༡༠. དེ་ཝ་དཱུ་ཏ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ
༢༦༡. ཨེ་ཝཾ མེ སུ་ཏནྟི དེ་ཝ་དཱུ་ཏ་སུ་ཏྟཾ. ཏ་ཏྠ དྭེ ཨ་གཱ་རཱཏི་ཨཱ་དི ཨ་སྶ་པུ་ར་སུ་ཏྟེ ཝི་ཏྠཱ་རི་ཏ་མེ་ཝ.
༢༦༢. ནི་ར་ཡཾ ཨུ་པ་པ་ནྣཱཏི བྷ་ག་ཝཱ ཀ་ཏྠ་ཙི ནི་ར་ཡ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ དེ་ས་ནཾ དེ་ཝ་ལོ་ཀེ་ན ཨོ་སཱ་པེ་ཏི, ཀ་ཏྠ་ཙི དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ནི་ར་ཡེ་ན ཨོ་སཱ་པེ་ཏི. ས་ཙེ ས་གྒ་ས་མྤ་ཏྟིཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏྭཱ ཀ་ཐེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, ནི་ར་ཡ་དུ་ཀྑཾ ཨེ་ཀ་དེ་ས་ཏོ ཀ་ཐེ་ཏི, ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཡོ་ནི་དུ་ཀྑཾ པེ་ཏྟི་ཝི་ས་ཡ་དུ་ཀྑཾ མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀ་ས་མྤ་ཏྟིཾ ཨེ་ཀ་དེ་ས་ཏོ ཀ་ཐེ་ཏི, ས་གྒ་ས་མྤ་ཏྟི་མེ་ཝ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏི. ས་ཙེ ནི་ར་ཡ་དུ་ཀྑཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏྭཱ ཀ་ཐེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཧོ་ཏི, དེ་ཝ་ལོ་ཀ་མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀེ་སུ ས་མྤ་ཏྟིཾ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཡོ་ནི་པེ་ཏྟི་ཝི་ས་ཡེ་སུ ཙ དུ་ཀྑཾ ཨེ་ཀ་དེ་ས་ཏོ ཀ་ཐེ་ཏི, ནི་ར་ཡ་དུ་ཀྑ་མེ་ཝ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏི. སོ ཨི་མ་སྨིཾ སུ་ཏྟེ ནི་ར་ཡ་དུ་ཀྑཾ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ཏུ་ཀཱ་མོ, ཏ་སྨཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ དེ་ས་ནཾ ནི་ར་ཡེ་ན ཨོ་སཱ་པེ་ཏི. དེ་ཝ་ལོ་ཀ་མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀ་ས་མྤ་ཏྟི་ཡོ ཏི་ར་ཙྪཱ་ན་ཡོ་ནི་པེ་ཏྟི་ཝི་ས་ཡ་དུ་ཀྑཱ་ནི ཙ ཨེ་ཀ་དེ་ས་ཏོ ཀ་ཐེ་ཏྭཱ ནི་ར་ཡ་དུ་ཀྑ་མེ་ཝ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཀ་ཐེ་ཏུཾ ཏ་མེ་ནཾ, བྷི་ཀྑ་ཝེ, ནི་ར་ཡ་པཱ་ལཱཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.
ཏ་ཏྠ ཨེ་ཀ་ཙྩེ ཐེ་རཱ ‘‘ནི་ར་ཡ་པཱ་ལཱ ནཱ་མ ན་ཏྠི, ཡ་ནྟ་རཱུ་པཾ ཝི་ཡ ཀ་མྨ་མེ་ཝ ཀཱ་ར་ཎཾ ཀཱ་རེ་ཏཱི’’ཏི ཝ་ད་ནྟི. ཏེ་སཾ ཏཾ ‘‘ཨ་ཏྠི ནི་ར་ཡེ ནི་ར་ཡ་པཱ་ལཱ་ཏི, ཨཱ་མ་ནྟཱ, ཨ་ཏྠི ཙ ཀཱ་ར་ཎི་ཀཱ’’ཏི་ཨཱ་དི་ནཱ ན་ཡེ་ན ཨ་བྷི་དྷ་མྨེ (ཀ་ཐཱ. ༨༦༦) པ་ཊི་སེ་དྷི་ཏ་མེ་ཝ. ཡ་ཐཱ ཧི མ་ནུ་སྶ་ལོ་ཀེ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎ་ཀཱ་ར་ཀཱ ཨ་ཏྠི, ཨེ་ཝ་མེ་ཝ ནི་ར་ཡེ ནི་ར་ཡ་པཱ་ལཱ ཨ་ཏྠཱི་ཏི. ཡ་མ་སྶ ར་ཉྙོཏི ཡ་མ་རཱ་ཛཱ ནཱ་མ ཝེ་མཱ་ནི་ཀ་པེ་ཏ་རཱ་ཛཱ, ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ དི་བྦ་ཝི་མཱ་ནེ དི་བྦ་ཀ་པྤ་རུ་ཀྑ་དི་བྦ་ཨུ་ཡྻཱ་ན་དི་བྦ་ནཱ་ཊ་ཀཱ་དི་ས་མྤ་ཏྟིཾ ཨ་ནུ་བྷ་ཝ་ཏི, ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ཀ་མྨ་ཝི་པཱ་ཀཾ, དྷ་མྨི་ཀོ རཱ་ཛཱ. ན ཙེ་ས ཨེ་ཀོ་ཝ ཧོ་ཏི, ཙ་ཏཱུ་སུ པ་ན དྭཱ་རེ་སུ ཙ་ཏྟཱ་རོ ཛ་ནཱ ཧོ་ནྟི. ནཱ་དྡ་སནྟི ཨ་ཏྟ་ནོ ས་ནྟི་ཀེ པེ་སི་ཏ་སྶ ཀ་སྶ་ཙི དེ་ཝ་དཱུ་ཏ་སྶ ཨ་བྷཱ་ཝཾ ས་ནྡྷཱ་ཡ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ཏི. ཨ་ཐ ནཾ ཡ་མོ ‘‘ནཱ་ཡཾ བྷཱ་སི་ཏ་སྶ ཨ་ཏྠཾ ས་ལླ་ཀྑེ་ཏཱི’’ཏི ཉ་ཏྭཱ ས་ལླ་ཀྑཱ་པེ་ཏུ་ཀཱ་མོ ཨ་མྦྷོཏི་ཨཱ་དི་མཱ་ཧ.
