་ནྟི ཨི་ཏོ ནི་དཱ་ནཱ. ཨི་ཏོ་ཛཱཏི ཨི་ཏོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ཛཱ་ཏཱ. ཨི་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡ མ་ནོ་ཝི་ཏ་ཀྐཱཏི ཡ་ཐཱ དཱི་གྷ་སུ་ཏྟ་ཀེ་ན པཱ་དེ བ་དྡྷཾ ཀཱ་ཀཾ ཀུ་མཱ་ར་ཀཱ ཏ་སྶ སུ་ཏྟ་པ་རི་ཡ་ནྟཾ ཨ་ངྒུ་ལི་ཡཾ ཝེ་ཋེ་ཏྭཱ ཨོ་སྶ་ཛ་ནྟི, སོ དཱུ་རཾ ག་ནྟྭཱ་པི པུ་ན ཏེ་སཾ པཱ་ད་མཱུ་ལེ་ཡེ་ཝ པ་ཏ་ཏི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ཨི་ཏོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ཏོ ས་མུ་ཊྛཱ་ཡ པཱ་པ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ ཙི་ཏྟཾ ཨོ་སྶ་ཛ་ནྟི.
སྣེ་ཧ་ཛཱཏི ཏ་ཎྷཱ་སི་ནེ་ཧ་ཏོ ཛཱ་ཏཱ. ཨ་ཏྟ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱཏི ཨ་ཏྟ་ནི ས་མྦྷཱུ་ཏཱ. ནི་གྲོ་དྷ་སྶེ་ཝ ཁ་ནྡྷ་ཛཱཏི ནི་གྲོ་དྷ་ཁ་ནྡྷེ ཛཱ་ཏཱ པཱ་རོ་ཧཱ ཝི་ཡ. པུ་ཐཱུཏི བ་ཧཱུ ཨ་ནེ་ཀ་པྤ་ཀཱ་རཱ པཱ་པ་ཝི་ཏ་ཀྐཱ ཏཾ་ས་མྤ་ཡུ་ཏྟ་ཀི་ལེ་སཱ ཙ. ཝི་ས་ཏྟཱཏི ལ་གྒཱ ལ་གྒི་ཏཱ. ཀཱ་མེ་སཱུཏི ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་སུ. མཱ་ལུ་ཝཱ་ཝ ཝི་ཏ་ཏཱ ཝ་ནེཏི ཡ་ཐཱ ཝ་ནེ མཱ་ལུ་ཝཱ ལ་ཏཱ ཡཾ རུ་ཀྑཾ ནི་སྶཱ་ཡ ཛཱ་ཡ་ཏི, ཏཾ མཱུ་ལ་ཏོ ཡཱ་ཝ ཨ་གྒཱ, ཨ་གྒ་ཏོ ཡཱ་ཝ མཱུ་ལཱ པུ་ན་པྤུ་ནཾ སཾ་སི་བྦི་ཏྭཱ ཨ་ཛ྄ཛྷོ་ཏྠ་རི་ཏྭཱ ཨོ་ཏ་ཏ་ཝི་ཏ་ཏཱ ཏི་ཊྛ་ཏི. ཨེ་ཝཾ ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་སུ པུ་ཐཱུ ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་མཱ ཝི་ས་ཏྟཱ, པུ་ཐཱུ ཝཱ ས་ཏྟཱ ཏེ་ཧི ཀི་ལེ་ས་ཀཱ་མེ་ཧི ཝ་ཏྠུ་ཀཱ་མེ་སུ ཝི་ས་ཏྟཱ. ཡེ ནཾ པ་ཛཱ་ན་ནྟཱིཏི ཡེ ‘‘ཨ་ཏྟ་ས་མྦྷཱུ་ཏཱ’’ཏི ཨེ་ཏྠ ཝུ་ཏྟཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝཾ ཛཱ་ན་ནྟི.
ཡ་ཏོ་ནི་དཱ་ནནྟི ཡཾ ནི་དཱ་ན་མ་སྶ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་སྶ ཏ་ཉྩ ཛཱ་ན་ནྟི. ཏེ ནཾ ཝི་ནོ་དེ་ནྟཱིཏི ཏེ ཨེ་ཝཾ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ དུ་ཀྑ་ས་ཙྩ་སྶ ནི་དཱ་ན་བྷཱུ་ཏཾ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ མ་གྒ་ས་ཙྩེ་ན ཝི་ནོ་དེ་ནྟི. ཏེ དུ་ཏྟ་རནྟི ཏེ ས་མུ་ད་ཡ་ས་ཙྩཾ ནཱི་ཧ་ར་ནྟཱ ཨི་དཾ དུ་ཏྟ་རཾ ཀི་ལེ་སོ་གྷཾ ཏ་ར་ནྟི. ཨ་ཏི་ཎྞ་པུ་བྦནྟི ཨ་ན་མ་ཏ་གྒེ སཾ་སཱ་རེ སུ་པི་ན་ནྟེ་པི ན ཏི་ཎྞ་པུ་བྦཾ. ཨ་པུ་ན་བྦྷ་ཝཱ་ཡཱཏི ཨ་པུ་ན་བྦྷ་ཝ་ས་ངྑཱ་ཏ་སྶ ནི་རོ་དྷ་ས་ཙྩ་སྶ་ཏྠཱ་ཡ. ཨི་ཏི ཨི་མཱ་ཡ གཱ་ཐཱ་ཡ ཙ་ཏྟཱ་རི ས་ཙྩཱ་ནི པ་ཀཱ་སེ་ནྟོ ཨ་ར་ཧ་ཏྟ་ནི་ཀཱུ་ཊེ་ན དེ་ས་ནཾ ནི་ཊྛ་པེ་སི. དེ་ས་ནཱ་ཝ་སཱ་ནེ སཱུ་ཙི་ལོ་མོ ཏ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ པ་དེ་སེ ཋི་ཏོ དེ་ས་ནཱ་ནུ་སཱ་རེ་ན ཉཱ་ཎཾ པེ་སེ་ཏྭཱ སོ་ཏཱ་པ་ཏྟི་ཕ་ལེ པ་ཏི་ཊྛི་ཏོ. སོ་ཏཱ་པ་ནྣཱ ཙ ནཱ་མ ན ཀི་ལི་ཊྛ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ཏི་ཊྛ་ནྟཱི་ཏི ས་ཧ ཕ་ལ་པ་ཊི་ལཱ་བྷེ་ན་སྶ ས་རཱི་རེ སེ་ཏ་ཀ་ཎྜུ་པཱི་ལ༹་ཀ་སཱུ་ཙི་ཡོ ས་བྦཱ པ་ཏི་ཏཱ. སོ དི་བྦ་ཝ་ཏྠ་ནི་ཝ་ཏྠོ དི་བྦ་ཝ་ར་དུ་ཀཱུ་ལུ་ཏྟ་རཱ་ས་ངྒོ དི་བྦ་ཝེ་ཋ་ན་ཝེ་ཋི་ཏོ དི་བྦཱ་བྷ་ར་ཎ་ག་ནྡྷ་མཱ་ལ་དྷ་རོ སུ་ཝ་ཎྞ་ཝ་ཎྞོ ཧུ་ཏྭཱ བྷུ་མྨ་དེ་ཝ་ཏཱ་པ་རི་ཧཱ་རཾ པ་ཊི་ལ་བྷཱི་ཏི. ཏ་ཏི་ཡཾ.