ཛཱ་ཏི་དྷ་མྨོཏི ཛཱ་ཏི་ས་བྷཱ་ཝོ, ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟོ ཛཱ་ཏི་ཡཱ, ཛཱ་ཏི ནཱ་མ མ་ཡ྄ཧཾ ཨ་བྦྷ་ནྟ་རེ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྠཱི་ཏི. པ་ར་ཏོ ཛ་རཱ་དྷ་མྨོཏི་ཨཱ་དཱི་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
༢༦༣. པ་ཋ་མཾ དེ་ཝ་དཱུ་ཏཾ ས་མ་ནུ་ཡུ་ཉྫི་ཏྭཱཏི ཨེ་ཏྠ ད་ཧ་ར་ཀུ་མཱ་རོ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ཏི ནཱ་མ ‘‘པ་སྶ་ཐ, བྷོ, མ་ཡ྄ཧ་མྤི ཏུ་མྷཱ་ཀཾ ཝི་ཡ ཧ་ཏྠ་པཱ་དཱ ཨ་ཏྠི, ས་ཀེ པ་ན་མྷི མུ་ཏྟ་ཀ་རཱི་སེ པ་ལི་པ་ནྣོ, ཨ་ཏྟ་ནོ དྷ་མྨ་ཏཱ་ཡ ཨུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ ནྷཱ་ཡི་ཏུཾ ན ས་ཀྐོ་མི, ཨ་ཧཾ ཀི་ལི་ཊྛ་ག་ཏྟོ་མྷི, ནྷཱ་པེ་ཐ མ་ནྟི ཝ་ཏྟུ་མྤི ན ས་ཀྐོ་མི, ཛཱ་ཏི་ཏོ་མྷི ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཨེ་དི་སོ ཛཱ་ཏོ. ན ཁོ པ་ནཱ་ཧ་མེ་ཝ, ཏུ་མྷེ་པི ཛཱ་ཏི་ཏོ ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟཱ་ཝ. ཡ་ཐེ་ཝ ཧི མ་ཡ྄ཧཾ, ཨེ་ཝཾ ཏུ་མྷཱ་ཀ་མྤི ཛཱ་ཏི ཨཱ་ག་མི་སྶ་ཏི, ཨི་ཏི ཏ་སྶཱ པུ་རེ ཨཱ་ག་མ་ནཱ་ཝ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ཀ་རོ་ཐཱ’’ཏི. ཏེ་ནེ་ས དེ་ཝ་དཱུ་ཏོ ནཱ་མ ཛཱ་ཏོ, ཝ་ཙ་ན་ཏྠོ པ་ན མ་གྷ་དེ་ཝ་སུ་ཏྟེ ཝུ་ཏྟོ་ཝ.
དུ་ཏི་ཡཾ དེ་ཝ་དཱུ་ཏནྟི ཨེ་ཏྠཱ་པི ཛ་རཱ་ཛི་ཎྞ་ས་ཏྟོ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ཏི ནཱ་མ – ‘‘པ་སྶ་ཐ, བྷོ, ཨ་ཧ་མྤི ཏུ་མྷེ ཝི་ཡ ཏ་རུ་ཎོ ཨ་ཧོ་སིཾ ཨཱུ་རུ་བ་ལ་བཱ་ཧུ་བ་ལ་ཛ་ཝ་ན་ས་མྤ་ནྣོ, ཏ་སྶ མེ ཏཱ བ་ལ་ཛ་ཝ་ན་ས་མྤ་ཏྟི་ཡོ ཨ་ནྟ་ར་ཧི་ཏཱ, ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་པི མེ ཧ་ཏྠ་པཱ་དཱ ཧ་ཏྠ་པཱ་ད་ཀི་ཙྩཾ ན ཀ་རོ་ནྟི, ཛ་རཱ་ཡ་མྷི ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཨེ་དི་སོ ཛཱ་ཏོ. ན ཁོ པ་ནཱ་ཧ་མེ་ཝ, ཏུ་མྷེ་པི ཛ་རཱ་ཡ ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟཱ་ཝ. ཡ་ཐེ་ཝ ཧི མ་ཡ྄ཧཾ, ཨེ་ཝཾ ཏུ་མྷཱ་ཀ་མྤི ཛ་རཱ ཨཱ་ག་མི་སྶ་ཏི, ཨི་ཏི ཏ་སྶཱ པུ་རེ ཨཱ་ག་མ་ནཱ་ཝ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ཀ་རོ་ཐཱ’’ཏི. ཏེ་ནེ་ས དེ་ཝ་དཱུ་ཏོ ནཱ་མ ཛཱ་ཏོ.
ཏ་ཏི་ཡཾ དེ་ཝ་དཱུ་ཏནྟི ཨེ་ཏྠཱ་པི གི་ལཱ་ན་ས་ཏྟོ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཝ ཝ་ད་ཏི ནཱ་མ – ‘‘པ་སྶ་ཐ, བྷོ, ཨ་ཧ་མྤི ཏུ་མྷེ ཝི་ཡ ནི་རོ་གོ ཨ་ཧོ་སིཾ, སོ་མྷི ཨེ་ཏ་ར་ཧི བྱཱ་དྷི་ནཱ ཨ་བྷི་ཧ་ཏོ ས་ཀེ མུ་ཏྟ་ཀ་རཱི་སེ པ་ལི་པ་ནྣོ, ཨུ་ཊྛཱ་ཏུ་མྤི ན ས་ཀྐོ་མི, ཝི་ཛྫ་མཱ་ནཱ་པི མེ ཧ་ཏྠ་པཱ་དཱ ཧ་ཏྠ་པཱ་ད་ཀི་ཙྩཾ ན ཀ་རོ་ནྟི, བྱཱ་དྷི་ཏོ་མྷི ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཨེ་དི་སོ ཛཱ་ཏོ. ན ཁོ པ་ནཱ་ཧ་མེ་ཝ, ཏུ་མྷེ་པི བྱཱ་དྷི་ཏོ ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟཱ་ཝ. ཡ་ཐེ་ཝ ཧི མ་ཡ྄ཧཾ, ཨེ་ཝཾ ཏུ་མྷཱ་ཀཾ བྱཱ་དྷི ཨཱ་ག་མི་སྶ་ཏི, ཨི་ཏི ཏ་སྶ པུ་རེ ཨཱ་ག་མ་ནཱ་ཝ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ཀ་རོ་ཐཱ’’ཏི. ཏེ་ནེ་ས དེ་ཝ་དཱུ་ཏོ ནཱ་མ ཛཱ་ཏོ.
༢༦༥. ཙ་ཏུ་ཏྠཾ དེ་ཝ་དཱུ་ཏནྟི ཨེ་ཏྠ པ་ན ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎཱ ཝཱ དེ་ཝ་དཱུ་ཏཱ་ཏི ཀཱ་ཏ་བྦཱ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎི་ཀཱ ཝཱ. ཏ་ཏྠ པ་ན ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎ་པ་ཀྑེ བཱ་ཏྟིཾ་ས ཏཱ་ཝ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎཱ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ནྟི ནཱ་མ – ‘‘མ་ཡཾ ནི་བྦ་ཏྟ་མཱ་ནཱ ན རུ་ཀྑེ ཝཱ པཱ་སཱ་ཎེ ཝཱ ནི་བྦ་ཏྟཱ་མ, ཏུ་མྷཱ་དི་སཱ་ནཾ ས་རཱི་རེ ནི་བྦ་ཏྟཱ་མ, ཨི་ཏི ཨ་མྷཱ་ཀཾ པུ་རེ ནི་བྦ་ཏྟི་ཏོ་ཝ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ཀ་རོ་ཐཱ’’ཏི. ཏེ་ནེ་ཏེ དེ་ཝ་དཱུ་ཏཱ ནཱ་མ ཛཱ་ཏཱ. ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎི་ཀཱ་པི ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ནྟི ནཱ་མ – ‘‘མ་ཡཾ དྭ་ཏྟིཾ་ས ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎཱ ཀ་རོ་ནྟཱ ན རུ་ཀྑཱ་དཱི་སུ ཀ་རོ་མ, ཏུ་མྷཱ་དི་སེ་སུ ས་ཏྟེ་སུ་ཡེ་ཝ ཀ་རོ་མ, ཨི་ཏི ཨ་མྷཱ་ཀཾ ཏུ་མྷེ་སུ པུ་རེ ཀ་མྨ་ཀཱ་ར་ཎཱ་ཀ་ར་ཎ་ཏོ་ཝ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ཀ་རོ་ཐཱ’’ཏི. ཏེ་ནེ་ཏེ་པི དེ་ཝ་དཱུ་ཏཱ ནཱ་མ ཛཱ་ཏཱ.
༢༦༦. པ་ཉྩ་མཾ དེ་ཝ་དཱུ་ཏནྟི ཨེ་ཏྠ མ་ཏ་ཀ་ས་ཏྟོ ཨ་ཏྠ་ཏོ ཨེ་ཝཾ ཝ་ད་ཏི ནཱ་མ – ‘‘པ་སྶ་ཐ བྷོ མཾ ཨཱ་མ་ཀ་སུ་སཱ་ནེ ཚ་ཌྜི་ཏཾ ཨུ་དྡྷུ་མཱ་ཏ་ཀཱ་དི་བྷཱ་ཝཾ པ་ཏྟཾ, མ་ར་ཎ་ཏོ་མྷི ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟ་ཏཱ་ཡ ཨེ་དི་སོ ཛཱ་ཏོ. ན ཁོ པ་ནཱ་ཧ་མེ་ཝ, ཏུ་མྷེ་པི མ་ར་ཎ་ཏོ ཨ་པ་རི་མུ་ཏྟཱ་ཝ. ཡ་ཐེ་ཝ ཧི མ་ཡ྄ཧཾ, ཨེ་ཝཾ ཏུ་མྷཱ་ཀ་མྤི མ་ར་ཎཾ ཨཱ་ག་མི་སྶ་ཏི, ཨི་ཏི ཏ་སྶ པུ་རེ ཨཱ་ག་མ་ནཱ་ཝ ཀ་ལྱཱ་ཎཾ ཀ་རོ་ཐཱ’’ཏི. ཏེ་ནེ་ས དེ་ཝ་དཱུ་ཏོ ནཱ་མ ཛཱ་ཏོ.
ཨི་མཾ པ་ན དེ་ཝ་དཱུ་ཏཱ་ནུ་ཡོ་གཾ ཀོ ལ་བྷ་ཏི, ཀོ ན ལ་བྷ་ཏཱི་ཏི? ཡེ་ན ཏཱ་ཝ བ་ཧུཾ པཱ་པཾ ཀ་ཏཾ, སོ ག་ནྟྭཱ ནི་ར་ཡེ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏི་ཡེ་ཝ. ཡེ་ན པ་ན པ་རི་ཏྟཾ པཱ་པ་ཀ་མྨཾ ཀ་ཏཾ, སོ ལ་བྷ་ཏི. ཡ་ཐཱ ཧི ས་བྷ་ཎྜཾ ཙོ་རཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཀ་ཏྟ་བྦ་མེ་ཝ ཀ་རོ་ནྟི, ན ཝི་ནི་ཙྪི་ན་ནྟི. ཨ་ནུ་ཝི་ཛྫི་ཏྭཱ ག་ཧི་ཏཾ པ་ན ཝི་ནི་ཙྪ་ཡ་ཊྛཱ་ནཾ ན་ཡ་ནྟི, སོ ཝི་ནི་ཙྪ་ཡཾ ལ་བྷ་ཏི. ཨེ་ཝཾ་ས་མྤ་ད་མེ་ཏཾ. པ་རི་ཏྟ་པཱ་པ་ཀ་མྨཱ ཧི ཨ་ཏྟ་ནོ དྷ་མྨ་ཏཱ་ཡ་པི ས་ར་ནྟི, སཱ་རི་ཡ་མཱ་ནཱ་པི ས་ར་ནྟི.
ཏ་ཏྠ དཱི་གྷ་ཛ་ཡ་ནྟ་ད་མི་ལོ༹ ནཱ་མ ཨ་ཏྟ་ནོ དྷ་མྨ་ཏཱ་ཡ ས་རི. སོ ཀི་ར ད་མི་ལོ༹ སུ་མ་ན་གི་རི་ཝི་ཧཱ་རེ ཨཱ་ཀཱ་ས་ཙེ་ཏི་ཡཾ ར་ཏྟ་པ་ཊེ་ན པཱུ་ཛེ་སི. ཨ་ཐ ནི་ར་ཡེ ཨུ་སྶ་ད་སཱ་མ་ནྟེ ནི་བྦ་ཏྟོ ཨ་གྒི་ཛཱ་ལ་ས་དྡཾ སུ་ཏྭཱ་ཝ ཨ་ཏྟ་ནོ པཱུ་ཛི་ཏ་པ་ཊཾ ཨ་ནུ་སྶ་རི, སོ ག་ནྟྭཱ ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟོ. ཨ་པ་རོ་པི པུ་ཏྟ་སྶ ད་ཧ་ར་བྷི་ཀྑུ་ནོ ཁ་ལི་སཱ་ཊ་ཀཾ དེ་ནྟོ པཱ་ད་མཱུ་ལེ ཋ་པེ་སི, མ་ར་ཎ་ཀཱ་ལ་མྷི པ་ཊ་པ་ཊཱ་ཏི ས་དྡེ ནི་མི་ཏྟཾ ག་ཎྷི, སོ་པི ཨུ་སྶ་ད་སཱ་མ་ནྟེ ནི་བྦ་ཏྟོ ཛཱ་ལ་ས་དྡེ་ན ཏཾ སཱ་ཊ་ཀཾ ཨ་ནུ་སྶ་རི་ཏྭཱ ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟོ. ཨེ་ཝཾ ཏཱ་ཝ ཨ་ཏྟ་ནོ དྷ་མྨ་ཏཱ་ཡ ཀུ་ས་ལཾ ཀ་མྨཾ ས་རི་ཏྭཱ ས་གྒེ ནི་བྦ་ཏྟ་ཏཱི་ཏི.
ཨ་ཏྟ་ནོ དྷ་མྨ་ཏཱ་ཡ ཨ་ས་ར་ནྟེ པ་ན པ་ཉྩ དེ་ཝ་དཱུ་ཏེ པུ་ཙྪ་ཏི. ཏ་ཏྠ ཀོ་ཙི པ་ཋ་མེ་ན དེ་ཝ་དཱུ་ཏེ་ན ས་ར་ཏི, ཀོ་ཙི དུ་ཏི་ཡཱ་དཱི་ཧི. ཡོ པ་ན པ་ཉྩ་ཧི་པི ན ས་ར་ཏི, ཏཾ ཡ་མོ རཱ་ཛཱ ས་ཡཾ སཱ་རེ་ཏི. ཨེ་ཀོ ཀི་ར ཨ་མ་ཙྩོ སུ་མ་ན་པུ་པྥ་ཀུ་མྦྷེ་ན མ་ཧཱ་ཙེ་ཏི་ཡཾ པཱུ་ཛེ་ཏྭཱ ཡ་མ་སྶ པ་ཏྟིཾ ཨ་དཱ་སི, ཏཾ ཨ་ཀུ་ས་ལ་ཀ་མྨེ་ན ནི་ར་ཡེ ནི་བྦ་ཏྟཾ ཡ་མ་སྶ ས་ནྟི་ཀཾ ན་ཡིཾ་སུ. ཏ་སྨིཾ པ་ཉྩ་ཧི་པི དེ་ཝ་དཱུ་ཏེ་ཧི ཀུ་ས་ལེ ཨ་ས་ར་ནྟེ ཡ་མོ ས་ཡཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ནྟོ དི་སྭཱ – ‘‘ན་ནུ ཏྭཾ མ་ཧཱ་ཙེ་ཏི་ཡཾ སུ་མ་ན་པུ་པྥ་ཀུ་མྦྷེ་ན པཱུ་ཛེ་ཏྭཱ མ་ཡ྄ཧཾ པ་ཏྟིཾ ཨ་དཱ་སཱི’’ཏི སཱ་རེ་སི, སོ ཏ་སྨིཾ ཀཱ་ལེ ས་རི་ཏྭཱ དེ་ཝ་ལོ་ཀཾ ག་ཏོ. ཡ་མོ པ་ན ས་ཡཾ ཨོ་ལོ་ཀེ་ཏྭཱ་པི ཨ་པ་སྶ་ནྟོ – ‘‘མ་ཧཱ་དུ་ཀྑཾ ནཱ་མ ཨ་ནུ་བྷ་ཝི་སྶ་ཏི ཨ་ཡཾ ས་ཏྟོ’’ཏི ཏུ་ཎྷཱི ཧོ་ཏི.
༢༦༧. མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡེཏི ཨ་ཝཱི་ཙི་མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡ་མྷི. ཀིཾ པ་ན་སྶ པ་མཱ་ཎཾ? ཨ་བྦྷ་ནྟ་རཾ ཨཱ་ཡཱ་མེ་ན ཙ ཝི་ཏྠཱ་རེ་ན ཙ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏཾ ཧོ་ཏི. ལོ་ཧ་པ་ཐ་ཝཱི ལོ་ཧ་ཚ་ད་ནཾ ཨེ་ཀེ་ཀཱ ཙ བྷི་ཏྟི ན་ཝ་ན་ཝ་ཡོ་ཛ་ནི་ཀཱ ཧོ་ཏི. པུ་ར་ཏྠི་མཱ་ཡ བྷི་ཏྟི་ཡཱ ཨ་ཙྩི ཨུ་ཊྛི་ཏཱ པ་ཙྪི་མཾ བྷི་ཏྟིཾ ག་ཧེ་ཏྭཱ ཏཾ ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ པ་ར་ཏོ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏཾ ག་ཙྪ་ཏི. སེ་ས་དི་སཱ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ. ཨི་ཏི ཛཱ་ལ་པ་རི་ཡ་ནྟ་ཝ་སེ་ན ཨཱ་ཡཱ་མ་ཝི་ཏྠཱ་ར་ཏོ ཨ་ཊྛཱ་ར་ས་ཡོ་ཛ་ནཱ་དྷི་ཀཱ་ནི ཏཱི་ཎི ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏཱ་ནི, པ་རི་ཀྑེ་པ་ཏོ པ་ན ན་ཝ་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏཱ་ནི ཙ་ཏུ་པ་ཎྞཱ་ས་ཡོ་ཛ་ནཱ་ནི, ས་མ་ནྟཱ པ་ན ཨུ་སྶ་དེ་ཧི ས་དྡྷིཾ ད་ས་ཡོ་ཛ་ན་ས་ཧ་སྶཾ ཧོ་ཏི.
༢༦༨. ཨུ་བྦྷ་ཏཾ ཏཱ་དི་ས་མེ་ཝ ཧོ་ཏཱིཏི ཨེ་ཏྠ ཨ་ཀྐ་ནྟ་པ་དཾ ཡཱ་ཝ ཨ་ཊྛི་ཏོ ད་ལ༹ྷཾ ཨུ་དྡྷ་རི་ཏུ་མེ་ཝ ན ས་ཀྐཱ. ཨ་ཡཾ པ་ནེ་ཏྠ ཨ་ཏྠོ – ཧེ་ཊྛ་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཌ་ཡ྄ཧ་ཏི, ཨུ་པ་རི་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཛྷཱ་ཡ་ཏི, ཨི་ཏི ཨ་ཀྐ་མ་ན་ཀཱ་ལེ ཌ་ཡ྄ཧ་མཱ་ནཾ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཨུ་དྡྷ་ར་ཎ་ཀཱ་ལེ ཏཱ་དི་ས་མེ་ཝ, ཏ་སྨཱ ཨེ་ཝཾ ཝུ་ཏྟཾ. བ་ཧུ་ས་མྤ་ཏྟོཏི བ་ཧཱུ་ནི ཝ་སྶ་ས་ཏ་ཝ་སྶ་ས་ཧ་སྶཱ་ནི ས་མྤ་ཏྟོ.
ཀ་སྨཱ པ་ནེ་ས ན་ར་ཀོ ཨ་ཝཱི་ཙཱི་ཏི ས་ངྑཾ ག་ཏོ་ཏི. ཝཱི་ཙི ནཱ་མ ཨ་ནྟ་རཾ ཝུ་ཙྩ་ཏི, ཏ་ཏྠ ཙ ཨ་གྒི་ཛཱ་ལཱ་ནཾ ཝཱ ས་ཏྟཱ་ནཾ ཝཱ དུ་ཀྑ་སྶ ཝཱ ཨ་ནྟ་རཾ ན་ཏྠི. ཏ་སྨཱ སོ ཨ་ཝཱི་ཙཱི་ཏི ས་ངྑཾ ག་ཏོ་ཏི. ཏ་སྶ ཧི པུ་ར་ཏྠི་མ་བྷི་ཏྟི་ཏོ ཛཱ་ལཱ ཨུ་ཊྛི་ཏཱ སཾ་སི་བྦ་མཱ་ནཱ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏཾ ག་ནྟྭཱ པ་ཙྪི་མ་བྷི་ཏྟིཾ ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ པ་ར་ཏོ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏཾ ག་ཙྪ་ཏི. སེ་ས་དི་སཱ་སུ་པི ཨེ་སེ་ཝ ན་ཡོ.
ཨི་མེ་སཾ ཚ་ནྣཾ ཛཱ་ལཱ་ནཾ མ་ཛ྄ཛྷེ ནི་བྦ་ཏྟོ དེ་ཝ་ད་ཏྟོ, ཏ་སྶ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་པྤ་མཱ་ཎོ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝོ, དྭེ པཱ་དཱ ཡཱ་ཝ གོ་པྥ་ཀཱ ལོ་ཧ་པ་ཐ་ཝིཾ པ་ཝི་ཊྛཱ, དྭེ ཧ་ཏྠཱ ཡཱ་ཝ མ་ཎི་བ་ནྡྷཱ ལོ་ཧ་བྷི་ཏྟི་ཡོ པ་ཝི་ཊྛཱ, སཱི་སཾ ཡཱ་ཝ བྷ་མུ་ཀ་ཊྛི་ཏོ ལོ་ཧ་ཚ་ད་ནེ པ་ཝི་ཊྛཾ, ཨ་དྷོ་བྷཱ་གེ་ན ཨེ་ཀཾ ལོ་ཧ་སཱུ་ལཾ པ་ཝི་སི་ཏྭཱ ཀཱ་ཡཾ ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷ་ནྟཾ ཚ་ད་ནེ པ་ཝི་ཊྛཾ, པཱ་ཙཱི་ན་བྷི་ཏྟི་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟ་སཱུ་ལཾ ཧ་ད་ཡཾ ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ པ་ཙྪི་མ་བྷི་ཏྟིཾ པ་ཝི་ཊྛཾ, ཨུ་ཏྟ་ར་བྷི་ཏྟི་ཏོ ནི་ཀྑ་ནྟ་སཱུ་ལཾ ཕཱ་སུ་ཀཱ ཝི་ནི་ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཏྭཱ ད་ཀྑི་ཎ་བྷི་ཏྟིཾ པ་ཝི་ཊྛཾ. ནི་ཙྩ་ལེ ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་མྷི ཨ་པ་ར་དྡྷ་ཏྟཱ ནི་ཙྩ་ལོ་ཝ ཧུ་ཏྭཱ པ་ཙྩ་ཏཱི་ཏི ཀ་མྨ་ས་རི་ཀྑ་ཏཱ་ཡ ཨེ་དི་སོ ཛཱ་ཏོ. ཨེ་ཝཾ ཛཱ་ལཱ་ནཾ ནི་ར་ནྟ་ར་ཏཱ་ཡ ཨ་ཝཱི་ཙི ནཱ་མ.
ཨ་བྦྷ་ནྟ་རེ པ་ན་སྶ ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀེ ཋཱ་ནེ ནཱ་ལི༹་ཡཾ ཀོ་ཊྚེ་ཏྭཱ པཱུ་རི་ཏ་པི་ཊྛཾ ཝི་ཡ ས་ཏྟཱ ནི་ར་ནྟ་རཱ, ‘‘ཨི་མ་སྨིཾ ཋཱ་ནེ ས་ཏྟོ ཨ་ཏྠི, ཨི་མ་སྨིཾ ན་ཏྠཱི’’ཏི ན ཝ་ཏྟ་བྦཾ, ག་ཙྪ་ནྟཱ་ནཾ ཋི་ཏཱ་ནཾ ནི་སི་ནྣཱ་ནཾ ནི་པ་ནྣཱ་ནཾ ཨ་ནྟོ ན་ཏྠི, ག་ཙྪ་ནྟེ ཝཱ ཋི་ཏེ ཝཱ ནི་སི་ནྣེ ཝཱ ནི་པ་ནྣེ ཝཱ ཨ་ཉྙ་མ་ཉྙཾ ན བཱ་དྷ་ནྟི. ཨེ་ཝཾ ས་ཏྟཱ་ནཾ ནི་ར་ནྟ་ར་ཏཱ་ཡ ཨ་ཝཱི་ཙི.
ཀཱ་ཡ་དྭཱ་རེ པ་ན ཚ ཨུ་པེ་ཀྑཱ་ས་ཧ་ག་ཏཱ་ནི ཙི་ཏྟཱ་ནི ཨུ་པྤ་ཛྫ་ནྟི, ཨེ་ཀཾ དུ་ཀྑ་ས་ཧ་ག་ཏཾ. ཨེ་ཝཾ ས་ནྟེ་པི ཡ་ཐཱ ཛི་ཝ྄ཧ་གྒེ ཚ མ་དྷུ་བི་ནྡཱུ་ནི ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨེ་ཀ་སྨིཾ ཏ་མྦ་ལོ་ཧ་བི་ནྡུ་མྷི ཋ་པི་ཏེ ཨ་ནུ་ད་ཧ་ན་བ་ལ་ཝ་ཏཱ་ཡ ཏ་དེ་ཝ པ་ཉྙཱ་ཡ་ཏི, ཨི་ཏ་རཱ་ནི ཨ་བྦོ་ཧཱ་རི་ཀཱ་ནི ཧོ་ནྟི, ཨེ་ཝཾ ཨ་ནུ་ད་ཧ་ན་བ་ལ་ཝ་ཏཱ་ཡ དུ་ཀྑ་མེ་ཝེ་ཏྠ ནི་ར་ནྟ་རཾ, ཨི་ཏ་རཱ་ནི ཨ་བྦོ་ཧཱ་རི་ཀཱ་ནཱི་ཏི. ཨེ་ཝཾ དུ་ཀྑ་སྶ ནི་ར་ནྟ་ར་ཏཱ་ཡ ཨ་ཝཱི་ཙི.
༢༦༩. མ་ཧ་ནྟོཏི ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏི་ཀོ. སོ ཏ་ཏྠ པ་ཏ་ཏཱིཏི ཨེ་ཀོ པཱ་དོ མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡེ ཧོ་ཏི, ཨེ་ཀོ གཱུ་ཐ་ནི་ར་ཡེ ནི་པ་ཏ་ཏི. སཱུ་ཙི་མུ་ཁཱཏི སཱུ་ཙི་ས་དི་ས་མུ་ཁཱ, ཏེ ཧ་ཏྠི་གཱི་ཝ་པྤ་མཱ་ཎཱ ཨེ་ཀ་དོ་ཎི་ཀ་ནཱ་ཝཱ་པྤ་མཱ་ཎཱ ཝཱ ཧོ་ནྟི.
ཀུ་ཀྐུ་ལ་ནི་ར་ཡོཏི ཡོ་ཛ་ན་ས་ཏ་པྤ་མཱ་ཎོ་ཝ ཨ་ནྟོ ཀཱུ་ཊཱ་གཱ་ར་མ་ཏྟ་ཝི་ཏ་ཙྩི་ཏ་ཨ་ངྒཱ་ར་པུ་ཎྞོ ཨཱ་དི་ཏྟ་ཚཱ་རི་ཀ་ནི་ར་ཡོ, ཡ་ཏྠ པ་ཏི་ཏ་པ་ཏི་ཏཱ ཀུ་དྲཱུ་ས་ཀ་རཱ་སི་མྷི ཁི་ཏྟ་ཕཱ་ལ་ཝཱ་སི་སི་ལཱ་དཱི་ནི ཝི་ཡ ཧེ་ཊྛི་མ་ཏ་ལ་མེ་ཝ ག་ཎྷ་ནྟི.
ཨཱ་རོ་པེ་ནྟཱིཏི ཨ་ཡ་ད་ཎྜེ་ཧི པོ་ཐེ་ནྟཱ ཨཱ་རོ་པེ་ནྟི. ཏེ་སཾ ཨཱ་རོ་ཧ་ན་ཀཱ་ལེ ཏེ ཀ་ཎྚ་ཀཱ ཨ་དྷོ་མུ་ཁཱ ཧོ་ནྟི, ཨོ་རོ་ཧ་ན་ཀཱ་ལེ ཨུ་དྡྷཾ་མུ་ཁཱ.
ཝཱ་ཏེ་རི་ཏཱ་ནཱིཏི ཀ་མྨ་མ་ཡེ་ན ཝཱ་ཏེ་ན ཙ་ལི་ཏཱ་ནི. ཧ་ཏྠ་མྤི ཚི་ནྡ་ནྟཱིཏི ཕ་ལ་ཀེ མཾ་སཾ ཝི་ཡ ཀོ་ཊྚ་ཡ་མཱ་ནཱ་ནི ཚི་ནྡ་ནྟི. ས་ཙེ ཨུ་ཊྛཱ་ཡ པ་ལཱ་ཡ་ཏི, ཨ་ཡོ་པཱ་ཀཱ་རོ ས་མུ་ཊྛ་ཧི་ཏྭཱ པ་རི་ཀྑི་པ་ཏི, ཧེ་ཊྛཱ ཁུ་ར་དྷཱ་རཱ ས་མུ་ཊྛཱ་ཏི.
ཁཱ་རོ་ད་ཀཱ ན་དཱིཏི ཝེ་ཏ་ར་ཎཱི ནཱ་མ ཏ་མྦ་ལོ་ཧ་ན་དཱི. ཏ་ཏྠ ཨ་ཡོ་མ་ཡཱ་ནི ཁ་ར་ཝཱ་ལི་ཀ-པོ་ཀྑ་ར་པ་ཏྟཱ་ནི, ཧེ་ཊྛཱ ཁུ་ར་དྷཱ་རཱ ཨུ་བྷོ་སུ ཏཱི་རེ་སུ ཝེ་ཏྟ་ལ་ཏཱ ཙ ཀུ་ས་ཏི་ཎཱ་ནི ཙ. སོ ཏ་ཏྠ དུ་ཀྑཱ ཏི་བྦཱ ཁ་རཱཏི སོ ཏ་ཏྠ ཨུ་དྡྷ་ཉྩ ཨ་དྷོ ཙ ཝུ་ཡ྄ཧ་མཱ་ནོ པོ་ཀྑ་ར་པ་ཏྟེ་སུ ཚི་ཛྫ་ཏི. སི་ངྒྷཱ་ཊ་ཀ་ས་ཎྛཱ་ནཱ་ཡ ཁ་ར་ཝཱ་ལི་ཀཱ་ཡ ཀ་ཎྚ་ཀེ་ཧི ཝི་ཛ྄ཛྷི་ཡ་ཏི, ཁུ་ར་དྷཱ་རཱ་ཧི ཕཱ་ལི་ཡ་ཏི, ཨུ་བྷོ་སུ ཏཱི་རེ་སུ ཀུ་ས་ཏི་ཎེ་ཧི ཝི་ལེ་ཁ་ཏི, ཝེ་ཏྟ་ལ་ཏཱ་ཧི ཨཱ་ཀ་ཌྜྷི་ཡ་ཏི, ཏི་ཀྑ་ས་ཏྟཱི་ཧི ཕཱ་ལི་ཡ་ཏི.
༢༧༠. ཏ་ཏྟེ་ན ཨ་ཡོ་ས་ངྐུ་ནཱཏི ཏེ་ན ཛི་ག་ཙྪི་ཏོ་མྷཱི་ཏི ཝུ་ཏྟེ མ་ཧ་ནྟཾ ལོ་ཧ་པ་ཙྪིཾ ལོ་ཧ་གུ་ལཱ༹་ནཾ པཱུ་རེ་ཏྭཱ ཏཾ ཨུ་པ་ག་ཙྪ་ནྟི, སོ ལོ་ཧ་གུ་ལ༹་བྷཱ་ཝཾ ཉ་ཏྭཱ ད་ནྟེ ས་མྥུ་སེ་ཏི, ཨ་ཐ་སྶ ཏེ ཏ་ཏྟེ་ན ཨ་ཡོ་ས་ངྐུ་ནཱ མུ་ཁཾ ཝི་ཝ་ར་ནྟི, ཏ་མྦ་ལོ་ཧ་དྷཱ་རེ་ཧི མ་ཧ་ནྟེ་ན ལོ་ཧ་ཀ་ཊཱ་ཧེ་ན ཏ་མྦ་ལོ་ཧཾ ཨུ་པ་ནེ་ཏྭཱ ཨེ་ཝ་མེ་ཝཾ ཀ་རོ་ནྟི. པུ་ན མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡེཏི ཨེ་ཝཾ པ་ཉྩ་ཝི་དྷ་བ་ནྡྷ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ ཡཱ་ཝ ཏ་མྦ་ལོ་ཧ་པཱ་ནཱ ཏ་མྦ་ལོ་ཧ་པཱ་ན་ཏོ པ་ཊྛཱ་ཡ པུ་ན པ་ཉྩ་ཝི་དྷ་བ་ནྡྷ་ནཱ་དཱི་ནི ཀཱ་རེ་ཏྭཱ མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡེ པ་ཀྑི་པ་ནྟི. ཏ་ཏྠ ཀོ་ཙི པ་ཉྩ་ཝི་དྷ་བ་ནྡྷ་ནེ་ནེ་ཝ མུ་ཙྩ་ཏི, ཀོ་ཙི དུ་ཏི་ཡེ་ན, ཀོ་ཙི ཏ་ཏི་ཡེ་ན, ཀོ་ཙི ཏ་མྦ་ལོ་ཧ་པཱ་ནེ་ན མུ་ཙྩ་ཏི, ཀ་མྨེ པ་ན ཨ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎེ པུ་ན མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡེ པ་ཀྑི་པ་ནྟི.
ཨི་དཾ པ་ན སུ་ཏྟཾ ག་ཎྷ་ནྟོ ཨེ་ཀོ ད་ཧ་ར་བྷི་ཀྑུ, – ‘‘བྷ་ནྟེ, ཨེ་ཏྟ་ཀཾ དུ་ཀྑ་མ་ནུ་བྷ་ཝི་ཏ་ས་ཏྟཾ པུ་ན་པི མ་ཧཱ་ནི་ར་ཡེ པ་ཀྑི་པ་ནྟཱི’’ཏི ཨཱ་ཧ. ཨཱ་མ, ཨཱ་ཝུ་སོ, ཀ་མྨེ ཨ་པ་རི་ཀྑཱི་ཎེ པུ་ན་པྤུ་ནཾ ཨེ་ཝཾ ཀ་རོ་ནྟཱི་ཏི. ཏི་ཊྛ་ཏུ, བྷ་ནྟེ, ཨུ་དྡེ་སོ, ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ན་མེ་ཝ ཀ་ཐེ་ཐཱ་ཏི ཀ་མྨ་ཊྛཱ་ནཾ ཀ་ཐཱ་པེ་ཏྭཱ སོ་ཏཱ་པ་ནྣོ ཧུ་ཏྭཱ ཨཱ་ག་མྨ ཨུ་དྡེ་སཾ ཨ་གྒ་ཧེ་སི. ཨ་ཉྙེ་ས་མྤི ཨི་མ་སྨིཾ པ་དེ་སེ ཨུ་དྡེ་སཾ ཋ་པེ་ཏྭཱ ཨ་ར་ཧ་ཏྟཾ པ་ཏྟཱ་ནཾ ག་ཎ་ནཱ ན་ཏྠི. ས་བྦ་བུ་དྡྷཱ་ན་ཉྩེ་ཏཾ སུ་ཏྟཾ ཨ་ཝི་ཛ་ཧི་ཏ་མེ་ཝ ཧོ་ཏི.
༢༧༡. ཧཱི་ན་ཀཱ་ཡཱུ་པ་གཱཏི ཧཱི་ན་ཀཱ་ཡཾ ཨུ་པ་ག་ཏཱ ཧུ་ཏྭཱ. ཨུ་པཱ་དཱ་ནེཏི ཏ་ཎྷཱ་དི་ཊྛི་ག་ཧ་ཎེ. ཛཱ་ཏི་མ་ར་ཎ་ས་མྦྷ་ཝེཏི ཛཱ་ཏི་ཡཱ ཙ མ་ར་ཎ་སྶ ཙ ཀཱ་ར་ཎ་བྷཱུ་ཏེ. ཨ་ནུ་པཱ་དཱཏི ཙ་ཏཱུ་ཧི ཨུ་པཱ་དཱ་ནེ་ཧི ཨ་ནུ་པཱ་དི་ཡི་ཏྭཱ. ཛཱ་ཏི་མ་ར་ཎ་ས་ངྑ་ཡེཏི ཛཱ་ཏི་མ་ར་ཎ་ས་ངྑ་ཡ་ས་ངྑཱ་ཏེ ནི་བྦཱ་ནེ ཝི་མུ་ཙྩ་ནྟི.
དི་ཊྛ་དྷ་མྨཱ་བྷི་ནི་བྦུ་ཏཱཏི དི་ཊྛ་དྷ་མྨེ ཨི་མ་སྨིཾ་ཡེ་ཝ ཨ་ཏྟ་བྷཱ་ཝེ ས་བྦ་ཀི་ལེ་ས་ནི་བྦཱ་ནེ་ན ནི་བྦུ་ཏཱ. ས་བྦ་དུ་ཀྑཾ ཨུ་པ་ཙྩ་གུནྟི ས་བྦ་དུ་ཀྑཱ་ཏི་ཀྐ་ནྟཱ ནཱ་མ ཧོ་ནྟི.
པ་པ་ཉྩ་སཱུ་ད་ནི་ཡཱ མ་ཛ྄ཛྷི་མ་ནི་ཀཱ་ཡ་ཊྛ་ཀ་ཐཱ་ཡ
དེ་ཝ་དཱུ་ཏ་སུ་ཏྟ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.
ཏ་ཏི་ཡ་ཝ་གྒ་ཝ་ཎྞ་ནཱ ནི་ཊྛི་ཏཱ.